Rusya
AB’nin ambargosu Rusya’nın LPG ihracatını nasıl etkileyecek?

Avrupa Birliği’nin Rusya’ya yönelik LPG ambargosunun tam olarak yürürlüğe girmesiyle birlikte, Rusya’nın LPG ihracat akışlarında önemli değişiklikler yaşandı. Polonya ve Baltık ülkelerine olan sevkiyatlar azalırken, Türkiye, Orta Asya, Çin gibi pazarlara yönelim arttı.
Avrupa Birliği’nin (AB) 20 Aralık 2024 tarihinden itibaren Rusya’dan Avrupa’ya sıvılaştırılmış petrol gazı (LPG) tedarikine yönelik uyguladığı yaptırımlar, 19 Aralık 2023 tarihinden itibaren başlayan 12 aylık geçiş döneminin ardından tam olarak yürürlüğe girdi.
Tüccarların tahminlerine göre, Rusya’dan yapılan toplam LPG ihracatının yaklaşık yüzde 20’sini ve doğrudan AB ülkelerine yapılan ihracatın yaklaşık yüzde 10-15’ini oluşturan 2901 gümrük kodu (TN VED) grubundaki LPG türleri (normal bütan ve izobütan) ambargo kapsamı dışında bırakıldı.
Yaptırımlardan sonra LPG ihracat akışları nasıl değişti?
Yıl boyunca, Aralık 2023’ün sonundan günümüze kadar, Rus ihracatçılar Polonya ve Baltık ülkelerinden bazı hacimlerde propan ve bütanı limanlara (Ust-Luga, Temryuk, Gürcistan Kulevi) yönlendirdi.
Buradan yakıt gaz tankerleriyle çoğunlukla Türkiye’ye, demiryoluyla Orta Asya ülkelerine, Çin’e ve Rusya iç pazarına ihraç edildi.
Kasım ayında Rusya’dan Polonya’ya demiryoluyla yapılan her tür LPG sevkiyatı, Kasım 2023’teki 90 bin tondan 37 bin tona, Baltık ülkelerine (Letonya, Litvanya ve Estonya) yapılan sevkiyat ise 49 bin tondan 24 bin tona düştü.
Rusya’dan Orta Asya ülkelerine (Tacikistan, Özbekistan, Kırgızistan ve Kazakistan) bu yılın Kasım ayında yapılan LPG ihracatı, 2023 Kasım ayındaki 36 bin tona karşılık 60 bin ton, Afganistan’a ise 13 bin tona karşılık 32 bin ton oldu.
Rus LPG’sinin hem demiryolu hem de tankerlerle teslim edildiği Rusya ve Çin sınır kapıları yanı sıra Ermenistan, Gürcistan, Azerbaycan, Moğolistan ve diğer ülkelere yapılan LPG sevkiyatları da arttı.
Reuters ajansına konuşan sektör kaynaklarına göre, Ocak-Kasım 2024 döneminde Rusya’dan demiryoluyla yapılan LPG ihracatı, Ocak-Kasım 2023 dönemine kıyasla yüzde 7,2 oranında azalarak yaklaşık 3 milyon tona geriledi.
Aynı zamanda, bu yılın ocak-kasım döneminde Avrupa Birliği’ne (Polonya, Baltık ülkeleri, Finlandiya, Macaristan ve Bulgaristan) yapılan sevkiyatların payı 2023’teki yüzde 45’ten yüzde 40’a düşerken, deniz yoluyla yapılan sevkiyatlar (özellikle Ust-Luga ve Temryuk’tan Türkiye’ye) yüzde 31’den yüzde 23’e, Afganistan’a yüzde 6,2’den yüzde 9,1’e, Orta Asya ülkelerine yüzde 5,6’dan yüzde 7,5’e, Çin’e ise yüzde 5,6’dan yüzde 8,2’ye yükseldi.
Rusya’dan Avrupa LPG ihracatı devam edecek mi?
Piyasa katılımcıları, Rusya’dan Avrupa’ya LPG ihracatının durmayacağını, ancak AB ambargosu altında olmayan normal bütan ve izobütan tedarik etmek üzere yeniden yapılandırılacağını düşünüyor.
Bir kaynak, “Rusya’dan gelen bütan, Avrupa’dan veya diğer bölgelerden gelen propan ile karıştırılabileceği ve yerel pazar için bir propan-bütan karışımının üretileceği Polonya’ya tedarik edilmeye devam edecek. Buna ek olarak, bütan petrokimya endüstrisinde, özellikle Macaristan’da talep görüyor ve buradaki hacimler şu anda Rusya’dan Belarus ve Polonya üzerinden transit geçiyor,” dedi.
Kaynaklar, örneğin Lukoil’ün propan-bütan karışımı üretimini azaltabileceğini ve Permnefteorgsintez’den normal bütan üretimini ve ihracatını ayda 2 bin tondan 6 bin tona çıkarabileceğini söyledi.
Afganistan ve Orta Asya, ana tüketiciler haline geliyor
Tüccarlar, bir başka olası seçeneğin de Rusya’dan Orta Asya ülkelerine yapılan sevkiyatları ikame edecek operasyonlar olabileceğini, Kazakistan’dan komşu ülkelere yapılan sevkiyatlar yerine Polonya ve Baltık ülkelerine yönelik LPG sevkiyatlarının artabileceğini belirtiyor.
Ajansa konuşan tüccarlardan biri, “Her şey ilgili tarafların kendi aralarında anlaşıp anlaşamayacağına bağlı, pek çok nüans var. Önümüzdeki yılın ilk yarısında bu yönde bir hareket görebileceğimizi düşünüyorum,” değerlendirmesini yaptı.
Bir diğer olası yol ise LPG hacminin Rusya’dan Özbekistan’a yönlendirilmesi, buradan da propan-bütanın kısmen Afganistan’a yönlendirilmesi ki, Rusya’da hala yasaklı örgütler listesinde olan Taliban hareketi nedeniyle bazı Rus üreticiler henüz doğrudan çalışmaya hazır değil.
Bir piyasa katılımcısı, “Taliban yakın gelecekte yasaklı örgütler listesinden çıkarılırsa, ki her şey bu yönde ilerliyor, Rusya’dan Afganistan’a LPG tedariki daha da artacaktır,” diye konuştu.
Aynı zamanda, Gazprom, Rosneft, Forteinvest ve diğer bazı Rus üreticiler şu anda Afganistan’a doğrudan LPG tedarik ediyor.
Afganistan’a LPG tedariğindeki artış da şu anda mallar için ödeme sorunları nedeniyle engelleniyor.
Tüccarlardan biri, “Biz tedarik etmeye hazırız ama Afgan ortaklarımız sadece nakit ödeme yapmak istiyor. Peki bu ‘nakit’ ile ne yapmamız gerekiyor? Rusya Federasyonu’na ithal etmeye çalışırken ek sorular ve sorunlar olabilir,” diye ekledi.
Rusya’dan Çin’e LPG ihracatı artabilir
Tüccarlara göre, Çin, LPG hacimlerinin yeniden yönlendirilebileceği potansiyel satış kanallarından biri.
Şu anda Rusya’dan Çin’e LPG ihracatı hem Zabaykalsk-Mançurya (Zabaykalskiy Krayı) ve Mahalino-Hunçun (Primorskiy Krayı) sınır kapıları üzerinden demiryolu taşımacılığı ile hem de yakıtın tankerlerle veya tank konteynerlerle Çin’e ihraç edildiği Çin sınırındaki aynı bölgelerdeki gaz dolum istasyonları aracılığıyla gerçekleştiriliyor.
Bir tüccar, “Mevcut kanallar aracılığıyla tedarikte büyüme potansiyeli var ve ayrıca çok kısa bir süre önce inşa edilen Blagoveshchensk ve Heihe arasındaki köprü üzerinden tedarik başlatma olasılığı da var,” dedi.
Çin’e bir başka satış kanalı da Moğolistan üzerinden demiryoluyla Zamın-Uud’a ve oradan da karayoluyla Çin’e transit geçiş olabilir.
Bir sektör kaynağı, “Bu güzergâhta şimdiden deneme amaçlı LPG teslimatları yapılıyor,” diye konuştu.
Buna ek olarak, Remstal’in Sovetskaya Gavan limanındaki LPG aktarma deniz terminali’nin 2025 yılı sonunda faaliyete geçmesi planlanıyor; tüccarlara göre bu da Güney Kore’ye, Çin’deki limanlara, Vietnam’a ve diğer güney Asya ülkelerine LPG tedariki için yeni fırsatlar yaratacak.
Rusya’nın iç pazarı ambargodan nasıl faydalanacak?
Şu anda ve önümüzdeki aylarda, ihracat akışlarının yeniden dağıtımı gerçekleşirken, LPG piyasası katılımcıları Rusya Federasyonu iç pazarına yapılan sevkiyatlarda bir artış bekliyor.
Otogaz segmentinde tüketimin mevsimsel olarak azalmasıyla birlikte hem OTC piyasasında hem de St Petersburg Uluslararası Ticaret Borsası (SPIMEX)’de üreticilerin LPG arzındaki artış, büyük toptan satış fiyatlarında keskin bir düşüşe yol açtı: Kasım sonunda ton başına 28 bin ruble (KDV dahil) olan fiyatlar aralık ayında 14 bin ruble (KDV dahil) civarına geriledi.
Reuters‘in hesaplamalarına göre, ihracat şu anda Rusya pazarına, özellikle de Polonya’ya ton başına yaklaşık 220-230 dolar ve Azak-Karadeniz limanlarına (Temryuk, Taman) ton başına 200-210 dolar daha fazla prim yapıyor.
Tüccar, “Ancak Polonya’ya LNG tedariki artık yasaklandı ve güneydeki deniz limanları ya çalışmıyor (Taman, Kavkaz limanı) ya da maksimum düzeyde yüklenmiş durumda (Temryuk, Batum, Kulevi),” dedi.
Bir başka sektör kaynağı da iç piyasa katılımcılarının “şu anda şanslı” olduğunu ekledi.
Rusya
Eski Aeroflot Genel Müdürü Poluboyarinov tutuklandı

Rus havayolu şirketi Aeroflot’un eski genel müdürü ve devlet kuruluşu Rosteh’in başkan danışmanı Mihail Poluboyarinov, görevini kötüye kullanma suçlamasıyla yürütülen soruşturma kapsamında tutuklandı. Moskova’daki Tverskoy Mahkemesi, Poluboyarinov’un gözaltına alınmasının ardından tutuklanmasına karar verdi.
Rusya’nın ulusal havayolu şirketi Aeroflot’un eski genel müdürü ve devlet kuruluşu Rosteh’in genel müdür danışmanı Mihail Poluboyarinov, hakkında açılan ceza davası kapsamında gözaltına alınmasının ardından tutuklandı.
Mediazona ve Vedomosti gazetelerinin kaynaklarına dayandırdığı haberlere göre, Moskova’daki Tverskoy Mahkemesi, 19 Haziran’da Poluboyarinov’un görevini kötüye kullanma suçlamasıyla tutuklu yargılanmasına karar verdi.
Vedomosti’nin kaynağı, tutuklama kararının Poluboyarinov’un VEB.RF bünyesinde çalıştığı döneme ve 2016 yılındaki banka kurtarma (sanasyon) süreçlerine ilişkin gelişmelerle bağlantılı olabileceğini belirtti.
Poluboyarinov, 2020 yılında devlet kuruluşu VEB.RF’nin yönetim kurulu üyesi olarak görev yapıyordu.
Aynı mahkeme, Nisan 2026’da VEB.RF’nin mevcut başkan yardımcısı Artem Dovlatov hakkında da ev hapsi kararı vermişti. Dovlatov’a da görevini kötüye kullanma suçlaması yöneltilmişti.
Kasım 2020’den Nisan 2022’ye kadar Aeroflot’u yöneten Poluboyarinov, Avrupa Birliği’nin kendisine yönelik kişisel yaptırımlar uygulamasının ardından görevinden ayrılmıştı.
Dönemin Ulaştırma Bakanı Vitaliy Saveliyev, söz konusu istifayı “stresli koşulların hızlı kararlar gerektirmesi ve herkesin bu koşullarda çalışmaya hazır olmaması” gerekçesiyle açıklamıştı.
Poluboyarinov, Ocak 2023’te devlet kuruluşu Rosteh’e geçerek Genel Müdür Sergey Çemezov’un danışmanı olmuş ve burada grubun finansal destek süreçlerinden sorumlu olarak görev yapmaya başlamıştı.
Rusya Anayasa Mahkemesi Başkanı: Yolsuzluk Nazizm ve terörden daha tehlikeli bir düşman
Rusya
Novak: Rusya akaryakıt piyasasında durum kontrol altında

Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, ülkedeki akaryakıt piyasasında durumun kolay olmasa da kontrol altında olduğunu, hükümetin Kırım, Sivastopol, Kaliningrad ve Uzak Doğu bölgelerine özel önem verdiğini açıkladı. Novak, dizel yakıt ihracatına tamamen yasak getirilmesi seçeneğinin değerlendirildiğini belirtti.
Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile salı günü gerçekleştirdiği toplantıda, ülkedeki akaryakıt piyasasında durumun kolay olmadığını ancak kontrol altında tutulduğunu söyledi.
Novak, yetkililerin Kırım, Sivastopol, Kaliningrad ve Uzak Doğu bölgelerine özel önem verdiğini belirtti.
Başbakan Yardımcısı Novak, hükümetin dizel yakıt ihracatının tamamen yasaklanması olasılığını da değerlendirdiğini kaydetti.
Rusya’nın merkez kesimindeki bazı büyük petrol rafinerilerinin bir dizi insansız hava aracı (İHA) saldırısı nedeniyle faaliyetlerini durdurması, haziran ayının ikinci on günlük döneminin sonuna doğru benzin üretiminin geçen yılın haziran ayına kıyasla yüzde 25 oranında düşmesine yol açarak açık yaşanması riskini doğurdu.
Rusya hükümeti, akaryakıt sıkıntısıyla mücadele kapsamında rafinerilerin iç piyasaya yönelik daha düşük kalite standartlarında benzin ve dizel üretmesine izin verdi. Ayrıca Rusya’nın bu ay içinde deniz yoluyla benzin ithal etmeyi planladığı bildirildi.
Gelişmeler, 2026 yılında Rusya iç piyasasındaki akaryakıt arzında yaşanan kesintiler bağlamında gerçekleşiyor.
Novak salı günü yaptığı açıklamada, lojistik sorunları çözdüklerini ve akaryakıt istasyonlarına yapılan tedariki kontrol ettiklerini, bölgelerin akaryakıt ihtiyacını karşılamak için gerekli tüm araçları operasyonel düzeyde devreye soktuklarını aktardı.
Rusya Federal Devlet İstatistik Servisi (Rosstat) verilerine göre, 9-15 Haziran tarihleri arasında Rusya’da perakende benzin fiyatlarının artış hızı yüzde 1,0’e yükselirken, dizel fiyatları aynı dönemde yüzde 0,8 arttı.
Geçen yılın sonundan bu yana kaydedilen fiyat artışı ise benzinde yüzde 6,6, dizel yakıtta ise yüzde 5,7 olarak ölçüldü.
Tüm petrol rafinerilerinin işleme kapasitelerini artırdığını ve planlı bakım çalışmalarını ertelediğini belirten Novak, sürece ilişkin şu bilgileri verdi:
“Daha önce kullanılmayan rezervleri devreye alıyoruz, ayrıca iç piyasaya ek hacimlerde akaryakıt tedarik edilmesini teşvik ediyoruz. Bu doğrultuda hükümetle birlikte vergi mevzuatında yapılacak değişiklikler de hazırlandı.”
Novak, söz konusu yasal değişikliklerin yakın zamanda değerlendirilerek kabul edileceğini de sözlerine ekledi.
Salı günü Vedomosti gazetesinde yer alan haberde ise Rusya hükümetinin, bütçe ödemelerinin ithal petrol ürünlerini de kapsayacak şekilde sönümleyici (damping) mekanizmanın ayarlanması dahil olmak üzere akaryakıt piyasasını istikrara kavuşturacak bir plan hazırladığı yazıldı.
Rusya’da yakıt krizi derinleşiyor: Altı bölgede satış sınırlaması
Rusya
Rusya’nın petrol ihracatı yılın en yüksek seviyesine ulaştı

Rusya’nın petrol ihracatı, kilit alıcı konumundaki Hindistan pazarında artan rekabete rağmen haziran ayında günlük 4,11 milyon varili aşarak yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Bloomberg’in gemi takip verilerine dayandırdığı habere göre, denizdeki Rus petrolü miktarı da nisan ayındaki dip seviyesine kıyasla yüzde 26 artarak 125 milyon varile yükseldi.
Rusya’nın petrol ihracatı, kilit alıcısı olan Hindistan pazarındaki rekabetin kızışmasına rağmen yılın başından bu yana kaydedilen en yüksek hacme ulaştı.
Bloomberg’in gemi takip verileri ve liman acentesi raporlarına dayandırdığı haberine göre, ABD yaptırımlarının askıya alınmasının ardından İran’ın sevkiyatlarını artırmasıyla birlikte Hindistan pazarındaki rekabet güçlendi.
Haftalık verilere göre, 21 Haziran ile biten haftada Rusya’nın günlük ortalama petrol sevkiyatı 4,11 milyon varile yükselerek yılın zirvesine ulaştı.
Bir önceki hafta bu miktar günlük 3,9 milyon varil seviyesindeydi. Söz konusu haftada 38 tanker toplam 28,79 milyon varil Rus petrolü yüklerken, önceki haftalık dönemde 37 gemiyle 27,29 milyon varil petrol taşınmıştı.
Denizdeki Rus petrolü hacmi de nisan ayında kaydedilen yaklaşık 100 milyon varillik dip seviyenin yüzde 26 üzerine çıkarak 125 milyon varile ulaştı. Haberde, bu hacmin neredeyse tamamının transit halindeki gemilerde bulunduğu kaydedildi.
Küresel fiyatlardaki düşüş gelirleri etkiledi
Analistlerin değerlendirmelerine göre, Rusya’nın petrol ihracatının brüt değeri, Brent, WTI ve Dubai ham petrolü gibi küresel göstergelerdeki düşüşe paralel olarak Urals petrolü fiyatlarının gerilemesi nedeniyle azaldı.
21 Haziran ile biten dört haftalık süreçte haftalık ihracat geliri, 14 Haziran öncesindeki dönemde kaydedilen 2,02 milyar dolardan 1,72 milyar dolara geriledi.
Fiyatlardaki bu düşüşte ABD-İran görüşmelerindeki ilerlemenin etkili olduğu belirtildi.
Urals petrolünün varil fiyatı Baltık limanlarında 8,10 dolar düşüşle 69,98 dolara, Karadeniz’de ise 7,90 dolar kayıpla 69,37 dolara indi.
Rusya’nın ESPO türü petrolünün fiyatı 7,40 dolar azalarak 79,87 dolar olurken, Argus Media verilerine göre Hindistan teslimatlı petrol fiyatları üst üste dokuzuncu haftada da gerileyerek varil başına 8,80 dolar düşüşle 90,36 dolara indi.
Rusya’nın Asyalı müşterilerine yaptığı petrol sevkiyatı günlük 3,73 milyon varille 2022 yılından bu yana en yüksek seviyeye çıktı.
Bununla birlikte, varış noktası doğrudan Çin ve Hindistan olarak belirtilen tankerlerin hacminde düşüş görülürken, nihai varış noktası belirtilmeyen gemilerin taşıdığı petrol miktarı günlük yaklaşık 1,95 milyon varile yükseldi. Bu miktarın 1,56 milyon varillik kısmını Batı limanlarından kalkarak Port Said veya Süveyş Kanalı gibi ara noktalara giden gemiler ile net teslimat noktası bulunmayan Pasifik tankerleri oluşturdu.
Bloomberg, ABD ve İran arasında Hürmüz Boğazı’nın açılmasını öngören mutabakatın ardından Ortadoğu’dan yapılacak sevkiyatların artması durumunda, Rusya’nın küresel pazardaki petrol ihracatının azalabileceğine işaret etti.
Savaş öncesi dönemde dünyada tüketilen petrolün yaklaşık yüzde 20’si bu güzergahtan taşınıyordu.
Reuters’ın uluslararası analiz şirketi Kpler verilerine dayandırdığı haberinde ise haziran ayında Rusya’dan Hindistan’a yapılan petrol ve kömür sevkiyatının, mayıs ayındaki günlük 2,13 milyon varil seviyesinden günlük 2,55 milyon varillik rekor seviyeye ulaşacağı belirtildi.
Hindistan’ın Rus petrolüne yönelimi, İran’daki savaş nedeniyle yaşanan enerji krizi ortamında ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin Rus petrolü alımına yönelik yaptırımları geçici olarak kaldırmasının ardından gerçekleşmişti. Trump, haziran ayında yaptığı açıklamada küresel petrol fiyatlarındaki düşüş nedeniyle Rus petrolüne yönelik yaptırım muafiyetlerinin yakında kaldırılabileceğini ifade etmişti.
Hürmüz Boğazı’nın açılması, ABD’nin yaptırımları gevşeterek satışına izin verme taahhüdünde bulunduğu İran petrolünün piyasaya dönüşünü hızlandırdı.
Bloomberg, İran’ın Hürmüz Boğazı üzerinden yaptığı açık petrol sevkiyatını savaşın başlangıcından bu yana en yüksek seviyeye çıkardığını bildirdi.
ABD ve İran, 18 Haziran gecesi çatışmaların durdurulmasını, 60 gün içinde nihai anlaşma müzakerelerinin yapılmasını, yaptırımların kademeli olarak kaldırılmasını, Hürmüz Boğazı’nın açılmasını ve nükleer programın ele alınmasını öngören bir mutabakat zaptı imzaladı.
Anlaşmanın duyurulmasının ardından Brent petrolü üç ay sonra ilk kez varil başına 83 doların altına geriledi.
Ancak Tahran, iki gün sonra ABD’yi anlaşmayı ihlal etmekle suçlayarak ve İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarını gerekçe göstererek boğazı yeniden kapattığını duyurdu.
Amerika1 hafta öncePeter Thiel’in gizli cemiyeti: “Dialog”
Görüş2 hafta önceYeni Delhi’den Yükselen Ses: BRICS’in Yeni Dünya Düzeni Manifestosu
Asya1 hafta önceÇKP, ‘Xi Jinping’in Parti İnşası Üzerine Düşüncesi’ni resmi doktrin ilan etti
Dünya Basını2 hafta önceİran’ın Yeni Büyük Stratejisi
Görüş1 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 5
Ortadoğu1 hafta önceİran, ABD ile varılan anlaşmanın detaylarını açıkladı
Asya2 hafta önceGüney Kore’de askeri istihbarat teşkilatına tarihi darbe
Görüş2 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 4












