ABD Kara Kuvvetleri Müsteşarı Dan Driscoll’ün istifası, Savaş Bakanı Pete Hegseth’in Pentagon’daki bürokratik yapıyı dönüştürme ve gücü kendi elinde toplama girişimlerini yeniden gündeme taşıdı. Bakanlık koltuğundaki yaklaşık 20 ay boyunca çok sayıda üst düzey komutanı görevden alan veya terfilerini durduran Hegseth, Kongre’nin her iki kanadından da tepki topluyor.

ABD Kara Kuvvetleri Müsteşarı Dan Driscoll’ün beklenenden erken gelen istifası, ABD Savaş Bakanı Pete Hegseth’in yaklaşık 20 aydır sürdürdüğü görevinde Pentagon üzerindeki ağırlığını ve kontrolünü giderek artırdığını ortaya koydu.

Driscoll’ün ayrılığı, Pentagon’un bürokratik yapısını yeniden şekillendirme girişimi kapsamında onlarca üst düzey askeri yetkiliyi görevden uzaklaştıran veya terfilerini engelleyen Hegseth ile aylardır süren gerilimin ardından gerçekleşti.

Eski bir Ulusal Muhafız subayı olan Hegseth’in göreve gelmesinden bu yana özellikle Kara Kuvvetleri’ne odaklandığı görülüyor.

Yaşanan son gelişmelerin ardından ABD Kara Kuvvetleri’nin operasyonel yapısında ne sivil ne de askeri kanatta Senato onayından geçmiş bir lider yok.

Eski Savaş Bakanlığı yetkilisi ve emekli Yarbay Kevin Carroll, konuya ilişkin değerlendirmesinde Hegseth’in yetkilerini pekiştirdiğini belirterek “Gücü kesinlikle kendi elinde topluyor ve Ordu Kurmay Başkan Vekilliği gibi makamlara General LaNeve gibi sadık isimleri yerleştiriyor” dedi.

Hegseth, eski askeri danışmanı Orgeneral Christopher LaNeve’i Kara Kuvvetleri Kurmay Başkan Vekili olarak görevlendirmişti.

Hegseth, nisan ayında Kara Kuvvetleri Kurmay Başkanı Orgeneral Randy George’u görevden alarak Kongre’deki bazı Cumhuriyetçilerin tepkisini çekmişti.

Demokrasileri Savunma Vakfı (FDD) Kıdemli Uzmanı ve emekli Tuğamiral Mark Montgomery, bu durumun Kara Kuvvetleri’ni “olağandışı bir duruma” sürüklediğini belirtti.

Montgomery, nisan başında George’un görevden alınması ve ABD Avrupa ve Afrika Kara Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Chris Donahue’nun emekliye ayrılması süreçlerinde Hegseth ile görüş ayrılığı yaşayan Driscoll’ün istifasını “talihsiz ancak beklenen bir gelişme” olarak nitelendirdi.

Kara Kuvvetleri Kurmay Başkan Yardımcısı Orgeneral James Mingus da görevde iki yılı doldurmadan ekim ayında herhangi bir gerekçe açıklanmaksızın emekliye ayrılmıştı.

ABD Başkanı Donald Trump ve Hegseth, Mingus’un yerine LaNeve’i seçti. Pentagon, LaNeve’in Kara Kuvvetleri Kurmay Başkanı olarak Senato tarafından onaylanması için baskı yapsa da bu girişim her iki partiden senatörlerin itirazıyla karşılaşıyor.

“Ordunun harbe hazırlık seviyesi zayıfladı”

Montgomery, Hegseth’in orduyu zayıflatan benzeri görülmemiş personel değişikliklerine imza attığını savundu. Montgomery, Salı günü yaptığı açıklamada, “Hegseth’in ordunun savaşa hazırlık seviyesini bu ciddi açıkla başa çıkamayacak şekilde zayıflattığını düşünüyorum. Bu eksiklik, müşterek kuvvetlerin İran’a karşı büyük çaplı muharebe operasyonları yürütme kabiliyetini etkiledi; Rusya, Çin veya Kuzey Kore ile savaşmak zorunda kalmamız durumunda da benzer zorluklar yaratacaktır” değerlendirmesinde bulundu.

Hegseth’in, Driscoll’ün yerine kıdemli danışmanı ve Pentagon Başsözcüsü Sean Parnell’ı aday göstermeyi değerlendirdiği bildirildi.

The Hill gazetesine konuşan konuya yakın bir kaynak, Parnell’ın olası adaylığa ilişkin olarak son günlerde Beyaz Saray ile temas halinde olduğunu aktardı.

Carroll ise Parnell’ın Senato onayını almasının zor olabileceğini savundu.

Carroll, Parnell’ın 2021 yılında Pennsylvania’dan Senato üyeliği için yürüttüğü seçim kampanyasından, üç çocuğunun velayetiyle ilgili dava sürecini kaybetmesinin ardından çekilmek zorunda kaldığını hatırlattı.

Eski bir ordu mensubu ve girişim sermayedarı olan Driscoll; teçhizatın modernizasyonu, askerlerin yaşam koşullarının iyileştirilmesi ve ordunun Ukrayna kuvvetlerinden insansız hava aracı savaşı konusunda dersler çıkarması yönündeki girişimleriyle biliniyordu.

Bu çabalar, iki partinin de desteğini almıştı. Demokrat bir Kongre danışmanı nisan ayında yaptığı değerlendirmede, kuvvet müsteşarları arasında en iyi performansı Driscoll’ün sergilediğini söylemişti.

Kongre’den istifaya tepkiler

Driscoll’ün görevden ayrılması Salı günü hem Demokrat hem de Cumhuriyetçi milletvekillerinin tepkisine yol açtı.

Senato Silahlı Hizmetler Komisyonu üyesi Cumhuriyetçi Senatör Mike Rounds, Driscoll’ün ayrılığından duyduğu üzüntüyü dile getirdi. Rounds, “Herkesin duyduğu söylentileri ben de duyuyorum: Üst düzey generallerinden bazılarının görevden alınmasından rahatsızlık duyuyordu. Bunu ilk kez duymuyorum” ifadelerini kullandı.

Temsilciler Meclisi Silahlı Hizmetler Komisyonu üyesi ve emekli Tuğgeneral Cumhuriyetçi Don Bacon ise Anayasa’nın Hegseth’e üç ve dört yıldızlı generalleri görevden alma ve terfileri engelleme yetkisi verdiğini, ancak bunun “ahlaki açıdan doğru ve akıllıca” olduğu anlamına gelmediğini vurguladı.

Bacon, CNN’e yaptığı açıklamada, “Çoğu Amerikalının daha fazla nezaket ve saygı beklediğine inanıyorum. Birini görevden alacaksanız nedenini açıklamanız saygının gereğidir; oysa burada böyle bir durum yaşanmıyor” dedi.

Temsilciler Meclisi Dışişleri Komisyonu Kıdemli Üyesi Demokrat Gregory Meeks de Pentagon ve ordu geneline ilişkin endişelerini dile getirdi.

Meeks, “Görünen o ki tüm kariyeri boyunca ABD’yi korumaya ve savunmaya yemin etmiş isimler, eskiden Fox TV yorumcusu olan ve bu konuma getirilen bir adam tarafından tasfiye ediliyor. Oysa bu şahsın, görevden uzaklaştırdığı bir generalin sahip olduğu bilgi ve yeteneğin yanına bile yaklaşacak durumu yok. Asıl istifa etmesi gereken kişi Hegseth’tir” diye konuştu.

Driscoll’ün Kongre ile çalışma tarzını bilen çevreler, partiler üstü ilişkilerinin Hegseth ile girdiği nüfuz mücadelesinde kendisine fayda sağlamadığını kaydetti.

Konuya ilişkin konuşan eski bir Trump yönetimi yetkilisi, “Onay sürecinde avantaj sağlayan iki partili destek ve mevcut ilişkiler, uzun vadede onun aleyhine dönmüş olabilir” dedi.

Buna karşılık Temsilciler Meclisi Silahlı Hizmetler Komisyonu üyesi Cumhuriyetçi Rich McCormick, Driscoll’ün ayrılığına ilişkin endişeleri yersiz bulduğunu belirtti.

McCormick, “Taktik komutanlar, sıcak çatışma anı ve yabancı bir hasma karşı savaş yürütme kabiliyetimiz açısından çok daha kritik; bu nedenle iyi durumda olduğumuzu düşünüyorum. Ordu gayet iyi hazırlandı” ifadelerini kullandı.

Hegseth’in dört subayın tuğgeneralliğe terfisini engelleme kararını da değerlendiren McCormick, “Anladığım kadarıyla bu kişilerin siyasileştiğine dair endişeler vardı. Bizler başkanın takdiriyle görev yapıyoruz” dedi.

Hegseth’in terfisini durdurduğu söz konusu dört albaydan bazılarının George ve Donahue ile yakın bağları olduğu biliniyor.

Montgomery, konuya ilişkin olarak “Gelecek tuğgeneraller listesine yönelik bu müdahale tamamen uygunsuz ve muhtemelen yasa dışıdır. Driscoll’ün de bu sürecin bir parçası olmak istemediğini tahmin ediyorum” dedi.

Diğer Cumhuriyetçi milletvekilleri ise Driscoll’ün liderliğine teşekkür etti. Temsilciler Meclisi üyesi Steve Womack, Driscoll’ü “orduya sağduyu ve disiplin getiren dönüştürücü bir lider” olarak tanımladı.

Temsilciler Meclisi Silahlı Hizmetler Komisyonu üyesi Cumhuriyetçi Pat Harrigan da Driscoll’ün orduyu modernize etme yönündeki gayretlerini övdü.

Harrigan, “Dan, ‘Tamir Hakkı’ndan tedarik süreçlerinin modernizasyonuna ve askerlerin yetkilendirilmesine kadar kökleşmiş sistemleri dönüştürmeye ve uzun süredir sorgulanmayan kabullere meydan okumaya hazırdı” açıklamasını yaptı.

ABD’nin Utah eyaletinde bir mahkeme, muhafazakar aktivist Charlie Kirk’ün öldürülmesiyle suçlanan Tyler Robinson’ın idam cezası istemiyle yargılanmasına hükmetti. Yargıç Tony Graf, 23 yaşındaki zanlının üzerine atılı tüm suçlardan yargılanması için yeterli makul şüphe bulunduğuna karar verdi.

ABD’nin Utah eyaletinde bir mahkeme, muhafazakar aktivist Charlie Kirk’ün silahla öldürülmesi olayında şüpheli Tyler Robinson’ın idam cezası istemiyle yargılanabileceğine hükmetti.

ABC News kanalının haberine göre Utah’ın Provo kentindeki mahkemede salı günü tarafların son sözlü savunmalarını dinleyen Yargıç Tony Graf, 23 yaşındaki Robinson’ın yöneltilen tüm suçlamalardan yargılanması için yeterli makul şüphe bulunduğunu açıkladı.

Graf, iddia makamının sunduğu delillerin Robinson’ın Kirk’ü vuran kişi olduğuna dair makul kanaat oluşturduğunu ve saldırı anında çevredeki diğer kişilerin de ölüm riski altında olduğunu belirterek savcılığın idam cezası talep etmesinin önünü açtı.

Mahkeme kararının ardından sanık adına suçsuzluk beyanında bulunuldu.

Tyler Robinson, muhafazakar öğrenci örgütü Turning Point USA’in kurucularından Charlie Kirk’ü, 10 Eylül 2025 tarihinde Orem kentindeki Utah Valley Üniversitesi’nde düzenlenen bir açık hava mitinginde konuşma yaptığı sırada yaklaşık 126 metre mesafedeki bir binanın çatısından tüfekle vurarak öldürmekle suçlanıyor.

Hakkında idam cezası talep edilen 23 yaşındaki sanığa, başkalarının hayatını bilerek tehlikeye attığı gerekçesiyle “ağırlaştırılmış cinayet” suçlamasının yanı sıra ağır bedensel zarara yol açacak şekilde ateşli silah kullanmak, adaleti engellemek, tanığı etkilemeye çalışmak ve bir çocuğun huzurunda şiddet suçu işlemek suçlamaları yöneltildi.

Kararın ardından Kirk ailesi adına yapılan açıklamada, kararın adalet arayışında önemli bir adım olduğu belirtildi. Açıklamada, sürecin her aşamasında cinayetin aileden ve özellikle babasız büyüyecek olan çocuklardan kopardıklarının ağırlığının hissedildiği, bir yıldır süren keder boyunca dua eden ve destek veren herkese minnettar olunduğu ifade edildi.

Aile, şeffaf ve hızlı bir yargı süreci işletilmesi temennisinde bulundu.

Utah Bölge Savcısı Ryan McBride, salı günkü duruşmada Robinson’ın Kirk’ü görüşlerine katılmadığı için öldürdüğünü ve 3 binden fazla kişinin bulunduğu bir kalabalığa yüksek kalibreli tüfekle ateş açarak büyük bir ölüm riski yarattığını savundu.

Savcılık, şüpheliyi olay yerine bağlayan güvenlik kamerası görüntüleri, silah üzerindeki DNA izleri ve sanığın erkek arkadaşına yazdığı nottaki itirafı içeren “dağ gibi delil” bulunduğunu öne sürdü.

Temmuz ayında yapılan bir haftalık ön duruşmada savcılar, sanığın çatıda görüldüğü kamera kayıtlarını ve Robinson’ın cinayeti mektupla, mesajla ve yüz yüze itiraf ettiğini söyleyen ev arkadaşı ile romantik partneri Lance Twiggs’in video kaydını mahkemeye sunmuştu.

Savunma avukatı Staci Visser ise iddia makamının davada başka birinin öldürülmesine dair “büyük bir risk” bulunduğunu kanıtlayamadığını belirterek, davanın idam istemi kapsamından çıkarılmasını talep etti.

Avukat Richard Novak da sanığın Kirk hakkında daha önce konuştuğuna veya fikirlerini tartıştığına dair tanıklık bulunmadığını, siyasi saikle hareket ettiğine ilişkin zihinsel durumunun bilinemeyeceğini savundu.

Savunma tarafı ayrıca, ön duruşmada ifade vermeyen Twiggs’in görüntülü mülakatına dayanan aktarımların “kulaktan dolma delil” niteliğinde olduğunu, kalabalığın üzerinden tek bir el ateş edildiğini ve failin bu tek atışla başka birinin ölebileceğini bildiğine dair yeterli kanıt sunulmadığını öne sürdü.

Salı günü devlet tahvillerinde küresel çapta yaşanan satış dalgası şiddetlendi ve borçlanma maliyetlerini son yılların en yüksek seviyesine çıkardı.

Yükselen petrol fiyatları enflasyon endişelerini daha da artırırken, tahvil getirileri yeni zirvelere ulaşarak devlet bütçelerini sıkıştırıyor ve çok çeşitli tüketici ve işletme kredilerinin faiz oranlarını yükseltiyor.

Belki de dünyanın en etkili faiz oranı olan 10 yıllık ABD Hazine tahvillerinin getirisi, Ocak 2025’ten bu yana en yüksek seviyesine ulaşırken, 30 yıllık tahvil getirisi ise son yirmi yılın en yüksek seviyesinde seyretmeye devam etti.

Diğer önemli tahvil piyasalarında ise, 10 yıllık Japon tahvillerinin getirisi 1996’dan bu yana ilk kez yüzde 3’ün üzerine çıktı.

10 yıllık İngiliz tahvillerinin getirisi 2007 ortasından bu yana en yüksek seviyesine ulaştı ve 10 yıllık Alman tahvillerinin getirisi en son 2011’de görülen seviyelere ulaştı.

Amerika’da artan borçlanma maliyetleri, Hazine Bakanı Scott Bessent ile tahvil yatırımcıları arasında bir çatışmaya yol açtı.

Fakat ABD’de getirileri yukarı çeken faktörler, diğer büyük piyasalarda da sorun teşkil ediyor. 

Birçok gelişmiş ekonomide, genişleyen bütçe açıkları, yüksek borç seviyeleri ve enflasyon, hükümetlerin mali durumlarını iyileştirmek için adım atamayacak ya da atmak istemeyeceklerine inanan yatırımcıları tedirgin etti.

Yapay zeka yatırımlarını finanse etmek için teknoloji şirketlerinin gerçekleştirdiği yoğun borçlanma, getirilerin yükselmesindeki bir başka faktör.

Şirketler milyarlarca dolarlık tahvil ihraç ederek piyasaları doldurdu ve yatırımcıları devlet tahvillerinden uzaklaştırdı.

Yüksek getirilerin en acil ve öngörülemez etkenlerinden biri, İran’da süren uzun soluklu savaş. 

ABD ve İran’ın son günlerde saldırılarını yenilemesi üzerine, petrol ve doğalgaz fiyatları yeniden yükselmeye başladı.

Uluslararası petrol referans fiyatı olan Brent ham petrolü, Salı günü tekrar yükselerek varil başına 90 doların üzerine çıktı; bu rakam, savaş öncesi seviyelere kıyasla yaklaşık yüzde 30 daha yüksek.

Enerji maliyetlerindeki artış enflasyonun hızlanacağına dair beklentileri artırdı. Bu durum, merkez bankalarını kontrol ettikleri kısa vadeli faiz oranlarını yükseltmeye sevk edebilir.

Yüksek yakıt fiyatları, aynı zamanda büyük enerji ithalatçısı olan Asya ve Avrupa’daki hükümetlere de muazzam maliyetler getiriyor.

Bazı durumlarda, kamu borç seviyeleri şimdiden devasa boyutlara ulaştı. Amerika’nın brüt ulusal borcu geçen ay ilk kez 40 trilyon doları aştı.

Bu rakam, ekonominin büyüklüğünün yüzde 120’sinden fazlasına denk geliyor.

Fransa’da kamu borcu, ülke ekonomisinin büyüklüğünün yüzde 117’sine denk gelen 3,5 trilyon avroyu (yaklaşık 4 trilyon dolar) aştı.

Japonya’da ise hükümet, kamu borcunun ülke ekonomisinin iki katından fazla olmasına rağmen büyük harcamalar yapmaya devam ediyor.

Yatırımcıların gözünde, pek çok siyasetçi bu borç seviyeleri konusunda yeterince endişeli görünmüyor.

Bunun yerine, yatırımcılar bütçe açıklarını azaltma olasılığı düşük olan hükümet planları görüyor.

Avrupa’da, Fransa, gelecek yıl yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde yatırımcıların şüpheciliğinin odağında yer alıyor.

Bu seçimlerde önde gelen adayların hiçbirinin, yatırımcıların gözünde şişen borç seviyelerini azaltmaya yönelik inandırıcı planlara sahip olduğu görülmüyor.

Avrupa’nın en güvenli finansal limanlarından biri olarak bilinen Fransa’nın itibarı zedelendi ve ülke, geçmişteki borç krizlerinin merkezinde yer alan İtalya ve Yunanistan gibi Güney Avrupa ekonomilerinden bile daha fazla, hızla bölgenin en endişe verici borç piyasası haline geliyor.

Bu yaz, Fransız devlet tahvillerinin getirisi İtalya’nınkini aştı.

Bu durumun yakın zamanda nasıl çözüleceği belli değil fakat tahvil piyasasından gelen baskı bazı değişikliklere yol açabilir.