Rusya
Referandumdan Rusya’ya ‘evet’ çıktı

Ukrayna’dan tek taraflı olarak bağımsızlığını ilan eden Donetsk ve Lugansk Halk Cumhuriyetleri ile 24 Şubat’ta başlayan askeri müdahaleden sonra kısmi olarak Rus kuvvetlerinin kontrolüne geçen Ukrayna’nın Herson ve Zaporijya bölgelerinde düzenlenen Rusya’ya bağlanma referandumu 27 Eylül’de sona erdi.
Katılımın yoğun olduğu gözlemlenen oylamada, sandıklardan ağırlıklı olarak ‘evet’ oyu çıkarken, Donetsk Halk Cumhuriyeti (DHC) hariç diğer bölgeler, 28 Eylül’de Rusya’ya bağlanmaya yönelik resmi taleplerini Moskova’ya iletti. DHC, ilgili talebi 2014’te düzenlediği referandumun ardından Rusya’ya halihazırda sunmuştu.
Oylama, 23-27 Eylül tarihleri arasında gerçekleştirildi. Referandumun ilk dört gününde çeşitli güvenlik gerekçeleri ve Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin saldırıları nedeniyle seçim yetkilileri kapı kapı ziyarette bulunarak bölge sakinlerine oy pusulaları ulaştırdı. Sandıklara giderek oy verme işlemi sadece son gün olan 27 Eylül’de gerçekleşti.
Ayrıca Rusya’da da Ukrayna ve Donbass’tan gelen sığınmacılar için sandıklar kuruldu.
Katılım düzeyi
Herson bölgesinde oylamaya toplamda 571 bin kişi, yani bölge nüfusunun yüzde 76,86’sı katıldı. Zaporijya’da ise görece daha fazla katılım söz konusuydu ve nüfusun yüzde 85,4’ün tekabül eden 541 bin 93 kişi oy kullandı.
Öte yandan Lugansk Halk Cumhuriyeti’nde (LHC) 1 milyon 662 bin 607, DHC’de de 2 milyon 131 bin 207 kişinin bölge sakininin oylamaya katıldığı duyuruldu. Bu sayılar Lugansk nüfusunun yüzde 94,15’ine, Donetsk’in ise yüzde 97,51’ine karşılık geliyor.
Sonuçlar
Herson’da Rusya’ya katılma kararına ‘evet’ diyenlerin oranı yüzde 87,05, ‘hayır’ diyenlerin ise yüzde 12,05 olarak kaydedildi.
Zaporojya’da seçmenlerin yüzde 93,11’i ‘evet’ derken bu oran Donetsk’te yüzde 99,23 ve Lugansk’ta yüzde 98,42 oldu.
Tepkiler
DHC lideri Denis Puşilin, resmi sonuçların açıklanmasının ardından 28 Eylül Çarşamba günü bölgenin Rusya’ya bağlanma yönündeki talebini tanıması yönünde Moskova’ya çağrı yaptı. Aynı çağrı, LHC lideri Leonid Paseçnik’ten de geldi.
Zaporijya’nın Rus kuvvetlerinin kontrolünde olan bölgesindeki askeri-sivil yönetim, yine çarşamba günü ilgili taleple Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e müracaat etti.
Son olarak Herson askeri-sivil yönetiminin başkanı Vladimir Saldo, Rusya’ya bağlanma yönündeki niyeti Moskova’ya iletti.
ABD, Almanya ve Fransa başta olmak üzere Avrupa Birliği (AB) üye ülkelerinin yanı sıra Kanada ve Japonya, referandum sonuçlarını tanımadığını duyurdu.
Washington yönetimi, Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi’ne Rusya’nın kınanması ve referandum sonuçlarının tanınmaması çağrısının yer aldığı bir karar taslağı sundu. Tasarının hafta sonu veya önümüzdeki hafta Konsey’de oylanması bekleniyor.
Bununla beraber BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, 29 Eylül’deki basın toplantısında bölgelerin Rusya’ya bağlanmasına dair herhangi bir yasal dayanağın olmadığını savunarak savaş ortamında yapılan oylamanın halkın iradesinin gerçek ifadesi olamayacağını söyledi.
Rusya: Gerçeği kabul etmek istemiyorlar
Rusya Dışişleri Bakanlığı’ndan 27 Eylül’de yapılan yazılı açıklamada, oylamanın uluslararası hukukun norm ve ilkelerine tam olarak uygun olarak gerçekleştirildiği vurgulandı. Bunun yanı sıra Bakanlık Sözcüsü Mariya Zaharova, 29 Eylül’de düzenlediği basın toplantısında, Kiev yönetimi ve Washington başta olmak üzere müttefiklerinin referandumu ve sonuçlarını alaycı bir şekilde sorgulayarak gerçeği kabul etmediklerini belirtti. Zaharova, “(Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir) Zelenskiy rejimi ve tabii en önemlisi Amerikalı sponsorları gerçeği kabul etmek, uluslararası hukukun bu yanını görmek istemiyorlar” ifadelerini kullandı.
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov ise 27 Eylül’deki basın toplantısında dört bölgenin Rusya’ya bağlanmasına ilişkin zaman çizelgesine dair detay vermeyerek, ‘en azından DHC’nin tüm topraklarının özgürleştirilmesini beklemek gerektiğini’ dile getirdi. Peskov, gazetecilere “Zaman içinde gereken belgeler imzalandığında daha ayrıntılı bir yanıt alacaksınız” dedi.
Rusya parlamentosunun üst kanadı Federasyon Konseyi, 29 Eylül’deki açıklamasında konunun resmi prosedürün tamamlanmasından sonra 4 Ekim’de düzenlenecek oturumda ele alınacağını bildirdi.
Bölgelerin Rusya’ya bağlanmasına ilişkin anlaşmaların imzalanacağı törenin 30 Eylül Cuma günü Moskova saatiyle 15.00’da Kremlin’de yapılması planlanıyor.
Rusya
Rusya’da Emekliler Partisi seçim programını açıkladı

Rusya’da Emekliler Partisi, eylül ayında yapılacak Devlet Duması seçimleri için aday listesini belirleyerek seçim programını kamuoyuna sundu. Partinin genel listesinde tıp dünyasından isimler ve emekli bir general yer alırken, programda emeklilere ücretsiz diş protezi ve öğrencilere ev ödevi zorunluluğunun kaldırılması gibi vaatler öne çıkıyor.
Rusya’da Emekliler Partisi, eylül ayında yapılacak Devlet Duması seçimlerinde üç hekim ve bir emekli tuğgenerali aday göstereceğini duyurdu.
RBK medya kuruluşunun aktardığına göre, aday listesine ilişkin karar partinin kurultayında alındı.
Listenin genel federal kısmında parti genel başkanı, tıp bilimleri doktoru ve profesör Erik Prazdnikov, Rusya Sağlık Bakanlığı baş koloproktoloji uzmanı Yuriy Şeligin, Novosibirsk Yasama Meclisi üyesi ve emekli Tuğgeneral Vladimir Vorojtsov, Rusya Bilimler Akademisi üyesi beyin cerrahı Aleksandr Potapov ve Pensioner TV televizyon kanalının yöneticisi Anna Barabanova yer alıyor.
Mevcut Devlet Duması milletvekili Andrey Svintsov da seçimlerde partinin adayı olarak yarışmayı planlıyor. Svintsov, Moskova Bölgesi’ndeki bölgesel grubun başında yer alacak.
2011 yılında Liberal Demokrat Parti’den (LDPR) parlamentoya seçilen Svintsov, 2021 seçimlerinde yeterli oyu alamamış, ancak 2022 yazında partinin hayatını kaybeden kurucusu Vladimir Jirinovski’nin milletvekilliği koltuğunu devralarak yeniden meclise girmişti.
Svintsov, Mart 2026’da LDPR’nin mevcut lideri Leonid Slutski ile yaşadığı anlaşmazlığın ardından partiden ihraç edilmişti.
Svintsov, adaylık kararına ilişkin yaptığı açıklamada, “Benim için şu an en yakın parti, Emekliler Partisi’dir. Jirinovski’nin savunduğu her şey artık Emekliler Partisi’nde bulunuyor” ifadelerini kullandı.
Kurultay, partinin dijital maskotu olan “Torun Varya” adlı yapay zeka karakterinin video mesajıyla başladı.
Temsilcilere seçmenlerin taleplerini ileten dijital karakter, “Ülkede bazı insanların bolluk içinde yaşarken, diğerlerinin sürekli biraz daha sabretmek zorunda kalmasını doğru bulmuyorum. Hayatın normal olabileceğine inanıyorum” dedi.
Genel Başkan Erik Prazdnikov, dijital maskot Varya’nın ardından yaptığı konuşmada, eylül seçimleri öncesinde partiyi konumlandırırken ileri yaş grubundaki insanların çıkarlarını savunduklarını vurguladı.
Emekliliğin insan yaşamının bir sonucu olduğunu belirten Prazdnikov, Emekliler Partisi’nin tüm nesillerin partisi olduğunu ifade etti.
Kurultay salonunun bir bölümünde delegelerin tansiyon ölçümü yaptırabileceği bir alan yer alırken, diğer tarafta sanal gerçeklik gözlükleriyle sanal bir cerrahi operasyona katılma imkanı sunuldu.
Prazdnikov, partinin seçimlerde savunacağı ve “Normal Bir Yaşam Programı” adını verdikleri hükümet programını da açıkladı. Toplumun öncelikli talebinin normal bir yaşam olduğunu belirten parti lideri, insanların belirsizlikten, kaygılardan, sürekli artan fiyatlardan ve sürekli uyum sağlama zorunluluğundan yorulduğunu dile getirdi.
Prazdnikov, “Her insan hayatta kalma mücadelesi vermek yerine normal bir şekilde yaşama hakkına sahiptir” dedi.
RFKP aday listesinde revizyon: 6 tanınmış vekil liste dışı kaldı
Partinin seçim programı yedi ana başlıktan oluşuyor: Sağlık; emeklilik, çalışma hayatı ve ekonomi; aile; eğitim; gençlik; yönetim; gaziler ve kamu hizmeti çalışanları. Her başlık altında “normal yaşama giden adımlar” olarak nitelendirilen hedefler sunuluyor.
Bunlar arasında emekliler için ücretsiz ve kaliteli diş protezi sağlanması, hekimlerin haksız cezai kovuşturmalardan korunması, bölgesel ortalama maaşlar göz önünde bulundurularak temel bir emeklilik geliri sistemine geçilmesi, çok çocuklu ailelere yönelik indirimli konut imkanları, öğretmenlerin üzerindeki bürokratik yükün ve idari baskının azaltılması yer alıyor.
Programda ayrıca öğrencilere yönelik ev ödevlerinin kaldırılması hedefleniyor. Bu maddeye ilişkin konuşan Prazdnikov, “Tüm ev ödevleri okulda tamamlanmalıdır. Aileyle geçirilen zaman, çocukla iletişim kurma zamanıdır” dedi.
Diğer vaatler arasında gençlik projelerine bölgesel düzeyde hibeler verilmesi, Gaziler Bakanlığı kurulması ve milletvekillerinin Devlet Duması’ndaki görev süresinin tek bir dönemle sınırlandırılması bulunuyor.
Kurultayda partinin gençlik hareketi Torunlar temsilcileri Mihail, İlya ve Arina da birer konuşma yaptı. Mihail, “büyükannelerine ve büyükbabalarına bakan torunlardan daha normal bir şey olmadığını” kendi örneğiyle göstermek istediği için partiyi desteklediğini belirtti.
İlya, gençlik hareketinin nesiller arasındaki yalnızlık ve iletişimsizlik sorununu çözmeyi amaçladığını ifade etti.
Arina ise projenin uzun süredir planlandığını belirterek, “Şimdi torunların zamanıdır” diye konuştu.
2021 yılında yapılan son Devlet Duması seçimlerinde Emekliler Partisi, liste usulü oylamada yüzde 2,45 oy alarak katılan tüm siyasi oluşumlar arasında altıncı sırada yer almıştı.
Tek isimli seçim bölgelerinde ise parti hiçbir milletvekilliği kazanamadı. Günümüzde 25 bölgesel parlamentoda grubu bulunan Emekliler Partisi, bu sayede imza toplama zorunluluğu olmaksızın genel seçimlere katılma hakkına sahip bulunuyor.
Parti yönetimi, bu seçimlerde yüzde 5’lik barajı aşarak parlamentoya girmeyi ve yerel meclislerdeki grup sayılarını 30’un üzerine çıkarmayı hedefliyor.
Rusya
Rusya 2036 yılına kadar Ay’da nükleer santral kurmak istiyor

Rusya, 2036 yılına kadar Ay’da nükleer güç santrali kurmayı, otomatik istasyonlarla örnek toplamayı ve derin uzay için nükleer enerjili ulaşım araçları geliştirmeyi planlıyor. Hazırlanan yeni devlet politikası taslağına göre, Mars ve Venüs araştırmaları ile asteroit madenciliği projeleri de 2036 sonrasındaki dönemde hayata geçirilecek.
Rusya, önümüzdeki on yıl içinde Ay üzerinde bir nükleer güç santrali kurmayı planlıyor.
Rusya mevzuat taslakları portalında yayımlanan “2036 Yılına Kadar ve Gelecek Perspektifinde Rusya Federasyonu’nun Uzay Faaliyetleri Alanındaki Devlet Politikasının Temelleri” başlıklı başkanlık kararnamesi taslağında konuya ilişkin ayrıntılar yer aldı.
Hazırlanan resmi belgeye göre, Rusya’nın 2036 yılına kadar gerçekleştirmeyi hedeflediği öncelikli görevler arasında yeni bir Rus yörünge istasyonunun konuşlandırılması bulunuyor.
Bunun yanı sıra, Ay’ın otomatik uzay araçlarıyla incelenmesi ve buralardan toplanacak toprak örneklerinin Dünya’ya ulaştırılması da hedefler arasında yer alıyor.
Strateji belgesinde, Ay nükleer güç santralinin kurulma amacı, “Rusya’nın Ay programı ve uluslararası işbirliği projeleri çerçevesinde, Ay yüzeyindeki altyapının enerji ihtiyacını karşılamak” olarak açıklandı.
Taslakta ayrıca, uzay araçlarında gerçekleşen uçuşlar sırasında canlı organizmaları etkileyen faktörlerin incelenmesi ve organizmaların bu uçuşlarda uzun yıllar kalabilme olasılığına dair bilimsel verilerin elde edilmesi görevi de tanımlandı.
Rusya’nın 2036 yılından sonraki döneme ilişkin planladığı ana projeler arasında ise Venüs ve Mars’ın otomatik uzay araçlarıyla araştırılması, nükleer enerji santraliyle donatılmış uzay taşıma araçlarının üretilmesi ve uzaya fırlatılması ile Ay ve asteroitlerdeki kaynakların aranarak işletilmesi yer alıyor.
Rusya Bilimler Akademisi Başkan Yardımcısı Sergey Çernışev, nisan ayında yaptığı açıklamada “Luna-28”, “Luna-29” ve “Luna-30” misyonlarının 2032-2036 yıllarına ertelendiğini bildirmişti.
Çernışev, “Luna-26” misyonunun fırlatılışının 2028 yılı için planlandığını, “Luna-27/1” ve “Luna-27/2” araçlarının ise sırasıyla 2029 ve 2030 yıllarında uzaya gönderileceğini aktarmıştı.
Rusya Federal Uzay Ajansı (Roskosmos) Stratejik Kalkınmadan Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Boris Glazkov da ilkbahar aylarında katıldığı bir radyo yayınında, Ay’ın asıl olarak iki potansiyel amaç doğrultusunda geliştirilmek istendiğini açıklamıştı.
Glazkov, bu amaçları orada bulunan nadir toprak elementlerinin çıkarılması ve düşük yer çekimi nedeniyle nesnelerin uzaya fırlatılmasının kolaylaştırılması olarak sıralamıştı.
Gelecekteki enerji projeksiyonlarına değinen Glazkov, “İnsanlık, 15-20 yıl içinde Dünya’da termonükleer enerjinin ortaya çıkmasını bekliyor ve bu termonükleer reaktörler için yakıta ihtiyaç duyulacak. İşte helyum-3, bu potansiyel ve verimli yakıt türlerinden biri olarak kabul ediliyor.
Sembolik olarak ifade etmek gerekirse, bir çay kaşığı helyum-3 ile neredeyse tüm Dünya bir yıl boyunca termonükleer enerjiyle ısıtılabilir” değerlendirmesinde bulunmuştu.
Rusya
Çin, Rusya’dan kereste ithalatını yüzde 30 azalttı

Rusya’nın en büyük kereste alıcısı konumundaki Çin, bu ülkeden yaptığı ithalatı yılın ilk dört ayında yüzde 30 oranında azalttı. Sektör analistleri ve iktisatçılar, lojistik maliyetlerdeki artış, rublenin değer kazanması ve yaptırımların etkisiyle Rus ormancılık endüstrisinin derin bir krizle karşı karşıya olduğunu belirtiyor.
Rusya’nın işlenmiş kereste ürünlerinde en büyük müşterisi olan Çin, bu ülkeden yaptığı ithalatı keskin bir şekilde düşürdü.
Rus iş gazetesi Vedomosti’nin analiz şirketi Lesprom Network verilerine dayandırdığı haberine göre, 2026 yılının ocak-nisan döneminde Rusya’nın Çin’e kereste ihracatı geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 30 azalarak 2,6 milyon metreküpe geriledi.
İhracatın parasal değeri ise yüzde 26 oranında düşüşle 603,7 milyon dolar seviyesine indi.
Rusya’nın toplam kereste ihracatı da 2026’nın ilk dört ayında yüzde 32 gerileyerek yaklaşık 4 milyon metreküp olarak kayıtlara geçti.
Çin, 2025 yılında 11,2 milyon metreküplük alımla Rusya’nın toplam kereste ihracatının yaklaşık yarısını tek başına gerçekleştirmişti.
Sevkiyattaki düşüşün temel nedenleri arasında Çin inşaat sektöründeki kriz, alıcıların daha ucuz ürünlere yönelmesi, artan lojistik maliyetler ve rublenin değer kazanması gösteriliyor.
Çin Ulusal İstatistik Bürosu verilerine göre, ülkede konut satışları 2025 yılında yüzde 9,5 gerileyerek 2009’dan bu yana en düşük seviyeye ulaştı.
Satılan gayrimenkul alanı 2026’nın ocak-mayıs döneminde de yüzde 11 oranında daralmaya devam etti.
Rusya’nın ihracatındaki düşüş diğer Asya pazarlarında da kendisini gösterdi. Lesprom Network verileri, Rus kereste ürünlerinin Japonya’ya sevkiyatının yüzde 19, Güney Kore’ye ise yüzde 18 oranında azaldığını ortaya koydu.
Danışmanlık şirketi Strategy Partners’ın öngörüsüne göre, Rusya’nın kereste ihracatı bu yıl genelinde yüzde 7 ila 10 arasında bir düşüş kaydedebilir.
Sektörde iflas beklentileri artıyor
Rusya Bilimler Akademisi Sibirya Şubesi Ekonomi Enstitüsü tarafından yapılan bir araştırma, Rus ormancılık endüstrisinin aşılması uzun yıllar alabilecek sistemik bir krizin eşiğinde olduğunu gösteriyor.
Araştırmaya göre, sektördeki işletmelerin gelirleri düşerken borç yükleri arttı ve geçmişte biriktirilen finansal kaynaklar tükendi. Yüksek kredi faizleri sebebiyle şirketlerin yeni likiditeye erişimi de zorlaştı.
Küçük ölçekli işletmelerin durumunun özellikle ağır olduğu belirtilen araştırmada, “Onlarca şirketin iflas sürecinden geçmesi bekleniyor.
Sektördeki kayıpların cephe geneline yayılmış olması, darbe etkisini hafifletecek bir konsolidasyona gitmeyi de imkansız kılıyor” ifadelerine yer verildi.
Ormancılık sektörünün 2021 yılında 24,3 milyar ruble olan net kârı, 2024 yılı itibarıyla 11,1 milyar ruble zarara dönüştü.
Şirketlerin toplam borcu ise bu süreçte 1,6 kat arttı. Geçen yıl sektördeki her iki şirketten birinin zarar ettiği bildirildi.
Rus ormancılık sektörü, Moskova’nın Ukrayna’ya yönelik askeri harekatı sonrasında yaptırımların hedefi olan ilk alanlardan biri olmuştu.
Avrupa Birliği, Nisan 2022’de Rus ahşap ve kereste ürünlerinin ithalatını tamamen yasaklamıştı.
Amerika1 hafta öncePeter Thiel’in gizli cemiyeti: “Dialog”
Avrupa2 gün önceKuzey Akım sabotajında ‘porno filmi kılıfı’ iddiası
Görüş2 hafta önceYeni Delhi’den Yükselen Ses: BRICS’in Yeni Dünya Düzeni Manifestosu
Görüş2 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 5
Asya1 hafta önceÇKP, ‘Xi Jinping’in Parti İnşası Üzerine Düşüncesi’ni resmi doktrin ilan etti
Asya2 hafta önceGüney Kore’de askeri istihbarat teşkilatına tarihi darbe
Ortadoğu2 hafta önceİran, ABD ile varılan anlaşmanın detaylarını açıkladı
Görüş2 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 4









