Amerika
Trump: JPMorgan ve Bank of America mevduatlarımı reddetti

ABD Başkanı Donald Trump, ülkedeki en büyük bankaları hedef alarak, yönetiminin finansal sistemdeki muhafazakârlara karşı algılanan önyargıyı ortadan kaldırmak için seçenekleri değerlendirirken, son yıllarda kendisine ayrımcılık yaptıkları suçlamasında bulundu.
Trump, CNBC’ye verdiği röportajda, JPMorgan, Bank of America ve diğerlerinin 1 milyar dolardan fazla mevduatını kabul etmediklerini ileri sürdü.
Trump, sonunda nakit parasını küçük bankalara dağıtmak zorunda kaldığını söyledi.
Trump, “Bankalar bana çok kötü ayrımcılık yaptı,” diyerek, Wall Street’teki büyük bankaların siyasi nedenlerle muhafazakârları “bankadan çıkardığı” yönündeki eleştirilerini yineledi.
2024 seçim kampanyasında Trump, bu uygulamaya karşı sert önlemler alacağına söz vermiş ve bu yılın başlarında Bank of America CEO’su Brian Moynihan’ı bu konuyla ilgili olarak kamuoyuna açık bir şekilde azarlamıştı.
Trump’ın son açıklamaları, yönetiminin bankacılık düzenleyicilerine siyasi nedenlerle hesap kapatma vakalarını ele almalarını yönlendiren bir “banka hizmetlerinden mahrum bırakma” kararnamesi üzerinde çalıştığı bir dönemde geldi.
Beyaz Saray’ın yeni kararnamesi, “banka hizmetlerinden mahrum bırakma” sorununu ele almaya yönelik Cumhuriyetçilerin son dönemdeki çabalarına eklenecek.
Senato Bankacılık Komitesindeki Cumhuriyetçiler, bu yılın başlarında, finansal düzenleyicilerin finansal kurumları denetlerken “itibar riski”ni kullanmasını yasaklayan bir yasa tasarısı sundu.
Tasarı, Hazine Bakanı Scott Bessent’in ısrarı üzerine federal bankacılık düzenleyicilerinin son aylarda zaten uyguladıkları uygulamaları büyük ölçüde yasaya dönüştürecek.
Trump yönetimi, kara para aklama ve terör finansmanını önlemek için bankaların yasal yükümlülüklerini düzenleyen kuralları “modernize” etme planlarını çoktan açıklamıştı.
Beyaz Saray sözcüsü, başkanlık kararnamesi hakkında daha fazla yorum yapmaktan kaçındı ve Trump’ın büyük bankalar hakkındaki yorumlarına atıfta bulundu.
Röportajda Trump, JPMorgan’ın kendisine 20 gün içinde uzun süredir açık olan hesaplarını kapatacağını bildirdiğini ve Bank of America’nın da ilk görev süresinin ardından işlerini reddettiğini söyledi.
Trump ayrıca, herhangi bir somut kanıt sunmadan, Biden yönetiminin bankacılık düzenleyicilerine “Trump’ı yok etmek için her şeyi yapın” diye baskı uyguladığını iddia etti.
Trump Organization, bu yılın başlarında Capital One’ı, 6 Ocak 2021’de Kongre Binasına yapılan saldırının ardından başkanın aile şirketinin banka hesaplarına erişimini haksız bir şekilde kestiği gerekçesiyle dava etmişti. Banka iddiaları reddederek federal yargıçtan davanın reddini talep etti.
Bankacılık sektörü genel olarak siyasi nedenlerle hesap kapatmadığını ısrarla savunuyor. Sektör yetkilileri, yasadışı finansal işlemleri önlemek ve itibar riskini yönetmek amacıyla uygulanan düzenleyici politikaların, müşterilerin hiçbir açıklama yapılmaksızın hizmetten çıkarılmasına yol açabileceğini savunuyor.
JPMorgan sözcüsü Trish Wexler yaptığı açıklamada, “Siyasi nedenlerle hesap kapatmıyoruz ve düzenleyici değişikliklerin acilen gerekli olduğu konusunda Başkan Trump ile aynı fikirdeyiz. Beyaz Saray’ın bu sorunu ele almasını takdir ediyoruz ve bu konuyu çözmek için onlarla birlikte çalışmayı sabırsızlıkla bekliyoruz,” dedi.
Bank of America sözcüsü Bill Halldin, bankanın “Trump yönetiminin bankalara düzenleyici netlik sağlama çabalarını” desteklediğini söyledi.
Salı günü geç saatlerde Moynihan, bankasının ve sektördeki diğer bankaların, bazı hesap kapatmalarının nedeni olduğunu öne sürdüğü düzenlemeler ve politikalarla ilgili olarak Hazine Bakanlığı ve Trump yönetimi ile birlikte çalıştığını söyledi.
Moynihan, “Bu sorunun çözülmesini memnuniyetle karşılıyorum. Sonuçta, 70 milyon tüketiciye, 12 milyon küçük işletmeye, yani herkesten daha fazla küçük işletmeye ve herkesten daha fazla orta ölçekli şirkete hizmet veriyoruz. Herkese hizmet veriyoruz,” dedi.
Muhafazakârlar, Wall Street bankalarını uzun süredir sağcı dini grupları ve petrol ve gaz şirketleri ile silah üreticileri gibi muhafazakâr eğilimli sektörleri hedef almakla suçluyor.
Bazı Cumhuriyetçi eyaletler, bankaların belirli sektörlerden iş almayı reddetmesini veya herhangi bir siyasi ayrımcılık yapmasını önlemek için yasalar çıkardı.
Kripto para şirketleri ise daha yakın zamanda, Biden yönetiminin federal düzeyde sektöre yönelik düzenleyici denetiminin birçok dijital varlık şirketini bankacılık sisteminden etkili bir şekilde kestiğini söyledi.
Büyük bankaları temsil eden Bank Policy Institute’un bir sözcüsü yaptığı açıklamada, “Sorunun özü, düzenleyici aşırılık ve denetim takdir yetkisi. Bankacılık kurumları, itibar riski gibi sorunları ele almak için zaten adımlar attı ve önümüzdeki dönemde çıkarılacak herhangi bir başkanlık kararnamesinin, düzenleyicilere bu endişelerin ortaya çıkmasına neden olan kusurlu düzenleyici çerçeveyle mücadele etmeleri talimatını vererek bu ilerlemeyi pekiştireceğini umuyoruz,” dedi.
Amerika
Çin’e 300 milyon dolarlık Nvidia çipi kaçırmakla suçlanan iş insanı gözaltında

ABD’de federal savcılar, Çin’e 300 milyon dolar değerinde yapay zeka çipi içeren sunucu kaçırmakla suçlanan Amerikalı iş insanı Greg Louie’yi gözaltına aldı. Şüphelinin 2023 ve 2024 yıllarında gerekli hükümet lisansını almadan Malezya ile Singapur üzerinden transit sevkiyat yaptığı belirtiliyor.
ABD’de federal savcılar, California’da yaşayan iş insanı Greg Louie’yi Nvidia üretimi yapay zeka çiplerini barındıran 300 milyon dolarlık sunucuları Çin’e yasa dışı yollarla ihraç etmek suçlamasıyla gözaltına aldı.
Bloomberg’ün haberine göre, Earthmade Computer Inc. adlı özel şirketin sahibi olan Louie, iş yerine geldiği sırada yakalandı.
Amerikalı iş insanına İhracat Kontrolü Reform Yasası’nı ihlal etmek amacıyla komplo kurmak, kaçakçılık ve kara para aklamak amacıyla komplo kurmak suçlamaları yöneltildi.
Soruşturma dosyasında, Louie’nin 2023 ile 2024 yılları arasında kimliği henüz tespit edilemeyen kişilerle ortak hareket ederek ileri teknoloji Nvidia çipleriyle donatılmış sunucuları Çinli müşterilere sevk ettiği kaydedildi.
Söz konusu sevkiyatların gerçekleşmesi için ABD hükümetinden özel lisans alınması şartı aranıyordu, ancak şüphelinin resmi makamlara herhangi bir lisans başvurusu yapmadığı tespit edildi.
Donanımların Malezya ve Singapur üzerinden transit geçirildiği, bu ülkelerden de yasa dışı biçimde yeniden ihraç edilerek Çin’e ulaştırıldığı belirlendi.
Washington yönetimi son yıllarda Pekin’in gelişmiş yapay zeka donanımlarına erişimini engellemeye çalışırken, Çin kendi üretim kapasitesini artırma ve yaptırımları aşacak alternatif güzergahlar bulma arayışını sürdürüyor.
ABD hükümeti, 2022 yılında Nvidia ürünlerinin Çin ve Rusya’ya ihracatına lisans zorunluluğu getirmişti. Kısıtlamalar, özellikle yapay zeka operasyonlarında kullanılan A100 ve H100 serisi grafik işlem birimlerini (GPU) hedef alıyor.
Öte yandan Washington yönetimi ocak ayında Nvidia’ya, H200 dahil güçlü yapay zeka çiplerini Çin’e satabilmesi için izin verdi. Şirketin bu satışları gerçekleştirebilmesi için elinde yeterli miktarda ürün tedariki sağladığını belgelemesi gerekiyor.
The Information gazetesi daha önce Pekin yönetiminin, ByteDance ve Alibaba gibi ülkenin önde gelen teknoloji devlerinin belirli Nvidia GPU’larını satın almasına onay vermeyi değerlendirdiğini yazmıştı.
Eylül ayı başında The New York Times gazetesi de ABD’nin yaptırım listesinde yer alan Çin merkezli teknoloji şirketi Inspur’un kısıtlamalara rağmen Nvidia çipleri dahil ileri Amerikan teknolojilerini sattığını öne sürdü.
Gazetenin haberinde, söz konusu ağda Inspur’un ABD’deki iştiraki Aivres şirketinin kilit rol üstlendiği kaydedildi.
Amerika
Mahkemeden 110 milyar dolarlık Paramount ve Warner Bros. birleşmesine onay

ABD federal mahkemesi, Paramount’un Warner Bros.’u 110 milyar dolara devralmasına yönelik uzlaşmayı onaylayarak birleşmenin önünü açtı. Şirket, varılan mutabakat uyarınca beş yıl boyunca yılda en az 30 film vizyona sokacak ve yerli yapımlara yıllık 300 milyon dolar ek yatırım yapacak.
ABD’de federal mahkeme, medya şirketi Paramount’un Warner Bros. Discovery’yi 110 milyar dolara devralmasına onay verdi.
ABD Bölge Yargıcı Araceli Martinez-Olguin, tarihin en büyük medya birleşmelerinden birini engellemek amacıyla Kaliforniya öncülüğündeki 12 eyaletin açtığı davada tarafların 21 Eylül’de vardığı uzlaşmayı onayladı.
Eyaletler, birleşmenin sinema ve televizyon alanında nihai tüketiciler için fiyatları artırabilecek bir tekel yaratacağını savunuyordu.
Yargıç Martinez-Olguin ise uzlaşmayı “makul, fiili ve hukuki bir çözüm” olarak nitelendirdi.
Onaylanan uzlaşma şartlarına göre şirket, beş yıl boyunca ABD sinemalarında her yıl en az 30 film vizyona sokmak ve ülke içindeki yapımlara yılda 300 milyon dolar ek kaynak aktarmak zorunda kalacak.
Şartların yerine getirilmemesi durumunda Paramount, Miramax film stüdyosunu satma yaptırımıyla karşılaşabilecek.
Anlaşma ayrıca kablolu yayın müzakerelerinin iki şirketin kanalları için ayrı ayrı yürütülmesini ve Paramount bünyesindeki CBS News ile Warner Bros.’a ait CNN’i denetleyecek bağımsız bir gazeteciler kurulu oluşturulmasını zorunlu kılıyor.
Kaliforniya Adalet Bakanlığı temsilcisi, varılan uzlaşmanın rekabet konusundaki endişeleri giderdiğini, tüketici tercihlerini güvenceye aldığını ve Kaliforniyalı çalışanların geleceğini gözettiğini açıkladı.
Şirketler ayrıca Amerika Yazarlar Birliği (WGA) ile yürütülen antitröst davasında da anlaşmaya vardı.
Bu kapsamda sendikanın sağlık fonuna 17,5 milyon dolar ödenecek ve CBS News bünyesindeki WGA istihdam seviyesi beş yıl boyunca korunacak.
Paramount, birleşmenin tamamlanmasıyla birlikte oyuncak üreticisi Mattel’in CEO’su Ynon Kreiz’in şirkette Yönetim Kurulu Başkanı ve CEO David Ellison ile ortak CEO görevini üstleneceğini duyurdu. Satın alma sürecinin 6 Ekim Salı günü tamamlanması bekleniyor.
Yaklaşık 110 milyar dolarlık devralma işlemi, Paramount Pictures, CBS, Paramount+, HBO ve CNN gibi dev medya varlıklarını tek çatı altında toplayacak.
Süreç, Paramount’un Netflix ile girdiği rekabeti kazanmasının ardından şekillendi.
Warner Bros. daha önce stüdyo operasyonları, HBO ve HBO Max yayın platformu için Netflix ile 82,7 milyar dolarlık satış üzerinde anlaşmış, ancak Netflix’in teklif artırmaması üzerine Warner Bros. Discovery şubat ayında Paramount’un teklifini kabul etmişti.
Paramount ise süreçte rakibi Netflix’i “yakıp yıkma taktiği” izlemekle suçlamıştı.
Mahkemece onaylanan uzlaşmaya bazı eyalet başsavcıları tepki gösterdi. Süreçte özellikle Massachusetts, New York, Connecticut ve Minnesota eyaletlerinin savcıları uzlaşma şartlarına itiraz etti.
Connecticut Başsavcısı William Tong, ofisinin CNN ile CBS News birimlerinin tamamen elden çıkarılarak yapıdan ayrılmasını talep ettiğini, bağımsız bir denetim kurulu kurulmasının önemine rağmen tam ayrışmayı sağlayamadıklarını belirtti.
Söz konusu birleşme temmuz ayından bu yana federal mahkeme kararıyla askıya alınmış durumdaydı.
Paramount daha sonra yasal süreç tamamlanana veya birleşme anlaşmasının vadesi olan Haziran 2027’ye kadar devralmayı tamamlamamayı taahhüt etmişti.
Amerika
ABD’den gizlenen nükleer testleri yakalamak için yer altında deney

ABD Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi, yer altında gizlenen düşük kapasiteli nükleer patlamaları tespit etmek amacıyla Nevada sahasında kimyasal patlayıcılarla deney gerçekleştirdi. Ölçümlerde sismometreler, sesötesi sensörler ve radyoaktif izleyiciler kullanılırken kurum yönetimi nükleer tespit kapasitesinde geride kalmayacaklarını açıkladı.
ABD Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi (NNSA), düşük kapasiteli nükleer patlamaların tespit edilmesine yönelik bir deneme gerçekleştirdiğini duyurdu.
Kurumun basın servisinden yapılan açıklamaya göre çalışma, Nevada Ulusal Güvenlik Sahası’ndaki P Tüneli’nde kimyasal patlayıcılar ve radyoaktif izleyiciler kullanılarak yapıldı.
Denemeden elde edilen verilerin, ABD’nin nükleer patlamaları tespit etme kapasitesini güçlendirme çalışmaları kapsamında bilimsel modellerin sınanması ve algoritmaların hassaslaştırılması amacıyla kullanılacağı kaydedildi.
NNSA, deneyin özellikle sismik etkisi zayıflatılmış patlamaların tespit edilmesine odaklandığını bildirdi.
Klasik yer altı nükleer denemelerinde patlayıcı düzenek kayayla doğrudan temas edecek biçimde derin kuyulara yerleştiriliyor ve patlama dalgası çevreye tam olarak ulaşıyor.
Öte yandan sismik etkisi azaltılmış yöntemde düzenek geniş bir yer altı odasında patlatılıyor; bu uygulama patlamanın yarattığı sismik izi önemli ölçüde düşürüyor.
Deney sırasındaki ölçümler ivmeölçerler, sismometreler, elektromanyetik ve sesötesi sensörler, radyoaktif izleyici örnekleyicileri ile meteoroloji aygıtlarını kapsayan gelişmiş algılayıcı sistemleriyle yürütüldü.
NNSA Başkanı Brandon Williams, nükleer faaliyetlerin saptanmasının nükleer uzmanlık gerektirdiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Bu tür deneyler Amerika’nın tespit kabiliyetinde rakipsiz kalmasını sağlıyor. Başkan Donald Trump yönetimi, Birleşik Devletler’in güç konumundan hareket edeceğini açıkça ortaya koydu. Amerikan inovasyonundan kaçış yok. Bu deneyle net bir mesaj veriyoruz: Bu yönetim döneminde Amerika’nın geride kalmasına asla izin verilmeyecektir.”
Nevada’daki deneme planını mayıs ayı ortasında duyuran Williams, yabancı ülkelerdeki nükleer testleri tespit edecek sensörlerin bu sonbaharda test edileceğini belirtmişti.
Williams o dönemde, hasım ülkelerin Kapsamlı Nükleer Testlerin Yasaklanması Antlaşması’nı (CTBT) arkadan dolanarak yürüttüğü nükleer denemeleri saptamak ve sismik sensörlerin verimini artırmak amacıyla merkezi olmayan testler uyguladıklarını dile getirmişti.
ABD’de nükleer test tartışması, Donald Trump’ın geçen yıl nükleer silah denemelerine “eşit şartlarda” yeniden başlayacaklarını açıklamasının ardından hareketlendi.
ABD’nin deneme yapmayan tek ülke olarak kalmasını istemediğini savunan Trump, Rusya, Çin, Kuzey Kore ve Pakistan’ın nükleer testler gerçekleştirdiğini öne sürdü.
Washington yönetimi şubat ayında da Rusya ve Çin ile eşit şartlar temelinde nükleer denemelere dönmeye hazır olduğunu bildirdi.
Birleşmiş Milletler ise mayıs ayı başında yaptığı değerlendirmede, Rusya ve ABD’nin nükleer testlere yeniden başlamasının dünya genelindeki diğer ülkeleri de aynı yönde adım atmaya sevk edeceği uyarısında bulundu.
Asya2 hafta önceJaponya Merkez Bankası faizleri 1995’ten bu yana en yüksek seviyeye çıkardı, yen değer kaybetti
Asya2 hafta önceGüney Kore lideri Lee, ABD baskısına rağmen Ortadoğu’da savaşa dahil olmayacaklarını söyledi
Diplomasi5 gün önceEast-West Forum İstanbul’da toplandı: Çok kutupluluk geri döndürülemez
Asya2 hafta öncePakistan’a Katar’dan ikinci LNG sevkiyatı yapılacak
Diplomasi1 hafta öncePalantir nasıl Ukraynalıları kobay faresine dönüştürdü?
Diplomasi1 hafta önceEast-West Forum İstanbul’da kapılarını açıyor
Asya2 hafta önceSoftBank, OpenAI yatırımı için 11 milyar dolar borçlanacak
Dünya Basını1 hafta önceTarihçi Emmanuel Todd: Avrupa Rusya konusunda tehlikeli bir fanteziye kapıldı









