Amerika
Trump’tan 100 milyar dolarlık yapay zeka yatırım planı

SoftBank, OpenAI ve Oracle yapay zeka altyapısını finanse etmek için 100 milyar dolarlık bir ortak girişim kuruyor ve bu girişim Başkan Donald Trump ile birlikte, yeni teknolojinin gelişimini hızlandırmayı amaçlıyor.
Trump salı günü Beyaz Saray’da yaptığı açıklamada, “Ülkemize daha önce hiç kimsenin görmediği seviyelerde muazzam bir yatırımla başlıyoruz” dedi.
Başkana SoftBank’tan Masayoshi Son, OpenAI’dan Sam Altman ve Oracle’dan Larry Ellison da katıldı. “Stargate” adındaki girişimin başkanlığını yapacak Son, ortak girişimin 100 milyar doları “hemen” kullanacağını ve OpenAI için veri merkezleri ve fiziksel kampüsler de dahil olmak üzere yeni altyapı inşa etmek için “en az” 500 milyar dolara çıkma hedefine sahip olduğunu söyledi.
SoftBank, ilk sermayenin SoftBank, OpenAI, Oracle ve Abu Dabi devlet yatırımcısı MGX’den geleceğini ve ilk bilgi işlem sisteminin Teksas’ta kurulmaya başlanacağını söyledi.
Stargate, yeni yapay zeka modellerini eğitmek ve çalıştırmak için kapasiteyi artırmayı hedefliyor.
SoftBank ve OpenAI girişimin lider ortakları olurken, SoftBank’ın finansmandan sorumlu olacağı ve OpenAI’nin operasyonları denetleyeceği belirtildi.
Arm Holdings, Microsoft ve Nvidia ile birlikte Oracle ve OpenAI’ın da teknoloji sağlayacağı belirtildi.
Trump, Stargate’in “yapay zeka alanındaki yeni nesil gelişmelere güç sağlayacak fiziksel ve sanal altyapıyı kuracağını ve bunun devasa veri merkezlerinin inşasını da içereceğini” sözlerine ekledi.
Başkan, Stargate’in “neredeyse anında” 100.000 istihdam yaratacağını ve “teknolojinin geleceğini” Amerika’da tutacağını söyledi.
Enerjiye kolay erişim için başkanlık emirleri kullanılacak
Trump, izin sürecini hızlandırarak ve diğer düzenlemeleri hafifleterek özel sektör yatırımlarını teşvik etme vaatleriyle, ABD’nin yapay zeka alanındaki liderliğini sağlamak için geniş kapsamlı bir yaklaşımın sinyallerini verdi.
Bu çabalar, Trump’ın yönetimine katılan teknoloji sektörü liderleri tarafından yönlendirilecek; bunlar arasında yeni gelen yapay zeka-kripto devi David Sacks ve başkanın en yakın danışmanlarından biri olarak ortaya çıkan Elon Musk da yer alıyor.
SoftBank hisseleri çarşamba günü Tokyo’da %9,7’lik bir artışla ağustos ayından bu yana en büyük gün içi yükselişini gerçekleştirerek Nvidia, Oracle ve Arm hisselerindeki rallilere katıldı.
S&P 500’deki 400’den fazla hisse, Trump’ın yeni yapay zeka yatırım hamlesini açıklayacağı beklentisiyle salı günü ABD ticareti sırasında yükseldi ve gösterge neredeyse %1 arttı.
Başkan, enerjiye daha kolay erişim de dahil olmak üzere inşaat projelerini kolaylaştırmaya yardımcı olmak için acil durum bildirgelerini ve başkanlık emirlerini kullanacağını söyledi.
Dubai’den 20 milyar dolarlık yatırım gelecek
Trump ve yöneticiler konuşmaları sırasında, ABD’nin ekonomik büyümesini destekleyecek sağlık ve diğer alanlardaki potansiyel yapay zeka uygulamalarını vurguladılar.
Oracle’dan Ellison, “Yapay zeka hepimiz için, her Amerikalı için inanılmaz umutlar vaat ediyor,” dedi.
Göreve gelmeden iki hafta önce Trump, Dubai merkezli milyarder Hussain Sajwani’nin ABD genelinde yeni veri merkezleri için 20 milyar dolarlık bir yatırım yapacağını duyurdu.
Pazartesi günü, yemin etmesinden kısa bir süre sonra, Joe Biden tarafından konulan yapay zeka koruma önlemlerini iptal etti ve veri merkezlerinden gelen enerji talebindeki artışı karşılamak için ABD’nin enerji gelişimini artırmaya yönelik bir dizi önlemi imzaladı.
Fakat şirketler tarafından “Stargate” olarak adlandırılan girişimin önceki planlara kıyasla dramatik bir artış anlamına gelip gelmediği konusunda şüpheler devam ediyor.
Para nereden gelecek?
Örneğin Son’un geçen ayki açıklamaları SoftBank’ın bu girişimi finanse etmek için gerekli sermayeyi nereden bulacağı konusunda soru işaretleri yaratmıştı.
Bloomberg daha önce SoftBank’ın bir proje finansman planında hiper ölçekleyicilerden yararlanabileceğini ve on milyarlarca doları yüz milyarlarca dolara çıkarabileceğini bildirmişti.
Japon teknoloji yatırımcısının eylül ayı sonunda bilançosunda 3,8 trilyon Yen (25 milyar dolar) nakit ve eşdeğerleri bulunuyordu.
Bloomberg’e konuşan Astris Advisory analisti Kirk Boodry, SoftBank’ın bu projedeki payı için 25 milyar ila 30 milyar dolar arasında bir meblağ ortaya koyması gerekebileceğini söyledi.
Boodry yatırımcılara gönderdiği bir notta, “Sınırlı ortakları (Vision Fund’da yaptıkları gibi muhtemelen Orta Doğu parası) çekebileceklerini ve varlık satışlarının da büyük olasılıkla gündemde olacağını düşünüyoruz. SoftBank bunu karşılayabilir,” iddiasında bulundu.
OpenAI’dan Altman, yapay zekanın gelişimini desteklemek üzere çip, enerji ve veri merkezi kapasitesinin artırılmasını desteklemek için hükümet ve endüstri liderleri arasında küresel bir koalisyon oluşturmaya çalışarak aylar geçirdi.
Şirket ayrıca Biden yönetimine, tüm şehirler kadar güç kullanan devasa veri merkezlerine duyulan ihtiyaç konusunda sunum yaptı.
Trump 300 milyar dolardan fazla yeşil altyapı finansmanını durdurdu
Pazartesi günü göreve başlamasından birkaç saat sonra Trump, Biden’ın politikalarını iptal eden ve aralarında imalatçılara ve altyapı geliştiricilerine yapılan federal ödemeleri durduran bir kararnamenin de bulunduğu çok sayıda kararnameyi imzaladı.
Financial Times’ın (FT) Enerji Bakanlığının (DoE) kredi portföyü üzerinde yaptığı analize göre, etkilenen fonlar Biden’ın imza attığı iki yasa (Enflasyonu Düşürme Yasası ve iki partili altyapı yasası) kapsamında sağlandı ve halihazırda kabul edilmiş yaklaşık 50 milyar dolarlık Enerji Bakanlığı kredisini ve incelenmekte olan 280 milyar dolar değerinde başka bir kredi talebini içeriyor.
Trump yönetimi “Amerikan Enerjisini Serbest Bırakın” başlıklı bir icra emrinde, “Tüm kurumlar, yasalar aracılığıyla tahsis edilen fonların ödemesini derhal durduracaktır,” dedi.
Şu anda tehlikede olan ödemeler arasında Michigan merkezli DTE Energy’ye verilen 9 milyar dolarlık şartlı kredi ve Oregon merkezli PacifiCorp’a verilen 3,5 milyar dolarlık başka bir kredi de yer alıyor.
2021 altyapı yasası ülkenin ulaşım sistemini iyileştirmek için 1,2 milyar dolar teklif ederken, IRA vergi indirimleri, hibeler ve krediler için 370 milyar dolar teklif ediyordu.
Her iki program da, şirketlere 400 milyar dolar dağıtmaktan sorumlu olan Enerji Bakanlığı Kredi Programları Ofisini büyük ölçüde genişletmişti.
Yatırımcılar, Trump’ın bu hamlesiyle çoğu altyapı yasasından olmak üzere 300 milyar dolar değerinde gelecekteki federal fonların da dondurulmasından korktuklarını söylediler.
Amerika
ABD Senatosu, dijital dolar yasağını içeren tasarıyı kabul etti

ABD Senatosu, Fed’in 31 Aralık 2030’a kadar merkez bankası dijital para birimi (CBDC) niteliğinde bir dijital dolar çıkarmasını yasaklayan düzenlemeyi kabul etti. 85’e karşı 5 oyla geçen hüküm, 21st Century ROAD to Housing Act tasarısına Cumhuriyetçilerin girişimiyle eklendi. Düzenlemenin yürürlüğe girmesi için Temsilciler Meclisi’nin de onayı ve Başkan Trump’ın imzası gerekiyor.
ABD Senatosu, Merkez Bankası’nın (Fed) merkez bankası dijital para birimi (CBDC) olarak dijital dolar veya CBDC’ye “esaslı ölçüde benzer” herhangi bir dijital varlık çıkarmasını 31 Aralık 2030’a kadar yasaklayan 21st Century ROAD to Housing Act tasarısını kabul etti.
Tasarı Senato’da 85’e karşı 5 oyla geçti.
CBDC, nakit ve kaydi paranın yanında ulusal para biriminin üçüncü biçimi olarak tanımlanıyor. Bu tür dijital para birimlerinin ihracı ve kontrolü doğrudan merkez bankaları tarafından yürütülüyor.
Bazı CBDC projelerinde kripto para ve blokzincir teknolojilerinden yararlanılsa ve dijital para birimleri kriptografik tokenlar şeklinde ihraç edilse de, bu varlıklar merkezi bir ihraççıya sahip olmaları nedeniyle kripto para olarak değerlendirilmiyor.
Dünyada birçok ülke kendi CBDC projelerini geliştiriyor veya test ediyor.
Çin, dijital yuanı 2020 yılından bu yana deneme programları kapsamında test ederken, Rusya’da dijital rublenin geniş çaplı kullanımına 1 Eylül’de başlanması planlanıyor.
Esasen emlak piyasasına ilişkin düzenlemeler içeren 21st Century ROAD to Housing Act tasarısındaki CBDC yasağı hükmü, Cumhuriyetçilerin girişimiyle metne eklendi.
Tasarının şimdi Temsilciler Meclisi’nde oylanması, ardından da Başkan Donald Trump’ın imzasına sunulması gerekiyor.
Trump yönetimi daha önce de dijital doların hayata geçirilmesine karşı çıkarken, sabit kripto para birimlerini destekleyen bir çizgi izledi.
ABD’de GENIUS Act adlı sabit kripto para yasasının kabul edilmesinin ardından Hazine Bakanı Scott Bessent, ABD devlet tahvilleriyle desteklenen sabit kripto para birimlerinin Amerikan kamu borcuna yönelik yeni bir talep kaynağı oluşturacağını ve doların dijital ödemelerdeki konumunu güçlendireceğini söyledi.
Fed de dijital dolar fikrinden bir yıldan uzun süre önce uzaklaşmıştı.
Kurumun eski başkanı Jerome Powell, görev süresi boyunca ABD’de merkez bankası dijital para biriminin hayata geçirilmeyeceğini açıklamıştı. Powell’ın yerine gelen mevcut Fed Başkanı Kevin Warsh da CBDC karşıtı bir tutum sergiliyor.
Avrupa Birliği ise dolar bazlı sabit kripto para birimlerinin yaygınlaşmasına karşılık dijital euro projesini bir CBDC olarak destekliyor. Birlik, pazarını korumaya yönelik adımlar da attı.
Bu yıl yürürlüğe giren MiCA kripto varlık düzenlemeleri, Avrupa’daki kripto para borsalarında işlem gören tüm sabit kripto para birimlerinin, özel lisans almış ve AB içinde faaliyet gösteren ihraççılar tarafından çıkarılmasını şart koşuyor.
Toplam piyasa değeri 317 milyar dolar olan sabit kripto para piyasasının yüzde 90’dan fazlasını dolar bazlı ürünler oluşturuyor.
En büyük sabit kripto para birimleri, 186 milyar dolarlık piyasa değerine sahip Tether’in USDT’si ile 74 milyar dolarlık piyasa değerine sahip Circle’ın USDC’si olarak öne çıkıyor.
Trump ailesiyle bağlantılı kripto para projesi World Liberty Financial tarafından yaklaşık bir yıl önce piyasaya sürülen USD1 adlı sabit kripto para birimi ise yaklaşık 4,5 milyar dolarlık piyasa değeriyle kategorisinde dördüncü sırada yer alıyor.
USD1 arzının yaklaşık yüzde 75’i Binance’te tutuluyor.
Amerika
Google yapay zeka için A24 stüdyosuna ortak oluyor

Google, yapay zeka alanında iş birliği geliştirmek amacıyla bağımsız film stüdyosu A24’e yaklaşık 75 milyon dolar yatırım yapmaya hazırlanıyor. The Wall Street Journal gazetesinin kaynaklara dayandırdığı habere göre ortaklık kapsamında sinema sektörüne yönelik yeni yapay zeka araçlarının geliştirilmesi hedefleniyor.
The Wall Street Journal gazetesinin konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre Google, yapay zeka alanındaki ortaklık kapsamında bağımsız film stüdyosu A24’e yaklaşık 75 milyon dolar yatırım yapacak.
Gazete, bu adımın teknoloji devinin bir sinema stüdyosundan ilk kez hisse satın aldığı örnek olduğunu kaydetti.
Google bünyesindeki yapay zeka birimi DeepMind ile A24, filmlerin üretimi ve dağıtımı için yeni araçlar geliştirmeyi planlıyor.
A24 stüdyosunun teknoloji ve inovasyon alanındaki çalışmalarını yürüten ortağı Scott Belsky, geliştiricilerin yapay zekayı film üretimini hızlandırmak ve maliyetleri düşürmek amacıyla öne çıkardığını, ancak bu durumun sinemacılar arasında memnuniyetsizlik yarattığını ifade etti.
Sürece ilişkin değerlendirmede bulunan Belsky, “Yaratıcı kontrolü koruyan ve risk alma isteğini teşvik eden daha etkili yapay zeka uygulama yöntemlerinin olduğuna inanıyoruz” dedi.
Yeni araçların, kullanıcı taleplerine göre doğrudan içerik üreten üretken yapay zekadan farklı olacağını belirten Belsky, Google’ın A24 stüdyosunun film ve televizyon arşivine erişim hakkı elde etmeyeceğini kaydetti.
DeepMind Başkan Yardımcısı Eli Collins ise ortaklığa ilişkin, “Teknolojinin, alanındaki en iyi uzmanların ellerine ulaştığı anlarda büyük ilerlemelerin kaydedileceğine inanıyoruz.” açıklamasında bulundu.
ABD merkezli bağımsız bir sinema şirketi olan A24 stüdyosu, özellikle yazar ve festival filmleri üzerine odaklanmasıyla tanınıyor. Yakın zamanda “Gerçekliğin Sahne Arkası” (Y2K) ve “Marty Supreme” filmlerini izleyiciyle buluşturan stüdyonun portföyünde, yedi Oscar ödülü kazanan “Her Şey Her Yerde Aynı Anda” (Everything Everywhere All at Once) yapımının yanı sıra “Yeşil Şövalye” (The Green Knight), “Deniz Feneri” (The Lighthouse), “Cadı” (The Witch), “Ritüel” (Midsommar), “Geçmiş Yaşamlar” (Past Lives), “Demir Pençe” (The Iron Claw), “When You Finish Saving the World” ve “İç Savaş” (Civil War) gibi filmler yer alıyor.
Amerika
SpaceX, 6,3 milyar dolarlık bilgi işlem gücü anlaşması imzaladı

SpaceX, açık kaynaklı yapay zeka girişimi Reflection AI ile önemli bir bilgi işlem gücü anlaşması imzaladı.
Anlaşma kapsamında Reflection, gelişmiş modelleri eğitmek ve çalıştırmak için kullanılan en üst düzey yapay zeka çipleri olan Nvidia GB300’lere anında erişim elde edecek.
CNBC’nin incelediği belgelere göre, 1 Temmuz 2026’dan itibaren 2029 yılına kadar SpaceX’e aylık 150 milyon dolar ödeme yapmayı kabul etti.
Anlaşma süresi sonuna kadar devam ederse, ödemelerin toplam tutarı yaklaşık 6,3 milyar dolara ulaşacak.
Her iki şirket de ilk üç ayın ardından 90 gün önceden bildirimde bulunarak sözleşmeyi feshedebilir.
Anlaşma, SpaceX’in rekor kıran halka arzının ardından devasa veri merkezi altyapısını nasıl kullandığını gösteriyor.
Şirket, Colossus’u kısmen ChatGPT’nin rakibi olan Grok’a güç sağlamak amacıyla kurmuştu.
Şimdi ise SpaceX, bu altyapıyı dışardaki yapay zeka şirketlerine hesaplama gücü kapasitesi satmak için de kullanıyor.
SpaceX, daha önce Anthropic, Google ve Cursor ile hesaplama gücü konusunda anlaşmalar imzalamıştı. Musk’ın şirketi şu anda Cursor’u satın alma sürecinde.
Reflection, bu listeye stratejik açıdan farklı bir müşteri daha ekliyor: Hükümetlerin ve işletmelerin kapalı yapay zeka sistemlerine olan bağımlılığını yeniden değerlendirdiği bir dönemde, açık kaynaklı modellere odaklanan bir yapay zeka laboratuvarı.
Zamanlama dikkat çekici. Anthropic’in Fable ve Mythos’a erişimi kesmesinin ardından açık kaynaklı yapay zeka ivme kazandı.
Bu durum, kritik işler için kapalı model sağlayıcılarına güvenmenin riskleri konusunda soru işaretleri yarattı.
Bu olay, açık model şirketlerine, müşterilerin modelleri daha fazla kontrol sahibi olarak inceleyebilmesi, özelleştirebilmesi ve çalıştırabilmesi gerektiği yönünde daha güçlü bir argüman sağladı.
Reflection, son değerlemesi 25 milyar dolar olan bu girişim olarak, OpenAI, Anthropic ve Google’ın öncü sistemleriyle rekabet edebilecek Amerikan açık kaynaklı yapay zeka modelleri geliştirmeye çalışırken, hükümetlere ve işletmelere kapalı sistemlere kıyasla daha fazla esneklik sunma hedefiyle bu yaklaşımı doğrudan benimsedi.
Reflection sözcüsü yaptığı açıklamada, “Son zamanlarda yaşanan olaylar, açık kaynağın yapay zeka ekosistemi için ne kadar önemli olduğunu ortaya koyuyor; giderek daha fazla ülke ve işletme, yalnızca kapalı modellere bağımlı olmanın getirdiği riskleri ve maliyetleri fark ediyor,” dedi.
Reflection, bu anlaşmanın kendisine “Amerikan açık zekası” olarak adlandırdığı şeyi hızlandırmak için ek hesaplama gücü, yani hesaplama kapasitesi sağladığını belirtti.
Girişim henüz halka açık bir öncü açık kaynaklı model yayınlamadı fakat hükümet ve ulusal güvenlik müşterileriyle ivme kazanmaya devam ediyor.
Şirket, Enerji Bakanlığı’nın Genesis Misyonu ile birlikte çalışıyor ve Pentagon’un daha geniş kapsamlı yapay zeka çabalarının bir parçası.
SpaceX için bu anlaşma, hesaplama gücünün yapay zeka yarışında stratejik bir değer haline geldiğinin bir başka işareti.
Gelişmiş Nvidia çiplerine erişim, öncü modelleri eğitmeye ve kullanmaya çalışan şirketler için hâlâ en büyük kısıtlamalardan biri olmaya devam ediyor.
Colossus’u dış müşterilere açarak şirket, kıt grafik işlem birimi kapasitesini satmak için yarışan bulut sağlayıcıları ve yapay zeka altyapı şirketlerinin yanına konumlanıyor.
Bu aynı zamanda SpaceX’e, büyüyen yapay zeka altyapısı anlatısını haklı çıkarmak için başka bir yol sunuyor.
Yatırımcılar, SpaceX’in roketler ve Starlink’in ötesine geçerek yapay zeka, veri merkezleri ve hesaplama hizmetlerine genişleyip genişleyemeyeceğini izliyor.
Amerika7 gün öncePeter Thiel’in gizli cemiyeti: “Dialog”
Görüş2 hafta önceYeni Delhi’den Yükselen Ses: BRICS’in Yeni Dünya Düzeni Manifestosu
Asya1 hafta önceÇKP, ‘Xi Jinping’in Parti İnşası Üzerine Düşüncesi’ni resmi doktrin ilan etti
Dünya Basını2 hafta önceİran’ın Yeni Büyük Stratejisi
Görüş1 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 5
Ortadoğu1 hafta önceİran, ABD ile varılan anlaşmanın detaylarını açıkladı
Asya2 hafta önceGüney Kore’de askeri istihbarat teşkilatına tarihi darbe
Görüş2 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 4









