Amerika
FT: Gazze savaşı Amerikan savunma sanayisini test ediyor

ABD’li silah üreticileri, Ukrayna’yı silahlandırma ve Pentagon’un tükenen stoklarını yenileme baskısı altında oldukları bir dönemde İsrail’e silah sevkiyatını artırmaya hazırlanıyor.
Financial Times’ta (FT) yer alan değerlendirmeye göre, yüzlerce tank ve zırhlı araç alan Ukrayna’nın aksine, İsrail’in öncelikli olarak aradığı mühimmatların başında Demir Kubbe füze savunma sistemi için önleyiciler geliyor. Havadan karaya hassas mühimmatlar ve 120 mm kalibreli tank mermileri de İsrail’in ihtiyaçları arasında. Fakat analistler çatışma sürdükçe İsrail savunma güçlerinin Ukrayna’da sayısı yetmeyen güdümlü füze sistemlerine, SİHA’lara ve 155 mm’lik top mermilerine ihtiyaç duyabileceğini söylüyorlar.
ABD Başkanı Joe Biden, İsrail’i askeri olarak desteklemeye güçlerinin yeteceğini düşünüyor. Biden Pazar günü yayınlanan röportajında, “Tanrı aşkına biz Amerika Birleşik Devletleri’yiz, tarihin en güçlü ulusuyuz; dünyanın değil, dünya tarihinin. Bunların her ikisini [Ukrayna ve İsrail] de halledebilir ve genel uluslararası savunmamızı sürdürebiliriz,” dedi.
İsrail 70 yılda ABD’den 53,5 milyar dolarlık silah aldı
Yine de uzmanlar Ukrayna savaşının, geleneksel kara savaşlarında ihtiyaç duyulan silahların üretimine ağırlık vermeyen ve daha çok terörle mücadele misyonları ve Pasifik’te Çin’i caydırmak için gereken teknolojik olarak gelişmiş gözetleme ve keşif sistemlerine odaklanan ABD savunma endüstrisi için bir tür ‘uyandırma çağrısı’ olduğunu söylüyorlar. Fakat daha geleneksel silahların üretimine hızla geçme ihtiyacı, salgın sonrası yaşanan malzeme ve işgücü sıkıntısı nedeniyle sekteye uğramış durumda.
Öte yandan Ukrayna’nın aksine İsrail’in kendi savunma sanayisi ve gelişmiş silahları var. Ayrıca, hava ve füze savunması için yaklaşık 500 milyon dolar da dahil olmak üzere İsrail’e yılda yaklaşık 4 milyar dolar askeri yardımda bulunan ABD’den de önemli ölçüde yardım alıyor. Savunma Güvenlik İşbirliği Ajansı’na göre İsrail, 2022’ye kadar olan beş yılda 6,5 milyar dolar olmak üzere son yetmiş yılda ABD’den yaklaşık 53,5 milyar dolar değerinde silah satın aldı.
Silah sevkiyatı yoğunlaşıyor
ABD’nin İsrail’e askeri yardımının süreceği de belirtiliyor. FT’ye konuşan ABD’li bir savunma yetkilisi, ABD’nin İsrail ordusuna mühimmat ve teçhizat dahil olmak üzere ek kaynakları ‘hızla sağladığını’ söyledi. Hızlandırılmış askeri yardımın ilk iki sevkiyatı, küçük çaplı bombalar ve diğer mühimmatlar da dahil olmak üzere geçen hafta İsrail’e ulaştı.
ABD ayrıca Gazze’den atılan türden roket ve top mermilerine karşı koruma sağlamak üzere tasarlanmış Demir Kubbe için de önleyici füze sevkiyatını arttıracağını söyledi.
ABD’li savunma yetkilisi, “Bazı Demir Kubbe önleyicileri ABD’nin ülkedeki stoklarından çıktı ve kısa süre içinde İsraillilere teslim edildi. İsrail’in Demir Kubbe savunma sistemlerini sürdürmek ve vatandaşlarını ve şehirlerini korumak için ihtiyaç duydukları kabiliyetlere sahip olması için ilave Demir Kubbe önleyicileri göndereceğiz,” dedi.
ABD’li yetkililer İsrail’in, ABD’nin ülkeye yönelik askeri yardım paketinde halihazırda yer alanların ötesinde ek önleyicilere ihtiyaç duymasını bekliyor.
Tamir füzeleri olarak da bilinen önleyiciler, ABD’li savunma şirketi RTX ile İsrailli Rafael Advanced Defense Systems grubu tarafından ortaklaşa üretiliyor ve İsrail’de monte ediliyor.
İsrail’in talepleri ve silah şirketlerinin iştahı
Ortak doğrudan saldırı mühimmatları (JDAMs), Hellfire füzeleri ve küçük çaplı bombalar (SDBs) gibi havadan karaya sistemler de dahil olmak üzere İsrail’in aradığı diğer silahlar ABD için daha kolay tedarik edilebilir durumda. Talepteki sıçramanın silah üreticileri için ‘nimet olacağı’ da FT’nin yorumları arasında.
Hellfire füzeleri Lockheed Martin tarafından üretilirken, Boeing JDAM ve SDB’leri üretiyor. Uzmanlara göre özellikle JDAM’lara talep artışını karşılamak kolay olacak ve ABD hükümeti son yıllarda kendi alımlarını yavaşlattığı için Hellfire füzelerinde kapasite fazlası var. İsrail ayrıca General Dynamics tarafından üretilen 120 mm kalibreli tank mermilerine de ihtiyaç duyuyor.
Pentagon ile iş yapan dört büyük savaş şirketi Lockheed, RTX, Northrop Grumman ve General Dynamics’in hisseleri Aksa Tufanı operasyonundan bu yana hızla yükseldi. Hisseleri artış göstermeyen tek büyük savunma şirketi Boeing.
Hizbullah faktörü işleri değiştirebilir
Analistlere göre Hizbullah’la yaşanacak bir çatışma İsrail’in silah ihtiyacını önemli ölçüde artıracak ve ABD’den tedarik için Ukrayna ile ‘daha doğrudan bir rekabet’ içine girmesine neden olacak.
CSIS’in uluslararası güvenlik programında üst düzey danışmanlık yapan Mark Cancian, “Herkes kuzey sınırını ve Hizbullah’ı izliyor. Eğer bu daha da büyürse, farklı türde bir çatışmadan söz etmeniz gerekecek,” diyor.
Cancian, İsrail’in Gazze’yi uzaktan vurmaya devam etmesi halinde, ordunun ‘kapı kapı’ dolaşmayacağı için daha az mühimmata ihtiyaç duyacağını fakat bölgenin daha uzun süreli ve tam bir işgali başka bir mesele olacak ve İsrail’in ABD malzemelerine olan talebini keskin bir şekilde artıracak.
Amerika
Hackerlar, Meta AI’ı “kandırarak” kullanıcı hesaplarını ele geçirdiler
Bilgisayar korsanlarının, Meta’nın yapay zeka destek ekibini (Meta AI) ünlü hesapları ele geçirmelerine yardım etmeleri için “kandırdığı” ortaya çıktı.
Henüz kaç hesabın etkilendiği belli değil ama mağdurlar arasında Barack Obama’nın Beyaz Saray hesabı, ABD Uzay Kuvvetleri’nin başçavuşu ve güvenlik araştırmacısı olan eski bir Meta çalışanı da bulunuyor gibi görünüyor.
Hackerların sosyal medya paylaşımlarının da gösterdiği gibi, Meta’nın sohbet robotunu kandırmak şaşırtıcı derecede kolaydı.
404 Media’ya göre, hackerlar ilk olarak bir VPN kullanarak kendilerini hedef hesap sahibinin bulunduğu coğrafi bölgedeymiş gibi gösterdiler ve böylece otomatik hesap korumalarını atlattılar.
Ardından, Meta AI Destek Asistanı’ndan hesaba yeni bir e-posta adresi eklemesini istediler ve botun bir kod göndermesini sağladılar.
Kodu ele geçiren hacker, şifre sıfırlama talebinde bulunabildi; bot da bunu yeni e-posta adresine göndererek hesabın kontrolünü devretti.
Fakat bot artık hackerlara kapılarını ardına kadar açmayacak. Dün bir Meta sözcüsü, sorunun “çözüldüğünü ve etkilenen hesapları güvence altına aldıklarını” söyledi.
Botun yaptığı bu hata, önemli iş fonksiyonlarını yapay zeka ajanlarına devretme gibi giderek yaygınlaşan uygulamanın risklerini ortaya koyuyor.
Instagram, birçok kullanıcının hesabının ele geçirilmesine yol açan güvenlik sorununu çözdüğünü açıkladı.
Hafta sonu boyunca, Reddit’teki birçok kullanıcı Instagram hesaplarının ele geçirildiğini iddia etti ve X’teki bir dizi kullanıcı da benzer hesap ele geçirme olaylarına karşı uyarıda bulundu.
Güvenlik araştırmacısı Jane Wong, kendi Instagram hesabının da ele geçirildiğini söyledi.
Wong, “Şifrem benden habersiz değiştirildi ve dün boyunca farklı şifre sıfırlama girişimleri aldım. Oldukça endişe verici,” dedi.
Amerika
Trump, yapay zeka kararnamesini imzaladı

ABD Başkanı Donald Trump, yapay zeka şirketlerinden, modellerin tam olarak piyasaya sürülmeden önce yeteneklerini değerlendirmek üzere federal hükümete modeller sunmalarını talep eden bir başkanlık emri imzaladı.
Emirde, şirketlerden gönüllülük esasına dayalı olarak, bir modelin “gelişmiş siber yeteneklerini” değerlendirmek ve modelin “kapsam dahilindeki öncü model” olarak kabul edilip edilmeyeceğini belirlemek üzere bir karşılaştırmalı değerlendirme sürecine katılmaları isteniyor.
Ardından, şirketlerin bu modelleri daha geniş bir kitleye sunmayı planladıkları tarihten en fazla 30 gün önce bu modellere erişim talep ediyor ve hükümetin erken erişim hakkı alacak “güvenilir ortakları” seçmesine olanak tanıyor.
Kararnamede şöyle deniyor.
“Bu bölümdeki hiçbir hüküm, sınır modeli dahil olmak üzere yeni yapay zeka modellerinin geliştirilmesi, yayınlanması, piyasaya sürülmesi veya dağıtımı için zorunlu bir hükümet lisanslama, ön onay veya izin şartı oluşturulmasına yetki verdiği şeklinde yorumlanamaz.”
Trump, o dönemde gazetecilere verdiği demeçte, önde gelen teknoloji şirketlerinin CEO’larıyla imza törenini “kararnamenin bazı yönlerini beğenmediği”için ertelediğini söylemişti.
Somut ayrıntılar açısından yetersiz olan salı günkü kararname, ABD’deki yapay zeka geliştirme çalışmaları için kritik bir anda yayınlandı.
Pazartesi günü Anthropic, Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonuna halka arz için gizli başvuruda bulunduğunu açıkladı. Rakip OpenAI da bu yıl içinde olası bir halka arz için hazırlıklarını sürdürüyor.
SpaceX, kendi AI laboratuvarı SpaceXAI’nin sahibi olarak, her ikisini de halka arz konusunda geride bırakmaya hazırlanıyor. Şirketin değerini 1 trilyon doların çok üzerine çıkarabilecek halka arzın önümüzdeki hafta gerçekleşmesi bekleniyor.
AI patlaması sırasında servetlerin hızla arttığı teknoloji sektörü, Beyaz Saray’ın AI konusundaki tutumunda merkezi bir rol oynadı.
Musk’ın uzun süredir müttefiki olan risk sermayedarı David Sacks, bu yılın başlarında görevine son verilene kadar ilk kripto ve yapay zeka sorumlusu olarak görev yaptı.
Fakat Sacks’ın, Musk ve Meta CEO’su Mark Zuckerberg ile birlikte geçen ay Trump yönetimini arayarak, başkanın imzalamaya hazırlandığı önceki yapay zeka başkanlık kararnamesine karşı lobi yaptığı bildirildi.
Salı günkü kararname, Anthropic’in yazılımdaki zayıflıkları ve güvenlik açıklarını tespit etmede üstün bir model olan Claude Mythos Preview’u duyurarak bu yılın başlarında hükümet yetkililerini ve Wall Street’i şaşırtmasının ardından geldi.
Şirket, Project Glasswing adlı siber güvenlik girişiminin bir parçası olarak bu modelin kullanıma sunulmasını seçkin bir grup şirketle sınırladı ve bu girişimi salı günü genişletti.
Mythos’un piyasaya sürülmesi, Anthropic ile Beyaz Saray Özel Kalem Müdürü Susie Wiles ve Hazine Bakanı Scott Bessent dahil olmak üzere Trump yönetiminin üst düzey üyeleri arasında birkaç yüksek profilli toplantı düzenlenmesine yol açtı.
Trump’ın yapay zeka kararnamesi, yönergeler ve diğer kılavuzların geliştirilmesi için çeşitli zaman dilimlerini özetliyor ve özellikle Savunma Bakanlığı’ndan bilgi sistemlerinin siber savunmasına öncelik vermesini istiyor.
Savunma Bakanlığı, Mythos’u piyasaya sürmeden kısa bir süre önce bu girişimi bir tedarik zinciri riski olarak nitelendirerek, Anthropic’in öncü modellerinden aktif olarak uzaklaşmaya çalıştı.
Bu tanımlama, Anthropic’in ABD ulusal güvenliğini tehdit ettiği anlamına geliyor ve savunma müteahhitlerinin kurumla yaptıkları çalışmalarda şirketin teknolojisini kullanmalarını yasaklıyor.
Anthropic, bu tanımlamayı geri aldırmak için Trump yönetimine dava açtı ve bu dava halen devam ediyor.
Amerika
SpaceX 75 milyar dolarlık rekor halka arza hazırlanıyor

Elon Musk’ın sahibi olduğu havacılık ve uzay şirketi SpaceX, hisse başına 135 dolar sabit fiyat belirleyerek gerçekleştireceği halka arzla rekor düzeyde 75 milyar dolar toplamayı planlıyor. Reuters’ın haberine göre şirket, bu adımla piyasa değerini 1,75 trilyon dolara ulaştırmayı hedefliyor.
Milyarder Elon Musk’ın sahibi olduğu SpaceX şirketi, hisse başına 135 dolar sabit fiyat belirleyerek gerçekleştireceği halka arzla rekor düzeyde 75 milyar dolar toplamayı planlıyor. Reuters ajansının konuya aşina bir kaynağa dayandırdığı haberine göre şirket, bu süreçte 555,6 milyon adet hisse satmayı amaçlıyor ve toplam piyasa değerinin 1,75 trilyon dolara ulaşmasını bekliyor.
Bu halka arzın borsa tarihindeki en büyük işlem olabileceği ve ardından yapay zeka devleri OpenAI ile Anthropic’in de izlemesi beklenen büyük ölçekli yeni bir halka arz dalgasına öncülük edebileceği belirtiliyor.
Sabit fiyatlı halka arz, bir şirketin talep toplama süreci başlamadan önce hisse başına kesin değeri önceden duyurduğu bir fiyatlandırma yöntemi. Bu fiyat, şirketin analistleri ve yetkilendirilmiş aracı kurumlar tarafından finansal göstergeler, piyasa koşulları ve rakip analizleri temel alınarak hesaplanıyor. Yatırımcılar bu arza katılırken doğrudan belirlenen bu fiyat üzerinden talep iletiyor; talebin arzı aşması durumunda hisseler, genellikle bireysel küçük yatırımcılara öncelik verilerek katılımcılar arasında dağıtılıyor.
Reuters, yatırımcı sunumları yapılmadan ve talep toplama defteri oluşturulmadan önce sabit bir fiyat belirlenmesinin piyasa teamülleri açısından sıra dışı bir adım olduğunu aktardı.
Şirketler genellikle talebe göre fiyatı ayarlayabilmek amacıyla belirli bir fiyat aralığı ilan etmeyi tercih ediyor.
ABD merkezli hukuk firması Wilson Sonsini Goodrich & Rosati’nin kıdemli ortağı Weiheng Chen konuya ilişkin değerlendirmesinde, “Musk, kendi takipçi kitlesinde işe yarayan ‘ister al ister bırak’ yaklaşımını uyguluyor. Piyasa koşulları ve sektörde karşılaştırılabilecek başka bir şirketin bulunmaması göz önüne alındığında bu makul bir adım” dedi.
SpaceX’in yatırımcı turları kapsamındaki tanıtım faaliyetleri (roadshow) 4 Haziran Perşembe günü başlayacak.
Halka arzın tamamen birincil piyasa halka arzı olarak yapılandırılması, yani elde edilecek tüm gelirlerin doğrudan şirkete aktarılması ve mevcut hissedarların kendi paylarını satamaması bekleniyor. Kurucu Elon Musk’ın da halka arzın ardından 366 gün boyunca SpaceX hisselerini elinde tutma zorunluluğu bulunuyor.
Şirket halka arz gelirini yapay zeka ve Starlink yatırımlarında kullanacak
Halka arzdan elde edilecek fonlar, şirketin yapay zeka bilgi işlem kaynaklarının genişletilmesinde ve Starlink uydu ağının büyütülmesinde kullanılacak.
SpaceX, bu yılın başlarında Elon Musk’ın yapay zeka girişimi xAI ile bir ortaklık kurmuş, bu süreçte roket şirketine 1 trilyon dolar, Grok adlı sohbet robotunun geliştiricisine ise 250 milyar dolar değer biçilmişti.
Finansal tablolara göre SpaceX, bir önceki yıl elde ettiği 791 milyon dolarlık kârın ardından, 2025 yılında 4,94 milyar dolar net zarar bildirdi.
Nasdaq borsasında “SPCX” koduyla işlem görmeyi hedefleyen SpaceX’in borsaya ilk adımını 12 Haziran’da atması bekleniyor. Goldman Sachs, Morgan Stanley, BofA Securities, Citigroup ve J.P. Morgan süreçte ortak lider aracı kurumlar (joint bookrunners) olarak görev alıyor.
Bank of America’nın Asya-Pasifik bölgesindeki eski küresel sermaye piyasaları eş başkanı Craig Coben sürece ilişkin olarak, “Tarihin en çok beklenen halka arzı konumundaysanız, yatırımcılardan kendi sürecinize uyum sağlamalarını isteyebilirsiniz; tersini yapmak zorunda kalmazsınız” değerlendirmesinde bulundu.
Dünya Basını2 hafta önceProf. Mearsheimer: Trump, İran savaşını sonlandırmak için Çin’den yardım istedi
Dünya Basını2 hafta önceİktisat tarihçisi Chance: Batı, Çin’i kendi sistemine entegre ederek liberal bir demokrasiye dönüştüreceğini sandı
Asya2 hafta önceRusya ve Çin liderleri Pekin’de stratejik ortaklığı görüştü
Diplomasi2 hafta önceXi ve Putin ‘çok kutuplu bir dünya ve yeni tip uluslararası ilişkiler’ çağrısı yaptı
Amerika2 hafta önceBolivyalı işçi ve köylüler başkent La Paz’ı kuşattı
Asya2 hafta önceLai, Tayvan’ın “özgürlüğünden vazgeçmeyeceğini” söyledi, yeni İHA bütçeleri sözü verdi
Asya2 hafta önceRusya ve Çin arasındaki ticaret hacmi 240 milyar dolara ulaştı
Asya2 hafta önceİran’daki savaş yuan için küresel ticarette fırsat penceresi açtı









