Amerika
Lübnan’daki çağrı cihazı saldırısının ardından hatırlatma: Amerikan istihbaratı kargolara nasıl müdahale ediyor?

Dün Lübnan’ın birçok kentinde, başta Hizbullah olmak üzere birçok Lübnanlı tarafından kullanılan kablosuz çağrı cihazları patlatıldı ve onlarca kişi öldü, binlerce kişi yaralandı.
Olağan şüpheli İsrail’in, birkaç ay önce Lübnan’a teslim edilen bu cihazların içine, üretimin ve sevkiyatın bir noktasında müdahale ettiği ve küçük miktarlarda patlayıcılar yerleştirdiği, dün ise bir tür sinyal ile birlikte bataryalara müdahale yoluyla bu patlayıcıları etkinleştirdiği düşünülüyor.
“Sevkiyata müdahale” ile düzenlenen istihbarat operasyonu, akla Amerikan istihbaratının kargolara nasıl sızdığını getiriyor.
Ağ donanımı, yazılımı, telekomünikasyon ekipmanı ve diğer yüksek teknoloji hizmetleri ve ürünleri geliştiren Cisco, 2014 yılında ABD Ulusal Güvenlik Ajansı’na (NSA) tepki gösteriyor ve ABD hükümetinin şirket tarafından müşterilere teslim edilen donanıma müdahale etmesini kınıyordu.
NSA’in “engelleme” [interdiction] adını verdiği, donanım içeren paketleri müşterilere teslim edilirken ele geçirme uygulaması ilk kez Aralık 2013’te Der Spiegel ve gazeteci Jacob Appelbaum tarafından yayınlanan gizli belgelerde yer almıştı.
Beyrut’un güneyinde tuhaf olay: Çağrı cihazları patladı, yüzlerde Hizbullah üyesi yaralandı
NSA, kutuları açıp izleme cihazı yerleştiriyordu
Cisco ise açıklamasını, federal ajanların şirketin yönlendiricilerinden birine bir izleme cihazı yerleştirdiğini gösteren bir fotoğrafın ortaya çıkması üzerine yapmıştı.
The Intercept’ten gazeteci Glenn Greenwald’un yayınladığı fotoğraflar, NSA’in gözetleme ve sabotaj amacıyla paketleri ele geçirip açtığı, donanımları söktüğü ve izleme böcekleri ve işaretçileri yerleştirdiği gizli operasyonunun ilk görsel kanıtlarını sunmuştu.
Bir fotoğrafta dört ajan, bilgisayar donanımı içeren Cisco markalı bir kutudan ambalaj bandını dikkatlice çıkarırken görülüyordu. Fotoğrafta daha büyük bir deponun parçası gibi görünen bir odaya istiflenmiş Cisco markalı başka kutular olduğu da anlaşılıyordu.
Ajanlar, NSA’in “hack kolu” olarak adlandırılan “Özel Erişim Operasyonları” (TAO) birimine mensup olarak tanımlanıyordu. Ajanlar, NSA’in gözetlemeye değer bulduğu hedeflerden “elde edilemez olanı elde etmekle” görevlendiriliyor.
Yayınlanan bir başka fotoğraf TAO ajanlarının bu tür malzemeleri nasıl elde ettiklerini gösteriyor. Fotoğrafta, muhtemelen aynı depoda bulunan ve ajanların ele geçirilen donanıma, yeniden paketlenip hedeflenen tüketiciye gönderilmeden önce işaretçiler ve diğer casus teçhizatı yerleştirdiği bir “yükleme istasyonu” görülüyor.
Hizbullah’ın üyelerinin çağrı cihazlarında patlamalar: Kim, ne diyor?
Teknoloji şirketlerinin suç ortaklığı
Greenwald tarafından yayınlanan belgelere göre, NSA bu tür bir dinlemenin “İstihbarat Topluluğu ortaklarının desteği” sayesinde mümkün olduğunu söylüyor. Bu durumda, Cisco da bu operasyonun içerisinde yer alıyor olabilirdi.
Nitekim fotoğrafların yayınlanmasından kısa bir süre sonra Cisco yöneticisi Mark Chandler, şirketin belirli ülkelere donanım ihracatıyla ilgili “ABD düzenlemelerine uyduğunu” yazmış, fakat hükümetin “müşterilere giden BT ürünlerini tehlikeye atacak adımlar attığı” iddiasını kınamıştı.
Chandler, “Ürünlerimizin, onları ürettiğimiz biçimde yasal olarak teslim edilmesine müdahale etmemesi konusunda hükümete güvenebilmeliyiz. Aksini yapmak ve dünyanın dört bir yanındaki bireylerin ve kurumların meşru gizlilik haklarını ihlal etmek, sektörümüze olan güveni sarsar,” diye yazmıştı.
Fakat Chandler, Cisco’nun NSA’in paketlerine müdahalesi konusunda “tamamen karanlıkta bırakıldığını” söylemekten kaçınmış ve Cisco’nun hükümetin yasal olduğunu söylediği gizli programlar kapsamında belirli müşterilerin paketlerine müdahalede suç ortağı olup olmadığını söylememişti.
Amerika
GLP-1 sınıfı zayıflama ve diyabet ilaçlarında körlük riski uyarısı

ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), aralarında Ozempic’in de yer aldığı GLP-1 grubu ilaçların tek gözde ani ve geri dönüşsüz görme kaybına yol açabilen NAION riskini artırabileceğini bildirdi. Yapılan 126 klinik çalışmanın analizi, söz konusu ilaçları alanlarda hastalığın 100 bin kişide 6,4 oranında görüldüğünü ortaya koydu.
ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), aralarında Ozempic’in de yer aldığı GLP-1 sınıfı ilaçların kullanımının, kalıcı görme kaybına yol açabilen nadir bir göz hastalığı riskiyle bağlantılı olabileceğini açıkladı.
Kurum, görme sinirindeki kan akışının bozulması sonucu ortaya çıkan ve tek gözde ani ile ağrısız görme kaybına neden olan non-arteritik anterior iskemik optik nöropati (NAION) tablosuna işaret etti.
Açıklamada, “NAION bir gözde meydana gelmişse diğer gözde de gelişme riski artmaktadır” uyarısına yer verildi.
GLP-1 sınıfına giren ilaçlar, tip 2 diyabet tedavisinde ve kilo vermede kullanılıyor.
Bu grupta Ozempic’in yanı sıra Wegovy, Mounjaro ve diğer benzeri ilaçlar yer alıyor.
FDA, değerlendirmenin kesin bir sonuçtan ziyade potansiyel bir risk artışına işaret ettiğini kaydetti.
Toplam 126 klinik çalışmanın analizi, GLP-1 sınıfı ilaçları kullananlarda vaka oranının 100 bin kişide 6,4 olduğunu, karşılaştırma grubunda ise bu oranın 100 bin kişide 3,8 düzeyinde kaldığını gösterdi.
Danimarkalı ilaç şirketi Novo Nordisk tarafından üretilen Ozempic, semaglutid etken maddesini içeriyor.
İlaç, prospektüsüne göre genel sağlık durumunun kontrolü ve kardiyovasküler hastalık riskinin azaltılması amacıyla tip 2 diyabet hastalarına reçete ediliyor.
Ozempic, tüketiciler arasında kilo kontrolü ve zayıflama amacıyla da yaygın şekilde tercih ediliyor.
Avrupa İlaç Ajansı (EMA) bünyesindeki Farmakovijilans Risk Değerlendirme Komitesi (PRAC) geçen yıl Ozempic’in görme kaybına yol açabilen nadir yan etkisini tespit etmişti.
Avrupalı düzenleyici kurum da o dönemde olası NAION riski artışına yönelik uyarıda bulunmuştu.
PRAC açıklamasında, “Klinik araştırmalar ile tıbbi literatür verileri de dahil olmak üzere mevcut tüm bilgilerin analizinin ardından PRAC, NAION’un semaglutidin çok nadir bir yan etkisi olduğu, yani her 10 bin kişiden 1’inde görülebileceği sonucuna vardı” ifadeleri kullanılmıştı.
Amerika
Mamdani, “sessizce” Trump’tan bazı göçmenleri serbest bırakmasını talep ediyor

New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani, ABD Başkanı Donald Trump ile iyi ilişkilerini kullanarak gözaltına alınan bazı göçmenlerin serbest bırakılmasını sağlıyor.
POLITICO’da yer alan habere göre Şubat ayında Başkan Donald Trump ile Beyaz Saray’da gerçekleştirdiği ikinci görüşmede Mamdani, o gün ICE tarafından gözaltına alınan bir üniversite öğrencisinin serbest bırakılması için Başkan’ı ikna etmeyi başardı.
Bu başarı, Mamdani için bir teyit niteliğindeydi. Mamdani, Columbia Üniversitesi son sınıf öğrencisinin serbest bırakılmasını, Trump ile kurduğu şaşırtıcı derecede samimi ilişkinin New Yorklular için olumlu sonuçlar doğurabileceğinin kanıtı olarak gösterdi.
Daha sonra Mamdani, Cumhuriyetçi başkandan göçmenlikle ilgili bu tür iyilikleri talep etmeye devam etti.
Şubat ayındaki görüşmeden bu yana, Mamdani ve ekibi, Trump’ın ekibine ICE gözetiminde bulunan yaklaşık iki düzine göçmen New Yorklunun isimlerini sessizce iletti ve başkanın bu kişilerin serbest bırakılmasını emretmesini talep etti.
Bu konuda bilgi veren iki kaynak, Mamdani’nin en son olarak Eylül ayında Gracie Mansion’da Trump ile yaptığı görüşme sırasında gözaltında tutulan göçmenlerin isimlerini paylaştığını söyledi.
Kaynaklar, söz konusu göçmenlerin ciddi bir suç geçmişi olmadığını belirttiler ama güvenlik gerekçelerini öne sürerek, bu kişilerin kimliklerini açıklamayı reddettiler.
POLITICO’ya göre gözaltında tutulan göçmenlerle ilgili devam eden bu girişimler, Mamdani’nin, “değişken bir kişiliğe sahip olan” başkanın normalde desteklemeyeceği davaları ilerletmek için Trump ile olan iyi ilişkisini kullanabileceğine inandığını gösteriyor.
Mamdani’nin bu çabalarını sürdürdüğünü kamuoyuna açıklamamış olması, belediye başkanının başarı şansını artırmak için girişimlerini gizli tutma eğiliminde olduğunu gösteriyor.
Fakat Columbia Üniversitesi öğrencisi Elmina Aghayeva dışında herhangi bir göçmenin bu çabaların sonucunda gerçekten serbest bırakılıp bırakılmadığı belirsiz ve belediye başkanlığı yönetimi içinde bu olasılığın kapısının kapanmakta olduğuna dair endişeler artıyor.
Göçmenlerin serbest bırakılması için çaba gösteren Mamdani’nin, Genel Sekreteri Elle Bisgaard-Church’ün de aralarında bulunduğu yardımcıları, bu çabalar hakkında bilgi sahibi olan kişilerin belirttiğine göre, çoğunlukla Trump’ın Beyaz Saray Genel Sekreteri Susie Wiles ile iletişim kuruyordu.
Geçen hafta Trump, Wiles’ın yerine, yönetimin en sert göçmenlik önerilerinin mimarı ve başkanın ikinci döneminde kitlesel sınır dışı etme gündemini izlemesi için ona en yüksek sesle baskı yapan isimlerden biri olan Stephen Miller’ı atadı.
Mamdani yönetiminin yaklaşımına ilişkin bilgi sahibi kişilerden biri, belediye başkanının ekibinin, Miller’ın göçmenlik konusundaki tutumu göz önüne alındığında, Wiles’ın yaptığı gibi işbirliğine devam etmesinin olası olmadığını düşündüğünü söyledi.
Mamdani’nin sözcüsü Dora Pekec, Miller ile ilgili iç endişeler hakkında yorum yapmayı reddetti ve belediye başkanının serbest bırakılmasını talep ettiği göçmenler hakkında herhangi bir ayrıntı paylaşmadı.
Fakat Pekec, Mamdani’nin “başkanla yaptığı görüşmelerde ve toplantılarda her zaman New Yorklular adına doğrudan [göçmenler için] savunuculuk yaptığını” belirtti.
Mamdani’nin yakın müttefiki ve New York Göçmen Koalisyonu’nun başkanı ve CEO’su Murad Awawdeh, Miller’ın terfisi nedeniyle belediye başkanının ekibinin göçmenlik konularında Trump yönetimi ile işbirliğini kesmemesi gerektiğini düşündüğünü söyledi:
“Stephen Miller, kariyerini göçmenleri hedef alarak geçirmiş acımasız bir adam ama o başkan değil; Başkan Donald Trump’tır ve sınır dışı etme gündemi ona ait. New York, başkanın belediye başkanıyla işbirliği yapmasını, bu şehre hizmet etmesini ve mahallelerimizdeki terörü sona erdirmesini bekliyor. Miller’ın terfi ettirilmesi bunların hiçbirini değiştirmez.”
Mamdani’nin Trump ile olan samimi ilişkisi, hem müttefiklerini hem de eleştirmenlerini şaşkına çevirdi.
Geçen yılki New York Belediye Başkanlığı seçimleri sırasında Trump, Mamdani’yi “komünist bir deli” olarak nitelendirmiş ve onu tutuklamakla tehdit etmişti.
Buna karşılık, 35 yaşındaki demokratik sosyalist, başkanı “faşist” ilan etmiş ve belediye başkanı seçilmesi halinde ona karşı sonuna kadar mücadele edeceğine söz vermişti.
Fakat geçen yılın sonlarında Beyaz Saray’da gerçekleşen ilk görüşmelerinde samimi bir hava hakim olunca, aralarındaki tüm bu husumet unutuldu.
Bu süreç, Eylül ayında Grace Mansion’da doruğa ulaştı. Trump, Mamdani’nin “harika bir belediye başkanı” olmak için “büyük potansiyele” sahip olduğunu söyledi.
Mamdani ise, başkanın “şehrimizde oldukça fazla konut inşa ettiğini” belirterek bu iltifata karşılık verdi.
Fakat tüm bu nezakete rağmen, Mamdani’nin Trump sayesinde, göçmenlik konusu da dahil olmak üzere, gerçekte ne kadar somut başarıya imza atabileceği henüz belirsizliğini koruyor.
Bugüne kadar, Aghayeva’nın serbest bırakılması, Mamdani’nin Trump’tan elde ettiği en somut tavizlerden biri olmaya devam ediyor.
İkili arasındaki ekipler ayrıca, federal hükümet destekli, Queens’te milyarlarca dolarlık bir konut projesi üzerinde görüşüyorlar ve geçen ay Mamdani, Trump ile olan ilişkisini kullanarak, oğlu Bronx’ta vurularak hayatını kaybeden Ganalı bir kadın için kısa süreli vize almayı başardı.
Bunun dışında ikili arasında pek somut bir gelişme yaşanmadı. Fakat Trump’ın New York’a karşı cezai önlem almaması, Mamdani’nin müttefikleri tarafından şehir için bir zafer olarak görülüyor.
Cumhuriyetçi Parti’nin geçen Salı günkü seçimlerde Kongre’nin her iki meclisindeki kontrolünü kaybetmesi göz önüne alındığında, Trump’ın siyasi konumu şu anda özellikle zayıf olarak değerlendiriliyor.
Trump’ın bu siyasi durumunun, Mamdani gibi ideolojik rakiplerle ilişki kurma yaklaşımını nasıl etkileyeceği belirsiz.
Fakat Miller’ın genel sekreterliğe getirilmesi, özellikle göçmenlik konusunda Trump’ın orta yol bulmaya ilgi duymadığını gösteriyor gibi görünüyor.
Yine de belediye başkanı geçen hafta, “şiddetli” politika anlaşmazlıklarına rağmen Trump’tan yardım istemeyi bırakmayı planlamadığını söyledi.
Mamdani, cuma günü Porto Riko’da POLITICO’ya verdiği demeçte, “New York Şehri’nin refahı konusunda ortak bir çıkar alanı bulduk ve bu, şehrimize fayda sağlayabildiği sürece o kapıyı açık tutmaya devam edeceğim,” dedi.
Mamdani ve diğer New York’lu seçilmiş yetkililer, yıllık Somos siyasi konferansı için Porto Riko’da bir araya gelmişti.
İki gün sonra, Trump’ın düzenli olarak izlediği bilinen Fox News kanalında yayınlanan bir röportajda Mamdani, başkanla “verimli bir ilişki” sürdürdüğünü ve sık sık mesajlaştıklarını ve telefonda konuştuklarını belirtti:
“Bu görüşmeler sayesinde, bir New Yorkluyu ICE gözaltından kurtarmayı başardık. Aksi takdirde oğlunun cenazesini binlerce mil uzaktan izlemek zorunda kalacak olan yaslı bir anneye vize temin etmeyi başardık. Bu bana şunu gösteriyor: Benim görevim New Yorklular için sonuç elde etmek ve bunu yapma yetkisi olan herkesle, nerede olurlarsa olsunlar, birlikte çalışmak zorundayım.”
Amerika
Haiti lideri Fils-Aimé, El Salvador’a gidiyor

Haiti Başbakanı Alix Didier Fils-Aimé önümüzdeki hafta El Salvador yönetimi ile bir araya gelecek ve Haiti’deki Salvadorlu askerlerin geleceğini görüşecek.
AP’ye konuşan Salvadorlu bir kaynak, Fils-Aimé’nin El Salvador Cumhurbaşkanı Nayib Bukele ile doğrudan görüşüp görüşmeyeceğinin belli olmadığını söyledi.
Bu ziyaret, Bukele’nin Haiti’deki çetelere karşı saldırılarını yoğunlaştırdığı ve şu anda en az 2.500 Salvadorlu askerin Haiti’de görev yaptığı bir dönemde gerçekleşiyor.
Operasyon, Ekim ayında çetelerin düzenlediği bir saldırıda dört Salvadorlu havacılık teknisyeninin kaybolmasının ardından başlamıştı.
O zamandan beri Bukele, Haiti topraklarının büyük bir bölümünü kontrol eden ve ülkenin bazı siyasi elitleriyle derin bağları olan Haiti çetelerini ortadan kaldırmaya gelen bir suçla mücadele savaşçısı imajını yansıtmaya çalışıyor.
Pazar günü, Haiti polisi ve Salvadorlu askerler, Haiti’nin en güçlü çetelerinden biri olan 400 Mawozo’nun lideri Wilson Joseph’in evini yıktı.
Operasyon ilk olarak Haiti medyası tarafından haberleştirildi ve El Salvador hükümeti için çalışan lobi uzmanı Damian Merlo tarafından doğrulandı.
“Lanmò San Jou” olarak bilinen lider, bu operasyonda hayatını kaybetmedi; zira Haiti’deki çete liderleri genellikle birkaç ev arasında gidip gelirler.
Operasyondan iki gün önce Bukele, sosyal medya platformu X’te bir paylaşım yaparak Joseph’in evinin yerini Haiti Kreolü dilinde sordu.
“Bize tam adresini verin, biz de orayı yerle bir edelim,” diye yazan Bukele’ye birkaç hesap, doğrudan koordinatlar gibi görünen bilgilerle yanıt verdi.
Joseph daha önce AP’ye, dört Salvadorlunun öldüğünü ve Chen Mechan adlı başka bir çetenin kontrolündeki bölgede saldırıya uğradıklarını söylemişti.
Salvador hükümeti ise bu kişilerin hayatta olduklarını savunuyor.
Merlo, Salvadorlu askerlerin iki hükümet arasında imzalanan bir anlaşma kapsamında Haiti’de operasyon yürüttüğünü söyledi.
Haiti’deki Salvadorlu güçlere tam olarak hangi hakların tanındığına dair ayrıntılar vermekten kaçındı.
Fakat askerlerin, başka bir ülkede görev yapan yabancı bir ordunun yasal hak ve sorumluluklarını belirleyen bir “kuvvetlerin statüsü anlaşması” ya da askeri işbirliğini daha geniş kapsamda düzenleyen bir “mutabakat zaptı” kapsamında faaliyet gösterdiğini belirtti.
Şu ana kadar, Salvadorlu güçlerin Haiti’deki operasyonlarının ayrıntıları belirsizliğini koruyor.
Bu durum, Salvador’un Haiti’deki operasyonlarının yasallığı, operasyonun ne kadar süreceği ve Bukele’nin bu hamlesinin Karayip ülkesindeki şiddeti tırmandırıp tırmandırmayacağı konusundaki endişeleri körüklüyor.
Fils-Aimé, geçen hafta artan eleştirilere yanıt vererek, Salvadorlu güçlerin çetelerle mücadeleyi desteklemek amacıyla Haiti hükümetinin yanında bulunduğunu savundu.
Asya2 hafta önceMao gafı krize yol açtı: Mbappe özür diledi, Çin’de boykot başladı
Dünya Basını2 hafta önceGünah keçisi olarak Netanyahu
Asya2 hafta önceÇin, ticari sırlarını ‘yabancı kuruluşlara’ karşı korumak için yeni kurallar hazırladı
Dünya Basını2 hafta önceProf. Dr. Hudson: Trump aynı anda iki petrol cephesinde savaşamaz
Dünya Basını2 hafta önceEmperyalizmin açmazları: Savaşlar, yalanlar ve çöken refah devleti
Amerika4 gün önceMavi dalga, Demokratik Sosyalizm veya laciverdin tonları
Ortadoğu2 hafta önceABD ara seçim sonrası İran’a saldırı için Körfez’i uyardı
Ortadoğu2 hafta önceİsrail’de rekor katılımlı seçim: İki blok da 61 sandalyeye ulaşamıyor








