Amerika
ABD’de bir saldırı, bir patlama: 16 kişi hayatını kaybetti

Kamyonetinden IŞİD bayrağı bulunan eski bir ABD ordusu mensubu, yılbaşı günü New Orleans’ın kalabalık Fransız Mahallesine dalarak 15 kişinin ölümüne neden oldu.
Teksaslı bir ABD vatandaşı olan ve bir dönem Afganistan’da görev yapan 42 yaşındaki Shamsud-Din Jabbar olduğu belirlenen şüpheli, kalabalığa çarptıktan sonra polisle girdiği çatışmada öldürüldü.
Saldırıda aralarında şüphelinin açtığı ateş sonucu yaralanan iki polis memurunun da bulunduğu yaklaşık 30 kişi de yaralandı. Saldırı saat 03:15 (TSİ 12:15) civarında, müzik ve barlarıyla tanınan tarihi bir turistik yer olan ve kalabalığın yeni yılı kutladığı Canal ve Bourbon Caddelerinin kesiştiği yerde meydana geldi.
FBI, polisin araçta silahlar ve potansiyel bir patlayıcı cihaz bulduğunu, Fransız Mahallesinde ise iki potansiyel patlayıcı cihazın bulunduğunu ve güvenli hale getirildiğini söyledi.
Tehlike algısı devam ederken, yetkililer her yıl Yeni Yıl Gününde New Orleans’ta oynanan klasik bir kolej futbol maçı olan Sugar Bowl’u erteledi.
Notre Dame ve Georgia takımları arasında yapılacak maç, polisin şehrin bazı bölgelerinde olası patlayıcı düzenekleri araması ve ipucu bulmak için mahallelere yakınlaşması nedeniyle perşembe öğleden sonraya ertelendi.
Şehir ayrıca 9 Şubat’ta NFL Super Bowl’a da ev sahipliği yapacak.
Federal Soruşturma Bürosu, kiralanan aracın römork aksamından çıkan bir sopaya IŞİD bayrağı takıldığını ve bunun da terör örgütleriyle olası bağlantıların araştırılmasına yol açtığını söyledi.
“Jabbar’ın tek başına sorumlu olduğuna inanmıyoruz. Bilinen ortakları da dahil olmak üzere her türlü ipucunu agresif bir şekilde araştırıyoruz,” diyen FBI Özel Ajan Yardımcısı Alethea Duncan, soruşturmacıların ‘bir dizi şüpheliyi’ araştırdığını da sözlerine ekledi.
Kurbanlar arasında iş yerinde terfi aldıktan sonra yeni bir daireye taşınan 4 yaşında bir çocuk annesi, tatil için evini ziyaret eden New York’lu bir finans çalışanı ve başarılı bir sporcu öğrenci ve Mississippi’den 18 yaşında bir hemşire adayı bulunuyordu.
CNN’in soruşturma hakkında bilgi verdiği yetkililere dayandırdığı haberinde, şüphelinin kaydettiği videolarda IŞİD’e katılma hayallerinden bahsettiği ve boşandıktan sonra ailesini öldürmeyi düşündüğü belirtildi.
Kamu kayıtları Jabbar’ın Houston’da emlak işinde çalıştığını gösteriyor. Dört yıl önce yayınladığı bir tanıtım videosunda kendisini Houston’ın yaklaşık 130 km doğusundaki Beaumont kentinde doğup büyümüş olarak tanıtan Jabbar, ABD ordusunda insan kaynakları ve bilişim uzmanı olarak 10 yıl geçirdiğini söyledi.
Bir ordu sözcüsü Jabbar’ın Mart 2007’den Ocak 2015’e kadar düzenli orduda, Ocak 2015’ten Temmuz 2020’ye kadar da yedek orduda görev yaptığını söyledi.
Saldırgan, Şubat 2009’dan Ocak 2010’a kadar Afganistan’da görev yapmış ve görevinin sonunda başçavuş rütbesini almıştı.
Trump ve Biden’dan açıklamalar
Başkan seçilen Donald Trump çarşamba günü yaptığı açıklamada, Louisiana eyaletinin New Orleans kentinde yılbaşı gecesi eğlenenleri hedef alan ölümcül saldırının, Amerika’daki “suça ilişkin korkunç değerlendirmesinin” kanıtı olduğunu söyledi ve “bu saf kötülük eylemini araştırırken ve toparlanırken New Orleans Şehrine tam destek” sözü verdi.
Trump sosyal medyada, “Gelen suçluların ülkemizde bulunan suçlulardan çok daha kötü olduğunu söylediğimde, bu ifade Demokratlar ve Yalan Haber Medyası tarafından sürekli olarak yalanlandı, ancak doğru olduğu ortaya çıktı. Kalplerimiz tüm masum kurbanlar ve onların sevdikleriyle birlikte,” dedi.
ABD Başkanı Joe Biden “alçakça” olarak nitelendirdiği bu eylemi kınadı ve soruşturmacıların Las Vegas’taki bir Trump otelinin önünde Tesla kamyonunun yanmasıyla bir bağlantı olup olmadığını araştırdıklarını söyledi. Biden, şu ana kadar iki olayı birbirine bağlayan herhangi bir kanıt bulunmadığını söyledi.
Biden, New Orleans şüphelisi için, “FBI ayrıca bana saldırıdan sadece birkaç saat önce sosyal medyada IŞİD’den ilham aldığını gösteren ve öldürme arzusunu ifade eden videolar yayınladığını bildirdi,” dedi.
Las Vegas’taki Trump Hotel’in önünde Tesla yandı
Öte yandan bir Tesla Cybertruck, 1 Ocak Çarşamba günü Trump International Hotel Las Vegas’ın dışında alevler içinde patlayarak sürücünün ölümüne ve yedi kişinin yaralanmasına neden oldu.
FBI patlamanın bir terör eylemi olup olmadığını araştırdığını söyledi.
Otelin içindeki ve dışındaki tanıklar tarafından çekilen videolarda aracın otelin dışında dururken patladığı ve içinden alevler çıktığı görülüyor.
Las Vegas Metropolitan Polis Departmanı Şerifi Kevin McMahill öğleden sonra düzenlediği basın toplantısında “Açıkçası bir Cybertruck, Trump oteli; cevaplamamız gereken pek çok soru var,” dedi.
McMahill, 2024 model Cybertruck’ın içinde bir kişinin ölü bulunduğunu ve patlamada yedi kişinin hafif yaralandığını söyledi.
McMahill hem Cybertruck’ın hem de New Orleans saldırısında kullanılan aracın araç paylaşım hizmeti Turo üzerinden kiralandığını da sözlerine ekledi.
FBI’da görevli özel ajan Jeremy Schwartz daha sonra gazetecilere yaptığı açıklamada patlamanın bir terör eylemi olup olmadığının henüz netlik kazanmadığını söyledi.
Schwartz, “Herkesin bu kelimeyle ilgilendiğini ve ‘Hey, bu bir terör saldırısı’ diyip diyemeyeceğimizi görmeye çalıştığını biliyorum. Amacımız bu ve yapmaya çalıştığımız da bu,” dedi Schwartz.
Schwartz, FBI’ın Colorado’da kiralanan aracı kullanan kişiyi tespit ettiğini fakat henüz sürücünün kimliğini kamuoyuna açıklamaya hazır olmadığını da sözlerine ekledi.
Elon Musk da patlamanın Cybertruck’ın kendisiyle ilgisi olmadığını söyledi.
Musk, X’te yaptığı bir paylaşımda, “Patlamanın çok büyük havai fişeklerden ve/veya kiralanan Cybertruck’ın kasasında taşınan bir bombadan kaynaklandığını ve aracın kendisiyle ilgisi olmadığını doğruladık. Patlama sırasında tüm araç telemetrisi pozitifti,” dedi.
Telemetri, verilerin uzak kaynaklardan otomatik olarak toplanmasını ve daha sonra analiz edilebilmesi için merkezi bir kaynağa geri iletilmesini içeriyor.
Küresel kınama ve taziyeler
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, X’te hem Fransızca hem de İngilizce olarak yayınladığı mesajında “Fransızların kalbinde çok değerli bir yeri olan New Orleans terörizm tarafından vuruldu,” dedi.
New Orleans başlangıçta Fransa’dan gelen kolonistler tarafından kurulmuştu.
Macron, “Düşüncelerimiz kurbanların ve yaralıların ailelerinin yanı sıra üzüntülerini paylaştığımız Amerikan halkıyla birlikte,” dedi.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskiy, Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, “ABD’nin New Orleans kentinde meydana gelen ve masum insanların hayatını kaybetmesine ve çok sayıda kişinin yaralanmasına neden olan saldırı karşısında dehşete düştük,” dedi.
Avrupa Birliği’nin en üst düzey diplomatı Kaja Kallas X’te yaptığı paylaşımda “New Orleans’ta yeni yılı kutlayanlara yönelik kasıtlı saldırıdan derin üzüntü duyuyorum. Böyle bir şiddetin hiçbir mazereti olamaz… Bu trajik dönemde kurbanlar ve aileleriyle tam bir dayanışma içerisindeyiz,” dedi.
Almanya’nın Washington Büyükelçisi Andreas Michaelison, Bluesky’de yayınlanan ve Alman Dışişleri Bakanlığı tarafından yeniden paylaşılan mesajında “kurbanlara ve sevdiklerine en derin taziyelerini sunduğunu” söyledi.
New York’ta bir gece kulübüne saldırı
New York Queens’teki bir gece kulübünde toplu silahlı saldırı düzenlendiği bildirildi.
Saldırıyla ilgili ayrıntılar henüz netlik kazanmazken, olayın Jamaica Long Island Rail Road istasyonu yakınlarında bulunan Amazura etkinlik salonunda meydana geldiği belirtiliyor.
New York Metro‘nun aktardığına göre kolluk kuvvetleri kaynakları, çatışmada yaralanan en az üç kişinin tedavi için yerel bir hastaneye gittiğini söyledi.
Citizen uygulamasında yer alan haberlere göre, silahlı saldırıyla bağlantılı iki şüpheli aranıyor.
Saldırıda en az 11 kişinin yaralandığı söyleniyor.
Amerika
Çin’e 300 milyon dolarlık Nvidia çipi kaçırmakla suçlanan iş insanı gözaltında

ABD’de federal savcılar, Çin’e 300 milyon dolar değerinde yapay zeka çipi içeren sunucu kaçırmakla suçlanan Amerikalı iş insanı Greg Louie’yi gözaltına aldı. Şüphelinin 2023 ve 2024 yıllarında gerekli hükümet lisansını almadan Malezya ile Singapur üzerinden transit sevkiyat yaptığı belirtiliyor.
ABD’de federal savcılar, California’da yaşayan iş insanı Greg Louie’yi Nvidia üretimi yapay zeka çiplerini barındıran 300 milyon dolarlık sunucuları Çin’e yasa dışı yollarla ihraç etmek suçlamasıyla gözaltına aldı.
Bloomberg’ün haberine göre, Earthmade Computer Inc. adlı özel şirketin sahibi olan Louie, iş yerine geldiği sırada yakalandı.
Amerikalı iş insanına İhracat Kontrolü Reform Yasası’nı ihlal etmek amacıyla komplo kurmak, kaçakçılık ve kara para aklamak amacıyla komplo kurmak suçlamaları yöneltildi.
Soruşturma dosyasında, Louie’nin 2023 ile 2024 yılları arasında kimliği henüz tespit edilemeyen kişilerle ortak hareket ederek ileri teknoloji Nvidia çipleriyle donatılmış sunucuları Çinli müşterilere sevk ettiği kaydedildi.
Söz konusu sevkiyatların gerçekleşmesi için ABD hükümetinden özel lisans alınması şartı aranıyordu, ancak şüphelinin resmi makamlara herhangi bir lisans başvurusu yapmadığı tespit edildi.
Donanımların Malezya ve Singapur üzerinden transit geçirildiği, bu ülkelerden de yasa dışı biçimde yeniden ihraç edilerek Çin’e ulaştırıldığı belirlendi.
Washington yönetimi son yıllarda Pekin’in gelişmiş yapay zeka donanımlarına erişimini engellemeye çalışırken, Çin kendi üretim kapasitesini artırma ve yaptırımları aşacak alternatif güzergahlar bulma arayışını sürdürüyor.
ABD hükümeti, 2022 yılında Nvidia ürünlerinin Çin ve Rusya’ya ihracatına lisans zorunluluğu getirmişti. Kısıtlamalar, özellikle yapay zeka operasyonlarında kullanılan A100 ve H100 serisi grafik işlem birimlerini (GPU) hedef alıyor.
Öte yandan Washington yönetimi ocak ayında Nvidia’ya, H200 dahil güçlü yapay zeka çiplerini Çin’e satabilmesi için izin verdi. Şirketin bu satışları gerçekleştirebilmesi için elinde yeterli miktarda ürün tedariki sağladığını belgelemesi gerekiyor.
The Information gazetesi daha önce Pekin yönetiminin, ByteDance ve Alibaba gibi ülkenin önde gelen teknoloji devlerinin belirli Nvidia GPU’larını satın almasına onay vermeyi değerlendirdiğini yazmıştı.
Eylül ayı başında The New York Times gazetesi de ABD’nin yaptırım listesinde yer alan Çin merkezli teknoloji şirketi Inspur’un kısıtlamalara rağmen Nvidia çipleri dahil ileri Amerikan teknolojilerini sattığını öne sürdü.
Gazetenin haberinde, söz konusu ağda Inspur’un ABD’deki iştiraki Aivres şirketinin kilit rol üstlendiği kaydedildi.
Amerika
Mahkemeden 110 milyar dolarlık Paramount ve Warner Bros. birleşmesine onay

ABD federal mahkemesi, Paramount’un Warner Bros.’u 110 milyar dolara devralmasına yönelik uzlaşmayı onaylayarak birleşmenin önünü açtı. Şirket, varılan mutabakat uyarınca beş yıl boyunca yılda en az 30 film vizyona sokacak ve yerli yapımlara yıllık 300 milyon dolar ek yatırım yapacak.
ABD’de federal mahkeme, medya şirketi Paramount’un Warner Bros. Discovery’yi 110 milyar dolara devralmasına onay verdi.
ABD Bölge Yargıcı Araceli Martinez-Olguin, tarihin en büyük medya birleşmelerinden birini engellemek amacıyla Kaliforniya öncülüğündeki 12 eyaletin açtığı davada tarafların 21 Eylül’de vardığı uzlaşmayı onayladı.
Eyaletler, birleşmenin sinema ve televizyon alanında nihai tüketiciler için fiyatları artırabilecek bir tekel yaratacağını savunuyordu.
Yargıç Martinez-Olguin ise uzlaşmayı “makul, fiili ve hukuki bir çözüm” olarak nitelendirdi.
Onaylanan uzlaşma şartlarına göre şirket, beş yıl boyunca ABD sinemalarında her yıl en az 30 film vizyona sokmak ve ülke içindeki yapımlara yılda 300 milyon dolar ek kaynak aktarmak zorunda kalacak.
Şartların yerine getirilmemesi durumunda Paramount, Miramax film stüdyosunu satma yaptırımıyla karşılaşabilecek.
Anlaşma ayrıca kablolu yayın müzakerelerinin iki şirketin kanalları için ayrı ayrı yürütülmesini ve Paramount bünyesindeki CBS News ile Warner Bros.’a ait CNN’i denetleyecek bağımsız bir gazeteciler kurulu oluşturulmasını zorunlu kılıyor.
Kaliforniya Adalet Bakanlığı temsilcisi, varılan uzlaşmanın rekabet konusundaki endişeleri giderdiğini, tüketici tercihlerini güvenceye aldığını ve Kaliforniyalı çalışanların geleceğini gözettiğini açıkladı.
Şirketler ayrıca Amerika Yazarlar Birliği (WGA) ile yürütülen antitröst davasında da anlaşmaya vardı.
Bu kapsamda sendikanın sağlık fonuna 17,5 milyon dolar ödenecek ve CBS News bünyesindeki WGA istihdam seviyesi beş yıl boyunca korunacak.
Paramount, birleşmenin tamamlanmasıyla birlikte oyuncak üreticisi Mattel’in CEO’su Ynon Kreiz’in şirkette Yönetim Kurulu Başkanı ve CEO David Ellison ile ortak CEO görevini üstleneceğini duyurdu. Satın alma sürecinin 6 Ekim Salı günü tamamlanması bekleniyor.
Yaklaşık 110 milyar dolarlık devralma işlemi, Paramount Pictures, CBS, Paramount+, HBO ve CNN gibi dev medya varlıklarını tek çatı altında toplayacak.
Süreç, Paramount’un Netflix ile girdiği rekabeti kazanmasının ardından şekillendi.
Warner Bros. daha önce stüdyo operasyonları, HBO ve HBO Max yayın platformu için Netflix ile 82,7 milyar dolarlık satış üzerinde anlaşmış, ancak Netflix’in teklif artırmaması üzerine Warner Bros. Discovery şubat ayında Paramount’un teklifini kabul etmişti.
Paramount ise süreçte rakibi Netflix’i “yakıp yıkma taktiği” izlemekle suçlamıştı.
Mahkemece onaylanan uzlaşmaya bazı eyalet başsavcıları tepki gösterdi. Süreçte özellikle Massachusetts, New York, Connecticut ve Minnesota eyaletlerinin savcıları uzlaşma şartlarına itiraz etti.
Connecticut Başsavcısı William Tong, ofisinin CNN ile CBS News birimlerinin tamamen elden çıkarılarak yapıdan ayrılmasını talep ettiğini, bağımsız bir denetim kurulu kurulmasının önemine rağmen tam ayrışmayı sağlayamadıklarını belirtti.
Söz konusu birleşme temmuz ayından bu yana federal mahkeme kararıyla askıya alınmış durumdaydı.
Paramount daha sonra yasal süreç tamamlanana veya birleşme anlaşmasının vadesi olan Haziran 2027’ye kadar devralmayı tamamlamamayı taahhüt etmişti.
Amerika
ABD’den gizlenen nükleer testleri yakalamak için yer altında deney

ABD Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi, yer altında gizlenen düşük kapasiteli nükleer patlamaları tespit etmek amacıyla Nevada sahasında kimyasal patlayıcılarla deney gerçekleştirdi. Ölçümlerde sismometreler, sesötesi sensörler ve radyoaktif izleyiciler kullanılırken kurum yönetimi nükleer tespit kapasitesinde geride kalmayacaklarını açıkladı.
ABD Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi (NNSA), düşük kapasiteli nükleer patlamaların tespit edilmesine yönelik bir deneme gerçekleştirdiğini duyurdu.
Kurumun basın servisinden yapılan açıklamaya göre çalışma, Nevada Ulusal Güvenlik Sahası’ndaki P Tüneli’nde kimyasal patlayıcılar ve radyoaktif izleyiciler kullanılarak yapıldı.
Denemeden elde edilen verilerin, ABD’nin nükleer patlamaları tespit etme kapasitesini güçlendirme çalışmaları kapsamında bilimsel modellerin sınanması ve algoritmaların hassaslaştırılması amacıyla kullanılacağı kaydedildi.
NNSA, deneyin özellikle sismik etkisi zayıflatılmış patlamaların tespit edilmesine odaklandığını bildirdi.
Klasik yer altı nükleer denemelerinde patlayıcı düzenek kayayla doğrudan temas edecek biçimde derin kuyulara yerleştiriliyor ve patlama dalgası çevreye tam olarak ulaşıyor.
Öte yandan sismik etkisi azaltılmış yöntemde düzenek geniş bir yer altı odasında patlatılıyor; bu uygulama patlamanın yarattığı sismik izi önemli ölçüde düşürüyor.
Deney sırasındaki ölçümler ivmeölçerler, sismometreler, elektromanyetik ve sesötesi sensörler, radyoaktif izleyici örnekleyicileri ile meteoroloji aygıtlarını kapsayan gelişmiş algılayıcı sistemleriyle yürütüldü.
NNSA Başkanı Brandon Williams, nükleer faaliyetlerin saptanmasının nükleer uzmanlık gerektirdiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Bu tür deneyler Amerika’nın tespit kabiliyetinde rakipsiz kalmasını sağlıyor. Başkan Donald Trump yönetimi, Birleşik Devletler’in güç konumundan hareket edeceğini açıkça ortaya koydu. Amerikan inovasyonundan kaçış yok. Bu deneyle net bir mesaj veriyoruz: Bu yönetim döneminde Amerika’nın geride kalmasına asla izin verilmeyecektir.”
Nevada’daki deneme planını mayıs ayı ortasında duyuran Williams, yabancı ülkelerdeki nükleer testleri tespit edecek sensörlerin bu sonbaharda test edileceğini belirtmişti.
Williams o dönemde, hasım ülkelerin Kapsamlı Nükleer Testlerin Yasaklanması Antlaşması’nı (CTBT) arkadan dolanarak yürüttüğü nükleer denemeleri saptamak ve sismik sensörlerin verimini artırmak amacıyla merkezi olmayan testler uyguladıklarını dile getirmişti.
ABD’de nükleer test tartışması, Donald Trump’ın geçen yıl nükleer silah denemelerine “eşit şartlarda” yeniden başlayacaklarını açıklamasının ardından hareketlendi.
ABD’nin deneme yapmayan tek ülke olarak kalmasını istemediğini savunan Trump, Rusya, Çin, Kuzey Kore ve Pakistan’ın nükleer testler gerçekleştirdiğini öne sürdü.
Washington yönetimi şubat ayında da Rusya ve Çin ile eşit şartlar temelinde nükleer denemelere dönmeye hazır olduğunu bildirdi.
Birleşmiş Milletler ise mayıs ayı başında yaptığı değerlendirmede, Rusya ve ABD’nin nükleer testlere yeniden başlamasının dünya genelindeki diğer ülkeleri de aynı yönde adım atmaya sevk edeceği uyarısında bulundu.
Asya2 hafta önceJaponya Merkez Bankası faizleri 1995’ten bu yana en yüksek seviyeye çıkardı, yen değer kaybetti
Asya2 hafta önceGüney Kore lideri Lee, ABD baskısına rağmen Ortadoğu’da savaşa dahil olmayacaklarını söyledi
Diplomasi5 gün önceEast-West Forum İstanbul’da toplandı: Çok kutupluluk geri döndürülemez
Ortadoğu2 hafta önceEnsarullah lideri: Suudi Arabistan’ın Mekke iddiası ‘asrın yalanı’
Asya2 hafta öncePakistan’a Katar’dan ikinci LNG sevkiyatı yapılacak
Diplomasi1 hafta öncePalantir nasıl Ukraynalıları kobay faresine dönüştürdü?
Diplomasi1 hafta önceEast-West Forum İstanbul’da kapılarını açıyor
Asya2 hafta önceSoftBank, OpenAI yatırımı için 11 milyar dolar borçlanacak









