Bizi Takip Edin

Amerika

ABD’de enflasyon mayısta yüzde 4,1 ile zirve yaptı

Yayınlanma

Federal hükümetin açıkladığı mayıs ayı verilerine göre ABD’de yıllık enflasyon son üç yılın en yüksek seviyesi olan yüzde 4,1’e ulaştı. İran savaşı kaynaklı enerji maliyetlerindeki artış ve genele yayılan fiyat yükselişleri, faiz indirimini bekleyen Fed ve Başkan Trump yönetimi üzerindeki baskıyı artırıyor.

Perşembe günü açıklanan federal enflasyon verileri, fiyatların son üç yılın en hızlı yıllık artışını kaydettiğini gösterdi. Bu durum, Başkan Donald Trump ve ekonomi kurmayları için ciddi zorlukları beraberinde getiriyor.

ABD Merkez Bankası’nın (Fed) tercih ettiği enflasyon göstergesi olan Kişisel Tüketim Harcamaları (PCE) endeksi, fiyatların son bir yılda yüzde 4,1, sadece mayıs ayında ise yüzde 0,7 oranında arttığını ortaya koydu.

Artışın önemli bir kısmı İran savaşıyla bağlantılı yüksek enerji fiyatlarından kaynaklansa da, mayıs ayındaki fiyat artışlarının genele yayılması ekonomistleri endişelendirdi.

Açıklanan veriler ışığında öne çıkan beş temel unsur şu şekilde:

İran savaşının maliyeti giderek artıyor

Yeni PCE raporu, Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasının ardından küresel petrol ve diğer temel emtia arzının sekteye uğradığı İran’daki savaşın net maliyetlerini gözler önüne serdi.

ABD’deki haneler mayıs ayında benzin ve diğer enerji ürünlerine 552,8 milyar dolar harcadı. Bu miktar şubatta 422,3 milyar dolar, mayıs 2025’te ise 401,6 milyar dolar seviyesindeydi.

Benzin ve enerji ürünleri fiyatları, mart ayındaki yüzde 20,9’luk ve nisan ayındaki yüzde 5,5’lik yükselişin ardından, mayıs ayında da yüzde 6,5 artış kaydetti. Mart ayı, İran savaşının tam olarak yaşandığı ilk ay olmuştu.

Navy Federal Credit Union Başekonomisti Heather Long hazırladığı analizde, “İran’daki savaş nedeniyle enflasyon son üç yılın en yüksek seviyesinde bulunuyor ve bu durum orta ile dar gelirli Amerikalılar için oldukça yıpratıcı bir süreç yaratıyor” değerlendirmesinde bulundu.

Trump’ın hayat pahalılığı sorunu derinleşiyor

Başkan Trump, geçen hafta İran ile varılan ve Hürmüz Boğazı üzerinden petrol ticaretinin önemli ölçüde artmasını sağlayan anlaşmanın ardından enflasyonun hızla düşeceğine olan güvenini dile getirmişti.

Bu gelişmeye tepki olarak ham petrol fiyatları hızla gerilemiş ve haziran ayında benzin fiyatları da aşağı yönlü hareket etmeye başlamıştı.

Ancak Heather Long, mayıs ayı enflasyon verilerinin, Amerikalıların benzin fiyatlarının kalıcı olarak düşmesini beklerken çok daha derin bir geçim sorunuyla karşı karşıya olduğunu gösterdiği konusunda uyardı.

Gıda ve enerji harcamaları hariç tutulduğunda dahi yıllık çekirdek enflasyon mayısta yüzde 3,4’e ulaştı. Bu oran, sadece geçen ay yüzde 0,3 artış göstererek Fed’in yüzde 2’lik yıllık hedefinin oldukça üzerinde kalmayı sürdürdü.

Long, “Enflasyondaki yükseliş sadece petrol fiyatlarıyla sınırlı değil. Konut, sağlık hizmetleri ve elektrik de aile bütçeleri ve genel enflasyon üzerinde baskı oluşturuyor” ifadelerini kullandı.

Trump, İran savaşını başlatmadan önce de seçmenlerin enflasyon konusundaki yoğun tepkisiyle karşı karşıyaydı. Başkan ve Cumhuriyetçiler, 2024 başkanlık kampanyası sırasında verdikleri fiyatları düşürme sözünün ardından, seçmenlere bu konuda güvenilebileceğini göstermekte zorlanıyor.

Trump ayrıca, Temsilciler Meclisi’nden bu hafta başında geçen partiler üstü konut tasarısı için çarşamba günü yapılması planlanan imza törenini ani bir kararla iptal ederek ara seçimler öncesinde Cumhuriyetçi Parti için önemli bir koz olabilecek gelişmeyi sekteye uğrattı.

Trump başlangıçta, Senato’daki Cumhuriyetçilerle yaşanan oy hakları tasarısı anlaşmazlığı nedeniyle bu yasayı beklettiğini söylese de, çarşamba günü Beyaz Saray’da yaptığı açıklamada, konut piyasasını ancak daha düşük faiz oranlarının gerçekten canlandırabileceğini belirtti.

Trump, “Her şey faiz oranıyla ilgili. Faiz oranını düşürün” dedi.

Fed üzerindeki faiz baskısı artıyor

Gelen sıcak enflasyon verilerinin ardından Fed’in yakın zamanda faiz indirimine gitmesi uzak bir ihtimal olarak değerlendiriliyor.

Fed’in faiz belirleme komitesi üyeleri, geçen hafta enflasyonun yükselmeye devam etmesi ve iş gücü piyasasının iyileşme belirtileri göstermesi üzerine faiz oranlarını sabit tutma yönünde oy birliğiyle karar almıştı.

Yüksek enflasyon ve güçlü ekonomik aktivitenin bir arada seyretmesi, Fed’in faiz indirimleri yoluyla ekonomiyi teşvik etme olasılığını zayıflatıyor. Hem enflasyonun hem de iş gücü talebinin artmaya devam etmesi durumunda, Fed faiz artırımına gitmek zorunda dahi kalabilir.

Fifth Third Bank Baş ABD Ekonomisti Bill Adams, konuya ilişkin olarak şu değerlendirmeyi yaptı:

“Eylül ayında çekirdek enflasyon mevcut seviyelerde seyretmeye devam ederse veya iş gücü arzındaki sıkışıklıklar işsizlik oranını aşağı çekmeye başlarsa, bir faiz artışı muhtemel hale gelecektir. Kısa vadede enflasyon üzerindeki en büyük yukarı yönlü riskler, yapay zeka patlamasının elektronik ve enerji fiyatları üzerinde yarattığı baskıdan ve yabancı uyruklu çalışan oranının yüksek olduğu sektörlerin sunduğu iş gücü yoğun hizmetlerden kaynaklanıyor.”

Küresel çalkantılar görünümü gölgeliyor

İran’daki savaşa uzun vadeli bir çözüm bulunması, benzin fiyatlarının düşmesine ve enflasyon baskısının hafiflemesine yardımcı olabilir.

Ancak ABD-İran anlaşmasına ilişkin belirsizlikler ve İsrail’in Lübnan üzerindeki askeri baskısının sürmesi, gelecekte yeni gerilim noktalarının ortaya çıkma riskini canlı tutuyor.

İran Devrim Muhafızları Ordusu perşembe günü yaptığı açıklamada, uluslararası kuruluşların Körfez’deki normal deniz trafiğini yeniden tesis etme çabalarına rağmen, tankerlerin Hürmüz Boğazı’nda İran kontrolündeki rotaları kullanmak zorunda olduğunu, aksi takdirde saldırı riskiyle karşı karşıya kalacaklarını belirtti.

Veri ve analiz firması Kpler’in aktardığı bilgilere göre, Birleşmiş Milletler Uluslararası Denizcilik Örgütü bu hafta başında boğazdan 11 binden fazla denizciyi tahliye etmek için bir operasyon başlattı ve perşembe günü boğazdan geçiş yapan gemi sayısının 70’e yükseldiğini doğruladı.

Ekonomik aktivite fiyat artışlarına rağmen sürüyor

ABD ekonomisi, tüketici harcamalarının artması ve haftalık işsizlik maaşı başvurularının düşmesiyle yüksek enflasyon karşısında direncini korumayı başardı.

Enflasyondan arındırılmış tüketici harcamaları, fiyatların daha hızlı yükselmesine rağmen mayıs ayında yüzde 0,3 arttı.

Bu durum, tüketicilerin harcamalarını büyük ölçüde tasarruflarından veya borsa kazançlarından karşıladığını gösteriyor.

Oxford Economics Baş ABD Ekonomisti Michael Pearce, “Kişisel tasarruf oranının son aylarda 2025’teki yüzde 4,6 seviyesinden yüzde 3’e gerilemesi, tüketicilerin harcamalarını finanse etmek için birikimlerini kullandığını veya servetlerine başvurduğunu gösteriyor. Artan finansal servet, yüksek gelirli hanelerin harcamalarını desteklemeye devam ediyor” dedi.

Amerika

Venezuela’nın yeni Dışişleri Bakanı, eski muhalif Oliver Blanco oldu

Yayınlanma

Venezuela’nın geçici Devlet Başkanı Delcy Rodríguez, muhalefetin eski danışmanlarından Oliver Blanco’yu dışişleri bakanı olarak atadı.

Blanco, devlet başkanlığı uluslararası ilişkiler direktörlüğüne atanan Félix Plasencia’nın yerine geçecek. Görev süresi sona eren Plasencia, Birleşik Krallık’ta tutulan Venezuela’ya ait altınların geri alınması için yürütülecek görevi yönetecek.

Rodríguez, “Oliver Blanco’yu Bolivarcı Venezuela Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı olarak atamaya karar verdim. Bu güçlendirilmiş ekibin, tüm ülkelerle işbirliği ve dostluk alanlarında Venezuela’nın değişim sürecinde ve jeopolitik toparlanmasında ilerlemeye devam etmesini umuyorum,” dedi.

Geçici Devlet Başkanı, Blanco’nun “Venezuela’ya hizmet etmek üzere bu önemli sorumluluğu üstlenebilecek hazırlığına, kararlılığına ve yeteneğine güvendiğini” söyledi.

Yeni Dışişleri Bakanı Blanco, Venezuela Merkez Üniversitesi’nden Uluslararası İlişkiler lisans derecesine ve Metropolitan Üniversitesi’nden Siyaset ve Kamu Yönetimi alanında yüksek lisans derecesine sahip.

Daha önceki görevinde Avrupa ve Kuzey Amerika’dan sorumluydu; bu görev alanı, Venezuela’nın son dönemdeki dış ilişkilerini şekillendiren yaptırımlar ve varlık anlaşmazlıklarında en aktif rol oynayan bazı hükümetleri de kapsamaktaydı.

Rodríguez, Dışişleri Bakanlığı ve Başsavcılıktan, İngiltere Merkez Bankası’nda tutulan Venezuela altınlarını geri almak için resmi prosedürleri başlatmalarını istedi.

Bu değerli metal, Venezuela’nın meşru hükümeti konusunda rakip iddiaların yer aldığı bir hukuki mücadelenin merkezinde yer alıyor.

Londra mahkemeleri, rezervleri hangi otoritenin kontrol ettiği konusunda karar vermeye çalışıyor.

Öte yandan kabinedeki değişiklikler bundan ibaret değil. Marynna Saatdjian, Blanco’nun bıraktığı görevi devralarak Avrupa ve Kuzey Amerika’dan Sorumlu Bakan Yardımcısı olarak atandı.

Şimdiye kadar Ekonomi ve Maliye Bakanlığı’nda Bakan Yardımcısı olarak görev yapan Saúl Ameliach ise Uluslararası Ticaret Bakan Yardımcısı olarak atandı.

Rodriguez, bu atamaları Venezuela’nın diplomatik kadrosunu güçlendirmeye yönelik daha geniş çaplı bir çabanın parçası olarak değerlendirdi.

Geçici Başkan, hükümetin ulusal egemenliği savunurken tüm ülkelerle işbirliği ve dostluğu sürdürmeye devam edeceğini vurguladı.

Altın anlaşmazlığı göz önüne alındığında, bu diplomatik değişiklik özel bir önem taşıyor. Venezuela, varlıkların Venezuela halkına ait olduğunu ve sosyal programlar ile ekonomik toparlanma için gerekli olduğunu savunarak, yıllardır Londra’da tutulan rezervlerinin serbest bırakılmasını talep ediyor.

Plasencia’yı doğrudan Birleşik Krallık’a göndererek hükümet, bu konuyu daha da yoğun bir şekilde gündeme getirme niyetinde olduğunu gösteriyor.

Şu anda yaklaşık 4 milyar ABD doları değerinde olan altın rezervlerine uygulanan dondurma kararı, Birleşik Krallık’ın Nicolás Maduro’nun 2018’deki yeniden seçilmesini tanımayı reddetmesine dayanıyor.

Bir yıl sonra, muhalefet lideri Juan Guaidó, İngiliz yetkililerden Venezuela hükümetinin bu altına erişmesini engellemelerini resmen talep etti.

Çarşamba günü yapılan kabine toplantısında Rodríguez, devam eden dondurma kararını “hırsızlık” olarak nitelendirdi:

“Bu bir alay konusu, ancak amacın Venezuela’nın altın rezervlerini gayrimeşru bir şekilde ele geçirmek olduğu ortada. Artık mazeret istemiyoruz. Muhalefet grupları tarafından açılan mantıksız dava bile, onu açanların kendisi tarafından geri çekildi.”

Rodríguez, bu talebinden “vazgeçmeyeceğini” ekledi ve altının iadesini sağlamak için “Venezuela’nın siyasi kesimleri arasında bir mutabakat olduğunu” hatırlattı.

Venezuela hükümeti ile feshedilmiş 2015 Ulusal Meclisi’ni temsil eden bir muhalefet kesimi, ABD destekli bir diyalog süreci yürütüyor.

21 Ekim’de heyetler, Londra ile görüşmek ve rezervlerin iadesini talep etmek üzere bir ortak komisyon kurulması konusunda anlaştı.

Taraflar, fonların deprem sonrası yeniden inşa çalışmalarına ayrılacağını duyurdu; ancak Rodríguez, bu fonları kamu hizmetlerini ve elektrik şebekesini güçlendirmek için de kullanacağına söz verdi.

Geçici lider, daha önce Kral III. Charles’a bir mektup yazarak altının serbest bırakılmasını talep etmişti. Eylül ayında Londra ve Karakas da benzer şekilde diplomatik bir yakınlaşma sürecine girmiş ve her iki tarafın da kendi misyonlarına büyükelçiler atama planlarını açıklamıştı.

Okumaya Devam Et

Amerika

Anthropic, SpaceX’in en büyük müşterisi oldu

Yayınlanma

Yapay zeka şirketi Anthropic, Elon Musk’ın yönetimindeki SpaceX’in en büyük müşterisi konumuna yükseldi. Şirketin üçüncü çeyrek gelirinin yüzde 34,5’ini tek başına sağlayan bu ticari ortaklık, daha önce listenin başında yer alan ABD federal hükümetinin ödemelerini geride bıraktı.

Yapay zeka geliştiricisi Anthropic, Elon Musk’ın uzay ve teknoloji şirketi SpaceX’in en büyük müşterisi haline geldi.

Bloomberg’ün haberine göre, şirketin bu yılın üçüncü çeyreğindeki toplam gelirinin üçte birinden fazlasını Anthropic sağladı.

SpaceX, geçen hafta yayımladığı mali bildirimde, son çeyrek gelirinin yaklaşık yüzde 34,5’inin tek bir müşteriden elde edildiğini açıkladı.

Şirket kayıtlarında “Müşteri B” koduyla yer alan bu kuruluşun, artık Super Intelligence adıyla faaliyet yürüten yapay zeka biriminden hizmet aldığı kaydedildi. Bloomberg’e konuşan kaynaklar, bu müşterinin Anthropic olduğunu belirtti.

Anthropic’ten sağlanan gelir, daha önce SpaceX’in en büyük müşterisi konumundaki ABD federal hükümetinin yaptığı ödemeleri geride bıraktı.

Söz konusu kaynak, şirketin Tennessee eyaletinin Memphis kentindeki veri merkezlerinde yer alan işlem kapasitesini kullanmak amacıyla bu yıl imzalanan anlaşmalara dayanıyor.

Fakat uzmanlar, anlaşmayı gelecek yıl feshetme hakkı olan tek bir müşteriye bu denli bağımlı kalmanın SpaceX adına ticari riskler barındırdığına dikkat çekiyor.

Yapay zeka yatırımlarının ilk kez doğrudan kâr getirmesi, Elon Musk’ın şirketin yıllık gelirini yıl sonuna kadar 100 milyar dolara çıkarma vaadini destekledi.

Paylaşılan verilere göre Anthropic, 2029 yılına kadar geçerli sözleşmeler kapsamında 120,5 milyar dolara kadar ödeme yapmayı kabul etti. Bu anlaşma, aralık ayından itibaren ayda yaklaşık 3,1 milyar dolarlık bir harcama taahhüdünü içeriyor.

Yılın üçüncü çeyreğinde SpaceX bünyesinde toplam gelirin yüzde 10’undan fazlasını karşılayan yalnızca iki müşteri yer aldı. Kamu kurumlarının toplamını temsil ettiği düşünülen ikinci müşteri, toplam gelirin yalnızca yüzde 16,6’sını oluşturdu.

Elon Musk, geçmişte SpaceX’in en büyük iş ortaklarından olan Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesinin (NASA) şirket gelirlerindeki payının 2026 yılında yüzde 5’in altına ineceğini öngördü.

SpaceX daha önce yapay zeka altyapısını geliştirmek ve gereken çipleri satın almak için Apollo Global Management ile yaklaşık 40 milyar dolarlık bir finansman anlaşması imzalamıştı.

Musk da bu gelişmenin hemen öncesinde X hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, Nvidia üretimi grafik işlemcileri (GPU) tedarik etmek amacıyla 40 milyar dolarlık bir borçlanma sürecini tamamladıklarını duyurmuştu.

Okumaya Devam Et

Amerika

Polymarket hacklendi: 700’den fazla hesaptan 2,6 milyon dolar çalındı

Yayınlanma

Tahmin piyasası platformu Polymarket, üçüncü taraf bir izleme aracındaki güvenlik açığı nedeniyle siber saldırıya uğradı ve işlemleri kısa süreliğine askıya aldı. Hackerlar 700’den fazla kullanıcı hesabından en az 2,6 milyon doları kendi blokzincir cüzdanına aktarırken şirket mağdurların tüm zararını tazmin edeceğini duyurdu.

Hackerlar, tahmin piyasası platformu Polymarket sitesindeki teknik bir açıktan yararlanarak kullanıcı hesaplarından en az 2,6 milyon dolar çaldı.

The Wall Street Journal’ın haberine göre şirket, kullanıcı fonlarının güvenliğinin ihlal edildiğini doğruladı ve saldırının etkilerini giderirken uluslararası borsasındaki işlemleri kısa süreliğine durdurdu.

Kullanıcıların dünya çapındaki olayların sonucuna dair tahminde bulunmasına imkan tanıyan merkeziyetsiz bir tahmin piyasası platformu olan Polymarket, kripto para üzerinden hisse alım satımı yapılarak belirli olasılıklara bahis oynanmasını sağlıyor.

Habere göre son saldırının kaynağını, Polymarket sitesinde kullanılan üçüncü taraf performans izleme aracı DebugBear sistemindeki bir güvenlik açığı oluşturuyor.

Polymarket, yaşananlara dair verileri DebugBear şirketinin merkezinin yer aldığı İngiltere’deki emniyet birimlerine iletti.

DebugBear daha önce X hesabı üzerinden yaptığı paylaşımda, “devam eden bir güvenlik olayından etkilendiğini” açıkladı ve ürünlerinden birini kullanan müşterilerine “gömülü kodu web sitelerinden kaldırma” tavsiyesinde bulundu.

The Wall Street Journal’ın işlem hareketleri üzerinde yürüttüğü incelemeye göre şüpheli saldırganın blokzincir cüzdanına Polymarket kullanıcılarının hesaplarından 2,5 milyon dolardan fazla aktarım yapıldı.

Veriler, hackerların 700’den fazla hesaptan para çektiğini ortaya koydu.

Sosyal medyadaki paylaşımların ardından açıklama yapan Polymarket, üçüncü taraf sağlayıcı kaynaklı sorunu çözdüğünü bildirdi ve kayba uğrayan kullanıcılara “zararın tazmin edileceği” güvencesini verdi.

Öte yandan 30 Ekim gecesi kimliği belirsiz kişiler en büyük kripto para borsası Binance sistemlerine sızdı.

Hizmet sağlayıcısının kendi açıklamasına göre saldırının yarattığı kayıp 6 milyar doları aşabilir.

Bu tahminler doğrulanırsa söz konusu saldırı tarihin en büyük siber soygunu olarak kayıtlara geçecek.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English