Amerika
JD Vance, Peter Thiel’i Trump’ın kampanyasını finanse etmeye çağırdı

Donald Trump’ın başkan yardımcısı adayı JD Vance, teknoloji milyarderi Peter Thiel’i “kenara çekilmekten vazgeçmeye” ve Cumhuriyetçilerin Beyaz Saray adayı Donald Trump’ı finanse etmeye çağırdı.
Vance’in PayPal ve Palantir’in kurucularından olan Thiel’e çağrısı, kasım ayındaki başkanlık seçimlerini belirleyebilecek “salıncak eyaletlerden” biri olan Wisconsin’de Financial Times’a (FT) verdiği bir röportajda geldi.
Vance aynı zamanda Büyük Teknoloji’nin en güçlü şirketlerinden biri olan Google’ın parçalanması çağrısında bulundu.
Online ödeme sistemi PayPal ve veri analiz grubu Palantir’in kurucu ortağı olan Thiel, 2016’da Cumhuriyetçi kampanyaya bağış yapmasına ve 2022’de Vance’in ABD Senatosu adaylığına sponsor olmasına rağmen bu yılki seçimlerde herhangi bir adayı destekleme konusunda şimdiye kadar isteksiz davrandı.
Thiel, fikrini değiştirmeye hazır
Vance FT’ye verdiği demeçte, “Peter ile konuşmaya devam edeceğim ve onu ikna edeceğim; biliyorsunuz ki siyaset onu biraz yordu. Ama eğer biz kaybedersek ve Kamala Harris başkan olursa siyaset onu gerçekten yoracak,” dedi.
Thiel’in “temelde muhafazakâr bir adam” olduğunu vurgulayan başkan yardımcısı adayı, bu nedenle “köşesinden çıkıp” Trump’ın adaylığını desteklemesi gerektiğini savundu.
Geçen yıl Thiel, Trump’ın ilk dönem başkanlığından hayal kırıklığına uğradıktan sonra “2024’te Cumhuriyetçi politikacılara herhangi bir para verme niyetinde olmadığını” söylemiş ama “Fikrimi değiştirme ihtimalim her zaman vardır,” demişti.
Vance’ten Silikon Vadisi’nde “büyükleri” bölme çağrısı
Silikon Vadisi düzenlemeleri konusunda Vance büyük ve küçük teknoloji şirketleri arasında ayrım yaptı ve inovasyonu teşvik etmek için büyüklerin “çoğunun” bölünmesi gerektiğini söyledi.
Vance, “Google’ın parçalanması gerektiğini düşünüyorum. Bence çok büyük, çok güçlü ve 2025’te işlerin nasıl olacağını göreceğiz,” dedi.
Vance’in yorumları, olası bir Trump-Vance yönetiminde antitröst konusunda Joe Biden’ın görev süresi boyunca uygulayıcıların takındığı daha sert tutuma kıyasla daha yumuşak bir yaklaşım sergilenmesi umutlarına darbe vurdu.
Google, kısa bir süre önce Adalet Bakanlığı tarafından açılan ve kendisini online arama pazarında tekelleşmekle suçlayan bir davayı kaybetti.
Apple, Amazon ve Meta gibi diğer büyük teknoloji grupları da benzer şekilde kapsamlı antitröst davalarıyla karşı karşıya.
Vance, Wall Street eleştirilerini yumuşattı
Trump Temmuz ayında, kritik eyaletlerde mavi yakalı seçmenleri yanına çekmek amacıyla Vance’i aday adayı olarak seçmişti. Vance, Appalachia bölgesinde yoksulluk içinde geçen erken dönem hayatını anlatan bir anı kitabının yazarı olarak ün kazanmıştı.
40 yaşındaki Vance, ABD Deniz Kuvvetleri’nde görev yapmış, Yale Hukuk Fakültesi’nden mezun olmuş ve Ohio’dan ABD senatörü seçilmeden önce Thiel’in Kaliforniya’daki girişim sermayesi şirketinde çalışmıştı.
Trump’ın kendisini aday adayı olarak göstermesinin ardından Vance, geçen ay Cumhuriyetçilerin kongresinde yaptığı konuşmada mali krizden “Wall Street baronlarını” sorumlu tutmuş ve partisinin “Wall Street’e hizmet etmekten vazgeçtiğini” söylemişti.
Bununla birlikte Vance FT’ye verdiği demeçte, “Ben Wall Street karşıtı değilim, Wall Street yanlısı da değilim. Ben sadece reel ekonomiden ve Amerika’da bir şeyler inşa edip üretmekten yanayım,” dedi.
Çin’e daha farklı davranılmasını istiyor
Britanya, AB ya da Japonya gibi müttefiklerin Trump’ın ithalat için önerdiği yüzde 10 ila 20’lik gümrük vergisini ödemeye zorlanıp zorlanmayacağı sorusuna Vance, Çin’e “biraz farklı” davranılması gerektiğini söyledi.
Çin’deki “zorla çalıştırma” iddialarına atıfta bulunarak ABD’nin “küreselleşmenin en kötü aşırılıklarından bazılarına karşı koymaya istekli olması” gerektiğini sözlerine ekleyen JD Vance, “Hem havuç hem de sopa kullanarak şunu söylemelisiniz: ‘Hayır, Amerikan ücretlerini düşürmeye ve Amerikan fabrikalarını çalmaya çalışan bu adamların pazarlarımıza erişimine izin vermeyeceğiz’,” dedi.
Vance ayrıca Trump yönetiminin ABD’nin artan borç yükünü “önemseyeceğini” söyledi.
Vance, “Bütçe açığını çok ciddiye alacağız, ancak geçmişte yanlış olan ve gelecekte de yanlış olacağını düşündüğümüz tahminlere de takılıp kalmayacağız,” dedi.
Amerika
SpaceX hisseleri bir günde yüzde 10 değer kaybetti

Elon Musk’ın uzay şirketi SpaceX’in hisseleri, şirketin tarihindeki ilk yatırım yapılabilir tahvil ihracını duyurmasının ardından bir günde yüzde 10 değer kaybetti. Şirketin piyasa değeri yaklaşık 225 milyar dolar gerilerken, en az 20 milyar dolarlık tahvil ihracıyla köprü kredinin kapatılması hedefleniyor.
Elon Musk’ın uzay şirketi SpaceX’in hisseleri bir günde yüzde 10 değer kaybederek 166,17 dolara geriledi.
The Wall Street Journal gazetesinin aktardığı gelişmeyle birlikte, şirketin piyasa kapitalizasyonu yaklaşık 225 milyar dolar azaldı.
Bloomberg’in haberine göre SpaceX, 22 Haziran’da tarihindeki ilk yatırım yapılabilir tahvil ihracını duyurdu. Şirketin, mevcut bir köprü krediyi kapatmak amacıyla en az 20 milyar dolar değerinde borç senedi ihraç etmesi bekleniyor.
Sürece yakın bir kaynağın aktardığı bilgilere göre, aralarında Goldman Sachs Group Inc. şirketinin de bulunduğu aracı bankalar, pazartesi günü yatırımcılarla telefon konferansları düzenleyecek. Bu görüşmelerin ardından, vadeleri 5 ila 30 yıl arasında değişen tahvillerin satışının gerçekleştirilmesi öngörülüyor.
SpaceX’in tahvil ihracına ilişkin hazırladığı ve Bloomberg tarafından incelenen memorandumda şirketin hedefleri şu ifadelerle yer aldı:
“Misyonumuz, evrenin gerçek doğasını anlamak, bilincin ışığını yıldızlara yaymak ve yaşamın birden fazla gezegende var olması için gerekli sistem ve teknolojileri yaratmaktır.”
Haziran ayında gerçekleştirdiği halka arz sürecinde 85 milyar dolardan fazla kaynak yaratan SpaceX’in piyasa değeri, halka arzın ardından 2,9 trilyon doları aşmıştı.
Bu yükselişle bir süreliğine Microsoft ve Amazon’u geride bırakarak dünyanın en değerli ilk dört halka açık şirketi arasına giren SpaceX’in piyasa değeri, o dönem ulaştığı haftalık zirve noktasına göre yaklaşık 550 milyar dolar gerilemiş oldu.
İngiliz iktisatçı Pettifor: Yapay zeka çöküşü kaçınılmaz bir krize yol açacak
Amerika
Kolombiya Devlet Başkanı: İsrail seçimlere müdahale etti

Kolombiya Devlet Başkanı Gustavo Petro, İsrail’in ulusal seçim kayıt sisteminin yazılımını ele geçirerek seçimlere müdahale ettiğini öne sürdü. Sunucuların IP adreslerinin değiştirildiğine dair kanıt bulunduğunu savunan Petro, oyların tüm sandıklarda yeniden sayılmasını talep etti.
Kolombiya Devlet Başkanı Gustavo Petro, İsrail’in ulusal seçim kayıt sisteminin yazılımını ele geçirerek seçimlere müdahale ettiğini öne sürdü. Petro, X sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, sunucuların IP adreslerinin değiştirildiğine dair kanıt bulunduğunu ve bunun sisteme dışarıdan müdahale edildiğini gösterdiğini savundu.
Petro, yazılımın güvenlik açığına ilişkin ilk uyarıyı 2018 yılında yaptığını belirtti. Danıştay’ın o dönem aldığı karar uyarınca yazılımın kamuya açık bir sistemle değiştirilmesi gerektiğini hatırlatan Petro, uzman denetimi talep ettiğini ancak seçim kayıt yetkilisinin buna izin vermediğini söyledi.
Kolombiya Devlet Başkanı, “Bugün Ulusal Seçik Kaydı’na ait birkaç sunucunun IP adreslerinin değiştiğine dair kanıtımız var. Bu, yazılımın ele geçirildiği ve sandık verilerini başka birinin kaydettiği anlamına geliyor. Dünyada bunu yapabilecek tek ülke İsrail devletidir” ifadelerini kullandı.
Petro, seçim yazılımına yönelik uzman incelemesi yapılmasını ve tüm sandıklardaki oyların yeniden sayılmasını talep etti.
Halka sükunet ve soğukkanlılık çağrısında bulunan Petro, vatandaşların gerçek iradesini yansıtan titiz ve doğru bir sayım yapılmasını sağlamak gerektiğini vurguladı.
İlk sonuçlara göre Kolombiya’da sağcı aday De la Espriella başkan seçildi
BlackCore soruşturmaları
Seçimlere müdahale iddiaları daha önce İsrailli BlackCore şirketine yöneltilmişti. Reuters’ın Mayıs ayı sonunda bildirdiğine göre Paris Savcılığı, mart ayında yapılan yerel seçimlerde Boyun Eğmeyen Fransa partisinden üç adayın mağdur olduğu müdahale vakasına ilişkin soruşturma başlatmıştı.
Fransa’nın yabancı müdahaleyle mücadele birimi Viginum, söz konusu operasyonun arkasında kendisini “etki, siber teknoloji ve teknoloji alanında elit şirket” olarak tanımlayan İsrailli BlackCore’un bulunduğu sonucuna varmıştı.
Viginum, 12 Haziran’da yaptığı açıklamada BlackCore’un başka ülkelerdeki benzer operasyonlarla da bağlantılı olduğunu bildirdi. Birim, şirketin 2025 yılında İskoçya seçimleri ve New York belediye seçimleri sırasında da faaliyet gösterdiğini, ayrıca Angola ve Togo’da “dijital müdahale” operasyonları yürüttüğünü belirtti.
Amerika
Küresel tahmin piyasaları devasa boyutlar kazandı

İnsanların gerçek dünyadaki olayların sonuçları üzerine bahis yapmalarına olanak tanıyan tahmin piyasaları, son birkaç yılda popülaritesinde patlama yaşadı.
Görünüşe göre pek çok kişi, seçimler, Kuala Lumpur’daki hava sıcaklığı ve Elon Musk’ın bir hafta içinde ne sıklıkla tweet atacağı gibi konularda bahis yapmak için can atıyor.
Kalshi, ABD tahmin piyasasının %90’ından fazlasını kontrol ediyor ve yıllık geliri 1,5 milyar doları aşıyor.
Pew Araştırma Merkezi’nin dijital varlık şirketi The Block’tan elde ettiği verileri analizine göre, Kalshi ve diğer büyük oyuncu Polymarket’e bakıldığında, bu iki şirketin toplam küresel işlem hacmi şu şekildeydi: Eylül 2025’te 4,5 milyar dolar; Nisan 2026’da 24 milyar dolar civarında.
Kalshi ve Polymarket’in milyonlarca kullanıcısı var fakat sadece çok küçük bir yüzde büyük kazanç elde ediyor.
Örneğin Wall Street Journal’ın yaptığı bir analizde şunlar ortaya çıktı:
- Polymarket’in kârının yüzde 67’si, hesapların sadece %0,1’ine gidiyor.
- Ortalama bir Polymarket kullanıcısı 1 ile 100 dolar arasında para kaybetmiş. En alt %10’luk dilimdeki kullanıcılar ise kişi başına yaklaşık 4.000 dolar zarar etmiş.
- Şirketin açıklamasına göre, para kazanan her bir Kalshi kullanıcısına karşılık 2,9 kâr etmeyen kullanıcı düşüyor.
Bu kadar yüksek bir hacmi görmezden gelmek zor. Wall Street Journal’a göre, yatırımcıların ilgisi Kalshi’nin değerlemesini aralık ayındaki 11 milyar dolardan yaklaşık altı ay sonra 22 milyar dolara çıkardı.
The Information’a göre ise, 2024 yılında 350 milyon dolar değerinde olduğu bildirilen Polymarket, son zamanlarda 15 milyar dolarlık bir değerlemeyle fon toplamak üzere görüşmeler yapıyordu.
Morning Consult’un bir araştırmasına göre, ortalama tahmin piyasası kullanıcısı genç kesime ağırlık veriyor ve kullanıcıların %71’i erkek. Pew’e göre spor, kripto para ve siyaset en popüler konular.
Yatırım şirketi Bernstein, tahmin piyasasındaki işlem hacminin 2030 yılına kadar yıllık 1 trilyon dolar seviyesine ulaşacağını öngörüyor
Öte yandan tahmin piyasalarında hâlâ “içeriden bilgi ticareti” (inside trading) en önemli kapı olarak görülüyor.
Örneğin bir ABD Ordusu Özel Kuvvetler askeri, Venezuela Devlet Başkanı Nicolás Maduro’yu yakalama planlarına ilişkin gizli bilgilerini kullanarak Polymarket işlemlerinden 400 bin dolar kazandığı iddiasıyla yargılanacak.
Bir Google çalışanı ise, şirketin iç verilerine erişim hakkını kullanarak Google’da en çok aranan terimlere bahis oynadığı iddiasıyla yakın zamanda dolandırıcılık suçlamasıyla karşı karşıya kaldı.
Kalshi, işverenin videolarıyla ilgili bahisler yaptığı gerekçesiyle bir MrBeast editörüne 20 bin dolar para cezası kesti.
Ne var ki uzmanları ve kamuoyunu şüpheye düşüren şüpheli işlemler her zaman soruşturmaya yol açmıyor.
Örneğin Bloomberg, birbiriyle bağlantılı gibi görünen yeni açılmış birçok Polymarket hesabından yapılan ve zamanlaması dikkat çeken birkaç İran savaşı bahsinin 1 milyon dolar kâr sağladığını bildirdi.
Hem Kalshi hem de Polymarket, içeriden bilgi ticareti yaptıkları gerekçesiyle kullanıcılara para cezası verdi ve hesaplarını dondurdu.
Kalshi ise yakında hassas işlemler yapabilmek için kullanıcıların işveren bilgilerini paylaşmalarını zorunlu kılacak.
Gelgelelim eleştirmenler bunun yeterli olmadığını söylüyor. Bir grup Demokrat senatör, tahmin piyasalarını düzenlemekten sorumlu federal kurum olan Emtia Vadeli İşlemler Komisyonunu (CFTC), izin verilen bahis türlerini sınırlayarak içeriden bilgi ticaretiyle mücadele etmeye çağırdı.
Amerika6 gün öncePeter Thiel’in gizli cemiyeti: “Dialog”
Görüş2 hafta önceYeni Delhi’den Yükselen Ses: BRICS’in Yeni Dünya Düzeni Manifestosu
Asya7 gün önceÇKP, ‘Xi Jinping’in Parti İnşası Üzerine Düşüncesi’ni resmi doktrin ilan etti
Görüş1 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 5
Dünya Basını2 hafta önceİran’ın Yeni Büyük Stratejisi
Ortadoğu1 hafta önceİran, ABD ile varılan anlaşmanın detaylarını açıkladı
Asya2 hafta önceGüney Kore’de askeri istihbarat teşkilatına tarihi darbe
Görüş2 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 4











