Diplomasi
Netanyahu, Hristodulidis ve Mitsotakis bir araya geldi

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Yunanistan Başbakanı Kiriakos Mitsotakis ve Kıbrıs Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis iki yıl aradan sonra ilk kez pazartesi günü Kudüs’te bir araya geldi.
Times of Israel’de yer alan habere göre Netanyahu, üçlü zirveyi Ankara’ya mesaj vermek için kullandı. Basın toplantısında Netanyahu, Türkiye’ye üstü kapalı bir şekilde atıfta bulunarak, “imparatorluklarını ve topraklarımız üzerindeki hakimiyetlerini yeniden kuracaklarını hayal edenler”in “bunu unutmaları” gerektiğini söyledi.
Netanyahu şöyle konuştu:
“Geçmişte tüm ülkelerimizin bir dizi imparatorluk tarafından fethedildiği doğru. Fakat cesaret ve fedakarlık sayesinde modern çağda bağımsızlığımızı kazandık. İmparatorluklarını ve topraklarımız üzerindeki hakimiyetlerini yeniden kuracaklarını hayal edenlere şunu söylüyorum: Unutun gitsin. Bu olmayacak. Aklınızdan bile geçirmeyin.”
Netanyahu, kendilerini savunmaya kararlı olduklarını, işbirliğinin ise bu yeteneği daha da güçlendirdiğini savundu.
Üç lider zirve sonrasında ortak bir bildiri imzalayarak, “güvenlik, savunma ve askeri konularda devam eden üçlü işbirliğini güçlendirme” konusunda mutabık kaldılar.
Bildiri ayrıca “deniz güvenliğinin önemini” vurguladı ve “deniz yollarını ve kritik altyapıyı yeni ortaya çıkan tehditlere karşı korumak için işbirliğini derinleştirme” taahhüdünde bulundu.
Üç lider, Trump’ın Gazze için hazırladığı 20 maddelik barış planına destek verdiklerini ifade etti ve kalan İsrailli rehine Başçavuş Ran Gvili’nin derhal iade edilmesini ve Hamas’ın silahsızlandırılmasını talep etti.
Ortak açıklamada, İsrail ile bir başka Doğu Akdeniz ülkesi olan Lübnan arasında son dönemde kurulan doğrudan diyalog da memnuniyetle karşılandı.
Üç lider, “Lübnan’ın egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve bağımsızlığını desteklediklerini” söyledi ve “Lübnan hükümetinin kararı, BM Güvenlik Konseyi kararları ve ABD’nin arabuluculuğuyla İsrail ve Lübnan arasında mutabık kalınan Kasım 2024 anlaşmaları uyarınca, meşru devlet kurumları altında güç kullanımının tekelini sağlamanın önemini destekliyoruz. Bu, Lübnan ve İsrail arasında normalleşmenin yolunu açabilir,” dedi.
Üç ülke açıklamalarında, elektrik şebekelerinin birbirine bağlanması ve doğalgaz geliştirme konusunda “deniz hukuku ve tüm devletlerin kendi münhasır ekonomik bölgeleri/kıta sahanlıklarında haklarını kullanma saygısı dahil olmak üzere uluslararası hukuka dayalı olarak” işbirliği yapma sözü verdiler. Bunun da Türkiye’nin gaz iddialarına bir başka atıf niteliğinde olduğu düşünülüyor.
Yahudi halkının “tarihi vatanı” ile olan köklü ve derin bağlarını hatırlatırken, açıklamada “Kudüs’teki kutsal mekanların statükosunu korumaya ve Hıristiyan kiliselerinin varlığını ve mirasını sürdürmeye yönelik güçlü ilgimizi vurgulamaya” yönelik bir taahhüt yer aldı.
Yunanistan, Rum Ortodoks Kilisesinin destekçisi olarak, Kudüs’teki kutsal yerlerdeki Hıristiyan mezhepleri arasındaki gerilimleri ve İsrail’in din adamları ve yerel Hıristiyan topluluklarına yönelik politikalarını yakından takip ediyor.
Üçlü toplantı öncesinde Netanyahu, Mitsotakis ve Hristodulidis ile ayrı ayrı görüştü. İlk olarak özel bir görüşme gerçekleştiren Netanyahu, ardından her iki tarafın yetkililerinin de katıldığı genişletilmiş toplantılara katıldı.
Dışişleri Bakanı Gideon Sa’ar da Netanyahu’nun başkanlık ettiği toplantılardan önce Yunanistan Dışişleri Bakanı Giorgos Gerapetritis ve Kıbrıs Dışişleri Bakanı Constantinos Kombos ile diplomatik görüşmelerde bulundu. Sa’ar’ın ofisi, bakanların bu akşam üçlü bir toplantı da yapacaklarını ekledi.
Pazartesi günü ayrı bir gelişmede İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, Cumhurbaşkanlığı Konutunda Hristodulidis ile bir araya geldi ve X’te, “İsrail, Kıbrıs ve Yunanistan arasındaki üçlü ittifak da dahil olmak üzere işbirliğimizi nasıl derinleştirebileceğimizi ve Netanyahu’nun geçen hafta duyurduğu İsrail-Mısır gaz ihracat anlaşmasının önemini” görüştüklerini yazdı.
Yunan medyası, ziyaretin ABD Başkanı Donald Trump’ın Akdeniz’deki uzun vadeli projelere odaklanan daha geniş stratejisinin bir parçası olduğunu bildirdi.
Toplantı, Güney Kıbrıs’ın 1 Ocak’ta AB Konseyi başkanlığını devralmasından sadece birkaç gün önce gerçekleşti. Bu tarihte Türkiye’nin blokla ilişkilerini dondurması bekleniyor.
Üç ülke, son yıllarda büyük ölçüde enerji projeleri etrafında işbirliğini derinleştirdi. Türkiye, özellikle elektrik şebekelerini birbirine bağlayacak planlanan deniz altı elektrik bağlantısı dahil olmak üzere, tüm bu projelere karşı çıktı ve Doğu Akdeniz’de Ankara’nın onayı olmadan hiçbir enerji kararı alınamayacağını savundu.
Yunanistan ve Türkiye arasında Ege Denizindeki deniz sınırlarının belirlenmesi konusunda uzun süredir devam eden anlaşmazlıklar da, önemli gaz ve petrol rezervlerine sahip olduğu düşünülen bu bölgede hâlâ çözülmemiş durumda.
Enerjinin yanı sıra, savunma da gündemde önemli bir yer tuttu. Atina ve Tel Aviv, Ankara’nın, bölgede önemli bir jeostratejik avantaj sağlayacak olan ABD F-35 savaş uçaklarını satın alma talebine karşı çıkıyor.
İsrail’in Washington Büyükelçisi Yechiel Leiter Kasım ayında, “Türkiye’nin ABD’den F-35 almamasını tercih ederiz” diye konuşmuştu.
İsrail halihazırda F-35’leri kullanırken, Yunanistan da bu uçakları satın almak için sözleşmeler imzaladı ama uçakları henüz faaliyete geçmedi. Ayrıca Tel Aviv, Türkiye’nin Gazze’ye garanti olarak asker gönderme talebini kesin bir şekilde reddediyor.
Öte yandan Türk yetkililer, Yunanistan, İsrail ve Kıbrıs arasında daha yakın askeri işbirliğine karşı uyarıda bulunuyor.
Savunma Bakanı Yaşar Güler, Yunanistan’ı İsrail yapımı hava savunma sistemlerini askerden arındırılmış adalara konuşlandırmayı planlamakla suçladı, fakat Atina bu iddiayı reddediyor.
“Bu adalar anlaşmalar gereği silahlandırılmamalı ve bu konuda harekete geçiyoruz,” diyen Güler, Atina ve Tel Aviv’e “aşırı beklentilere kapılmamaları” konusunda uyarıda bulundu.
Diplomasi
Hindistan, Rusya’dan petrol alımında rekor kırdı

Kpler verilerine göre Hindistan’ın Rusya’dan petrol ve kömür ithalatı, Ortadoğu’daki savaş ve sevkiyat aksaklıkları nedeniyle haziran ayında rekor seviyelere ulaştı. Rusya’dan yapılan günlük petrol sevkiyatının haziranda 2,55 milyon varile çıkması beklenirken, Moskova Avustralya’yı geride bırakarak Hindistan’ın ikinci en büyük kömür tedarikçisi konumuna yükseliyor.
Hindistan, İran’da yaşanan gerilim nedeniyle tedarik zincirinde meydana gelen aksamalar ve yükselen fiyatlar karşısında Rusya’dan petrol ve kömür ithalatını artırıyor.
Reuters haber ajansının uluslararası analiz şirketi Kpler verilerine dayandırdığı habere göre, Rusya’dan Hindistan’a yapılan sevkiyatlar haziran ayında rekor düzeylere ulaştı.
Kpler tahminlerine göre, Rusya’nın Hindistan’a petrol sevkiyatı haziran ayında günlük 2,55 milyon varille rekor düzeye yükselecek.
Bu miktar, mayıs ayındaki günlük 2,13 milyon varillik sevkiyatı ve Mayıs 2023’teki günlük 2,16 milyon varillik düzeyi geride bırakıyor.
Rusya’nın Hindistan’ın haziran ayındaki toplam ithalatı içindeki payı ise yüzde 50’nin hemen altında gerçekleşecek. Bu oran, Ortadoğu’daki çatışmanın başladığı 28 Şubat öncesindeki üç aylık dönemde ortalama yüzde 23 seviyesindeydi.
Hindistan’ın Rus petrolüne yönelmesi, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı fiilen kapatmasının ardından piyasadaki arzı artırmak amacıyla ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin alımlara yönelik yaptırımları geçici olarak kaldırmasını izledi.
Ancak yaptırımlardan muafiyet süresi 17 Haziran’da sona erdi ve ABD Hazine Bakanlığı tarafından uzatılmadı.
Reuters, bu durumun Rus petrolü alımlarında azalmaya yol açabileceğini, ancak sürecin gidişatının Hindistan rafinerilerinin ve yetkililerinin Ortadoğu ülkelerinden sevkiyatlara dönme konusundaki istekliliğine bağlı olacağını belirtiyor.
Kpler öngörülerine göre, Suudi Arabistan’dan yapılan ithalatın haziran ayında günlük 349 bin varil seviyesinde kalması bekleniyor. Bu miktar, savaş öncesindeki üç aylık dönemde günlük ortalama 832 bin varil düzeyindeydi.
İthalat artışı Rus kömüründe de gözleniyor. Haziran ayında tüm kalitelerde Rus kömürü ithalatının, mayıs ayındaki 3,27 milyon tona kıyasla 3,16 milyon ton olarak gerçekleşmesi bekleniyor.
Her iki ay da geçen yılın mayıs ayında kaydedilen 3,76 milyon tonluk zirvenin ardından sırasıyla tarihin en yüksek ikinci ve üçüncü değerleri olarak kayda geçecek.
Rusya’nın haziran ayında Avustralya’yı geride bırakarak, Çin’den sonra dünyanın en büyük ikinci kömür ithalatçısı olan Hindistan’a en çok kömür sağlayan ikinci ülke konumuna geleceği tahmin ediliyor.
Ajansın değerlendirmesine göre Rusya, Hindistan’ın temel kömür tedarikçisi olma rolünü korumaya devam edecek; ancak Rus petrolünün gelecekteki alımları, ABD’nin Moskova’ya yönelik yaptırım politikasını olası sıkılaştırma adımlarına bağlı olacak.
Yeni Delhi petrol sevkiyatının yaptırımlardan etkilenmeyeceğini açıkladı
Hindistan Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar, haziran ayı ortasında yaptığı açıklamada, ülkesinin 2022 yılından bu yana küresel fiyatları dizginlemek amacıyla ABD’nin talebi doğrultusunda Rus petrolü alımlarını artırdığını belirtmişti.
Jaishankar, Rus hammaddesine yönelik Amerikan kısıtlamalarını eleştirerek, bu önlemlere büyük ilkeler süsü verilmemesi çağrısında bulunmuştu.
Hindistan Petrol ve Doğalgaz Bakanlığı Temsilcisi Sujata Sharma da mayıs ayında yaptığı açıklamada, Rusya’dan sevkiyatların devam ettiğini ve ABD’nin yaptırım muafiyetlerine ilişkin kararlarından bağımsız olarak süreceğini kaydetmişti.
Hindistan rafinerileri, 2025 yılında ABD baskısı ve Hindistan mallarına yönelik yüzde 25’lik gümrük tarifesi tehdidi nedeniyle Rusya’dan yaptıkları ithalatı azaltarak Suudi Arabistan ve Irak’a yönelmişti.
Ancak Reuters’ın verilerine göre, Ortadoğu’daki savaşın ve Hürmüz Boğazı’ndaki ablukanın ardından Hindistan firmaları mart ayı başında Rus petrolü alımlarını yeniden artırdı.
Rusya’nın Yeni Delhi Büyükelçisi Denis Alipov nisan ayı sonunda yaptığı açıklamada, Hindistan’ın kabul etmeye hazır olduğu miktarda hammaddeyi tedarik etmeye hazır olduklarını duyurmuştu.
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da daha sonra yaptığı açıklamada, Moskova’nın Hindistan’a enerji taşıyıcıları sevkiyatına ilişkin anlaşmalara bağlı kaldığını doğrulamıştı.
Diplomasi
Honduras uyuşturucu çeteleriyle mücadele için Ukrayna’dan İHA alacak

Honduras Devlet Başkanı Nasry Asfura, organize suçla mücadele ve sınır güvenliğini sağlamak amacıyla Ukrayna’dan insansız hava araçları satın almayı planladıklarını açıkladı. Geçen hafta Kiev’i ziyaret eden Asfura, Ukrayna’nın yüksek teknolojik ekipmanlarıyla uyuşturucu kaçakçılığına karşı destek sağlayabileceğini belirtti.
Honduras Devlet Başkanı Nasry Asfura, AFP’ye verdiği mülakatta, ülkesinin sınırlarını korumak ve uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadele etmek amacıyla Ukrayna’dan insansız hava araçları satın almayı planladığını duyurdu.
Asfura, yüksek teknolojik ekipmanlar aracılığıyla organize suçla daha etkin mücadele etmeyi hedeflediklerini belirterek, “Sınırlarımızı korumak, sınırlarımızda etkin güvenliği sağlamak ve yüksek teknolojik ekipmanlarla organize suçla mücadele etmek için insansız hava araçlarından bahsediyoruz” ifadesini kullandı.
Honduras lideri, Ukrayna’nın sınırların daha da güçlendirilmesi ve uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadele süreçlerinde ülkesine yardımcı olabileceğini kaydetti.
Geçen hafta Ukrayna’nın başkenti Kiev’e resmi bir ziyarette bulunan Asfura ile bir araya gelen Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Honduraslı mevkidaşına Ukrayna’nın bu alandaki deneyimlerinden yararlanmayı teklif etti.
Ukrayna lideri Zelenskiy, haziran ayında Baltık ülkeleri üzerindeki insansız hava aracı sorununa çözüm olarak “drone anlaşması” önerisinde bulunmuş ve Ukrayna’nın İHA koruması konusundaki uzman ekiplerini her an bu bölgeye göndermeye hazır olduğunu ifade etmişti.
Rusya Güvenlik Konseyi Sekreter Yardımcısı Aleksey Şevtsov ise ilkbahar aylarında yaptığı açıklamada, Ukrayna’ya ait insansız hava araçlarının Polonya ve Baltık ülkelerinin hava sahasından engelsiz şekilde geçtiğini ifade etmişti.
Uyuşturucu kartelleri Ukrayna’yı drone okulu olarak kullanıyor
Diplomasi
Ermenistan’da en büyük kumarhane olan Shangri La kapatıldı

Ermenistan Ekonomi Bakanlığı, muhalefet lideri Gagik Carukyan’a ait Onira Club şirketinin kumarhane işletme lisansını usulsüzlük gerekçesiyle iptal etti. Kararın, ülkede gerçekleştirilen parlamento seçimlerinin ardından muhalefetin sonuçlara itiraz ettiği ve Anayasa Mahkemesinin süreci incelediği bir dönemde alınması dikkati çekti.
Ermenistan Ekonomi Bakanı Gevorg Papoyan, muhalefetteki Müreffeh Ermenistan Partisi’nin lideri Gagik Carukyan’a ait Onira Club şirketinin kumarhane işletme lisansının iptal edilmesine yönelik kararı imzaladı.
Sputnik Ermenistan’ın aktardığı gelişmeye göre iptal kararı, başkent Erivan yakınlarında bulunan ve ülkenin en büyük kumarhanesi olan Shangri La’yı kapsıyor.
Bakan Papoyan, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, lisans iptaline gerekçe olarak Mart 2026’da gerçekleştirilen denetimlerde tespit edilen usulsüzlükleri gösterdi.
Yapılan incelemelerde, şirketin sunduğu finansal raporlar ile oyun makinelerinin sayaçlarındaki fiili veriler arasında tutarsızlıklar belirlendi. Papoyan, kumarhane yönetimi tarafından sunulan verilerin tahrif edildiğini ve yanlış bilgiler içerdiğini kaydetti.
Tüketicilerin ve kamu yararının korunması amacıyla hemen yürürlüğe girdiği belirtilen karara karşı, Ermenistan mevzuatı uyarınca iki ay içinde idari yoldan veya Ermenistan İdari Mahkemesinde dava açılarak itiraz edilebilecek.
Onira Club şirketine kumarhane işletme lisansı, ilk olarak 1 Ocak 2014 tarihinde Ermenistan Maliye Bakanlığı tarafından verilmişti.
Şirketin lisansı daha önce 2020 yılında, üçüncü çeyreğe ait devlet harcının dörtte birinin ödenmemesi gerekçesiyle de iptal edilmiş, ancak şirket daha sonra gerekli izinleri yeniden alarak faaliyetine devam etmişti.
Eski Ermenistan Cumhurbaşkanı Robert Koçaryan’a yurt dışına çıkış yasağı
Seçim sonuçlarına yönelik itirazlar sürüyor
Söz konusu lisans iptali kararı, ülkede parlamento seçimlerinin ardından yaşanan siyasi hareketliliğin ortasında geldi. Ermenistan’da 7 Haziran’da yapılan parlamento seçimlerinin ardından, aralarında Samvel Karapetyan liderliğindeki Güçlü Ermenistan Bloku, eski Cumhurbaşkanı Robert Koçaryan’ın Ermenistan İttifakı ve Gagik Carukyan’ın Müreffeh Ermenistan Partisi’nin de bulunduğu yedi siyasi oluşum, 19 Haziran’da seçim sonuçlarının yeniden incelenmesi talebiyle Anayasa Mahkemesine başvurdu. Ermenistan Anayasa Mahkemesi, bu başvuruları 21 Haziran’da görüşmeye başladı.
Seçimlerden Başbakan Nikol Paşinyan’ın liderliğindeki Sivil Sözleşme Partisi birinci çıkarken, muhalefet partileri oy verme sürecinde organize usulsüzlükler yapıldığını savunuyor.
Güçlü Ermenistan Bloku, Ermenistan Merkezi Seçim Komisyonunun 14 Haziran tarihli kararının iptal edilmesini ve seçimlerin ikinci turunun düzenlenmesini talep ediyor.
Amerika6 gün öncePeter Thiel’in gizli cemiyeti: “Dialog”
Görüş2 hafta önceYeni Delhi’den Yükselen Ses: BRICS’in Yeni Dünya Düzeni Manifestosu
Asya7 gün önceÇKP, ‘Xi Jinping’in Parti İnşası Üzerine Düşüncesi’ni resmi doktrin ilan etti
Görüş1 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 5
Dünya Basını2 hafta önceİran’ın Yeni Büyük Stratejisi
Ortadoğu1 hafta önceİran, ABD ile varılan anlaşmanın detaylarını açıkladı
Asya2 hafta önceGüney Kore’de askeri istihbarat teşkilatına tarihi darbe
Görüş2 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 4











