Amerika
Büyük Teknoloji patronları Beyaz Saray’da

ABD’nin en büyük teknoloji şirketlerinin yöneticileri, “First Lady” Melania Trump’ın öncülüğünü yaptığı yapay zeka girişimini desteklemek için Beyaz Saray’da buluştu.
Microsoft’tan Satya Nadella, OpenAI’dan Sam Altman, Google’dan Sundar Pichai ve Apple’dan Tim Cook gibi CEO’lar, teknoloji yöneticilerinin Amerikan çocuklarının yapay zeka kullanmayı öğrenmelerine yardımcı olacak bir planı onaylaması üzerine Beyaz Saray’da bir araya geldi.
Meta CEO’su Mark Zuckerberg ve Microsoft kurucusu Bill Gates, perşembe günü erken saatlerde eğitim konulu bir yuvarlak masa toplantısının ardından, yetkililer ve teknoloji liderleriyle düzenlenen bir akşam yemeğinde Donald ve Melania Trump’ın yanında yer aldı.
Başkan yemekte teknoloji CEO’larını övdü ve yönetiminin yapay zeka için gerekli veri merkezlerini kurmayı “kolaylaştırdığını”, elektrik kapasitesi ve diğer izinleri almalarını sağladığını söyledi.
Teknoloji patronları, daha gevşek regülasyon, daha fazla devlet teşviki ve şirketleri için gümrük vergilerinden muafiyet talep ettikleri için, geçen yılki seçimlerden bu yana Trump’ın gözüne girmeye çalışıyorlar.
Birçoğu, hükümet tarafından açılan çok sayıda antitröst davasında şirketlerinin bölünme ihtimaliyle karşı karşıya.
Microsoft perşembe günü yaptığı açıklamada, tüm ABD’li üniversite öğrencilerine Copilot AI’ı ücretsiz olarak sunarak Beyaz Saray’ın yapay zeka girişimini destekleyeceğini açıkladı.
CEO Nadella ayrıca, önümüzdeki beş yıl içinde eğitime 4 milyar dolar nakit ve AI hizmeti bağışlama taahhüdünün bir parçası olarak Copilot programını ilkokul ve ortaokul öğrencileri ile öğretmenlere de genişleteceğini vaat etti.
Nadella, X’te yayınlanan bir videoda, “Başkan, first lady ve tüm yönetim, yapay zekanın gücünden yararlanmak için gelecek nesli hazırlamayı ulusal bir öncelik haline getirdikleri için çok minnettarız,” dedi.
Altman ise, OpenAI iş platformunu ve Walmart dahil işverenlerle birlikte çalışan bir sertifika programını duyurdu. Şirket, 2030 yılına kadar 10 milyon Amerikalının çevrimiçi platformu üzerinden yapay zeka eğitimini tamamladıktan sonra akredite etmeyi taahhüt etti.
OpenAI’ın kurucu ortağı, daha önce başkana yönelik eleştirilerde bulunduktan sonra, bu yıl Trump yönetimi ile ilişkiler kurmakla geçirdi. Şirketinin teknolojisini milletvekillerine ve Beyaz Saray çalışanlarına tanıttı ve yapay zekanın Amerikan ekonomisi üzerindeki potansiyel etkisini vurguladı.
Altman, Beyaz Saray’daki akşam yemeğinde, “İş dünyası ve inovasyon dostu bir başkan olduğunuz için teşekkür ederiz. Bu çok ferahlatıcı bir değişiklik. Tüm şirketlerimizi ve ülkemizi bu kadar başarılı hale getirmek için yaptıklarınızı görmekten büyük heyecan duyuyoruz,” dedi.
Google CEO’su Pichai de koroya katıldı ve şirketin önümüzdeki üç yıl içinde yapay zeka destekli eğitime 1 milyar dolar yatırım yapma planını vurguladı.
Pichai, “Burada olmak ve first lady’nin başkanlık yapay zeka yarışmasını desteklemek benim için bir onur. Bu girişimle gençlere ilham veriyorsunuz. Bu odadaki herkesin ortaklığı ve öncülük eden first lady ile yönetim için son derece minnettarız,” dedi.
Yemeğe katılmaması dikkat çeken tek isim, bu yılın başlarında Devlet Verimliliği Departmanını (DOGE) yönettikten sonra Trump ile kamuoyuna açık bir şekilde anlaşmazlığa düşen Elon Musk oldu.
Yapay zeka şirketi xAI’ın sahibi Musk, davet edildiğini ama yerine bir temsilci gönderdiğini söyledi.
Beyaz Saray yetkilisi, diğer davetliler arasında Google’ın kurucu ortağı Sergey Brin, Oracle CEO’su Safra Catz ve Palantir yöneticisi Shyam Sankar’ın da olduğunu söyledi.
Listede ayrıca, şu anda Meta’da çalışan Scale AI kurucu ortağı Alexandr Wang, NASA’nın eski başkan adayı ve Musk’ın SpaceX şirketinin yatırımcısı Jared Isaacman ve risk sermayedarı Chamath Palihapitiya da yer alıyordu.
Büyük teknoloji grupları, first lady’nin yapay zeka eğitim programını desteklemeyi taahhüt eden yüzden fazla imzacı arasında yer alıyor.
Melania Trump, geçen ay öğrencilerin ve eğitimcilerin teknolojiye olan ilgisini artırmayı amaçlayan başkanlık yapay zeka yarışmasını başlattı.
Fakat Melania Trump, yapay olarak üretilen görüntü ve videoların daha sıkı denetlenmesini de savunuyor ve “intikam pornosu” veya “deepfake” yayınlamayı suç sayan ve teknoloji şirketlerine bu tür içerikleri 48 saat içinde kaldırma zorunluluğu getiren “Take It Down” yasasını destekliyor.
Amerika
Çin’e 300 milyon dolarlık Nvidia çipi kaçırmakla suçlanan iş insanı gözaltında

ABD’de federal savcılar, Çin’e 300 milyon dolar değerinde yapay zeka çipi içeren sunucu kaçırmakla suçlanan Amerikalı iş insanı Greg Louie’yi gözaltına aldı. Şüphelinin 2023 ve 2024 yıllarında gerekli hükümet lisansını almadan Malezya ile Singapur üzerinden transit sevkiyat yaptığı belirtiliyor.
ABD’de federal savcılar, California’da yaşayan iş insanı Greg Louie’yi Nvidia üretimi yapay zeka çiplerini barındıran 300 milyon dolarlık sunucuları Çin’e yasa dışı yollarla ihraç etmek suçlamasıyla gözaltına aldı.
Bloomberg’ün haberine göre, Earthmade Computer Inc. adlı özel şirketin sahibi olan Louie, iş yerine geldiği sırada yakalandı.
Amerikalı iş insanına İhracat Kontrolü Reform Yasası’nı ihlal etmek amacıyla komplo kurmak, kaçakçılık ve kara para aklamak amacıyla komplo kurmak suçlamaları yöneltildi.
Soruşturma dosyasında, Louie’nin 2023 ile 2024 yılları arasında kimliği henüz tespit edilemeyen kişilerle ortak hareket ederek ileri teknoloji Nvidia çipleriyle donatılmış sunucuları Çinli müşterilere sevk ettiği kaydedildi.
Söz konusu sevkiyatların gerçekleşmesi için ABD hükümetinden özel lisans alınması şartı aranıyordu, ancak şüphelinin resmi makamlara herhangi bir lisans başvurusu yapmadığı tespit edildi.
Donanımların Malezya ve Singapur üzerinden transit geçirildiği, bu ülkelerden de yasa dışı biçimde yeniden ihraç edilerek Çin’e ulaştırıldığı belirlendi.
Washington yönetimi son yıllarda Pekin’in gelişmiş yapay zeka donanımlarına erişimini engellemeye çalışırken, Çin kendi üretim kapasitesini artırma ve yaptırımları aşacak alternatif güzergahlar bulma arayışını sürdürüyor.
ABD hükümeti, 2022 yılında Nvidia ürünlerinin Çin ve Rusya’ya ihracatına lisans zorunluluğu getirmişti. Kısıtlamalar, özellikle yapay zeka operasyonlarında kullanılan A100 ve H100 serisi grafik işlem birimlerini (GPU) hedef alıyor.
Öte yandan Washington yönetimi ocak ayında Nvidia’ya, H200 dahil güçlü yapay zeka çiplerini Çin’e satabilmesi için izin verdi. Şirketin bu satışları gerçekleştirebilmesi için elinde yeterli miktarda ürün tedariki sağladığını belgelemesi gerekiyor.
The Information gazetesi daha önce Pekin yönetiminin, ByteDance ve Alibaba gibi ülkenin önde gelen teknoloji devlerinin belirli Nvidia GPU’larını satın almasına onay vermeyi değerlendirdiğini yazmıştı.
Eylül ayı başında The New York Times gazetesi de ABD’nin yaptırım listesinde yer alan Çin merkezli teknoloji şirketi Inspur’un kısıtlamalara rağmen Nvidia çipleri dahil ileri Amerikan teknolojilerini sattığını öne sürdü.
Gazetenin haberinde, söz konusu ağda Inspur’un ABD’deki iştiraki Aivres şirketinin kilit rol üstlendiği kaydedildi.
Amerika
Mahkemeden 110 milyar dolarlık Paramount ve Warner Bros. birleşmesine onay

ABD federal mahkemesi, Paramount’un Warner Bros.’u 110 milyar dolara devralmasına yönelik uzlaşmayı onaylayarak birleşmenin önünü açtı. Şirket, varılan mutabakat uyarınca beş yıl boyunca yılda en az 30 film vizyona sokacak ve yerli yapımlara yıllık 300 milyon dolar ek yatırım yapacak.
ABD’de federal mahkeme, medya şirketi Paramount’un Warner Bros. Discovery’yi 110 milyar dolara devralmasına onay verdi.
ABD Bölge Yargıcı Araceli Martinez-Olguin, tarihin en büyük medya birleşmelerinden birini engellemek amacıyla Kaliforniya öncülüğündeki 12 eyaletin açtığı davada tarafların 21 Eylül’de vardığı uzlaşmayı onayladı.
Eyaletler, birleşmenin sinema ve televizyon alanında nihai tüketiciler için fiyatları artırabilecek bir tekel yaratacağını savunuyordu.
Yargıç Martinez-Olguin ise uzlaşmayı “makul, fiili ve hukuki bir çözüm” olarak nitelendirdi.
Onaylanan uzlaşma şartlarına göre şirket, beş yıl boyunca ABD sinemalarında her yıl en az 30 film vizyona sokmak ve ülke içindeki yapımlara yılda 300 milyon dolar ek kaynak aktarmak zorunda kalacak.
Şartların yerine getirilmemesi durumunda Paramount, Miramax film stüdyosunu satma yaptırımıyla karşılaşabilecek.
Anlaşma ayrıca kablolu yayın müzakerelerinin iki şirketin kanalları için ayrı ayrı yürütülmesini ve Paramount bünyesindeki CBS News ile Warner Bros.’a ait CNN’i denetleyecek bağımsız bir gazeteciler kurulu oluşturulmasını zorunlu kılıyor.
Kaliforniya Adalet Bakanlığı temsilcisi, varılan uzlaşmanın rekabet konusundaki endişeleri giderdiğini, tüketici tercihlerini güvenceye aldığını ve Kaliforniyalı çalışanların geleceğini gözettiğini açıkladı.
Şirketler ayrıca Amerika Yazarlar Birliği (WGA) ile yürütülen antitröst davasında da anlaşmaya vardı.
Bu kapsamda sendikanın sağlık fonuna 17,5 milyon dolar ödenecek ve CBS News bünyesindeki WGA istihdam seviyesi beş yıl boyunca korunacak.
Paramount, birleşmenin tamamlanmasıyla birlikte oyuncak üreticisi Mattel’in CEO’su Ynon Kreiz’in şirkette Yönetim Kurulu Başkanı ve CEO David Ellison ile ortak CEO görevini üstleneceğini duyurdu. Satın alma sürecinin 6 Ekim Salı günü tamamlanması bekleniyor.
Yaklaşık 110 milyar dolarlık devralma işlemi, Paramount Pictures, CBS, Paramount+, HBO ve CNN gibi dev medya varlıklarını tek çatı altında toplayacak.
Süreç, Paramount’un Netflix ile girdiği rekabeti kazanmasının ardından şekillendi.
Warner Bros. daha önce stüdyo operasyonları, HBO ve HBO Max yayın platformu için Netflix ile 82,7 milyar dolarlık satış üzerinde anlaşmış, ancak Netflix’in teklif artırmaması üzerine Warner Bros. Discovery şubat ayında Paramount’un teklifini kabul etmişti.
Paramount ise süreçte rakibi Netflix’i “yakıp yıkma taktiği” izlemekle suçlamıştı.
Mahkemece onaylanan uzlaşmaya bazı eyalet başsavcıları tepki gösterdi. Süreçte özellikle Massachusetts, New York, Connecticut ve Minnesota eyaletlerinin savcıları uzlaşma şartlarına itiraz etti.
Connecticut Başsavcısı William Tong, ofisinin CNN ile CBS News birimlerinin tamamen elden çıkarılarak yapıdan ayrılmasını talep ettiğini, bağımsız bir denetim kurulu kurulmasının önemine rağmen tam ayrışmayı sağlayamadıklarını belirtti.
Söz konusu birleşme temmuz ayından bu yana federal mahkeme kararıyla askıya alınmış durumdaydı.
Paramount daha sonra yasal süreç tamamlanana veya birleşme anlaşmasının vadesi olan Haziran 2027’ye kadar devralmayı tamamlamamayı taahhüt etmişti.
Amerika
ABD’den gizlenen nükleer testleri yakalamak için yer altında deney

ABD Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi, yer altında gizlenen düşük kapasiteli nükleer patlamaları tespit etmek amacıyla Nevada sahasında kimyasal patlayıcılarla deney gerçekleştirdi. Ölçümlerde sismometreler, sesötesi sensörler ve radyoaktif izleyiciler kullanılırken kurum yönetimi nükleer tespit kapasitesinde geride kalmayacaklarını açıkladı.
ABD Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi (NNSA), düşük kapasiteli nükleer patlamaların tespit edilmesine yönelik bir deneme gerçekleştirdiğini duyurdu.
Kurumun basın servisinden yapılan açıklamaya göre çalışma, Nevada Ulusal Güvenlik Sahası’ndaki P Tüneli’nde kimyasal patlayıcılar ve radyoaktif izleyiciler kullanılarak yapıldı.
Denemeden elde edilen verilerin, ABD’nin nükleer patlamaları tespit etme kapasitesini güçlendirme çalışmaları kapsamında bilimsel modellerin sınanması ve algoritmaların hassaslaştırılması amacıyla kullanılacağı kaydedildi.
NNSA, deneyin özellikle sismik etkisi zayıflatılmış patlamaların tespit edilmesine odaklandığını bildirdi.
Klasik yer altı nükleer denemelerinde patlayıcı düzenek kayayla doğrudan temas edecek biçimde derin kuyulara yerleştiriliyor ve patlama dalgası çevreye tam olarak ulaşıyor.
Öte yandan sismik etkisi azaltılmış yöntemde düzenek geniş bir yer altı odasında patlatılıyor; bu uygulama patlamanın yarattığı sismik izi önemli ölçüde düşürüyor.
Deney sırasındaki ölçümler ivmeölçerler, sismometreler, elektromanyetik ve sesötesi sensörler, radyoaktif izleyici örnekleyicileri ile meteoroloji aygıtlarını kapsayan gelişmiş algılayıcı sistemleriyle yürütüldü.
NNSA Başkanı Brandon Williams, nükleer faaliyetlerin saptanmasının nükleer uzmanlık gerektirdiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Bu tür deneyler Amerika’nın tespit kabiliyetinde rakipsiz kalmasını sağlıyor. Başkan Donald Trump yönetimi, Birleşik Devletler’in güç konumundan hareket edeceğini açıkça ortaya koydu. Amerikan inovasyonundan kaçış yok. Bu deneyle net bir mesaj veriyoruz: Bu yönetim döneminde Amerika’nın geride kalmasına asla izin verilmeyecektir.”
Nevada’daki deneme planını mayıs ayı ortasında duyuran Williams, yabancı ülkelerdeki nükleer testleri tespit edecek sensörlerin bu sonbaharda test edileceğini belirtmişti.
Williams o dönemde, hasım ülkelerin Kapsamlı Nükleer Testlerin Yasaklanması Antlaşması’nı (CTBT) arkadan dolanarak yürüttüğü nükleer denemeleri saptamak ve sismik sensörlerin verimini artırmak amacıyla merkezi olmayan testler uyguladıklarını dile getirmişti.
ABD’de nükleer test tartışması, Donald Trump’ın geçen yıl nükleer silah denemelerine “eşit şartlarda” yeniden başlayacaklarını açıklamasının ardından hareketlendi.
ABD’nin deneme yapmayan tek ülke olarak kalmasını istemediğini savunan Trump, Rusya, Çin, Kuzey Kore ve Pakistan’ın nükleer testler gerçekleştirdiğini öne sürdü.
Washington yönetimi şubat ayında da Rusya ve Çin ile eşit şartlar temelinde nükleer denemelere dönmeye hazır olduğunu bildirdi.
Birleşmiş Milletler ise mayıs ayı başında yaptığı değerlendirmede, Rusya ve ABD’nin nükleer testlere yeniden başlamasının dünya genelindeki diğer ülkeleri de aynı yönde adım atmaya sevk edeceği uyarısında bulundu.
Asya2 hafta önceJaponya Merkez Bankası faizleri 1995’ten bu yana en yüksek seviyeye çıkardı, yen değer kaybetti
Asya2 hafta önceGüney Kore lideri Lee, ABD baskısına rağmen Ortadoğu’da savaşa dahil olmayacaklarını söyledi
Diplomasi5 gün önceEast-West Forum İstanbul’da toplandı: Çok kutupluluk geri döndürülemez
Ortadoğu2 hafta önceEnsarullah lideri: Suudi Arabistan’ın Mekke iddiası ‘asrın yalanı’
Asya2 hafta öncePakistan’a Katar’dan ikinci LNG sevkiyatı yapılacak
Diplomasi1 hafta öncePalantir nasıl Ukraynalıları kobay faresine dönüştürdü?
Diplomasi1 hafta önceEast-West Forum İstanbul’da kapılarını açıyor
Asya2 hafta önceSoftBank, OpenAI yatırımı için 11 milyar dolar borçlanacak











