Bizi Takip Edin

Diplomasi

Lukaşenko ile Trump arasında takas diplomasisi

Yayınlanma

Belarus Cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko, ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcisi John Cole ile Minsk’te yaptığı görüşmenin ardından Washington ile “büyük anlaşma” hazırlıklarına başladığını duyurdu. ABD’nin bazı stratejik ekonomik yaptırımları kaldırma kararı aldığı süreçte Lukaşenko, Ukraynalı çocukların iadesi konusunda arabuluculuk yapmayı kabul ederken, Trump ile Florida’da bir araya gelmeye hazırlanıyor.

ABD Başkanı Donald Trump’ın Belarus Özel Temsilcisi John Cole, 19 Mart tarihinde gerçekleştirdiği Minsk ziyaretinin ardından iki ülke arasında “büyük anlaşma” şartlarının belirlenmesi için çalışmaların devam edeceği açıklandı.

Belarus Cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko, 20 Mart tarihinde yaptığı açıklamada, müzakerelerin gidişatına ilişkin bilgi verdi. Lukaşenko, “Amerikalılar müzakereler sırasında Trump adına, gündemimizdeki bir dizi konunun yer alacağı bir büyük anlaşma yapılmasını teklif etti. Reddedecek miyim? Çok mutlu olduğumdan değil ama bu Belarus için önemli. Donald’a iletin, bu büyük anlaşmayı hazırlamayı kabul ediyorum” dedi.

“Rusya ve Çin bizim yakın dostumuzdur”

Lukaşenko, Belarus’un kendi çıkarlarını belirlediğini ve ilgili teklifleri ABD tarafına ilettiğini, ABD’nin şu an yoğun olmasına rağmen çalışmaların sürdüğünü ifade etti.

Görüşmede tüm uluslararası sorunların ele alındığını belirten Lukaşenko, “Rusya ve Çin hakkında sorular sordular. Ancak onları uyardım: Onlar sadece müttefikimiz değil, bize yakın devletlerdir” dedi. Lukaşenko, ABD’nin Moskova ve Minsk arasındaki bağları koparma gibi bir hedefi olmadığını savundu.

Lukaşenko, John Cole aracılığıyla ABD First Lady’si Melania Trump’ın, çatışmalar sonucunda Rusya’da bulunan Ukraynalı çocukların bir listesini kendisine ilettiğini açıkladı.

Bu konuda sadece arabuluculuk işleviyle yetineceğini ekleyen Lukaşenko, Amerikalılara İran’da üç haftadır devam eden savaşın sona erdirilmesine yönelik vizyonunu da ilettiğini belirtti.

Minsk’in şu anda İranlılara silah tedarik etmediğini teyit eden Lukaşenko, görüşmede Cole’a ABD’nin Belarus’un “dostlarına karşı savaştığını” söylediğini aktardı.

Lukaşenko Trump ile Florida’da buluşacak

Belarus lideri, ABD tarafına yaptırımlar dahil hiçbir konuda karşılık beklemediğini söylediğini ifade etti. Trump’ın kendisine yönelik olumlu tutumunun, 2024 seçim kampanyası sırasında Trump’ın haklarını kamuoyu önünde savunan tek lider olmasından kaynaklandığını ifade etti.

Lukaşenko, Trump’ın yeni anlaşma şartlarını Florida’daki konutunda şahsen görüşmeye hazır olduğunu belirtti. Belarus’un ilk katılan ülkelerden biri olduğu Trump’ın Barış Konseyi’nin ikinci toplantısına katılmayı planladığını söyleyen Lukaşenko, Şubat 2026’daki ilk toplantıya ordunun kapsamlı savaşa hazırlık denetimi nedeniyle katılamadığını dile getirdi.

Gündemdeki bir diğer konunun ise elçiliklerin faaliyetleri olduğunu belirten Lukaşenko, Cole’un Şubat 2022’den beri kapalı olan Minsk’teki ABD Büyükelçiliği’nin yeniden açılması için çalışmaların sürdüğünü söylediğini aktardı.

Vedomosti gazetesine konuşan Rusya Bilimler Akademisi Kıdemli Araştırmacısı Pavel Koşkin, ABD yaptırımlarının gerçek anlamda kaldırılmasının Lukaşenko’nun Doğu Avrupa’da bir ortak olarak görüldüğünün kanıtı olacağını belirtti.

Koşkin, Minsk ile temas kurmanın Rusya üzerinde bir baskı yöntemi olduğunu ve Trump’ın Moskova’nın en yakın müttefikiyle bile konuşabileceğini gösterdiğini ifade etti.

Uzmana göre Trump, Belarus’u hem İran hem de Ukrayna çatışmalarında Rusya’yı etkileyebilecek bir aktör olarak görüyor olabilir.

Dünya Ekonomisi ve Uluslararası İlişkiler Enstitüsü Baltık Bölgesi Araştırmaları Grubu Başkanı Dmitriy Ofitserov-Belskiy ise Lukaşenko’nun süreci bir “tiyatro” olarak görmediği sürece ilişkileri geliştirme niyetinde olduğunu hatırlattı.

Ofitserov-Belskiy, yaptırımların kısmen kaldırılmasının Belarus ekonomisine destek sağlayacağını ancak bunun tam bir garanti anlamına gelmediğini ifade etti.

ABD stratejik sektörlerdeki yaptırımları gevşetti

Cole ve Lukaşenko görüşmesinin ardından Washington’ın yaptırımları hafifletme kararı aldığı duyuruldu.

Alınan karar kapsamında Belinvestbank, Belarus Cumhuriyeti Kalkınma Bankası (BRRB), Belarus Potasyum Şirketi (BKK) ve ülkenin ana potasyum gübresi ihracatçısı Belaruskaliy üzerindeki kısıtlamalar kaldırıldı.

Cole, parametrelerin Hazine Bakanlığı ile önceden koordine edildiğini ve sürecin hızla ilerleyeceğini vurguladı.

Geçtiğimiz aralık ayında Cole, 123 siyasi mahkumun serbest bırakılması karşılığında Belaruskaliy yaptırımlarının kaldırılacağını duyurmuştu. Mevcut durumda Lukaşenko, 235’i ülkede kalan 250 siyasi mahkumu daha affetti.

Bankacılık sektöründe yeni kısıtlamalar ve fırsatlar

Belarus Maliye Bakanlığı üzerindeki yaptırımların kaldırılacağı sözü, uluslararası sermaye piyasalarında güvenin tesisi için bir ön koşul olarak değerlendirildi.

Fakta 20 Mart tarihinde Visa, Belagroprombank, Belgazprombank ve yerel Alfa-Bank kartlarının Avrupa Ekonomik Alanı’ndaki işlemlerini yasakladı.

Finam Strateji Direktörü Yaroslav Kabakov, yaptırımların hafifletilmesinin finansal kanalların onarılması ve dış ticaret işlemlerinin genişlemesi anlamına geleceğini ancak AB yaptırımlarının hala bir engel teşkil ettiğini belirtti.

Belarus potasyum madenini 3 milyar dolara satabilir

Lukaşenko, ABD’nin Belarus’ta bulunan “nükleer materyallerle” ilgilendiğini iddia etti. Ülkesinin bir potasyum madenini en az 3 milyar dolara ABD’ye satmaya hazır olduğunu belirten Lukaşenko, “Hükümet rezervleri hesapladığında bu fiyat daha da artacaktır” dedi.

Ayrıca, Belarus’un Polonya üzerinden ABD sıvılaştırılmış doğal gazı (LNG) satın alması konusunun da görüşüldüğünü ifade eden Lukaşenko, boru hattı fiyatlarının dünya piyasasının altında olması talebine Amerikalıların gülerek yanıt verdiğini, bunun olumsuz bir cevap olduğunu aktardı.

BGP Litigation ortağı Sergey Glandin, AB yaptırımları nedeniyle dolar cinsinden ödemelerin yapılabileceğini ancak SWIFT kullanımının zor olduğunu ekledi.

Lukaşenko ile ABD arasındaki diyalogda Belarus’un AB komşuları, özellikle Litvanya ile olan gergin ilişkileri de yer aldı. Cole, Minsk ziyareti öncesinde Vilnius’ta Başbakan Inga Ruginene ile görüştü.

Lukaşenko, Litvanya tescilli tırların iadesi sorununu 23 Mart tarihine kadar çözeceğine dair söz verdi. Litvanya’nın 2025 sonbaharında sınır kapılarını kapatması sonucu yaklaşık 1000 tır Belarus tarafında mahsur kalmıştı.

Uzman Pavel Koşkin, Avrupa’nın Trump’ın bu hamlelerine direneceğini ve Minsk’e yönelik yaptırımları gevşetmeyeceğini savundu. Koşkin, Trump’ın bu temasla Avrupalılara “alternatif ortaklar var” mesajı verdiğini ekledi.

Diplomasi

Hindistan, Rusya’dan petrol alımında rekor kırdı

Yayınlanma

Kpler verilerine göre Hindistan’ın Rusya’dan petrol ve kömür ithalatı, Ortadoğu’daki savaş ve sevkiyat aksaklıkları nedeniyle haziran ayında rekor seviyelere ulaştı. Rusya’dan yapılan günlük petrol sevkiyatının haziranda 2,55 milyon varile çıkması beklenirken, Moskova Avustralya’yı geride bırakarak Hindistan’ın ikinci en büyük kömür tedarikçisi konumuna yükseliyor.

Hindistan, İran’da yaşanan gerilim nedeniyle tedarik zincirinde meydana gelen aksamalar ve yükselen fiyatlar karşısında Rusya’dan petrol ve kömür ithalatını artırıyor.

Reuters haber ajansının uluslararası analiz şirketi Kpler verilerine dayandırdığı habere göre, Rusya’dan Hindistan’a yapılan sevkiyatlar haziran ayında rekor düzeylere ulaştı.

Kpler tahminlerine göre, Rusya’nın Hindistan’a petrol sevkiyatı haziran ayında günlük 2,55 milyon varille rekor düzeye yükselecek.

Bu miktar, mayıs ayındaki günlük 2,13 milyon varillik sevkiyatı ve Mayıs 2023’teki günlük 2,16 milyon varillik düzeyi geride bırakıyor.

Rusya’nın Hindistan’ın haziran ayındaki toplam ithalatı içindeki payı ise yüzde 50’nin hemen altında gerçekleşecek. Bu oran, Ortadoğu’daki çatışmanın başladığı 28 Şubat öncesindeki üç aylık dönemde ortalama yüzde 23 seviyesindeydi.

Hindistan’ın Rus petrolüne yönelmesi, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı fiilen kapatmasının ardından piyasadaki arzı artırmak amacıyla ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin alımlara yönelik yaptırımları geçici olarak kaldırmasını izledi.

Ancak yaptırımlardan muafiyet süresi 17 Haziran’da sona erdi ve ABD Hazine Bakanlığı tarafından uzatılmadı.

Reuters, bu durumun Rus petrolü alımlarında azalmaya yol açabileceğini, ancak sürecin gidişatının Hindistan rafinerilerinin ve yetkililerinin Ortadoğu ülkelerinden sevkiyatlara dönme konusundaki istekliliğine bağlı olacağını belirtiyor.

Kpler öngörülerine göre, Suudi Arabistan’dan yapılan ithalatın haziran ayında günlük 349 bin varil seviyesinde kalması bekleniyor. Bu miktar, savaş öncesindeki üç aylık dönemde günlük ortalama 832 bin varil düzeyindeydi.

İthalat artışı Rus kömüründe de gözleniyor. Haziran ayında tüm kalitelerde Rus kömürü ithalatının, mayıs ayındaki 3,27 milyon tona kıyasla 3,16 milyon ton olarak gerçekleşmesi bekleniyor.

Her iki ay da geçen yılın mayıs ayında kaydedilen 3,76 milyon tonluk zirvenin ardından sırasıyla tarihin en yüksek ikinci ve üçüncü değerleri olarak kayda geçecek.

Rusya’nın haziran ayında Avustralya’yı geride bırakarak, Çin’den sonra dünyanın en büyük ikinci kömür ithalatçısı olan Hindistan’a en çok kömür sağlayan ikinci ülke konumuna geleceği tahmin ediliyor.

Ajansın değerlendirmesine göre Rusya, Hindistan’ın temel kömür tedarikçisi olma rolünü korumaya devam edecek; ancak Rus petrolünün gelecekteki alımları, ABD’nin Moskova’ya yönelik yaptırım politikasını olası sıkılaştırma adımlarına bağlı olacak.

Yeni Delhi petrol sevkiyatının yaptırımlardan etkilenmeyeceğini açıkladı

Hindistan Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar, haziran ayı ortasında yaptığı açıklamada, ülkesinin 2022 yılından bu yana küresel fiyatları dizginlemek amacıyla ABD’nin talebi doğrultusunda Rus petrolü alımlarını artırdığını belirtmişti.

Jaishankar, Rus hammaddesine yönelik Amerikan kısıtlamalarını eleştirerek, bu önlemlere büyük ilkeler süsü verilmemesi çağrısında bulunmuştu.

Hindistan Petrol ve Doğalgaz Bakanlığı Temsilcisi Sujata Sharma da mayıs ayında yaptığı açıklamada, Rusya’dan sevkiyatların devam ettiğini ve ABD’nin yaptırım muafiyetlerine ilişkin kararlarından bağımsız olarak süreceğini kaydetmişti.

Hindistan rafinerileri, 2025 yılında ABD baskısı ve Hindistan mallarına yönelik yüzde 25’lik gümrük tarifesi tehdidi nedeniyle Rusya’dan yaptıkları ithalatı azaltarak Suudi Arabistan ve Irak’a yönelmişti.

Ancak Reuters’ın verilerine göre, Ortadoğu’daki savaşın ve Hürmüz Boğazı’ndaki ablukanın ardından Hindistan firmaları mart ayı başında Rus petrolü alımlarını yeniden artırdı.

Rusya’nın Yeni Delhi Büyükelçisi Denis Alipov nisan ayı sonunda yaptığı açıklamada, Hindistan’ın kabul etmeye hazır olduğu miktarda hammaddeyi tedarik etmeye hazır olduklarını duyurmuştu.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da daha sonra yaptığı açıklamada, Moskova’nın Hindistan’a enerji taşıyıcıları sevkiyatına ilişkin anlaşmalara bağlı kaldığını doğrulamıştı.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Honduras uyuşturucu çeteleriyle mücadele için Ukrayna’dan İHA alacak

Yayınlanma

Honduras Devlet Başkanı Nasry Asfura, organize suçla mücadele ve sınır güvenliğini sağlamak amacıyla Ukrayna’dan insansız hava araçları satın almayı planladıklarını açıkladı. Geçen hafta Kiev’i ziyaret eden Asfura, Ukrayna’nın yüksek teknolojik ekipmanlarıyla uyuşturucu kaçakçılığına karşı destek sağlayabileceğini belirtti.

Honduras Devlet Başkanı Nasry Asfura, AFP’ye verdiği mülakatta, ülkesinin sınırlarını korumak ve uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadele etmek amacıyla Ukrayna’dan insansız hava araçları satın almayı planladığını duyurdu.

Asfura, yüksek teknolojik ekipmanlar aracılığıyla organize suçla daha etkin mücadele etmeyi hedeflediklerini belirterek, “Sınırlarımızı korumak, sınırlarımızda etkin güvenliği sağlamak ve yüksek teknolojik ekipmanlarla organize suçla mücadele etmek için insansız hava araçlarından bahsediyoruz” ifadesini kullandı.

Honduras lideri, Ukrayna’nın sınırların daha da güçlendirilmesi ve uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadele süreçlerinde ülkesine yardımcı olabileceğini kaydetti.

Geçen hafta Ukrayna’nın başkenti Kiev’e resmi bir ziyarette bulunan Asfura ile bir araya gelen Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Honduraslı mevkidaşına Ukrayna’nın bu alandaki deneyimlerinden yararlanmayı teklif etti.

Ukrayna lideri Zelenskiy, haziran ayında Baltık ülkeleri üzerindeki insansız hava aracı sorununa çözüm olarak “drone anlaşması” önerisinde bulunmuş ve Ukrayna’nın İHA koruması konusundaki uzman ekiplerini her an bu bölgeye göndermeye hazır olduğunu ifade etmişti.

Rusya Güvenlik Konseyi Sekreter Yardımcısı Aleksey Şevtsov ise ilkbahar aylarında yaptığı açıklamada, Ukrayna’ya ait insansız hava araçlarının Polonya ve Baltık ülkelerinin hava sahasından engelsiz şekilde geçtiğini ifade etmişti.

Uyuşturucu kartelleri Ukrayna’yı drone okulu olarak kullanıyor

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Ermenistan’da en büyük kumarhane olan Shangri La kapatıldı

Yayınlanma

Ermenistan Ekonomi Bakanlığı, muhalefet lideri Gagik Carukyan’a ait Onira Club şirketinin kumarhane işletme lisansını usulsüzlük gerekçesiyle iptal etti. Kararın, ülkede gerçekleştirilen parlamento seçimlerinin ardından muhalefetin sonuçlara itiraz ettiği ve Anayasa Mahkemesinin süreci incelediği bir dönemde alınması dikkati çekti.

Ermenistan Ekonomi Bakanı Gevorg Papoyan, muhalefetteki Müreffeh Ermenistan Partisi’nin lideri Gagik Carukyan’a ait Onira Club şirketinin kumarhane işletme lisansının iptal edilmesine yönelik kararı imzaladı.

Sputnik Ermenistan’ın aktardığı gelişmeye göre iptal kararı, başkent Erivan yakınlarında bulunan ve ülkenin en büyük kumarhanesi olan Shangri La’yı kapsıyor.

Bakan Papoyan, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, lisans iptaline gerekçe olarak Mart 2026’da gerçekleştirilen denetimlerde tespit edilen usulsüzlükleri gösterdi.

Yapılan incelemelerde, şirketin sunduğu finansal raporlar ile oyun makinelerinin sayaçlarındaki fiili veriler arasında tutarsızlıklar belirlendi. Papoyan, kumarhane yönetimi tarafından sunulan verilerin tahrif edildiğini ve yanlış bilgiler içerdiğini kaydetti.

Tüketicilerin ve kamu yararının korunması amacıyla hemen yürürlüğe girdiği belirtilen karara karşı, Ermenistan mevzuatı uyarınca iki ay içinde idari yoldan veya Ermenistan İdari Mahkemesinde dava açılarak itiraz edilebilecek.

Onira Club şirketine kumarhane işletme lisansı, ilk olarak 1 Ocak 2014 tarihinde Ermenistan Maliye Bakanlığı tarafından verilmişti.

Şirketin lisansı daha önce 2020 yılında, üçüncü çeyreğe ait devlet harcının dörtte birinin ödenmemesi gerekçesiyle de iptal edilmiş, ancak şirket daha sonra gerekli izinleri yeniden alarak faaliyetine devam etmişti.

Eski Ermenistan Cumhurbaşkanı Robert Koçaryan’a yurt dışına çıkış yasağı

Seçim sonuçlarına yönelik itirazlar sürüyor

Söz konusu lisans iptali kararı, ülkede parlamento seçimlerinin ardından yaşanan siyasi hareketliliğin ortasında geldi. Ermenistan’da 7 Haziran’da yapılan parlamento seçimlerinin ardından, aralarında Samvel Karapetyan liderliğindeki Güçlü Ermenistan Bloku, eski Cumhurbaşkanı Robert Koçaryan’ın Ermenistan İttifakı ve Gagik Carukyan’ın Müreffeh Ermenistan Partisi’nin de bulunduğu yedi siyasi oluşum, 19 Haziran’da seçim sonuçlarının yeniden incelenmesi talebiyle Anayasa Mahkemesine başvurdu. Ermenistan Anayasa Mahkemesi, bu başvuruları 21 Haziran’da görüşmeye başladı.

Seçimlerden Başbakan Nikol Paşinyan’ın liderliğindeki Sivil Sözleşme Partisi birinci çıkarken, muhalefet partileri oy verme sürecinde organize usulsüzlükler yapıldığını savunuyor.

Güçlü Ermenistan Bloku, Ermenistan Merkezi Seçim Komisyonunun 14 Haziran tarihli kararının iptal edilmesini ve seçimlerin ikinci turunun düzenlenmesini talep ediyor.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English