Rusya
Putin’den bankalar ve e-ticaret devlerine adil rekabet çağrısı

Rusya Devlet Başkanı Putin, iş dünyasıyla gerçekleştirdiği toplantıda bankalar ile e-ticaret platformları arasındaki indirim anlaşmazlığının çözülmesini istedi. Rusya Sanayiciler ve Girişimciler Birliği Başkanı Şohin, toplantıda faiz oranları, rublenin seyri ve çevre vergileri gibi kritik ekonomik başlıkların da ele alındığını açıkladı.
Rusya Sanayiciler ve Girişimciler Birliği (RSPP) Başkanı Aleksandr Şohin, Devlet Başkanı Vladimir Putin’in iş dünyası temsilcileriyle yaptığı toplantıda, bankalar ve e-ticaret devleri arasında yaşanan anlaşmazlığa değindiğini açıkladı.
Vedomosti gazetesinin haberine göre Putin, kredi kuruluşları ile ticaret platformları arasındaki indirim tartışmalarında adil bir çözüm bulunması çağrısı yaptı.
Yaklaşık iki saat süren toplantıda Şohin’in yanı sıra Delovaya Rossiya Başkanı Aleksey Repik ve Wildberries kurucusu Tatyana Kim de söz aldı.
Şohin, Putin’in özellikle platformların bankalar ve küçük işletmelerle ilişkileri konusunda detaylı sorular yönelttiğini belirterek görüşmenin “ciddi bir müzakere havasında” geçtiğini aktardı.
“Adil rekabet zemininde dost olun”
Şohin, Putin’in taraflara yönelik mesajını, “Devlet Başkanı, herkesi dost olmaya ve adil rekabet temelinde adil bir çözüm aramaya çağırdı” sözleriyle aktardı.
Rusya Merkez Bankası Başkanı Elvira Nabiullina da toplantıda söz alarak çıkar dengesinden yana olduğunu vurguladı. Şohin’in aktardığına göre Nabiullina, bankaların her türlü pazar yerindeki sadakat programlarına dahil edilmesine izin verilmesi gerektiğini savundu.
RSPP Başkanı, “İkinci olarak, pazar yerlerinin diğer alanlarda sahip olduğu rekabet avantajlarından mahrum bırakılmaması gerektiği görüşü öne çıktı” diye konuştu.
Toplantıda Başbakan Yardımcısı Denis Manturov da görüşlerini paylaştı ve tüm taraflar rekabetin önemi üzerinde uzlaştı.
Bankaların vergi itirazı
Bankacılık sektörü ile e-ticaret devleri arasındaki gerilim, kasım ayında bankaların şikayetlerini üst makamlara taşımasıyla yeni bir boyut kazanmıştı.
Sberbank, VTB, Alfa-Bank, T-Bank ve Sovcombank yöneticileri; Merkez Bankası, hükümet ve Devlet Başkanlığı İdaresi Başkan Yardımcısı Maksim Oreşkin’e mektup yazarak pazar yerlerinin doğrudan indirim ve bonus gibi uygulamalarının yasaklanmasını talep etmişti.
Sberbank Yönetim Kurulu Başkanı German Gref, kasım ortasında yaptığı açıklamada, pazar yerlerinin indirim uygulamaları nedeniyle 2024 yılında yaklaşık 1,5 trilyon rublelik vergi kaybına yol açtığını iddia etmişti.
Gref, sorunun indirimlerden ziyade eşit rekabet koşullarıyla ilgili olduğunu, pazar yerlerinin de fiziksel mağazalarla aynı vergileri ödemesi gerektiğini savunuyor.
Pazar yerleri ve bazı uzmanlar ise bu talepleri finans sektörünün baskısı olarak nitelendiriyor. İndirimlerin yasalara dayandığını belirten e-ticaret temsilcileri, bankacılık hizmetlerinin gelirlerinin küçük bir kısmını oluşturduğunu ve asıl amacın müşteri sadakati olduğunu ifade ediyor.
Yüksek Ekonomi Okulu (VŞE) uzmanları, belirli ödeme yöntemlerine yönelik indirimlerin yasaklanması durumunda pazar yerlerindeki fiyatların ortalama yüzde 35 artabileceği uyarısında bulunuyor.
Merkez Bankası ise fiyatların ödeme yönteminden bağımsız olması gerektiğini, ancak tüketicilerin sadece platformun kendi banka kartıyla değil, diğer banka kartlarıyla da indirim ve bonuslardan yararlanabilmesinin adil olacağını belirtiyor.
Rublede öngörülebilirlik beklentisi
Toplantıda makroekonomik göstergeler de ele alındı. Şohin, iş dünyasının ekonomide “soğumadan canlanmaya” geçiş sürecini ve faiz indirimlerini tartıştığını söyledi. 2025 sonunda enflasyonun yüzde 6’nın altına inmesi beklentisine rağmen, yüzde 16 seviyesindeki faiz oranının yüksek bulunduğu ifade edildi.
Şohin, “Enflasyon ile faiz arasındaki makas çok açık. Anketlerimiz, yatırımları teşvik edecek faiz oranının yüzde 12’nin altında olması gerektiğini gösteriyor” dedi.
İş dünyası, 2026 yılında enflasyonun yüzde 4-4,5 bandına oturmasını ve faizlerin tek haneli rakamlara yaklaşmasını bekliyor.
Rubledeki dalgalanma da gündemin önemli maddeleri arasındaydı. Yıl başında 95-100 ruble bandında dolar kuru bekleyen şirketlerin, kurun 80 ruble seviyelerine gerilemesiyle zorlandığını belirten Şohin, “İhracatçılar için öngörülebilirlik şart. Sert bir kur rejimi istemiyoruz ancak volatiliteyi azaltacak piyasa araçları kullanılabilir” değerlendirmesinde bulundu.
RSPP anketlerine göre şirketlerin yüzde 40’ı, sadece lojistik veya kısıtlamalar nedeniyle değil, kurdaki belirsizlik yüzünden ihracat programlarını durdurdu.
Rusya Sanayiciler ve Girişimciler Birliği’nden ruble için istikrar çağrısı
Yatırım indiriminde bakanlıklar arası görüş ayrılığı
Federal Yatırım Vergi İndirimi (FINV) konusunda hükümet kanadında görüş ayrılıkları yaşandığı ortaya çıktı. Maliye Bakanlığının, İktisadi Kalkınma Bakanlığının mekanizmayı genişletme tekliflerine sıcak bakmadığını belirten Şohin, Putin’in bu konuda bir orta yol bulunmasını önerdiğini aktardı.
Putin, bu yıl bütçeye konulan 150 milyar rublelik kaynağın en azından tamamının kullandırılmasını istedi. RSPP verilerine göre, yılın ilk üç çeyreğinde bu tutarın sadece 11 milyar rublesi kullanılabildi.
İş dünyası, aktif yatırım yapan şirketler için vergi indirim oranının artırılmasını ve kapsama giren yatırım miktarının yükseltilmesini talep ediyor. Maliye Bakanlığı ise rakamların kontrolden çıkabileceği endişesiyle temkinli yaklaşıyor.
Çevre ödemeleri ve demografik teşvikler
Toplantıda çevre koruma ödemelerindeki artış da gündeme geldi. İş dünyası, 2025’ten itibaren yürürlüğe girecek ve 2030’a kadar bazı kirletici maddeler için 20 katına çıkacak çevre ücretlerinden duyduğu rahatsızlığı dile getirdi.
Putin, Doğal Kaynaklar ve Çevre Bakanı Aleksandr Kozlov’a talimat vererek mayıs ayına kadar bu ödemelerle ilgili daha dengeli bir yaklaşım üzerinde çalışılmasını istedi.
Kurumsal sosyal sorumluluk projeleri kapsamında demografik konular da masaya yatırıldı. Şirketlerin çalışanlarına yönelik doğum yardımlarının teşvik edilmesi gerektiğini vurgulayan Putin, daha önce çocuk başına yapılan 1 milyon rubleye kadar olan ödemelerin vergiden muaf tutulması talimatını vermişti. Bu düzenlemenin 1 Ocak 2026’da yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Kommersant: Putin, Zaporojye santralinde ABD ile ortak kripto madenciliğini kabul etti
Rusya
Bütçeye 838 milyar ruble: Rusya kamu temettü hedefini büyütüyor

Rusya Maliye Bakanlığı, 2027 yılı bütçe tasarısında kamu şirketlerinden sağlanacak kâr payı gelir hedefini 838,4 milyar rubleye çıkardı. Gelecek yıl bütçe açığının yaklaşık yüzde 2 seviyesinde kalması beklenirken, kamu bankası Sberbank tek başına 500 milyar rublelik kaynak sağlayacak.
Rusya Maliye Bakanlığı, devlete ait şirketlerden federal bütçeye aktarılacak kâr payı gelirlerine yönelik beklentilerini yukarı yönlü güncelledi.
2027-2029 bütçe yasa tasarısının gerekçe metnine göre Moskova, 2027 yılında kamu iştiraklerinden 838,4 milyar ruble temettü geliri hedefliyor.
Hükümet, 2026 bütçe tasarısında kâr payı gelirini başlangıçta 703 milyar ruble olarak öngörmüş, ardından bu tahmini 807,6 milyar rubleye yükseltmişti.
Yeni taslakta temettü gelirlerinin 2028’de 914 milyar rubleye, 2029’da ise 985,6 milyar rubleye ulaşması planlanıyor.
Belgede, kâr payı gelirlerindeki artışın makroekonomik göstergelerdeki toparlanma, şirketlerin olumlu beklentileri ve finansal piyasalardaki seyre dayandığı kaydedildi.
Hazineye aktarılacak kâr paylarında en büyük payı Sberbank üstlenecek. 2026 yılı bilançosunda rekor net kâr hedefleyen kamu bankası, bu kârın yarısını hissedarlarına dağıtmayı amaçlıyor.
Böylece Rusya bütçesine 2027 yılında Sberbank kaynaklı yaklaşık 500 milyar ruble aktarılması bekleniyor. Banka, 2025 yılı sonuçlarına dayanarak 2026’da toplam 850,17 milyar ruble kâr payı ödemiş, hakim ortak konumundaki devlet bu tutarın yarısı olan 425,1 milyar rubleyi kasasına koymuştu.
Bütçedeki kâr payı projeksiyonu, hem borsada işlem gören halka açık şirketleri hem de hisseleri işlem görmeyen kamu kuruluşlarını içeriyor.
Maliye Bakanlığı, 2027 yılı ile 2028 ve 2029 planlama dönemini kapsayan yasa teklifi paketini 24 Eylül’de hükümete sundu.
Gelecek yıl için bütçe gelirlerinin 43,3 trilyon ruble, harcamaların ise 48,8 trilyon ruble düzeyinde gerçekleşmesi öngörülüyor.
Önümüzdeki üç yıllık dönemde bütçe açığının yaklaşık yüzde 2 seviyesinde kalması hedefleniyor. Bakanlık ayrıca 2027 yılında devletin borçlanma hacmini 2,3 trilyon ruble artırmayı planlıyor.
Taslakta gösterge petrol fiyatı varil başına 50 dolar olarak belirlendi. Gerçekleşen petrol fiyatının bu eşiği aşması durumunda elde edilecek ek gelirler Ulusal Refah Fonu’na aktarılacak.
Bakanlığın bütçe paketinde vergi sistemine yönelik bir dizi düzenleme de yer aldı. Bu kapsamda gerçek kişilerin pasif gelirlerine yüzde 13 ila 22 aralığındaki beş basamaklı artan oranlı gelir vergisinin uygulanması, yatırım fonlarının pasif gelirlerine yüzde 15 kurumlar vergisi yükümlülüğü getirilmesi, “C” tipi hesaplara yerleşik olmayanlar adına ödenen temettülerdeki kurumlar vergisinin yüzde 35’e çıkarılması ve madencilik ile metalurji sektöründeki tabii kaynak rantı vergilerinin yeniden düzenlenmesi önerildi.
Borsadaki şirketlerin temettü dağıtımına ilişkin Alfa-Bank verileri ise farklı bir eğilime işaret ediyor. Moskova Borsası geniş pazar endeksinde (MOEXIBMI) yer alan 100 şirketten 49’u 2025 mali yılında kâr payı dağıtırken, analistler 2026 bilançolarıyla bu sayının 37’ye gerilemesini bekliyor.
Bankanın ağustos sonunda açıkladığı 12 aylık projeksiyona göre, halka açık şirketlerin dağıtacağı kâr paylarında petrol ve doğalgaz sektörü 1,7 trilyon ruble ile ilk sırada yer alıyor.
Finans sektörünün 1,2 trilyon ruble, bilişim ve telekomünikasyonun 252 milyar ruble, madencilik ve metal sektörünün 186 milyar ruble, tüketim sektörünün 110 milyar ruble, diğer sektörlerin ise 70 milyar ruble kâr payı dağıtacağı tahmin ediliyor.
Rusya
Duma yeni döneme başladı: Putin’den sosyal taahhüt ve kalite vurgusu

Rusya Devlet Duması dokuzuncu yasama dönemine başlarken Vladimir Putin milletvekillerinden sosyal vaatlerin karşılanmasını ve yasa kalitesinin korunmasını istedi. Seçimlerde 349 sandalye ile anayasal çoğunluğu koruyan Birleşik Rusya’nın yanı sıra dört parti daha meclise girdi. Putin genel kurulun ardından Kremlin’de parlamento temsilcilerini kabul etti.
Rusya parlamentosunun alt kanadı Devlet Duması, dokuzuncu yasama döneminin ilk genel kurul toplantısını gerçekleştirdi.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, genel kurula hitabında milletvekillerine seslenerek seçmenlerin güvenini boşa çıkarmama ve vatandaşlara yönelik sosyal taahhütleri eksiksiz yerine getirme çağrısı yaptı.
Putin, devletin temel kalkınma alanlarında öncü konuma ulaşması için kamu kurumlarının mevzuatı geliştirmek üzere eş güdüm içinde çalışması gerektiğini söyledi.
Hızlı teknolojik dönüşüm çağında Rusya’nın bu tür değişimlerin ön saflarında yer alması gerektiğini savunan Putin, ülkenin bunun için gereken olanaklara, birikime ve iç kaynaklara sahip olduğunu dile getirdi.
Devlet Duması’nın hükümet, bölgesel parlamentolar ve uzman çevrelerle ortaklık temelinde çalışacağını belirten Rus lider, anayasal çoğunluğu elde eden Birleşik Rusya partisinin diğer gruplarla ilişkilerinde demokratik ilkelere bağlı kalacağına inandığını kaydetti.
Milletvekillerinin öncelikli görevleri arasında demografi ve ailelerin refah düzeyini yükseltme hedeflerini öne çıkaran Putin, bütçe hazırlıklarında kalıcı ekonomik büyüme ile yeni yatırım döngüsünün esas alınmasını istedi.
Yasa yapım sürecinde farklı görüşlerin ve toplumun taleplerinin gözetilmesi gerektiğini belirten Putin, “Süreler elbette mühim, hiçbir şeyi geciktirmemek gerekir. Ancak her yasanın niteliği ve işlerliği bundan da mühimdir” dedi.
18-20 Eylül 2026 tarihlerinde düzenlenen Devlet Duması seçimlerinin kesin sonuçlarına göre, yüzde 5’lik seçim barajını beş parti aştı.
Merkezi Seçim Komisyonu verilerine göre Birleşik Rusya 349 sandalye kazanırken, Rusya Federasyonu Komünist Partisi (KPRF) 37, Rusya Liberal Demokrat Partisi (LDPR) 23, Yeni İnsanlar 19, Adil Rusya ise 17 milletvekilliği elde etti. Tek sandalyeli seçim bölgelerinden gelen dört bağımsız aday ile Rodina partisinden bir temsilci de meclise girdi.
Putin, genel kurulun ardından mecliste temsil edilen siyasi partilerin yöneticileriyle Kremlin’de bir araya geldi. Toplantıya Devlet Duması Başkanlığı görevine yeniden aday gösterilen Vyaçeslav Volodin, Birleşik Rusya Genel Başkanı Dmitriy Medvedev, KPRF lideri Gennadiy Zyuganov, LDPR Genel Başkanı Leonid Slutskiy, Yeni İnsanlar Genel Başkan Yardımcısı Vladislav Davankov ve Adil Rusya Birinci Genel Başkan Yardımcısı Aleksandr Babakov katıldı.
Görüşmede seçim sürecini değerlendiren Putin, seçim komisyonlarının sınır bölgelerinde ve çatışma şartlarında görev yaptığını belirterek, üç günlük oylama yöntemi ile elektronik sistemlerin katılımı kolaylaştırdığını ve sandığa giden on milyonlarca seçmenin sonuçlara tartışmasız meşruiyet sağladığını söyledi.
Toplantıda söz alan KPRF lideri Zyuganov, partinin Devlet Başkanı ve Başkomutanın talimatlarını yerine getireceğini ifade etti.
Sandalye sayısını artıran LDPR’nin Genel Başkanı Slutskiy, 2021 seçimlerine kıyasla 2 milyon daha fazla oy aldıklarını ve askeri harekat katılımcılarına destek sağlayacaklarını kaydetti.
Adil Rusya temsilcisi Babakov meclisteki diyalog zeminini överken, Yeni İnsanlar temsilcisi Davankov katılım oranının neredeyse yüzde 60 düzeyine ulaştığını vurguladı.
Birleşik Rusya lideri Medvedev ise oylamayı sabote etme girişimlerinin ters teptiğini öne sürerek, 2032 yılına kadar ilhak edilen bölgelerin kalkınma düzeyini ülke geneline ulaştırmayı hedeflediklerini belirtti.
Rusya
Hindistan, Rus petrolü yerine pahalı tedarikçilere yöneliyor

Çin’in artan talebi ve azalan ihracat nedeniyle Hindistan’a Rus petrolü sevkiyatının sonbaharda daha da düşmesi bekleniyor. Hint rafinerileri eylül ayında nisan sonrasının en düşük alım seviyesini görürken BAE, Irak ve Angola’dan daha pahalı alternatiflere yöneliyor.
Hindistan’daki petrol rafinerileri, Rusya’nın ihracatındaki düşüş ve Çin ile yaşanan rekabet nedeniyle ekim ve kasım aylarında Rus petrolü sevkiyatının daha da azalmasını bekliyor.
Reuters haber ajansının kaynaklara dayandırdığı habere göre, yaşanan bu daralma ülkeyi yıl sonuna kadar daha pahalı alternatiflere yönelmeye zorlayacak.
Hindistan, 2022 yılından bu yana Rusya’nın Urals petrolünün en büyük alıcısı konumundaydı.
Ancak dünyanın en büyük ham petrol ithalatçısı Çin, İran ile yaşanan savaş ortamında Ortadoğu’dan gelen sevkiyatın azalması üzerine son aylarda Rusya’dan alımlarını artırmaya başladı. Bu da, bazı Hint rafinerilerinin yeterli miktarda Rus yakıtı temin edememesine yol açıyor.
Ajansa konuşan kaynaklardan biri, “Çin’den gelen talep gerçekten çok yüksekti. Kargo yüklemelerini önceden rezerve etmeye ve Hint rafinerilerine kıyasla daha yüksek fiyatlar ödemeye hazırdılar” dedi.
Analiz şirketi Kpler verilerine göre, Rusya’dan Hindistan’a yapılan petrol sevkiyatı eylül ayında günlük yaklaşık 1,75 milyon varile gerileyerek nisan ayından bu yana en düşük seviyesine indi.
Dünyanın üçüncü en büyük petrol ithalatçısı Hindistan’ın ithalatı, temmuz ayındaki günlük 2,79 milyon varil düzeyinden ağustos ayında 1,87 milyon varile düşmüştü.
Sevkiyatın azalması üzerine Hint rafinerileri Birleşik Arap Emirlikleri’nden Murban, Irak’tan Basra ve Angola menşeli yakıtları alarak daha pahalı tedarikçilere yönelmek zorunda kaldı.
Rusya’nın Yeni Delhi Büyükelçisi Denis Alipov ise Moskova’nın Güney Asya ülkesine gereksinim duyduğu kadar petrol sağlamaya hazır olduğunu söyledi.
Alipov, “Hindistan’a ne kadar gerekiyorsa o kadar petrol sağlamaya hazır olduğumuzu kamuoyu önünde defalarca dile getirdik” ifadesini kullandı.
Reuters, Kpler verilerine dayanarak Çin’in Rus petrolü için yürüttüğü rekabeti artırarak Hindistan’ı geride bıraktığını kaydetti. Çin daha önce ağırlıklı olarak Rusya’nın Asya limanlarından ESPO türü petrol alırken, Avrupa limanlarından yapılan ve çoğunlukla Urals türünü içeren sevkiyatın payı yüzde 31’e yükseldi.
Ajans ayrıca ağustos ayında Rus Urals petrolünün mayıstan bu yana ilk kez Brent göstergesine kıyasla primli satıldığını aktarmıştı.
Bloomberg ise Hindistan devletine ait petrol rafinerilerinin, Basra Körfezi bölgesinden gelen sevkiyatta yaşanan aksamalar nedeniyle 2027 yılı yıllık sözleşmeleri kapsamında ABD’den sıvılaştırılmış petrol gazı alımını yüzde 25’ten fazla artırmayı planladığını bildirdi.
Diplomasi2 hafta önceKanada, Birleşik Krallık liderliğindeki askeri koalisyona katılmak istiyor
Asya2 hafta önceÇin yapay zekâ, çipler ve akıllı fabrikalara büyük yatırım yapıyor
Asya2 hafta önceHindistan ve Vietnam, ‘Çin artı bir’ rekabetini ticari kazanıma dönüştürmeyi hedefliyor
Asya2 hafta önceFed’in faiz artışının ardından Çin parasal gevşemeye devam edecek mi?
Asya2 hafta önceJaponya Merkez Bankası faizleri 1995’ten bu yana en yüksek seviyeye çıkardı, yen değer kaybetti
Asya2 hafta önceGüney Kore lideri Lee, ABD baskısına rağmen Ortadoğu’da savaşa dahil olmayacaklarını söyledi
Diplomasi4 gün önceEast-West Forum İstanbul’da toplandı: Çok kutupluluk geri döndürülemez
Ortadoğu2 hafta önceABD, Yemen ile görüştü iddiası












