Amerika
Moody’s Başekonomisti Zandi: ABD zaten resesyona girdi

Moody’s Analytics Başekonomisti Mark Zandi, kendi geliştirdikleri ekonomik göstergeye dayanarak ABD ekonomisinin halihazırda resesyona girmiş olabileceğini belirtti. İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana tüm ekonomik daralmaları isabetle tahmin eden Vicious Cycle Index (VCI), ocak ayından bu yana kritik eşiğin üzerinde seyrediyor.
Ekonomistler arasında ABD ekonomisinin bir resesyonun eşiğinde olup olmadığına dair aylardır süregelen tartışmalar sürerken, Moody’s Analytics Başekonomisti Mark Zandi’den kritik bir açıklama geldi.
Zandi, kendisi ve meslektaşları tarafından geliştirilen “Vicious Cycle Index” (VCI) adlı ekonomik göstergenin, ABD ekonomisinin halihazırda bir daralma sürecine girdiğine işaret ettiğini belirtti.
Ekonominin resesyona ne zaman girdiğini işsizlik oranındaki artış hızı üzerinden saptayan bir araç olan VCI, “Sahm kuralı”nın işgücüne göre ayarlanmış bir versiyonu olarak tanımlanıyor.
Sahm kuralı, işsizlik oranının üç aylık ortalamasının, son 12 ay içindeki en düşük seviyesinin 0,5 puan üzerine çıkması durumunda resesyon sinyali veriyor.
VCI ise bu hesaplamayı, işgücüne katılım oranının beş yıllık hareketli ortalamasını kullanarak güncelliyor. Endeks, üç aylık ortalamanın son bir yıl içindeki seviyesini bir tam puan aşması durumunda alarm veriyor.
Zandi, VCI değerinin Ocak ayında bir puanlık eşiği aştığını ve son üç aydır bu yüksek seviyede kalmaya devam ettiğini bildirdi.
Mark Zandi, VCI hakkında LinkedIn üzerinden yaptığı paylaşımda, söz konusu endeksin İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana gerçekleşen her resesyonu, hiçbir hatalı sinyal vermeksizin doğru tahmin ettiğini vurguladı.
Zandi, “Eğer bu endeks tetiklendiyse, Ulusal Ekonomik Araştırma Bürosu İş Döngüsü Tarihleme Komisyonu’nun bunu teyit etmesi zaman alabilir; ancak biz zaten resesyondayız” ifadelerini kullandı.
Ekonomik düşünce sisteminde resesyon korkuları, bir dizi olumsuz gelişmenin etkisiyle yeniden güç kazandı. Zandi de dahil olmak üzere pek çok ekonomist, gelecek yıl içinde bir resesyon yaşanma olasılığına dair tahminlerini yukarı yönlü revize etti.
Bu durumun temel nedenleri arasında, İran savaşı kaynaklı petrol şokunun ekonomide yarattığı sarsıntı öne çıkıyor. Tüketici güveninin düşük seyrettiği bu süreçte, işverenler de geçen aya kadar zayıf istihdam verileri paylaştı. Birçok uzman, büyüme ve işsizlik kaygıları arasında stagflasyon tehlikesini de dile getirdi.
Mart ayı istihdam raporu, beklentileri aşarak 178 bin yeni iş eklendiğini gösterse de Zandi, bu sonuçların ekonominin genel tablosu hakkında yanıltıcı bir görünüm sunduğunu kaydetti.
X platformu üzerinden açıklama yapan Zandi, “Mart ayındaki büyük bordrolu istihdam artışından teselli bulmayın. Bu artış, sert kış koşulları ve Kaiser Permanente’deki işçi grevinin istihdam üzerinde ağır baskı yarattığı şubat ayındaki büyük düşüşün ardından geldi” değerlendirmesinde bulundu.
Zandi, eklenen yeni işlerin çoğunun İran savaşının yol açtığı ekonomik hasarı yansıtmadığını ve sağlık sektörü hariç tutulduğunda ekonominin aslında istihdam kaybettiğini belirtti.
Zandi, LinkedIn paylaşımında VCI değerinin yüzde 5 seviyelerine yaklaştığını, bunun da mart ayı istihdam raporunda görünenden daha derin sorunlara işaret ettiğini ifade etti.
Başekonomist, “Bu durum, iş bulma ümidini kaybeden çalışanların işgücünden tamamen çekilmesiyle, işgücü piyasasında manşet işsizlik oranının ima ettiğinden daha fazla bir gevşeme olduğunu gösteriyor” dedi.
VCI endeksindeki bu görünüm, KPMG Başekonomisti Diane Swonk’un mart ayı istihdam rakamlarına ilişkin değerlendirmesiyle de örtüşüyor.
Swonk, yakın zamanda Fortune dergisine verdiği mülakatta, “İşsizlik oranı düştü; ancak yanlış nedenlerle: işgücüne katılımda yaşanan kayıp sebebiyle” açıklamasında bulunmuştu.
VCI endeksinin özel bir mülkiyete tabi araç olduğu ve dayandığı Sahm kuralının her zaman isabetli sonuçlar vermediği kaydediliyor.
Nitekim söz konusu gösterge 2024 yazında da alarm vermiş, ancak faiz indirimlerinin sağladığı “yumuşak iniş” sayesinde ABD ekonomisi resesyona girmemişti.
Sahm kuralı şubat ayında, resesyon eşiği olan 0,5 puanın altında kalarak yalnızca 0,26 puanlık bir artış göstermişti.
VCI endeksinin de Sahm kuralındaki istisnalar gibi, ABD ekonomisinin halihazırda bir resesyonun içinde olduğuna dair mutlak bir garanti sunmadığı belirtiliyor.
Zandi, günümüzün alışılmadık ekonomik koşulları göz önüne alındığında, endeksin hatalı çıkma ihtimalinin bulunduğunu da not etti.
Buna karşın, birden fazla kuruluş resesyon beklentilerini yükseltti. Moody’s Analytics, gelecek 12 ay içinde ABD’nin resesyona girme olasılığını yüzde 48,6 olarak öngörürken, Goldman Sachs bu ihtimali yüzde 30, EY-Parthenon ise yüzde 40 olarak belirledi.
Zandi, en azından VCI endeksinin, mart ayı istihdam raporundaki güçlü rakamların etkisini dengelediğini savundu. Zandi, “VCI, mart ayı bordrolu istihdam artışının önemini ciddi şekilde düşük tutmak için bir başka geçerli neden sunuyor” dedi.
Amerika
Pete Hegseth, Avrupa komutanını görevinden uzaklaştırdı

ABD’nin Avrupa’daki komutanı, Savunma Bakanı Pete Hegseth’in silahlı kuvvetlerdeki üst düzey subaylara yönelik tasfiyesinin en son kurbanı oldu.
Durumu yakından bilen kaynakların Financial Times’a (FT) aktardığına göre, Ukrayna’nın Rusya’ya karşı mücadelesine destek verme çabalarında kilit rol oynayan bir özel kuvvetler emektarı olan General CD Donahue bugün emekliliğini açıklayacak.
Donahue, Hegseth’in Genelkurmay Başkanı General Randy George’u görevden almasının üzerinden sadece iki ay geçtikten sonra görevinden uzaklaştırılıyor.
Bu hamle, ABD ordusundaki tüm subaylar arasında hoşnutsuzluk yaratmıştı.
Donahue’nun görevden alınması, Pentagon’un Avrupa’daki komuta seviyesini düşürmeye hazırlandığı ve Başkan Donald Trump’ın, Avrupa’ya savunması ve Ukrayna’daki savaş konusunda daha fazla sorumluluk alması için baskılarını artırdığı bir dönemde gerçekleşiyor.
Irak, Suriye ve diğer çatışma bölgelerinde görev yapmış dört yıldızlı bir general olan Donahue, 2021 yılında dönemin Başkanı Joe Biden’ın ordunun ülkeden çekilmesini emretmesinin ardından Afganistan’dan ayrılan son ABD askeri olarak tanınmıştı.
Hegseth’in Donahue’yu neden görevden aldığı net değil. Fakat Pentagon şefi, Biden yönetiminin kaotik çekilme sürecini yönetme biçimini yüksek sesle eleştirmiş ve bunun arkasındaki koşullara ilişkin bir soruşturma emri vermişti.
Bu görevden alma kararı, ABD ordusunda yeni bir şok dalgası yaratacak. Birkaç eski üst düzey askeri yetkili, FT’ye Hegseth’in ordunun en üst kademelerine kadar tüm orduda etkili olan bir korku ortamı yarattığını söyledi.
Afrika’daki ABD kara kuvvetlerine de komuta etmiş olan Donahue, yirmi yılı aşkın bir süre boyunca üstlendiği önemli muharebe görevleri nedeniyle orduda büyük saygı görüyor.
The High Side haber bülteninde ABD özel harekat ve istihbarat uzmanı olarak yazan Sean Naylor, “Irak ve Afganistan savaşlarının en zorlu yıllarında ordunun en seçkin birliklerine komuta ederek kendini savaşta kanıtlamış bir subay olarak Donahue, ordunun hem özel harekat hem de konvansiyonel birimlerinde geniş çapta saygı görüyor,” dedi.
Son 18 ayda Hegseth, Genelkurmay Başkanı General CQ Brown ve ABD Donanması’nın ilk kadın harekat şefi Amiral Lisa Franchetti dahil olmak üzere onlarca subayı görevden aldı.
Ayrıca, Ulusal Güvenlik Ajansı (NSA) ve ABD Siber Komutanlığı’nı yöneten Hava Kuvvetleri generali Timothy Haugh’u da görevden aldı ve kararlarının gerekçesini açıklamadan bir dizi üst düzey subayın terfisini engelledi.
Amerika
Zuckerberg, Polymarket benzeri tahmin platformu Arena üzerinde çalışıyor

Meta Üst Yöneticisi Mark Zuckerberg, şirkete Polymarket ve Kalshi benzeri bir tahmin pazarı uygulaması geliştirme talimatı verdi. The New York Times’ın kaynaklarına dayandırdığı haberine göre Arena kod adlı yeni platformun, başlangıçta gerçek para yerine oyun benzeri bir puan sistemiyle çalışması planlanıyor.
Meta Üst Yöneticisi Mark Zuckerberg, şirkete Polymarket ve Kalshi benzeri bir tahmin pazarı uygulaması geliştirilmesi yönünde talimat verdi.
The New York Times gazetesinin konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre, şirket içinde Arena kod adıyla anılan yeni platformun geliştirme süreci başladı.
Yeni platformun Facebook, Instagram, WhatsApp ve Facebook Messenger gibi diğer Meta ürünlerinden tamamen bağımsız bir yapıda faaliyet göstermesi planlanıyor.
Kaynaklar, yeni platformda bahislerin gerçek parayla yapılmayacağını, bunun yerine bazı video oyunlarındaki gibi bir puan sisteminin kullanılacağını belirtti.
Bununla birlikte Meta’nın gelecekte platforma gerçek parayla tahmin yapma özelliği ekleme ihtimalini dışlamadığı da kaydedildi.
Kullanıcıların spor, siyaset ve diğer birçok alandaki gelişmelerin sonuçlarına “evet” veya “hayır” tokenları satın alarak bahis oynadığı platformlar tahmin pazarı olarak adlandırılıyor.
Tokenların piyasa fiyatı, olayın gerçekleşme olasılığına yönelik kolektif değerlendirmeyi yansıtıyor. Örneğin 0,20 dolar değerindeki bir token, olayın gerçekleşme ihtimalinin yüzde 20 olduğunu gösteriyor.
Doğru tahminde bulunan tokenlar sahiplerine 1 dolar kazandırırken, kaybedenlerin değeri sıfırlanıyor. Tokenlar, ilgili süreç sonuçlanana kadar platform içinde bir borsa gibi işlem görebiliyor.
Kaynaklar, Meta’nın yeni platformu öncelikli olarak kendi bünyesindeki sosyal ağlardan büyük bir kitleyi çekerek büyütmeyi hedeflediğini aktardı.
Şirket içinden kaynaklar ise Arena uygulamasının henüz geliştirme aşamasında olduğunu ve kullanıma sunulmama ihtimalinin bulunduğunu vurguladı.
Bu gelişme, Meta’nın tahmin pazarlarına yönelik ilk girişimi değil. Şirket, 2020 yılında kitle kaynak kullanımına dayanan ve insanların yeni tip koronavirüs salgınının ilk günlerinde tahminlerde bulunmasını sağlayan Forecast adlı bir uygulama yayımlamıştı.
Kitle kaynaklı verilerin paylaşılması için bir platform olarak konumlandırılan ve yine puan sistemi kullanan bu uygulama, Meta tarafından 2022 yılında kapatılmıştı.
Diğer yandan The Wall Street Journal gazetesi, 22 Haziran’da yayımladığı haberde, küresel kripto bahis platformu Polymarket’ın öğrencilere sahte bahis ve kazanç videoları çekmeleri için ödeme yaptığını iddia etmişti.
Sosyal medyada yayımlanan 1105 videoyu inceleyen gazeteciler, görüntülerde gerçek Polymarket sitesinin kullanılmadığını ve “kazançlı” olduğu iddia edilen bazı bahislerin gerçekte zarar etmiş olabileceğini ortaya koymuştu.
ABD Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonu (CFTC) ise 10 Haziran’da Kalshi ve Polymarket gibi tahmin pazarlarına yönelik yeni kurallar önermişti.
Federal mevzuat uyarınca hangi bahislerin yasal kabul edileceğini tanımlayan bu kurallar, spor bahislerinin büyük bölümüne izin vermeye devam ederken olası manipülasyonları engellemeyi amaçlıyor.
ABD pazarında faaliyet gösteren Kalshi, bu yıl bahis hacminde Polymarket’ı geride bıraktı.
The Block’un verilerine göre, haziran ayının tamamlanmamış verilerinde Kalshi’nin işlem hacmi 18,36 milyar dolar olarak kaydedilirken, Polymarket 6,77 milyar dolarda, Polymarket’ın ABD kolu olan Polymarket US ise 2 milyar dolarda kaldı.
Lachlan Murdoch yönetimindeki News Corp şirketine bağlı olan FOX kanalı, bu yılın ilkbaharında Kalshi ile ortaklık kurarak platformun tahmin verilerini haber ve yayın akışlarına entegre etmişti.
The Wall Street Journal’ın Polymarket incelemesi de Kalshi’nin 2027-2028 yıllarında yapmayı planladığı halka arz hazırlıklarının kamuoyuna yansımasının ardından yayımlandı. Geçen ay 22 milyar dolar değerlemeye ulaşan platform, borsaya kote olmak için görüşmelerini sürdürüyor.
Tahmin pazarlarının işleyişi son bir yılda ABD’de çok sayıda hukuki ihtilafa da yol açtı.
Nevada, Washington, Michigan, Wisconsin, Illinois, Arizona, Connecticut ve New York gibi eyaletlerin yönetimleri, bu platformlardaki bahisleri kumar kapsamında değerlendirerek kripto platformlarına ve CFTC’ye karşı hukuki süreçler yürütüyor.
Google çalışanı gizli verileri Polymarket bahislerinde kullanmakla suçlanıyor
Amerika
ABD, Altın Kubbe füze savunma sistemini ilk kez test etti

ABD Savaş Bakanı Pete Hegseth, “Amerika için Altın Kubbe” programı kapsamındaki ilk anahtar testin başarıyla tamamlandığını ve sistemin insansız hava araçları ile seyir füzelerini başarıyla imha ettiğini duyurdu. Hegseth, projenin eski ABD Başkanı Ronald Reagan’ın Stratejik Savunma Girişimi vizyonunu gerçeğe dönüştürdüğünü iddia etti.
ABD Savaş Bakanı Pete Hegseth, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, “Amerika için Altın Kubbe” programı kapsamındaki ilk anahtar testin başarıyla tamamlandığını bildirdi.
Hegseth, teste bizzat tanıklık etme onuruna eriştiğini kaydetti.
Test sürecinde ileri yönlendirilmiş enerji teknolojilerinin kullanıldığını aktaran Hegseth, sistemin insansız hava araçları ve seyir füzeleri de dahil olmak üzere yaklaşan hedefleri otonom olarak tespit edip imha ettiğini belirtti.
Bakan Hegseth, tüm hedeflerin vurulduğunu ve testin tamamen planlanan takvime uygun şekilde gerçekleştirildiğini ifade etti.
Askerlerin yeni nesil teknolojilerle entegrasyon sürecini yerinde incelediğini belirten ABD Savaş Bakanı, “Başkan Donald Trump, Ronald Reagan’ın Stratejik Savunma Girişimi vizyonunu gerçeğe dönüştürüyor. Altın Kubbe ile savunma bakanlığımız vatanımızı her zamankinden daha güçlü şekilde koruyacak. Altın Kubbe gerçektir, güçlüdür ve planlandığı gibi ilerlemektedir” değerlendirmesinde bulundu.
Altın Kubbe (Golden Dome), Amerika ana karasını balistik, seyir ve hipersonik füzeler dahil olmak üzere her türlü füze tehdidine karşı korumayı amaçlayan çok katmanlı bir füze savunma sistemi.
Nükleer silahları, seyir füzelerini, balistik ve hipersonik füzeler ile insansız hava araçlarını engellemek üzere tasarlanan proje, yaklaşan tehditleri tespit etmek, izlemek ve önlemek amacıyla kurulacak bir uydu ağına dayanıyor.
Bu savunma kalkanının, tespit ve takip işlemleri için yüzlerce uydudan oluşması öngörülüyor.
ABD Başkanı Donald Trump, küresel füze savunma sisteminin kurulmasına ilişkin başkanlık kararnamesini Ocak 2025’te imzalamıştı.
Rusya ve Çin ise projeyi küresel istikrara yönelik bir tehdit olarak nitelendirmişti.
İngiliz The Guardian gazetesinin daha önce yayımladığı haberde, Trump’ın iddialarının aksine, yeni füze savunma sisteminin ikinci başkanlık döneminin sona ereceği 2028 yılına kadar tamamen hazır olamayacağı belirtilmişti.
Sistemin tek bir aşamada değil, kademeli olarak devreye alınacağı; Pentagon’un ilk aşamada veri sistemlerinin entegrasyonuna odaklanacağı, ardından ise uzay konuşlu silahların geliştirilmesi üzerinde çalışacağı aktarılmıştı.
Amerika1 hafta öncePeter Thiel’in gizli cemiyeti: “Dialog”
Görüş2 hafta önceYeni Delhi’den Yükselen Ses: BRICS’in Yeni Dünya Düzeni Manifestosu
Dünya Basını2 hafta önceİran’ın Yeni Büyük Stratejisi
Asya1 hafta önceÇKP, ‘Xi Jinping’in Parti İnşası Üzerine Düşüncesi’ni resmi doktrin ilan etti
Görüş1 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 5
Ortadoğu1 hafta önceİran, ABD ile varılan anlaşmanın detaylarını açıkladı
Asya2 hafta önceGüney Kore’de askeri istihbarat teşkilatına tarihi darbe
Görüş2 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 4











