Rusya
Rusya makroekonomik tahminlerini güncelledi, bütçe açığı beklentisi arttı

Rusya İktisadi Kalkınma Bakanlığı ve Maliye Bakanlığı, 2025 yılına ilişkin makroekonomik tahminlerini güncelledi. Enflasyon beklentisi artırılırken, petrol fiyatı ve dolar kuru tahminleri düşürüldü; bu durum bütçe açığı öngörüsünün üç katına çıkmasına yol açtı. Maliye Bakanı Anton Siluanov, tüm sosyal ve savunma harcamalarının planlandığı gibi yerine getirileceğini belirtti.
Rusya İktisadi Kalkınma Bakanlığı, nisan ayı makroekonomik tahminlerinde bazı göstergeleri daha ihtiyatlı bir seviyeye çekerken, Maliye Bakanlığı’nın beklediği bütçe açığı ise önemli ölçüde arttı.
İktisadi Kalkınma Bakanlığı’nın 2025 yılı için enflasyon tahmini, eylül ayındaki yüzde 4,5 seviyesinden yüzde 7,6’ya yükseltildi.
Rus Ural petrolünün varil fiyatı tahmini 69,7 dolardan 56 dolara düşürülürken, dolar/ruble kuru tahmini ise 96,5 rubleden 94,3 rubleye indirildi.
Sıkı para politikası koşullarının (politika faizi yüzde 21) devam etmesine rağmen, Rusya’nın bu yılki GSYİH büyüme tahmini yüzde 2,5 olarak değişmedi.
Petrol fiyatlarındaki düşüş nedeniyle Maliye Bakanlığı, bütçenin petrol ve doğalgaz gelirleri tahminini düşürerek bütçe açığını 3 kat artırdı.
Bu yıl toplam kamu gelirlerinin, sonbaharda bütçe hazırlanırken planlanan 40,3 trilyon ruble yerine 38,5 trilyon ruble olacağı öngörülüyor.
Bütçe açığının ise sonbahardaki 1,17 trilyon ruble (GSYİH’nin yüzde 0,5’i) yerine 3,79 trilyon rubleye (tahmini GSYİH’nin yüzde 1,7’si) çıkması bekleniyor.
Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre, petrol fiyatı tahminindeki yaklaşık yüzde 20’lik düşüş nedeniyle bütçe 2025 yılında ek petrol ve doğalgaz geliri elde edemeyecek. Başlangıçta bu gelirin 1,8 trilyon ruble olması bekleniyordu.
Maliye Bakanlığı tarafından açıklanan güncellenmiş parametrelere göre, 2025 yılında federal bütçenin toplam harcamaları 42,3 trilyon ruble olacak.
Bu rakam, bütçe hazırlanırken planlanandan 829 milyar ruble daha fazla. Bu artış, bütçe kanununda belirtilen rakamdan 829 milyar ruble daha fazla olması beklenen 30,19 trilyon ruble seviyesindeki ek petrol dışı gelirlerle tamamen finanse edilecek.
Maliye Bakanlığı’nın internet sitesinde yer alan materyallerde, petrol dışı gelirlerdeki artışın “bazı vergilerin ve vergi dışı ödemelerin girişindeki artıştan” kaynaklandığı belirtildi.
Maliye Bakanı Anton Siluanov, bakanlığın açıklamasında yer alan ifadelerinde bütçe önceliklerinin değişmediğini vurguladı.
Siluanov, “Vatandaşlara sosyal destek, devletin savunma ve güvenliğinin mali olarak sağlanması, özel operasyon katılımcılarının ailelerine destek ve ülkenin teknolojik liderliğinin güvence altına alınması önceliklerimiz olmaya devam ediyor. Ulusal kalkınma hedeflerinin hayata geçirilmesi de dahil olmak üzere bütçede planlanan her şey, dış koşullar ve faktörlerden bağımsız olarak yerine getirilecektir,” dedi.
Maliye Bakanlığı, 2025 bütçesindeki değişikliklerin haziran ayı sonuna kadar parlamento tarafından kabul edilmesini bekliyor. Bakanlık, 2026–2028 bütçesinin hazırlanmasının ardından bu yıla ilişkin tahminini güncelleyecek.
Ekonomistler, makroekonomik tahminlerdeki değişikliğin genel olarak teknik ve düzenli bir nitelik taşıdığını ve Rusya ekonomisi ile vatandaşları üzerinde önemli bir etkisinin olmayacağını belirtiyor.
Sovcombank Baş Analisti Mihail Vasilyev, Vedomosti gazetesine verdiği demeçte, İktisadi Kalkınma Bakanlığı’nın her ilkbahar ve sonbaharda yeni verilere göre makroekonomik tahminini güncellediğini, ardından Maliye Bakanlığı’nın da bakanlığın yeni tahminine ve bütçe kuralına uygun olarak bütçe parametrelerini güncellediğini kaydetti.
Vasilyev, enflasyon tahmininin genel beklentilerle uyumlu olduğunu, Rusya Merkez Bankası’nın yıl sonu enflasyonunu yüzde 7 ila 8 olarak tahmin ettiğini, piyasa beklentisinin ise yüzde 7 civarında bulunduğunu söyledi.
Finam Makroekonomik Analiz Departmanı Başkanı Olga Belenkaya ise, daha yüksek enflasyonun daha sıkı bir para politikasına işaret ettiğini belirtti.
Siluanov’un daha önce belirttiği gibi, Rusya’nın 2025 federal bütçesi ve 2025–2027 planlama dönemi, 2025’te Merkez Bankası’nın ortalama politika faizinin yüzde 15,1 olacağı varsayımıyla hazırlanmıştı.
Ancak faiz oranı altı aydır yüzde 21 seviyesinde bulunuyor ve Merkez Bankası yıl ortalamasının yüzde 19,5–21,5 aralığında olacağını tahmin ediyor.
Belenkaya, daha sıkı para politikası nedeniyle ekonomik büyümedeki yavaşlamanın, geçen yıl eylül ayında bu yılki bütçe planlanırken öngörülenden daha hızlı olacağına dikkat çekti.
Bu durum, yatırım büyümesi, maaşlar, perakende ticaret cirosu ve nüfusa yönelik ücretli hizmetler tahminlerini de kapsıyor.
Ekonomist, ayrıca daha yüksek politika faizi ve enflasyon seviyesinin, bütçenin sübvansiyonlu konut kredileri ve enflasyona bağlı ödemelerin endekslenmesi için ek harcamalarına yansıdığını da sözlerine ekledi.
Vasilyev, bu yılki petrol fiyatı tahminindeki düşüşün, ticaret savaşları nedeniyle küresel ekonomideki kötüleşmeyi ve OPEC+ ittifakının petrol üretimini aylık olarak artırma yönündeki yeni politikasını yansıttığını söyledi.
14 Mayıs’ta gün içinde Brent petrolünün temmuz vadeli kontratları Londra ICE Futures borsasında yüzde 0,3 düşüşle varil başına 66,42 dolara gerilemişti.
WTI petrolünün haziran vadeli kontratları ise NYMEX borsasında yüzde 0,36 düşüşle 63,44 dolardan işlem görüyordu.
Vasilyev, küresel standartlara göre bunun oldukça küçük bir bütçe açığı olduğunu ve son yıllarda Rusya için normal kabul edildiğini de ekledi.
Karşılaştırma yapmak gerekirse, geçen yıl bütçe açığı GSYİH’nin yüzde 1,7’si, 2023’te yüzde 1,9’u ve 2022’de yüzde 2,1’i seviyesindeydi.
PSB Analitik ve Uzmanlık Merkezi Yönetici Uzmanı Denis Popov, devlet maliyesindeki durumun objektif bir şekilde yansıtılmasının, Rusya hükümetinin bütçenin gelir tarafını güçlendirme (öncelikle vergi ve harçların tahsilat verimliliğini artırarak) ve bütçe harcamalarını finanse etme çabalarını pekiştirmesi gerektiğini belirtti.
Popov, ayrıca hükümetin Merkez Bankası ile birlikte, ekonominin aşırı soğuma tehdidini ortadan kaldırarak Rusya ekonomisinin “yumuşak inişini” sağlamak için politikalarını zamanında ayarlayabileceğini de ekledi.
Vasilyev, bütçe açığındaki artışın bütçe kuralına uygun olarak yapıldığını hatırlatarak, eksik kalan petrol ve doğalgaz gelirlerinin Varlık Fonu kaynaklarıyla telafi edileceğini, ek petrol dışı gelirlerin ise harcamalara yönlendirileceğini belirtti.
VTB Grubu Baş Ekonomisti Rodion Latıpov, bu yılki bütçenin varil başına 60 dolar petrol fiyatında yapısal olarak dengeli olduğunu ve toplam açığın büyük ölçüde bu fiyattan sapmayla belirleneceğini dile getirdi. Eksik petrol ve doğalgaz gelirlerinin finansman kaynağı, yeterli likit varlığa sahip olan Varlık Fonu olacak.
Mayıs ayı başında Siluanov, Maliye Bakanlığı’nın yıl sonunda Varlık Fonu’ndan 447 milyar ruble kullanmayı planladığını söylemiş ve “Ek borçlanma hacmi veya petrol dışı gelirlerdeki artışın üzerinde harcama artışı öngörmüyoruz,” demişti.
Ayrıca Maliye Bakanlığı, şu anda hükümetin incelemesinde olan özelleştirme programını ek gelir kaynağı olarak değerlendirmiyor.
Siluanov, bakanlığın önerilerinin desteklenmesi hâlinde, hisse ve pay satışlarından elde edilecek fonların bu şirketlerin gelişimine yönlendirilmesinin planlandığını belirtti.
Siluanov, harcamalardaki artışa ve petrol ve doğalgaz gelirlerindeki azalmaya rağmen Maliye Bakanlığı’nın bu yıl hazinenin gelir tarafını desteklemek için “olağan dışı” mali önlemlere başvurmayı planlamadığını vurguladı.
Bakan, iş dünyasının bu tür vergi kararlarına genellikle olumsuz yaklaştığını ve bunların ancak müzakere edildikten sonra ve mali yılın başından itibaren uygulanmasını talep ettiğini ekledi. “Bu yıl bu tür kararları değerlendirmiyoruz,” diye altını çizdi.
Vasilyev, gerekirse Maliye Bakanlığı’nın yıl sonunda borçlanma programını daha da artırabileceğini ve bunu 2024 ve 2022 yıllarında olduğu gibi bankalar arasında popüler olan değişken kuponlu tahviller ihraç ederek gerçekleştirebileceğini belirtti.
Maliye Bakanlığı’nın bu yılki devlet tahvili ihraç planı 4,8 trilyon ruble. Yıl başından bu yana bakanlık 1,7 trilyon ruble tutarında devlet tahvili ihraç etti, bu da yıllık planın yüzde 36’sına denk geliyor.
Rusya ekonomisi, 2022’den bu yana ilk kez ilk çeyreği daralmayla tamamladı
Rusya
Rusya Maden Rezervleri Komisyonu Başkanı rüşvetten mahkemeye çıkıyor

Rusya Devlet Maden Rezervleri Komisyonu Genel Müdürü İgor Şpurov hakkında yaklaşık 3 milyon ruble rüşvet aldığı iddiasıyla ceza davası açıldı. Soruşturma Komitesinin yürüttüğü dosya kapsamında mahkeme Şpurov’un tutuklanma talebini görüşürken, ilgili maddeden 15 yıla kadar hapis cezası istenebiliyor.
Rusya Devlet Maden Rezervleri Komisyonu (GKZ) Genel Müdürü İgor Şpurov hakkında yaklaşık 3 milyon ruble rüşvet aldığı iddiasıyla ceza davası açıldı.
RBK medya kuruluşuna konuşan kolluk kuvvetlerindeki kaynaklar, Moskova’daki Basmannıy Bölge Mahkemesinin 2 Ekim günü müfettişlerin Şpurov hakkında talep ettiği tutuklama başvurusunu değerlendireceğini aktardı.
Rusya Ceza Kanunu’nun 290. maddesinin 6. fıkrası uyarınca suçlanan GKZ başkanının karşı karşıya olduğu en yüksek ceza 15 yıl hapis olarak öngörülüyor.
Federal Maden Kullanım Ajansı (Rosnedra), Şpurov hakkında soruşturma işlemlerinin sürdüğünü doğruladı.
Kurumdan yapılan açıklamada, “Şu anda soruşturma işlemleri yürütülüyor. Rosnedra, kolluk kuvvetlerine gerekli yardımı sağlıyor” ifadelerine yer verildi.
Maden rezervlerinin onayından sorumlu tepe kurum
Rosnedra bünyesinde devlet ekspertiz organı olarak faaliyet gösteren GKZ, kullanıma sunulan maden sahalarının rezervleri ile jeolojik, ekonomik ve çevresel verilerinin resmi incelemesini yürütüyor.
Kurum aynı zamanda maden rezervlerini inceleyen ve onaylayan yetkili komisyonlara organizasyonel ve metodolojik destek veriyor.
1964 yılında Tümen’de doğan İgor Şpurov, 1987’de Tümen Endüstri Enstitüsünden maden mühendisi olarak mezun oldu.
1985 ile 1999 yılları arasında SibNİİNP bünyesinde Samotlor petrol sahasının geliştirilmesi projelerinde görev alan Şpurov, 1999 ve 2000 yıllarında aynı sahanın jeoloji ve geliştirme departmanı direktörlüğünü yürüttü. Şpurov, Aralık 2013’te GKZ genel müdürlüğü görevine atanmıştı.
Uzak Doğu’da da maden yetkilileri tutuklanmıştı
Rusya’da maden sahalarına ilişkin rüşvet soruşturmaları daha önce de üst düzey bürokratları hedef almıştı.
Şubat ayında Primorskiy Krayı’ndaki mahkeme, Uzak Doğu Federal Bölgesi Maden Kullanım Departmanı Başkanı Dmitriy Tsukanov ile yardımcısı Artem Neveselıy hakkında rüşvet suçlamasıyla tutuklama kararı vermişti.
Soruşturma makamlarına göre Tsukanov, değeri 17,5 milyon rubleyi aşan bir Lexus LX600 marka otomobili rüşvet olarak kabul etti. Tsukanov’un ticari bir şirketin temsilcisine kurumsal bilgileri aktardığı ve Magadan bölgesindeki maden arama ile işletme ruhsatının lehte koşullarla verilmesini sağladığı öne sürülüyor.
Yardımcısı Neveselıy ise jeolojik araştırma lisansının uzatılmasına aracılık etmek ve gizli bilgileri sızdırmak karşılığında aracılar üzerinden 350 bin ruble almakla suçlanıyor. Söz konusu davada rüşveti veren kişinin de tutuklandığı bildirildi.
Rusya
Rusya: Saldırıya uğrayan rafinerilerin yüzde 10’unda onarım sürüyor

Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, petrol şirketlerinin Ukrayna saldırıları sonrası rafinerileri daha hızlı devreye aldığını ve hasarın azaldığını açıkladı. Rusya Savunma Bakanlığı bir gecede 646 İHA’nın düşürüldüğünü duyururken dört rafinerinin hedef alındığı bildirildi.
Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, petrol şirketlerinin Ukrayna saldırılarının ardından rafinerileri işletmeye alma süresini kısalttığını ve tesislerdeki hasarın belirgin ölçüde azaldığını öne sürdü.
TASS haber ajansının aktardığına göre Novak, bu durumun şirketler, Enerji Bakanlığı ve Savunma Bakanlığının ortaklaşa yürüttüğü savunma önlemleri sayesinde sağlandığını söyledi.
Novak, rafinerilere yönelik tehdit modellerine uygun pasif koruma sistemleri kurulduğunu ve hava savunma araçlarıyla aktif korumanın güçlendirildiğini belirterek “Tesislerimize yönelik sürekli akınlardan kaynaklanan hasarın son dönemde çok daha düşük olduğunu gözlemliyoruz” dedi.
Novak ayrıca petrol şirketlerinin, üretimin durmasından kaynaklanan yüksek zararlar sebebiyle güvenlik önlemlerini kendi bütçelerinden finanse ettiğini kaydetti.
Dört rafineriye saldırı düzenlendi
Novak, 2 Ekim gecesi Ukrayna ordusunun Rusya topraklarındaki dört petrol rafinerisini hedef aldığını, saldırıların tümünün püskürtüldüğünü iddia etti. Teknolojik ekipmanın zarar görmediğini savunan Novak, yalnızca bir tesiste hasar tespit çalışmalarının devam ettiğini açıkladı.
Rusya Savunma Bakanlığı ise aynı gece Rusya bölgeleri, Kırım, Karadeniz ve Azak Denizi üzerinde toplam 646 insansız hava aracının düşürüldüğünü duyurdu. Volgograd Bölge Valisi Andrey Boçarov da gece saatlerinde bir sanayi altyapısına yönelik saldırı gerçekleştiğini kaydetti.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 1 Eylül’de yaptığı açıklamada hasar gören rafinerilerin yaklaşık yüzde 10’luk kısmının onarılmayı beklediğini bildirmişti.
Novak ise bu açıklamanın hemen ertesinde, bakımdan çıkan tesislerin tedariki artırmasıyla yakıt piyasasının daha istikrarlı hale geldiğini savunmuştu.
Başbakan Birinci Yardımcısı Denis Manturov da rafinerilerdeki onarım ve restorasyon sürelerini asgariye indirmeye çalıştıklarını, çalışmaların hasarın boyutuna ve parça ihtiyacına göre değiştiğini fakat önceliğin tesisleri hızla devreye almak olduğunu ifade etmişti.
Manturov, kapasitelerin korunması, yedeklenmesi ve onarım sürelerinin kısaltılması talimatını vermişti.
Putin, rafinerilerin güvenliğini ağustos ayı sonunda sanayi ve enerji tesisleri dahil kritik altyapıların korunmasına yönelik imzaladığı kararnameyle ilişkilendirmişti.
Tesislerin teçhizat ve korunması için on milyarlarca ruble ayrıldığını kaydeden Putin, kararnamede yer alan geçici yönetim uygulamasının bir kamulaştırma anlamına gelmediğini vurgulamıştı.
Novak, şirketlerin savunma önlemlerini Savunma Bakanlığı ve Ulusal Muhafızlar (Rosgvardiya) ile koordineli yürüttüğünü aktardı.
Rusya
Schröder Rusya’da 22 mağazalı hipermarket zincirinin yönetimine geçti

Almanya’nın eski Başbakanı Gerhard Schröder, Rusya’da faaliyet gösteren perakende zinciri Globus’un stratejik yönetimini üstlendi. Ülkede sekiz bölgede 22 hipermarketi kapsayan ağda görev alan Schröder, gıda tedarikinde ekonomik bağların korunması gerektiğini savundu.
Almanya’nın eski Başbakanı Gerhard Schröder, Rusya’da faaliyet gösteren perakende zinciri Globus’un stratejik gelişim süreçlerini yönetecek.
Rus medya kuruluşu RBK’ya konuşan şirket temsilcisi, OOO Giperglobuş Genel Kurulu kararıyla Schröder’in denetim kurulu üyeliğine getirildiğini duyurdu.
Temsilcinin verdiği bilgiye göre Schröder, Rusya pazarındaki genel yönetim süreçlerine dahil olacak ve şirketin uzun vadeli planlamasına katkı sunacak.
Globus Holding hissedarı ve OOO Giperglobuş’un sahibi Thomas Bruch, basın servisi aracılığıyla yaptığı değerlendirmede, atamanın şirketteki uzmanlık desteğini artırma ihtiyacından kaynaklandığını bildirdi.
Bruch, eski başbakanın Rusya’nın siyasi ve iktisadi hayatındaki uzun yıllara dayanan tecrübesinin, mevcut koşullarda “diyalog odaklı bir yaklaşım” izlemeyi ve yapıcı çözümler geliştirmeyi kolaylaştıracağını kaydetti.
Gerhard Schröder ise ekonomik temasların ve yatırımların sürdürülmesinin önemini vurgularken, gıda tedarik sektörünü temel bir işbirliği alanı olarak niteledi.
Basın servisinin aktardığına göre Schröder, “Kriz dönemlerinde bu bağlar birbirini dinlemeyi ve geleceğe dönük yollar belirlemeyi mümkün kılması açısından ayrı bir değer taşıyor” ifadesini kullandı.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, daha önce yaptığı bir değerlendirmede, Avrupa tarafından Rusya ile yürütülecek diyalog zemini için Schröder’in tercih edilen bir müzakereci olduğunu dile getirmiş ve bu öneriyi kendisine duyduğu yüksek güvenle gerekçelendirmişti.
Putin, 2026 yılında St. Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu (SPIEF) marjında uluslararası haber ajanslarının temsilcileriyle gerçekleştirdiği toplantıda, Schröder’in tutumunu savunma cesaretine sahip bir siyasetçi olduğunu söylemişti.
Rusya Devlet Başkanı, eski başbakanın Kuzey Akım gibi altyapı projelerini hayata geçirerek Almanya sanayisine uygun maliyetli ve güvenilir sevkiyat sağlamayı amaçladığını da anımsatmıştı.
Rusya’daki perakende yapısı OOO Giperglobuş, Ocak 2025’te Almanya merkezli Globus Holding bünyesinden ayrıldı.
Rusya’nın Merkez Federal Bölgesi’ndeki sekiz bölgede faaliyet gösteren ağın bünyesinde, 2025 yılı sonu itibarıyla 22 hipermarket yer alıyor. Şirket, faaliyetlerini doğrudan ana şirketin finansmanına bağlı kalmaksızın kendi öz kaynaklarıyla yürüttüğünü açıklıyor.
Almanya kökenli zincir, gıda odaklı hipermarket segmentinde orta ve üst gelir grubuna hitap ediyor.
Rusya pazarına 2006 yılında Moskova bölgesindeki Şçyolkovo kentinde açtığı ilk mağazayla giren Globus, 2022 yılı sonrasında ülkeden ayrılmayan az sayıdaki yabancı perakendeci arasında yer alıyor.
Ülkedeki varlığını sürdüren yabancı şirketler arasında Alman Metro Cash & Carry, Fransız Auchan ve eski adı Leroy Merlin olan Lemana PRO da bulunuyor.
Rusya’da yabancı şirketlerin mülkiyet yapısına dönük idari adımlar ise genişliyor.
Vladimir Putin, eylül ayı ortasında imzaladığı kararnameyle Auchan, Lemana PRO, lojistik şirketi FM Logistic ve Nestle’nin Rusya operasyonlarının yönetimini L.E.V. Management şirketine devretti. 28 Eylül’de ise Metro’nun ülkedeki ticari varlıkları UK Torg Rus yönetiminin idaresine verildi.
Diplomasi5 gün önceEast-West Forum İstanbul’da toplandı: Çok kutupluluk geri döndürülemez
Asya2 hafta öncePakistan’a Katar’dan ikinci LNG sevkiyatı yapılacak
Diplomasi1 hafta öncePalantir nasıl Ukraynalıları kobay faresine dönüştürdü?
Diplomasi1 hafta önceEast-West Forum İstanbul’da kapılarını açıyor
Asya2 hafta önceSoftBank, OpenAI yatırımı için 11 milyar dolar borçlanacak
Dünya Basını1 hafta önceTarihçi Emmanuel Todd: Avrupa Rusya konusunda tehlikeli bir fanteziye kapıldı
Ortadoğu2 hafta önceKörfez ülkeleri, İran ile ilişkilerin “resetlenmesini” istiyor
Rusya1 hafta önceRusya’dan notlar: Siperler, kuryeler ve 9. Duma seçimleri











