Bizi Takip Edin

DİPLOMASİ

NATO Bakanlarından Çin’le ilişkilerde ‘tedbir’ vurgusu

Yayınlanma

Romanya’nın başkenti Bükreş’te 29-30 Kasım tarihlerinde düzenlenen NATO Dışişleri Bakanları Toplantısı sona erdi.

NATO Dışişleri Bakanları toplantıda öncelikli olarak, Ukrayna’nın en acil ihtiyaçlarını ve Kiev’e uzun vadeli desteği ele aldı. Müttefikler, Ukrayna’ya sürekli askeri desteğin, özellikle de ek hava savunmalarının gerekli olduğu konusunda anlaştılar. Ayrıca Ukrayna’ya yakıt ve jeneratörler de dahil olmak üzere yardım sağlayan NATO’nun Kapsamlı Yardım Paketine ek katkılarını duyurdular.

Ukrayna’nın üyeliği gündemde değil

Ancak Ukrayna’nın NATO’ya üyelik talebine ilişkin somut bir adım atılmadı. Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, “Şuanda en acil görevimiz Ukrayna’nın Avrupa’da egemen, bağımsız, demokratik bir devlet olmasını sağlamak. Bunu gerçekleştirmek için, Ukrayna’ya askeri, ekonomik, mali ve insani destek için elimizden geleni yapmamız gerekiyor. Biz şuanda tam olarak bunu yapıyoruz. Ukrayna bağımsız bir egemen devlet olarak savaşı kazanmazsa, bu durumda elbette üyelik konusu masada olmaz. Çünkü Ukrayna’da aday bir üyemiz olmayacak. Dolayısıyla, Ukrayna’nın ne zaman üye olabileceği hakkında düşünceniz ne olursa olsun, bu konunun masada olmasının ön koşulu Ukrayna’nın galip gelmesidir ve biz Ukrayna’nın bunu yapmasına yardımcı oluyoruz” ifadelerini kullandı.

Rusya’nın komşularına silah ‘güvencesi’

Bakanlar Kurulu’nun son oturumuna Bosna Hersek, Gürcistan ve Moldova Dışişleri Bakanları da  katıldı. NATO, Rusya’nın bu üç komşusuna ‘istikrarsızlaşma’ tehdidi üzerinden güvence vermeye ve bu ülkelerle bağlarını sağlamlaştırmaya çalışıyor. Stoltenberg bu ülkeleri, “Rusya’nın baskısıyla karşı karşıya olan” ülkeler diye tarif etti. Bu kapsamda NATO müttefikleri, güvenlik ve savunma kurumlarını iyileştirmek için kapasite geliştirme, reform ve eğitim de dahil olmak üzere bu üç ortağa özel desteği artırma konusunda anlaştılar. Stoltenberg bu ülkeleri korumanın, “NATO’nun da çıkarına olduğunu” sözlerine ekledi.

Oturumlara ayrıca, İttifaka davetli olan, Finlandiya ve İsveç de katıldı.

‘Yeni Soğuk Savaş istemiyoruz’

Dışişleri bakanları, Çin’in iddialı askeri gelişmelerini, teknolojik ilerlemelerini ve büyüyen siber ve hibrit faaliyetlerini değerlendirdiler. Pekin-Moskova işbirliğine dair endişelerini dile getiren bakanlar, ayrıca, Hint-Pasifik bölgesindeki ortaklarla ve Avrupa Birliği ile İttifakın işbirliğini güçlendirmeye devam etmenin önemini vurguladılar.

Ancak diğer yandan, e Çin ile yapıcı bir diyalog sürdürme ve ortak sorunlar üzerinde birlikte çalışma isteğini dile getirdiler. Çin’e olan bağımlılığı azaltma vurgusu yapan bakanlar, diğer yandan, Çin ile ticaret yapmaya ve ekonomik olarak ilişki kurmaya devam edeceklerini vurguladılar.

Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Macaristan Dışişleri Bakanı Peter Szijjarto, “NATO’nun, Çin karşıtı bir bloğa dönüşmesini istemeyiz. Yeni bir soğuk savaş riski istemiyoruz, yeterince sorunumuz var” dedi.

Macaristan’ın Çin ile ilişkilerini değerlendiren Szijjarto, “Çin ile karşılıklı saygıya dayanan ve karşılıklı çıkar sağlayan işbirliğinin gerçekten mümkün olduğunu açıkça kanıtladık” ifadelerini kullandı.

DİPLOMASİ

AB ve ABD’den İran’a yeni yaptırım hazırlığı

Yayınlanma

Geçen cumartesi gecesi İran’ın İsrail’e yaptığı misillemenin ardından batılı ülkeler Tahran’a karşı yeni yaptırımlar için hazırlık yapıyor.

ABD Temsilciler Meclisi dün (15 Nisan), İran’ın İsrail’e yönelik misillemesine tepki olarak gündeme getirilen yasa tasarısı paketinin bir parçası olarak, Çin’in İran’dan ham petrol alımına karşı koymayı amaçlayan yasayı ezici bir çoğunlukla kabul etti.

Yasa 383’e karşı 11 oyla onaylandı ve başkanlık vetosunu aşmak için gereken sayıyı aştı. Tasarı şimdi Senato’da oylanacak.

‘H.R. 5923’ adlı yasa tasarısının özetine göre, 2023 İran-Çin Enerji Yaptırımları Yasası, İran’a yönelik ikincil yaptırımları, Çin finans kurumları ile yaptırım uygulanan İran bankaları arasında petrol ve petrol ürünleri alımında kullanılan tüm işlemleri kapsayacak şekilde genişletiyor. Yasa ayrıca ABD’nin her yıl Çinli finans kuruluşlarının yaptırım uygulanabilir davranışlarda bulunup bulunmadığına dair bir tespit yapmasını gerektiriyor.

Özete göre İran’ın günde yaklaşık 1,5 milyon varil petrol ihracatının %80’ Çin’de ‘çaydanlık’ olarak bilinen bağımsız rafinerilere gönderiliyor. New York Cumhuriyetçi Temsilciler Meclisi üyesi Mike Lawler tarafından sunulan tasarı, Çinli bir finans kuruluşunun İran’dan petrol satın almak için yaptığı herhangi bir işlemin, yaptırım amaçları doğrultusunda ‘önemli bir finansal işlem’ olarak nitelendirileceğini açıklığa kavuşturuyor.

Kasım ayında Temsilciler Meclisi Finansal Hizmetler Komitesi tarafından oybirliğiyle onaylanan tasarı, genellikle iki partinin desteğini alan yasaları geçirmek için kullanılan hızlandırılmış bir prosedür kapsamında pazartesi günü ele alınması planlanan İran’la ilgili birkaç tasarıdan biri.

Danışmanlık firması ClearView Energy Partners pazartesi günü müşterilerine gönderdiği bir notta, yaptırımların yasalaşması ve uygulanması halinde benzin fiyatlarında galon başına 20 sente varan bir artışa neden olabileceğini söyledi.

Öte yandan Bloomberg’in haberine göre Avrupa Birliği de, İsrail’e yönelik saldırılarının ardından İran’a uygulanan yaptırımların nasıl genişletilebileceğini araştırıyor.

Haberde konunun önümüzdeki hafta AB dışişleri bakanlarının oturumunda ele alınacağı belirtildi.

Okumaya Devam Et

DİPLOMASİ

Reuters: Ukrayna, Karadeniz’de seyrüsefer konusunda Rusya ve Türkiye ile yaptığı müzakereden çekildi

Yayınlanma

Rusya, Ukrayna ve Türkiye iki aydır Karadeniz’de seyrüsefer güvenliğine ilişkin bir anlaşmayı müzakere ediyordu ve metin üzerinde uzlaşmaya yakınlaşılmıştı.

Reuters‘ın dört kaynağa dayandırdığı haberine göre Kiev yönetimi, son anda anlaşmadan vazgeçti.

Haberde, tarafların taslak metin üzerinde geçen ay mutabakata vardığını bildirdi.

Habere göre Ukrayna belgeyi imzalamadı, ancak Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 30 Mart’ta anlaşmayı kamuoyuna duyurmasına da karşı çıkmadı.

Kaynaklardan biri “Ukrayna, son anda beklenmedik bir şekilde anlaşmadan çekildi ve anlaşma rafa kaldırıldı,” dedi.

Anlaşma, ticaret gemilerinin Karadeniz’de serbest ve güvenli seyrüseferini garanti altına almayı amaçlıyordu.

Rusya ve Ukrayna, askeri olmayan mallar taşıyan gemileri hedef almayacaklarına dair teminat vermek zorundaydı. Türkiye ise arabulucu konumundaydı.

Şubat ayında BM Genel Sekreteri António Guterres, Rusya ve Ukrayna liderleri Vladimir Putin ve Valdimir Zelenskiy ile Erdoğan’a birer mektup göndererek ticaret ve gıda tedarikinin devam edebilmesi için Karadeniz’de seyrüsefer güvenliğinin sağlanması çağrısında bulunmuştu.

Güvenlik garantileri, Rusya’nın tahıl anlaşmasından çekildiği Temmuz 2023’te geçerliliğini yitirmişti.

Okumaya Devam Et

DİPLOMASİ

Politico: Scholz ve Nehammer, Borrell’in Gazze tutumuna çıkıştı

Yayınlanma

Politico’nun iddiasına göre, mart ayında AB liderlerinin bir araya geldiği bir toplantıda Almanya Şansölyesi Olaf Scholz ve Avusturyalı mevkidaşı Karl Nehammer, AB diplomasi şefi Josep Borrell’i Gazze’de ölü sayısı artarken İsrail’e yönelik aylardır sürdürdüğü açık eleştirileri nedeniyle eleştirdi.

Yine de aynı zirvede grup, 27 AB hükümet başkanı arasında nadir görülen bir oybirliği ile Gazze’de ateşkes çağrısında bulundu.

Borrell’in görevi dış politika ve güvenlik konularında Avrupa Birliği’ni temsil etmek olduğundan, bloğun en üst düzey diplomatının liderler tarafından azarlanması oldukça sıra dışı bir durum. Yetkililerden biri ifadelerin ‘açık’ olduğunu ve diğer Avrupalı liderlerin önünde gerçekleştiğini söyledi. Scholz ve Borrell’in Avrupa Parlamentosu’nda (AP) aynı ‘Sosyalist’ aileye mensup olmaları durumu daha da garip hale getirdi.

Politico’ya konuşan diğer iki AB diplomatı, Berlin ve Borrell arasındaki ilişkilerin, 2021 yılında Moskova’daki bir basın toplantısında, Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un Rus muhalefet lideri Aleksey Navalnıy’ın askeri düzeyde bir sinir gazı ile zehirlendiğine dair şüphe duyduğu açıklamalarına AB dış politika şefinin tepki vermemesinden bu yana kötüleştiğini söyledi.

Savaşın başlamasından bu yana Avusturya, AB karar alma süreçlerinde, örneğin İsrailli yerleşimcilere yönelik yaptırımlar konusunda Almanya’ya kıyasla daha İsrail yanlısı bir tutum sergiledi.

Ekim saldırısından sonraki aylar boyunca 27 AB lideri savaş konusunda bölünmüş durumdaydı. Avusturya ve Almanya’nın yanı sıra Macaristan ve Çek Cumhuriyeti İsrail yanlısı seslerin yükseldiği ülkeler oldu. Borrell’in ülkesi İspanya, İrlanda ve Belçika ise Avrupa’daki tartışmalarda İsrail’e karşı daha eleştirel bir tutum sergiledi.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English