Bizi Takip Edin

AVRUPA

Orta Avrupa’daki ‘Vişegrad’ ittifakında Macar çatlağı

Yayınlanma

Orta Avrupa’da Çekya, Macaristan, Polonya ve Slovakya’dan oluşan “Vişegrad Dörtlüsü (V4)”, Kösice’de bir araya geldi. 1991 yılında sosyalist bloğun dağılmasının hemen ardından kurulan ve 14. yüzyıldaki Vişegrad Kongresinde bir araya gelen Bohemya, Polonya ve Macaristan liderlerine atıfla ismi konan ittifak, Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle çatırdıyor.

Toplantıdan önceki hafta, Macaristan’ın Rusya’ya “yumuşak” yaklaşmasının yarattığı gerilim ile dörtlünün birlikteliği korumak için ortaklıklara yaptığı vurgu arasında gidip geldi. 

Örneğin, standart V4 meclis başkanları toplantısı, Çekya Temsilciler Meclisi Başkanı Markéta Adamová’nın Budapeşte’ye yönelik sert sözleri nedeniyle iptal edildi. Adamová, Macaristan’ın Rusya’nın “truva atı” olduğunu söyleyince Orban’ın memleketinde kıyamet koptu. Senato Başkanı Miloš Vystrčil de Macaristan’ın Rusya ile tek başına müzakere ederek AB içindeki birliği bozduğunu savundu.

Öte yandan Çek medyası, meclis başkanları toplantısının iptaline Macaristan’ın Rusya yanlısı tutumunun neden olduğunu ileri sürdü. İddiaya göre bu nedenle Polonya ve Çekya temsilcileri toplantıya katılmama kararı aldı.

Orban’ın atkılı görüntüsü gerilimi artırdı

Macaristan Başbakanı Viktor Orban’ın Facebook sayfasında yayınlanan bir görüntü de Doğu Avrupa’yı karıştırdı. Görüntülerde, geçen Pazar günkü Macaristan-Yunanistan müsabakası sırasında futbolseverlerle birlikte olan Orban’ın, “Büyük Macaristan” haritasının olduğu bir atkı taktığı görülüyor.

Orban’ın atkısı, haritanın yayıldığı Romanya ve Ukrayna’da büyük tepkiyle karşılandı. Romanya, Macar Büyükelçisine görüntüleri “sert bir şekilde kınadıklarını” bildirirken, Ukrayna Dışişleri Bakanlığı da Macaristan’dan resmi bir özür talep etti.

Romanya’da 1,2 milyon, Ukrayna’da 150 bin civarında etnik Macar yaşıyor. Büyük Macaristan haritasında ise bugünkü Avusturya, Hırvatistan, Sırbistan ve Slovakya toprakları da yer alıyor. 

Bu tartışmalara bir gönderme olarak, V4 toplantısında Slovakya Başbakanı Eduard Heger, Macar mevkidaşına üzerinde “Slovakya” yazan bir atkı hediye etti. Heger, Twitter’dan bu fotoğrafı paylaşarak, “Malum kış yaklaşıyor, kendisine yeni bir atkı verdim,” ifadesini kullandı.

Toplantıdan ‘ortaklıklara vurgu’ çıktı: AB’den memnuniyetsizlik

Liderler toplantısından sonra açıklama yapan Çek Başbakan Petr Fiala, fikir ayrılıklarına rağmen dörtlünün Ukrayna’ya yardım konusunda ortak bir tutuma ulaştığını söyledi. Liderler, V4’ün geleceğine enerji güvenliği, yasa dışı göç ve sınır korumanın zemininde yürüyeceklerini belirttiler.

Toplantının ardından yapılan basın toplantısında konuşan Orban, Rusya’nın Avrupa’nın güvenliğine tehdit haline gelmesine izin verilmemesi gerektiği konusunda mevkidaşlarıyla aynı fikirde olduğunu söyledi. Orban, buna rağmen, 2023 yılında AB’nin Ukrayna’ya yapacağı 18 milyar avroluk yardım paketini engellemeye devam edeceğini bildirdi.

Orban, doğu komşusuna ikili ilişkiler çerçevesinde yardım edeceklerini kaydetti. Bu yardımı Macar bütçesinde ayırdıklarını belirten Orban, bununla birlikte AB’nin bu konuda ortak bir borca girmesini desteklemeyeceklerini sözlerine ekledi.

Macaristan hükümeti, Ukrayna’ya silah temin etmeyi ya da Avrupa ülkelerinden temin edilen silahların kendi topraklarından geçmesini istemiyor. AB’nin Rusya karşıtı yaptırımlarına itiraz ediyor ve Rusya ile ikili görüşmeler yoluyla yeni enerji anlaşmaları yapmaya çalışıyor.

Çek lider Petr Fiala, V4 ittifakının “daha iyi günler gördüğünü” kabul ederek, bu durumda Macaristan’ın farklı tutumlarının önemli rol oynadığını söyledi. Polonya Başbakanı Mateusz Morawiecki ise son haftalarda V4’ün sürekli farklılıklarıyla gündeme geldiğini ama toplantıda “olumlu sonuçlara” ulaştıklarını kaydetti.

Morawiecki, özellikle göçmen meselesi konusunda dört ülkenin de aynı konumda olduğunu söyleyerek, Avrupa Komisyonu’na Orta Avrupa’ya destek olma çağrısı yaptı. Orban da, Ukrayna savaşının daha da uzaması halinde göçün artacağını, AB’nin Doğu Avrupa ülkeleri üzerindeki yükü paylaşması gerektiğini söyledi. V4 ülkeleri, Balkanlar’dan gelen göç baskısı konusunda da Macaristan’a yardım etmeye devam edeceklerini açıkladılar.

Ayrıca 1 Aralık’ta 2 bin Slovak doktorun düşük ücretler ve kötü çalışma koşulları nedeniyle istifa edeceği yönündeki tehditlere karşı komşu ülkelerden doktor gönderilebileceği konuşuluyor.

Polonya lideri, AB tarafından Rus gazı için belirlenen tavan fiyatının da yüksek olduğunu kaydetti. Yine Avrupa Komisyonu’na seslenen Morawiecki, bu konuda eldeki araçların kullanılması gerektiğini ama Brüksel’in “bilinçli bir savsaklama” içerisinde olduğunu savundu.

Macaristan’ın İsveç ve Finlandiya tutumu değişti iddiası

Öte yandan İsveç ve Finlandiya’nın NATO üyeliğini Türkiye ile birlikte henüz onaylamayan diğer NATO ülkesi Macaristan’ın bu konuda olumlu tutum alacağı V4 grubunun diğer ülkelerinin liderleri tarafından basına açıklandı. Fakat Aralık ayındaki meclis oturumunda bu meselenin görüşüleceği tahminine rağmen, Orban İsveç ve Finlandiya’nın üyeliğinin “gelecek yılın başlarında” karara bağlanacağını açıkladı.

AB yetkilileri, Macar hükümetinin İsveç ve Finlandiya’nın NATO üyeliğini onaylamayı hâlâ bekletmesinin “pazarlık” amacıyla olduğuna inanıyor. Buna göre, Budapeşte, İskandinav ülkelerinin NATO’ya katılımını sağlaması karşılığında AB’nin transferini durdurduğu fonları elde etmek istiyor.

AVRUPA

Fransız parlamentosunun başkanı Macron’un seçtiği isim oldu

Yayınlanma

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un Ulusal Meclis başkan adayı perşembe günü yeniden seçilerek, Macron’un ittifakının seçimlerde yenilgiye uğramasına rağmen yeni bir hükümet kurma şansına sahip olduklarını gösterdi.

Yaël Braun-Pivet, muhafazakâr milletvekillerinin desteğini alarak ve Yeni Halk Cephesi (NFP) ve Ulusal Birlik’ten (RN) adayları yenerek, milletvekilleri tarafından yapılan üç tur oylamanın ardından yeni meclisin başkanı seçildi.

Braun-Pivet, 207 oy alan Komünist Parti vekili André Chassaigne’e karşı 220 oy aldı. RN üyesi Sébastien Chenu 143 oyla üçüncü, son olarak Merkezciler üyesi Charles de Courson 12 oy aldı fakat 3. tur oylamadan çekildi.

Macron’un ittifakı, haziran ayında yapılan erken parlamento seçimlerinin ardından soldan daha az sandalyeye sahip olmasına rağmen yeniden seçildi. Mecliste hiçbir grup çoğunluğa sahip değil.

Bir önceki mecliste başkan olarak görev yapan Braun-Pivet, “Son birkaç hafta çok gergin geçti. Ülkenin üçe bölündüğünü, parçalanmış bir ülke olduğunu gördük,” dedi.

Ulusal Meclis başkanlığı Fransa’daki en önemli dördüncü devlet görevi.

Komünist parti milletvekili ve sol ittifakın meclis başkanı adayı olan ve 13 oyla kaybeden André Chassaigne, seçimin Macron ile sağ arasındaki “doğal olmayan bir ortaklık tarafından çalındığını” söyledi.

NFP içinde yer alan La France Insoumise’den (Boyun Eğmeyen Fransa – LFI) müttefiki Mathilde Panot ise sonucun Fransız demokrasisi için “korkunç bir sinyal” olduğunu söyledi.

Marine Le Pen’in RN partisinden üst düzey bir milletvekili ise, her şeye yine mecliste değil Élysée Sarayı’nda karar verileceğini söyledi.

Seçimlerin 7 Temmuz’daki son turundan sonra Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, görevden ayrılan Başbakan Gabriel Attal’ı geçici olarak görevde kalmakla görevlendirdi. Meclis başkanının seçimi, bir parlamento grubu ve müttefiklerinin başbakanlık iddiası için olası bir atlama taşı olarak görüldüğü için özel bir önem kazandı.

Başkan parlamentodaki tartışmaları denetliyor, anayasa mahkemesi gibi kritik görevlere atamalar yapıyor ve yasa tasarılarını incelenmek üzere sevk edebiliyor.

Okumaya Devam Et

AVRUPA

Leyen, manifestosunda Çin’i hedef aldı

Yayınlanma

Ursula von der Leyen Perşembe günü yaptığı açıklamada, Avrupa Komisyonu başkanlığı için ikinci dönem adaylığının bir parçası olarak “Çin’i Tayvan’ı işgal etmekten caydırmaya” çalışacağını söyledi.

“Hint-Pasifik bölgesi dünyanın geleceği için belirleyici bir bölge haline geldi,” diyen Leyen, Avrupa’nın Seçimi başlıklı manifestosunda şu ifadelere yer verdi.

Leyen, “Ortak zorluklarla karşı karşıya olduğumuz Japonya, [Güney] Kore, Yeni Zelanda ve Avustralya ile birlikte çalışacağız… Bu, Çin’i, özellikle Tayvan konusunda, statükoyu askeri yollarla tek taraflı olarak değiştirmekten caydırmak için birleşik devletçiliğimizin tüm yelpazesini kullanmaya yönelik ortak çabalarımızı da içeriyor,” diyerek bugüne kadarki en net açıklamasını yaptı.

ABD böyle bir savaşın 2027 yılına kadar, Leyen’in olası ikinci görev süresinin ortasına kadar gerçekleşebileceğine inanıyor.

Leyen’in Tayvan konusunda birlikte çalışma sözü verdiği dört ülke aynı zamanda NATO’nun dört Hint-Pasifik ortağı.

Leyen manifestosunda ayrıca Çin’in askeri harcamalarındaki hızlı artışa karşı uyarıda bulundu.

Belgede, “2019‘dan 2021’e kadar AB’nin savunma harcamalarının toplamı yüzde 20 arttı. Bu süre zarfında Rusya’nın savunma harcamaları neredeyse yüzde 300, Çin’in ise neredeyse yüzde 600 arttı,” deniyor.

Okumaya Devam Et

AVRUPA

Fransa yakın gelecekte 2100 Ukrayna askerini eğitecek

Yayınlanma

Fransa, bu yıl 2100 Ukraynalı askeri eğiterek ve silah ve üniforma sağlayarak Ukrayna Silahlı Kuvvetleri için tam teşekküllü bir tugay kurmayı planlıyor.

France 3 televizyonunun haberine göre Ukrayna ordusu, Fransız askerlerinin normalde denizaşırı görevlere gitmeden önce eğitildikleri Fransa’daki eğitim üslerinde pratik yapacak.

Televizyon kanalı, askerlere zırhlı araç sürüşüyle ilgili eğitimin de verileceğini belirtti.

Eğitimin süresi iki ay olarak tasarlandı.

Fransız Silahlı Kuvvetlerinin üst düzey yetkilileri, konuya ilişkin henüz bir yorum yapmadı.

Haberde, eğitim hedefinin Aralık 2024’e kadar Ukrayna ordusu için bir tugay hazırlamak olduğu bilgisine yer verildi.

Bu kapsamda Ukrayna ordusuna 128 VAB zırhlı personel taşıyıcı, 18 Caesar kundağı motorlu obüs ve 24 hafif tank teslim edilecek.

Paris ayrıca 2024 yılında Kiev’e askeri kamyonlar, tanksavar güdümlü füzeler ve radarlar da tedarik edecek.

ABD, Ukrayna’ya askeri yüklenici gönderilmesine yönelik yasağı kaldıracak

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English