Rusya
Rus yatırımcılar yargı hakkının sınırlandırılmasını Merkez Bankasına şikayet etti

Rusya Bireysel Yatırımcılar Birliği (AVO), aracı kurumların sözleşmelere yargı yeri olarak kendi merkezlerini eklemesini Rusya Merkez Bankası ve Ulusal Menkul Kıymetler Piyasası Katılımcıları Birliğine (NAUFOR) şikayet etti. AVO, bu durumun bireysel yatırımcılar için aşılmaz bir engel oluşturduğunu belirtirken, NAUFOR uygulamada bir sorun olmadığını ve mevcut sistemin gıyabi yargılamaya izin verdiğini açıkladı.
Rusya Bireysel Yatırımcılar Birliği (AVO), bireysel yatırımcıların yargısal korumaya erişiminin sistemli bir şekilde sınırlandırılması uygulaması nedeniyle Rusya Merkez Bankası ve Ulusal Menkul Kıymetler Piyasası Katılımcıları Birliğine (NAUFOR) başvurdu.
Rusya Merkez Bankası Başkanı Elvira Nabiullina ve NAUFOR Başkanı Aleksey Timofeyev hitaben yazılan mektubun metni birliğin resmi internet sitesinde yayımlandı.
Şikayete konu olan husus, aracı kurumların müşterilerine herhangi bir alternatif sunmadan, hizmet yönetmeliklerine olası uyuşmazlıkların yalnızca aracı kurumun bulunduğu yerde görülmesine ilişkin bir madde eklemesi. AVO, bu şartın Rus yatırımcıların önemli bir kısmı için yargısal koruma önünde aşılmaz bir engel teşkil ettiğini savunuyor.
AVO tarafından gönderilen mektupta, “Rusya menkul kıymetler piyasasındaki milyonlarca bireysel yatırımcı resmi olarak yargısal koruma hakkına sahip görünmekle birlikte, fiilen bu haktan mahrum bırakılmaktadır” ifadesine yer verildi.
Sektör temsilcileri uygulamada sorun görmüyor
NAUFOR Başkanı Aleksey Timofeyev, birçok aracı kurumun yönetmeliğinde uyuşmazlıkların çözüm yeri olarak kurum merkezinin gösterildiğini doğruladı.
Ancak aracı kurumlar birliği, bu uygulamanın bir sorun teşkil etmediği görüşünü taşıyor. Timofeyev konuya ilişkin üç temel hususa dikkat çekti:
Müşterinin aracı kuruma dava açması durumunda bu uygulama, uyuşmazlıkların davalının yerleşim yerinde görülmesine ilişkin genel usul kuralıyla uyumlu.
Timofeyev, “Aracı kurumların müşterilere açtığı davalar neredeyse hiç yaşanmamaktadır. Müşterilerle etkileşim teknolojisi, uyuşmazlıkların mahkeme yoluyla çözülmesini en aza indirmeyi amaçlamaktadır” dedi.
Zengin müşterilerle yakın çalışan en büyük perakende aracı kurumların yönetmeliklerinde, uyuşmazlıkların davacının yerleşim yerinde veya hizmet aldığı ilgili şubede görülmesi öngörülüyor.
Mevcut usul kuralları, mahkemenin nerede olduğuna bakılmaksızın uyuşmazlıkların gıyabında yürütülmesine imkan tanımıyor.
Merkez Bankası basın servisinin konuyla ilgili sorulara henüz yanıt vermediği bildirildi.
Yatırım hesabı ile mevduat hesabı arasındaki fark
AVO, aracı kurum yönetmeliklerinde yer alan özel şart nedeniyle uyuşmazlıkların yalnızca aracı kurumun bulunduğu yerdeki mahkemeler tarafından incelendiğini belirtti.
Birlik bu duruma şu somut örnekleri gösterdi:
Alfa-Bank bünyesinde yatırım hesabı açan bir yatırımcı, uyuşmazlık durumunda yalnızca Moskova’daki Meşçanskiy Bölge Mahkemesine başvurmak zorunda.
BCS şirketinde sözleşme imzalayan bir vatandaş, uyuşmazlığın çözümü için Novosibirsk’teki Tsentralnıy Bölge Mahkemesine müracaat etmek mecburiyetinde.
Birlikten yapılan açıklamada, aracı kurumların bu duruma gerekçe olarak yatırımcının yetki şartını “gönüllü olarak kabul ettiğini” öne sürdüğü aktarıldı.
Ancak AVO, müşterinin sözleşme metninde değişiklik teklif etme imkanı bulunmadığını, müşterinin ya aracı kurum tarafından hazırlanan çok sayfalı standart belgeye katılmak ya da hizmetten tamamen vazgeçmek zorunda kaldığını vurguladı.
Mektupta ayrıca banka ve yatırım hesapları arasındaki asimetriye dikkat çekildi.
Bir Rus vatandaşının banka mevduatına para yatırması halinde kendi ikametgahında yargı yoluna başvurma hakkı bulunurken, aynı parayı aynı bankanın uygulamasındaki yatırım hesabına aktarması durumunda bu hakkı kaybederek başka bir şehirde dava açmak zorunda kaldığı ifade edildi.
AVO, Rusya Anayasa Mahkemesinin daha önce verdiği kararlara atıfta bulunarak, yargısal koruma hakkının sadece mahkemeye başvurma konusundaki resmi imkanı değil, adaletin fiilen erişilebilir olmasını da kapsadığını hatırlattı.
Birlik, vatandaşın yargılama sürecine tam olarak katılabilmesi, mahkemece dinlenmesi ve haklarını etkin bir şekilde savunabilmesi gerektiğini belirtti.
Anayasa Mahkemesinin vurguladığı üzere bu güvencelerin Rusya Anayasası’nın 46. maddesinden doğrudan kaynaklandığı ve adil yargılanmanın temel bir unsuru olduğu kaydedildi.
Birlik açıklamasında şu değerlendirmede bulundu:
“Vatandaşların büyük çoğunluğu başka bir bölgedeki mahkemeye gitmeyecektir. Bu durum, taleplerinin haksız olmasından veya mahkemeye güvenmemelerinden kaynaklanmamaktadır. Bunun nedeni, hakkın korunması için yapılacak masrafların, davanın ekonomik değerinin üzerine çıkmasıdır. İşte bu yüzden aracı kurumun bulunduğu yerdeki yetki şartı, piyasanın profesyonel katılımcısı için konforlu bir alan yaratmaktadır; şikayet sayısı çok olabilir ancak mahkemeye ulaşanlar tek tük kalacaktır.”
Mektupta ayrıca, uzun vadeli yatırımların geliştirilmesinin ve vatandaşların fon piyasasına olan güveninin, erişilebilir ve etkin bir yargısal koruma olmadan mümkün olamayacağı ifade edildi.
AVO, aracı kurum hizmet yönetmeliklerinde vatandaşlara mahkeme yerini seçme hakkının tanınması gerektiğini savunuyor: “Yatırımcılar, davayı aracı kurumun bulunduğu yerde veya kendi ikametgah/bulundukları yerde açabilmeli.”
Birliğe göre bu yaklaşım yatırımcıya haksız bir avantaj sağlamamakta, sadece mevcut dengesizliği ortadan kaldırarak vatandaşın aracı kurumun tescilli adresinin coğrafi konumuna rehin kalmasını engellemiyor.
Bu kapsamda birlik, Rusya Merkez Bankası ve NAUFOR’dan şu adımları atmasını talep etti:
Aracı kurumun bulunduğu yerde tek taraflı yetkilendirme uygulamasının, bireysel yatırımcıların yargısal korumaya erişimi açısından değerlendirilmesi,
Gerçek kişi konumundaki müşteriye, mahkeme yerini aracı kurumun bulunduğu yer veya kendi ikametgahı arasında seçme hakkının verilmesinin değerlendirilmesi.
AVO, yargısal koruma hakkının yatırımcının maddi imkanlarına bağlı olmaması gerektiğini vurguladı: “Bireysel yatırımcılar için mahkemeye erişim, biçimsel bir beyandan ibaret kalmamalı, ikamet edilen yerde hakların korunmasını sağlayan gerçekçi bir mekanizma haline gelmeli.”
Rusya
Rusya’da kripto yasası yürürlüğe girerken Moskova’da gözaltılar başladı

Rusya Federal Güvenlik Servisi (FSB), Moskova’da faaliyet gösteren dokuz kayıt dışı kripto para borsasının faaliyetlerini durdurduğunu açıkladı. FSB’ye göre bu borsalar, telefon dolandırıcılığıyla Rus vatandaşlarından çalınan paraların kripto paraya çevrilerek Ukrayna’daki hesaplara aktarılmasında kullanıldı.
Rusya Federal Güvenlik Servisi (FSB), başkent Moskova’da faaliyet gösteren dokuz kayıt dışı kripto para borsasının faaliyetlerinin durdurulduğunu açıkladı.
RBK’nin haberine göre FSB, bu borsalar üzerinden Ukraynalı dolandırıcılık çağrı merkezlerinin Rus vatandaşlarından çalınan paraları yurt dışına aktardığını ileri sürdü.
FSB’nin açıklamasına göre telefon dolandırıcılarının mağdurları önce kripto para satın almaya yönlendirildi, ardından bu fonlar Ukrayna’daki hesaplara aktarıldı.
Operasyon kapsamında kripto para borsalarında çalışanlar ve dolandırıcılık şebekesine yardım ettiği öne sürülen kişiler dahil 20’den fazla kişi gözaltına alındı. Gözaltına alınanlar arasında 18 ile 25 yaş arasındaki kuryelerin de bulunduğu belirtildi.
FSB’ye göre bu kişiler dolandırılan vatandaşlardan nakit para teslim alıyor, ardından bu parayı yurt dışına aktarılmak üzere kripto para borsalarına ulaştırıyordu.
FSB’nin yayımladığı görüntülerde gözaltına alınan kişiler, işlem noktalarından her gün yaklaşık 30 müşterinin geçtiğini ve günlük ortalama işlem hacminin yaklaşık 30 milyon ruble olduğunu anlattı.
Baza’nın aktardığına göre ise günlük işlem hacmi 1 ila 2 milyon dolara kadar çıkabiliyordu.
Şüpheliler hakkında Rusya Ceza Kanunu’nun 159. maddesinin 4. fıkrası uyarınca “özellikle büyük çaplı dolandırıcılık” suçlamasıyla ceza soruşturması başlatıldı. Şüpheliler 10 yıla kadar hapis cezasıyla karşı karşıya bulunuyor.
Operasyon yeni kripto para yasasıyla aynı döneme denk geldi
Operasyonlar, Rusya’da kripto para piyasasının yasallaştırılmaya başlanmasıyla aynı dönemde gerçekleştirildi.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, kripto paraların dolaşımına ilişkin kuralları belirleyen “Dijital Paralar ve Dijital Haklar Hakkında Kanun”u imzaladı.
Yasanın büyük bölümü 1 Eylül 2026’da yürürlüğe girecek. 1 Temmuz 2027’den itibaren ise dijital para işlemlerinin yalnızca düzenlemeye tabi aracı kuruluşlar üzerinden yapılması gerekecek.
Yeni düzenlemeye göre Rusya içinde mal, iş ve hizmet ödemelerinde kripto para kullanılması yasak olmaya devam edecek.
İstisnalar ise dış ekonomik faaliyetlerdeki ödemeler, madencilere yapılacak ödemeler, ağ komisyonları ile dijital para ve dijital haklara ilişkin işlemler için öngörülüyor.
Kripto para işlemi yapacak yatırımcıların ayrıca bir değerlendirme testinden geçmesi gerekecek.
Rusya Merkez Bankası verilerine göre piyasanın yaklaşık yüzde 98’ini oluşturan niteliksiz yatırımcılar için tek bir aracı kurum üzerinden yıllık en fazla 300 bin ruble işlem limiti uygulanacak.
Rusya
Ukrayna dronları Wildberries deposunu iki haftada ikinci kez vurdu

Ukrayna dronları 7 Ağustos sabahı Yekaterinburg’daki Wildberries lojistik kompleksini vurdu; saldırının ardından yangın çıktı ve mevcut sevkiyatların kabulü geçici olarak sınırlandırıldı. Sverdlovsk Bölgesi Valisi Denis Pasler, hava savunma kuvvetlerinin sekiz dronu imha ettiğini, bunlardan üçünün lojistik merkezinin çatısına düştüğünü ve yaralanan olmadığını açıkladı.
Ukrayna dronları 7 Ağustos sabahı Yekaterinburg’daki Wildberries lojistik kompleksini vurdu. Şirketin basın servisi, saldırı nedeniyle yangın çıktığını, tesiste önceden tahliye yapıldığını ve mevcut sevkiyatların kabulünün geçici olarak sınırlandırıldığını bildirdi.
Wildberries’in açıklamasında, “Saldırı nedeniyle yangın çıktı. Tesiste önceden tahliye yapıldı. Mevcut sevkiyatların kabulü geçici olarak sınırlandırıldı” denildi.
Sverdlovsk Bölgesi Valisi Denis Pasler, hava savunma kuvvetlerinin sekiz dronu imha ettiğini, ancak bunlardan üçünün lojistik merkezinin “çatısına düştüğünü” açıkladı. Pasler, “Yaralanan olmadı” dedi.
Rusya Devlet Başkanı’nın Ural Federal Bölgesi tam yetkili temsilcisi Artyom Joga ise depodan 800 kişinin tahliye edildiğini belirtti.
Bu, Yekaterinburg’daki lojistik merkezine son iki haftada düzenlenen ikinci saldırı oldu. Depo, 25 Temmuz’daki dron saldırısından sonra da çalışmalarını durdurmuştu. O saldırıda da çalışanlar tahliye edilmiş, kimse yaralanmamıştı.
25 Temmuz’daki saldırı, deponun yanındaki otoparka isabet etti. Sverdlovsk Bölgesi Valisi, dron “enkazının düşmesi sonucunda” yaklaşık 300 metrekarelik alanda araçların alev aldığını açıklamıştı.
Yekaterinburg’daki Wildberries deposu, şirketin en büyük tesisleri arasında yer alıyor. 150 bin metrekarelik kompleks, günde 3 milyona kadar ürünü işleyebiliyor ve yaklaşık 120 milyon ürünü depolayabiliyor.
Rusya’da asimetrik İHA saldırılarının makroekonomik sonuçları
Wildberries’in yaklaşık 20 lojistik merkezi saldırıya uğradı
Ukrayna Silahlı Kuvvetleri, Wildberries’in lojistik altyapısını 18 Temmuz’da vurmaya başladı. Verstka’nın hesaplamasına göre, Ağustos başı itibarıyla saldırıya uğrayan depoların toplam alanı 1,5 milyon metrekareyi aştı. Bu, e-ticaret platformunun toplam depo kapasitesinin yüzde 27’sine karşılık geliyor.
Toplamda yaklaşık 20 lojistik merkezi saldırıya uğradı. Bunlar arasında Elektrostal, Krasnodar, Nevinnomıssk, Voronej ve St. Petersburg’daki tesisler de bulunuyor. Bu merkezlerin en az 14’ü yandı.
The Bell’e konuşan e-ticaret sektöründeki kaynaklar, saldırılar nedeniyle Wildberries’in doğrudan zararının 100 ila 200 milyar rubleyi aşabileceğini söyledi. Aynı kaynaklar şirketin toplam para ihtiyacını 1,3 trilyon ruble olarak tahmin etti.
Wildberries’in cirosu da satıcıların ayrılması nedeniyle şimdiden dörtte bir oranında azaldı. Ayrılan satıcıların çoğunun ürünlerini ve işlerini kaybettiği belirtildi.
Rusya
Rusya, yolları insansız hava aracı saldırılarına karşı koruyacak

Rusya’da yolların onarımı için ayrılan kaynakların, insansız hava aracı saldırılarına karşı koruyucu yapılar kurulması için kullanılmasına izin verilmesi planlanıyor. Ulaştırma Bakanlığı’nın hazırladığı düzenleme; yollar, köprüler ve diğer ulaşım altyapısı için ağ, ekran, sundurma, gabion ve sığınak gibi pasif koruma unsurlarının kurulmasını kolaylaştıracak.
Rusya’da yolların onarımı için ayrılan kaynakların, karayollarını insansız hava aracı saldırılarına karşı korumak amacıyla kullanılmasına izin verilmesi planlanıyor.
Ulaştırma Bakanlığı, bu amaçla yürürlükteki mevzuatta değişiklik yapılmasını öngören bir taslak hazırladı.
Başbakan Yardımcısı Marat Husnullin’in talimatıyla devreye konan girişim, karayollarının büyük onarımı, onarımı ve bakımı kapsamındaki çalışmaların sınıflandırılmasına ilişkin düzenlemelerde değişiklik yapılmasını öngörüyor.
Belgenin gerekçesinde, “Ukrayna silahlı oluşumlarının devam eden terör eylemleri nedeniyle yollar ve sanat yapıları dahil ulaşım altyapısı tesisleri insansız hava araçlarının saldırılarına maruz kalıyor. Bu durum, trafik güvenliğini ve vatandaşların hayatını etkiliyor” ifadeleri yer aldı.
Ulaştırma Bakanlığı, yeni yaklaşımın yalnızca vatandaşların güvenliğini artırmayacağını, lojistiği ulaşım yollarının korunmasına bağlı işletmelerin ekonomik zararını da en aza indireceğini düşünüyor.
Kommersant’ın aktardığına göre, değişikliklerin kabul edilmesi halinde bölgeler ve karayolu sahipleri; yollara, köprülere ve diğer karayolu altyapısına saldırılara karşı koruyucu yapıları daha hızlı kurabilecek.
Rusya’da yollar için hava saldırılarına karşı koruma uygulaması sürüyor
Yolları hava saldırılarına karşı koruma uygulaması hâlihazırda da var. Rusya hükümeti, Nisan 2025’te ulaşım altyapısı tesislerinin insansız hava aracı saldırılarına karşı korunmasına ilişkin özel düzenlemeleri içeren bir kararnameyi onayladı.
Belgelerde ağ biçimindeki bariyerler, ekranlar, sundurmalar, gabionlar ve vatandaşlar için sığınaklar gibi pasif koruma araçlarına yer verildi.
Belgorod bölgesinin eski valisi Vyaçeslav Gladkov, Nisan 2026’da Şebekino, Borisovka ve Grayvoron ilçelerinde karşı drone koridorlarının kurulduğunu bildirdi. Bu koridorlar, yol boyunca yerleştirilen ve aralarına ağ gerilen desteklerden oluşuyor.
Yolların yalnızca fiziksel engellerle değil, elektronik harp araçlarıyla ve bazı durumlarda önleyici müdahaleyle de korunması gerektiğini belirten Havacılık İnovasyon Merkezi’nin yönetici şirketinin genel müdürü Pavel Novitskiy, görevin teknik ve teknolojik açıdan karmaşık olduğunu söyledi.
Novitskiy, bununla birlikte söz konusu ihtiyacın “yüksek teknoloji çözümleri için gelecek vadeden bir pazar” oluşturduğunu vurguladı.
Dünya Basını2 hafta önceGlazyev yazdı: Hibrit dünya savaşının devam etmesinin nedenleri üzerine – 1
Diplomasi2 hafta öncePaşinyan’dan Moskova’ya demiryolu resti
Dünya Basını2 hafta önceGlazyev yazdı: Hibrit dünya savaşının devam etmesinin nedenleri üzerine – 2
Dünya Basını2 hafta önceEski NATO yetkilisi Kujat’tan nükleer kış uyarısı
Avrupa2 hafta önce‘Yeraltı ülkesi’ geri geliyor: İsviçre sığınaklarında yeni ‘savaş düzenlemesi’
Dünya Basını1 hafta önceMilyarder Elon Musk: Paranın hiçbir değerinin kalmayacağı döneme giriyoruz
Görüş2 hafta önceAteş altındaki Mısır: Dimyat saldırısı küresel enerji piyasaları için ne anlama geliyor?
Dünya Basını2 hafta önceABD-Japonya ittifakını savaşa hazır hâle getirmek için altı maddelik plan











