Avrupa
Kallas AB dış servisini savundu

AB Dışişleri Servisi başkanı Kaja Kallas, kurumun kapatılmasına yönelik iddialara karşı kurumun faaliyetlerini savundu.
POLITICO’nun gördüğü bir e-postada, bloğun dış politika şefi Kaja Kallas, 5.000 kişilik Avrupa Dış Eylem Servisi (EEAS) personeline yazdığı mektupta, kurumun bloğa “katma değer” sağladığını söyledi.
Kallas, EEAS’ı tamamen Avrupa Komisyonu’nun kontrolü altına almayı da içeren radikal seçenekleri ortaya koyan bir Fransız hükümeti tartışma belgesine yanıt verdi.
Kallas e-postasında, “Özellikle Avrupa’da tam ölçekli bir savaşın sürdüğü bu dönemde, bir ekip olarak Avrupa’ya ne kadar katma değer sağladığımızı vurgulamak isterim,” dedi.
POLITICO’nun içeriğini doğruladığı Fransız belgesi, AB diplomasisinin çok yavaş işlediğini, kurumsal olarak işlevsiz olduğunu ve EEAS ile Başkan Ursula von der Leyen başkanlığındaki Komisyon arasında tırmanan yetki savaşının kurbanı olduğunu şikayet eden ulusal başkentler ve AB yetkililerinden gelen uzun süredir devam eden eleştirilerin ardından geldi.
Bir AB diplomatı, belgenin Fransız dışişleri bakanı veya yardımcıları tarafından onaylanmamış bir iç belge olduğunu ve Fransa’nın resmi tutumunu yansıtmadığını söyledi.
Belge, EEAS’ı tamamen Komisyon’un yetkisi altına almak, temel işlevlerini 27 üye hükümet adına çalışan AB Konseyi’ne devretmek ve Kallas’ın görevindeki rolü güçlendirmek dahil olmak üzere EEAS’ı reforme etmek için üç seçeneğe işaret ediyor.
Fransız Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot, bu yılın başlarında yaptığı bir konuşmada, AB’nin daha güçlü bir diplomatik servise ihtiyacı olduğunu söylemişti.
Tartışmalardan haberdar olan bir AB diplomatı, EEAS’taki sorunların büyükelçiler arasında “günlük tartışma” konusu olduğunu ve Kallas’a kurumun yönetim şekli konusunda bir “uyarı” olarak alınması gerektiğini söyledi.
2024 yılından beri AB’nin baş diplomatı olan eski Estonya başbakanı Kallas, e-postasında reformla ilgili bir tartışmayı memnuniyetle karşıladığını belirtti:
“EEAS, Komisyon ve üye devletler arasındaki ilişki, Servis kurulduğundan beri tartışılmaktadır. Karşı karşıya olduğumuz benzeri görülmemiş jeopolitik zorluklar göz önüne alındığında, bu tartışmaların yeniden ilgi çekmesi ve daha yoğun hale gelmesi son derece doğaldır.”
Kallas, “Bu tartışmayı memnuniyetle karşılıyorum, çünkü bu tartışma, kurumlarımızın ve araçlarımızın vatandaşlarımız için mümkün olan en büyük etkiyi yaratmasını sağlamak gibi tek bir hedefe yönelik ortak bir taahhüdü yansıtıyor,” diye ekledi.
Fakat Kallas, “AB kurumlarının rol ve sorumluluklarının anlaşmalarda açıkça tanımlandığını” vurguladı ve “Bu çerçeve değişmeden kalıyor,” dedi.
Birkaç AB yetkilisi, Yüksek Temsilci rolünün AB’nin Lizbon Antlaşması’nda gerçekten de bahsedilmesine rağmen, “Avrupa Dış Eylem Servisi’nin organizasyonu ve işleyişi, Konsey’in bir kararıyla belirlenecektir,” dedi.
Kallas, yazın ardından dışişleri bakanlarının katılacağı gayri resmi bir toplantıda reform fikirlerini tartışacağını da sözlerine ekledi.
Avrupa
İngiliz sağında rekabet artıyor

İngiliz sağında Reform UK’in ardından Restore Britain da vites artırırken, Nigel Farage’ın partisi MAGA hareketinin desteğini kaybetmek istemiyor.
Bu kapsamda Reform’un içişleri sözcüsü Zia Yusuf, partisinin Trump yönetimi içindeki ve çevresindeki kilit isimler için en önemli İngiliz müttefiki olduğunu ikna etmek amacıyla Washington’a gitti.
Financial Times’a göre Yusuf’un ziyareti, Birleşik Krallık siyasetinin sağ kanadındaki çalkantıyı gözler önüne seriyor.
Artık Reform, göç ve “Batının çöküşü” konularında MAGA mesajlarıyla aynı çizgide olan yeni bir “aşırı sağ” parti olan Restore Britain’dan gelen baskı ile karşı karşıya.
Reform UK’den üst düzey bir isim, Yusuf’un gezisiyle ilgili olarak “Oraya Restore Britain’dan gelen tehdidi ortadan kaldırmaya çalışmak için gitti,” dedi.
Reform UK lideri Nigel Farage uzun süredir Donald Trump’ın müttefiki olsa da, ikilinin ilişkisi kısmen Farage’ın başkanın İngiltere’deki popülaritesinin düşük olduğunun farkında olması nedeniyle mesafeli hale geldi.
Farage’a yakın kişiler, başkanın ilgisinin başka yöne kaydığını söylüyor.
Bu arada, MAGA hareketinin içindeki ve çevresindeki kilit isimler, Restore ve aşırı sağcı Tommy Robinson dahil olmak üzere İngiltere’deki “nativist” ve etno-milliyetçi gruplara ilgi duymaya başladı.
Elon Musk, sosyal medya ağı X’te Restore’un kurucusu Rupert Lowe’un mesajlarını düzenli olarak paylaşıyor.
Lowe, öğrenci Henry Nowak’ın öldürülmesi ve Kuzey İrlanda’daki bıçaklı saldırı konusunda “transatlantik öfke”yi körükledi; her iki olay da sokaklarda ciddi çatışmalara yol açtı.
Reform Partisi, şu anda “medeniyetin çöküşüne” ilişkin transatlantik endişeleri savunan parti olarak kendini yeniden konumlandırmaya çalışıyor.
Yusuf, perşembe akşamı Heritage Vakfı’nda “Britanya’yı Kurtarmak, Batıyı Kurtarmak — Son Şansımız” başlıklı bir konuşma yaptı.
Yusuf ayrıca, kimliği açıklanmayan ABD’li yetkililerle görüşmeye çalışacak. FT, bu yılın başlarında ABD Dışişleri Bakanlığı’nın, Avrupa genelinde MAGA ile bağlantılı düşünce kuruluşlarına ve hayır kurumlarına yardım etmek için mevcut dış yardım fonunu yeniden tahsis etmeye çalıştığını bildirmişti.
Hem Dışişleri Bakanlığı’nın politikası hem de Birleşik Krallık seçim yasası, siyasi partilere doğrudan bağış yapılmasını engelliyor.
Teorik olarak, ABD’nin Reform veya Restore ile bağlantılı diğer kuruluşları finanse etmesi mümkün olabilir.
Konuyla ilgili bilgilendirilen kişilere göre, Reform, Restore ve diğer aşırı sağcı figürlerle bağlantıları olan sağcı bir siyasi örgüt olan Great British PAC, fonların bir kısmını temin etmek için ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilileriyle görüşmeye çalıştı ama şu ana kadar bir görüşme ayarlayamadı.
ABD Dışişleri Bakanlığı, Restore Britain ve Great British PAC ile bağlantılı bir YouTuber olan Carl Benjamin ile görüşeceği yönündeki iddiaları önemsiz gösterdi.
Bir yetkili, “Dışişleri Bakanlığı’nın şu anda bu konuyla ilgili açıklayacağı herhangi bir görüşme yok,” dedi.
Gerçek adı Stephen Yaxley-Lennon olan aşırı sağcı aktivist Robinson, şubat ayında ABD Dışişleri Bakanlığı’nın üst düzey danışmanı Joe Rittenhouse’un konuğu olarak bakanlığı ziyaret etmişti.
Restore’un lideri Lowe, FT’ye verdiği demeçte Musk ile doğrudan görüştüğünü fakat teknoloji milyarderinin partisine henüz herhangi bir para vermediğini söyledi.
Kitle istihbarat platformu Pulsar’a göre, Lowe’un X’teki takipçilerinin üçte biri MAGA ile güçlü bağlara sahip görünüyor.
Bu oran, Farage ve diğer yerli milliyetçi ve aşırı sağcı figürlerin oranından çok daha yüksek.
Pulsar’ın içerik pazarlama başkanı Alex Bryson, Farage’ın Lowe ve Robinson’dan “biraz daha geleneksel ‘Fox News’ muhafazakârları”nı çektiğini, Lowe ve Robinson’ın ABD’deki takipçilerinin ise Nick Fuentes gibi aşırı sağcı çevrimiçi medya figürleriyle daha fazla etkileşimde bulunduğunu söyledi.
Avrupa
Alman komutan Rusya’ya karşı savaşa hazır olma çağrısı yaptı

Almanya Kara Kuvvetleri Komutanı Korgeneral Christian Freuding, ülkesinin en geç 2029 yılına kadar Rusya’nın olası bir saldırısına karşı hazır olması gerektiğini söyledi. NATO istihbaratına dayanan bu öngörüye tüm ittifak üyelerinin katıldığını belirten Freuding, askeri tedarik ve üretimin hızlandırılması çağrısında bulundu.
Almanya Kara Kuvvetleri Komutanı Korgeneral Christian Freuding, Berlin’de düzenlenen ILA 2026 Havacılık ve Uzay Fuarı’nda Politico dergisine verdiği demeçte, Almanya’nın en geç 2029 yılına kadar bir Rus saldırısına karşı hazırlıklı olması gerektiğini söyledi.
Freuding, “Hazır olmalıyız, savaşa hazır olmalıyız” ifadelerini kullandı.
Bu hedefin arkasında NATO istihbaratının verileri olduğunu belirten Freuding, 32 NATO ortağının tamamının, Rusya’nın en geç 2029 yılında veya daha erken bir tarihte bir NATO üyesi ülkeye saldırma kapasitesine ulaşabileceği konusunda hemfikir olduğunu kaydetti.
Berlin yönetiminin askeri alımları hızlandırmak ve üretim kapasitelerini artırmak için şimdiden çok şey yaptığını ifade eden Freuding, “Şu anda en önemli şey hız” dedi.
Diğer yandan, Berlin’deki aynı fuarda konuşan NATO Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Komutan Yardımcısı ve ABD Hava Kuvvetleri Generali Alexus Grynkewich ise Rusya’nın ittifakla bir çatışma arayışında olmadığını dile getirdi.
Rusya’nın Berlin Büyükelçisi Sergey Neçayev, mayıs ayında yaptığı açıklamada, Almanya’nın Rusya ile askeri bir karşı karşıya gelme rotasına girdiğini savunmuştu.
Neçayev, Berlin’in Ukrayna’daki çatışmaya katılmayacağına dair açıklamalarına rağmen silahlanmayı hızlandırdığını, Alman ordusunun (Bundeswehr) mevcudunu artırdığını ve savunma harcamalarını yükselttiğini ifade etmişti.
Almanya Savunma Bakanlığı, nisan ayı sonunda Alman ordusunu Avrupa’nın en güçlü düzenli ordusu yapma hedefini içeren ilk askeri strateji belgesini sunmuştu.
Belgede temel odak noktası, Berlin’in NATO ve Avrupa için bir tehdit olarak tanımladığı Rusya’ya karşı koymak olarak belirlenmişti.
NATO bünyesinde de Rusya ile olası bir çatışmaya ilişkin endişeler sıkça dile getiriliyor. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, üye ülkelere Moskova’dan kaynaklanan tehdit karşısında “saf olmama” çağrısında bulunmuştu.
Rutte daha önce, hükümetlerin savunma harcamalarını artırmaması halinde, Avrupalıların birkaç yıl içinde Rusça öğrenmek zorunda kalabileceğini de iddia etmişti.
Moskova’nın yanıtı
Rus yetkililer ise daha önce yaptıkları açıklamalarda, Rusya’nın Avrupa’ya saldırma niyetinin bulunmadığını defalarca vurguladı.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ülkesinin NATO ülkeleriyle savaşmak için jeopolitik, ekonomik, siyasi ya da askeri hiçbir gerekçesi olmadığını belirtmişti.
Putin, “Rusya’nın NATO’ya saldırmak istediğini uydurdular. Tamamen delirdiniz mi? Bu masa gibi aptal mısınız?” ifadelerini kullanmıştı.
Daha sonra yaptığı bir açıklamada ise Putin, “tüm NATO ülkelerinin Rusya ile savaş halinde olduğunu” öne sürerek Rus ordusunun bugün dünyanın en savaşçı ve en kabiliyetli ordusu olduğunu savunmuştu.
Avrupa
Starmer kabinesinde bütçe çatlağı iki bakanı istifa ettirdi

İngiltere Savunma Bakanı John Healey ve Silahlı Kuvvetler Bakanı Al Carns, savunma politikalarının finansmanına yönelik anlaşmazlıklar nedeniyle görevlerinden istifa etti.
İngiltere hükümeti, Savunma Bakanı John Healey ve Silahlı Kuvvetler Bakanı Al Carns’ın savunma politikalarının finansmanı konusundaki anlaşmazlıklar nedeniyle görevlerinden istifa etmesiyle bir krizle karşı karşıya kaldı.
The Telegraph gazetesinin haberine göre istifalar, kabine içindeki gerilimi su yüzüne çıkardı.
İstifa eden Savunma Bakanı Healey, Başbakan Keir Starmer’a gönderdiği mektupta, Başbakan’ın ülkenin savunması için gerekli kaynakları sağlama konusunda “yetersiz” kaldığını, Maliye Bakanlığının ise bu kaynakları tahsis etmeye “isteksiz” olduğunu belirtti.
Healey, savunma bakanlığı tarafından önerilen askeri yatırım planının “ülkeyi daha az güvenli hale getirebileceğini” ifade etti.
Silahlı Kuvvetler Bakanı Carns ise istifasını açıklarken, hükümetin askeri harcamaların artırılması yönündeki çağrılara kulak tıkadığını ve silahlı kuvvetlere yeterli finansman sağlamadığını dile getirdi.
Mevcut bütçenin “daha sakin zamanlar” için tasarlandığına dikkat çeken Carns, ordunun ise artan tehdit koşulları altında faaliyet gösterdiğini vurguladı.
The Telegraph, Healey ile birlikte iki parlamento özel sekreterinin de görevlerinden ayrıldığını, bu durumun hükümet üzerindeki siyasi baskıyı artırarak kabine içindeki krizi daha da derinleştirdiğini aktardı.
Başbakan Keir Starmer, Healey’nin mektubuna verdiği yanıtta, mevcut savunma planının ordunun ülkenin güvenliğini sağlaması için ihtiyaç duyduğu kaynakları teminat altına alacağını savundu.
Starmer, harcamalardaki artışın adil olması gerektiğini belirterek, aşırı borçlanmanın devlet finansmanını tehlikeye atabileceğini kaydetti.
Gelişmelerin ardından muhalefetteki Muhafazakar Parti lideri Kemi Badenoch, gazeteye yaptığı açıklamada, “Hükümet şu anda tam bir serbest düşüş içinde ve Başbakan bir topal ördek” ifadelerini kullandı.
Reform UK Partisi temsilcisi Danny Kruger ise Starmer’ı “zombi Başbakan” olarak nitelendirdi.
Kabinedeki bu derin görüş ayrılıkları, müttefiklerin savunma harcamalarını artırmasının ele alınacağı G7 ve NATO zirvelerinin hazırlık sürecinde meydana geldi.
Diğer yandan İngiltere Kültür Bakanı Lisa Nandy, mayıs ayında yaptığı açıklamada, olası istifa söylentilerine rağmen Starmer’ın en azından yaz parlamento tatili başlayana kadar görevinde kalacağını belirtmişti.
Lider değişimi tartışmalarını “ateşli spekülasyonlar” olarak nitelendiren Nandy, İşçi Partisi içinde lider değişimi için resmi bir prosedür bulunduğunu ancak bunun henüz işletilmediğini ifade etmişti.
Bu tür haberlerin önemli bir kısmının “gürültü ve saçmalıktan” ibaret olduğunu savunan Nandy, hükümetin iç çatışmalara değil işine odaklanması gerektiğini söylemiş, ancak siyasi geleceğine ilişkin nihai kararın Starmer’ın kendisine ait olduğunu vurgulamıştı.
Başbakan Starmer da daha önce, İşçi Partisinin yerel seçimlerde aldığı zayıf sonuçların ardından istifa edeceğine yönelik iddiaları reddetmişti.
Görüş1 hafta önceXi liderliğinde yükselen Çin diplomasisi: Bütün yollar Pekin’e çıkıyor
Görüş2 hafta önceÇok kutupluluğun çift yönlü asimetrisi: Yeni dünya dengesini nasıl bulacak?
Dünya Basını2 hafta önceABD’li iktisatçı Wolff: Küresel güney artık yeni bir dünya düzeni kuruyor
Görüş1 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 1
Görüş4 gün önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 3
Diplomasi1 hafta önceErmenistan ve ABD, Trump koridoru projesi için anlaşma imzaladı
Görüş2 hafta önceYakut Türkleri Lenin’i tartışıyor
Asya2 hafta önceÇin, Japonya ve Filipinler’in sınır görüşmelerine genişletilmiş deniz devriyeleriyle karşılık verdi












