Asya
Trump yönetimi Kuzey Kore ile diyalog için zemin yokluyor

Trump yönetimi, Kuzey Kore ile diyaloğu yeniden başlatma seçeneklerini değerlendirmek üzere gizli görüşmeler yapıyor ve uzmanlara danışıyor. Axios‘a konuşan kaynaklar, önceki başarısız zirveler ve Pyongyang’ın nükleer ilerlemelerine rağmen Trump’ın Kim Jong-un ile tekrar temas kurmak istediğini ve ekibinin bu olasılığa hazırlandığını belirtiyor.
Üst düzey bir ABD’li yetkili ve konuya aşina üç kaynağın Axios‘a verdiği bilgiye göre, ABD Başkanı Donald Trump yönetimi Kuzey Kore ile diyaloğu yeniden başlatma seçeneklerini değerlendirmek üzere gizlice görüşmeler yapıyor ve dış uzmanlara danışıyor.
Bu durum, Başkan Trump ve Kuzey Kore lideri Kim Jong-un arasında yapılan iki dramatik ancak sonuçsuz kalan zirveden bu yana Pyongyang’ın nükleer kapasitesinde endişe verici ilerlemeler kaydetmesinin ardından geldi.
Henüz somut bir adım atılmamış olsa da, Trump’ın Kim ile —muhtemelen yüz yüze— yeniden bağlantı kurmak istediği ve ulusal güvenlik ekibinin bu senaryoya hazırlandığı belirtiliyor.
Şu an için Kuzey Kore’nin Trump’ın öncelik listesinde alt sıralarda yer aldığı, fakat dünyanın en yeni nükleer gücünün uluslararası gündemden uzun süre uzak kalmasının nadir olduğu ifade ediliyor.
Üst düzey ABD’li yetkili, “Kuzey Korelilerin bugün nerede olduğunu anlamak için kurumları bir araya getiriyoruz. Son dört yılda çok şey değişti. Angajman dahil potansiyel yolları değerlendiriyor, teşhis ediyor ve konuşuyoruz,” dedi.
Brookings Institution’dan kıdemli uzman Andrew Yeo, düşünce kuruluşu uzmanları, mevcut ve eski ABD’li yetkililerin katıldığı “kapalı kapı görüşmelerinin, Trump yönetiminin başka bir Trump-Kim görüşmesi için farklı senaryoları değerlendirdiğini gösterdiğini” söyledi.
Yeo, Trump’ın son altı ay içinde Kim hakkında yaptığı “birçok olumlu açıklamanın” bu yolla ilgilendiğini gösterdiğini ekledi.
Eski bir üst düzey ABD’li yetkili, yönetimin bazı “ilk planlamaları” yaptığını belirtti. Yetkili, Kim’den gelecek “süslü bir mektubun” Trump’ın dikkatini çekmesinin yetebileceğini ve ardından “yarışın başlayacağını” bildiklerini ifade etti.
Perde arkasında, ABD’nin Kuzey Kore’deki çıkarlarını temsil eden İsveç büyükelçisinin geçen hafta Washington’u ziyaret ederek ABD’li yetkililer ve uzmanlarla istişarelerde bulunduğu öğrenildi.
Ziyarete aşina bir kaynak, bu ziyaretin temel amacının Washington’un Pyongyang ile angajman konusundaki genel eğilimini anlamak olduğunu söyledi.
ABD Dışişleri Bakanlığı ve Ulusal Güvenlik Konseyi yetkililerinin de dış uzmanlarla Kuzey Kore üzerine birden fazla yuvarlak masa toplantısına katıldığı bildirildi.
Kaynaklardan biri, bu kapalı toplantılarda gündeme gelen konulardan birinin, eğer görüşmeler başlarsa Kuzey Koreli muhatapların kimler olabileceği olduğunu belirtti.
İlk Trump yönetimi sırasında ABD ile diplomasiye dahil olan —iki zirve dahil— neredeyse tüm Kuzey Koreli yetkililerin tasfiye edildiği veya yeniden eğitime zorlandığı görülüyor.
Stimson Center Kore programı direktörü Jenny Town, “Kuzey Koreliler ABD diplomasisi için yeni bir özel temsilci atamamış görünüyor ve uzun süredir müzakerelere ilgi göstermediler,” değerlendirmesini yaptı.
Town, “Son zamanlarda müzakere beklentileri konusundaki tutumları daha az olumsuz olsa da, henüz olumlu bir şey de söylemediler,” diye ekledi.
Eski üst düzey ABD’li yetkili Axios‘a yaptığı açıklamada, Pyongyang’ın angajmana girme isteğinin görüşmenin niteliğine bağlı olacağını söyledi.
Geçmişteki görüşmelerin nükleer silahlardan arındırmaya odaklandığını belirten eski yetkili, Kim’in bu noktada bu fikri ciddiye almasının pek olası olmadığını ifade etti.
Kuzey Kore’nin nükleer güç statüsünün ülke anayasasında ve Kim ailesi anlatısında kutsallaştırıldığı vurgulandı.
Eski yetkili, eğer görüşme silah kontrolü ve Kuzey Kore’nin nükleer silahlı bir devlet olarak tanınması üzerine olursa, “bu görüşmeleri her zaman yapacaklarını” belirtti.
Fakat bunun, nükleer silahlanma yoluna gidebilecek Güney Kore ve Japonya’yı büyük ölçüde endişelendireceği kaydedildi.
Trump’ın, Kuzey Kore’nin nükleer ilerlemeleri ve daha güçlü diplomatik konumu göz önüne alındığında, ilk dönemindeki gibi Kim üzerinde baskı kurmasının zor olacağı değerlendiriliyor.
İlk Trump döneminde Pyongyang üzerindeki Çin baskısı kritik rol oynamıştı, ancak Pekin’in Trump adına Kim’i tekrar sıkıştırmakla ilgilenmediği biliniyor.
Bu arada Kuzey Kore, özellikle Ukrayna’ya asker gönderdikten sonra Moskova’daki güçlü müttefikiyle bağlarını derinleştirdi.
Üst düzey ABD’li yetkili, Kim’in nükleer ilerlemelerinden Biden yönetimini sorumlu tutarak, “Bugün çok daha kötü bir durumdayız,” dedi, ancak bazı ilerlemelerin Trump döneminde de yaşandığını kabul etti.
Xi, Kim ve Putin Zafer Günü için Kızıl Meydan’da buluşacak mı?
Asya
IEA: Çin’in güneş enerjisi tedarik zincirinin %90’undan fazlası zarar bildiriyor

Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) son raporuna göre, Çin’in önde gelen güneş enerjisi fotovoltaik (PV) üreticilerinin %90’ından fazlası net zarar bildiriyor.
IEA, Renewables 2026 (Yenilenebilirler 2026) başlıklı raporunda yenilenebilir enerji üretim tedarik zincirlerini ele alan bir bölümde, 2025 seviyelerine kıyasla şu anda %10-30 oranında artan güneş modülü fiyatlarının, Çin güneş enerjisi üretim sektöründe kârlılığı yeniden tesis etmek için yeterli olmadığını savunuyor.
Rapora göre, Çin’in önde gelen güneş enerjisi üreticileri ve polisilikon üreticilerinin kümülatif net zararı, 2024’teki yaklaşık 4,4 milyar dolardan geçen yıl neredeyse 5,5 milyar dolara yükseldi.
Ayrıca 2024’ten bu yana 70’in üzerinde şirket iflas veya tasfiye başvurusunda bulundu.
Raporda bunun yanı sıra, 2026’nın ilk üç çeyreği boyunca net kâr marjlarının negatif seyretmesine rağmen, zararların istikrar kazanmaya başladığına dair işaretler olduğu belirtiliyor.
Raporda, “Son çeyreklerde, analiz edilen şirketlerin ortadaki %50’si -%5 ile -%15 arasında net kâr marjı bildirdi; bu aralık, 2024’te kaydedilen %0 ile -%30 arasındaki aralıktan daha dar,” denilirken, iyileşmelerin enerji depolama sistemi entegrasyonu gibi daha yüksek marjlı iş segmentlerine çeşitlendirme yapan şirketlerde yoğunlaştığı da ekleniyor.
Devam eden konsolidasyona rağmen, IEA raporu, güneş enerjisi tedarik zincirlerinin 2031 yılına kadar, özellikle polisilikon ve levha (wafer) üretiminde, Çin’de yüksek düzeyde yoğunlaşmaya devam edeceğini öngörüyor.
Ajans, konsolidasyon aşamasının bilançoları daha sağlam, üretim kapasitesi daha kaliteli ve teknoloji portföyleri daha rekabetçi olan üreticilerin lehine işleyeceğini ve bunun da daha zayıf üreticilerin piyasadan çekilmesini veya devralınmasını hızlandıracağını öngörüyor.
Rapor, konsolidasyonun etkisinin tedarik zinciri genelinde farklılık göstereceğini ve Çin’deki fazla üretim kapasitesinin çoğunluğunu şu anda oluşturan hammadde tedarik aşamalarının daha fazla uyum sağlaması gerekeceğini öngörüyor.
Rapora göre, Çin dışında, belirli güneş enerjisi üreticileri, devam eden küresel üretim kapasitesi fazlasına rağmen kârlı kalmayı başarıyor.
IEA, bu üreticiler için medyan net kâr marjlarının 2023 yılından bu yana genel olarak %10-15 aralığında istikrarlı kaldığını ve kârlılıklarının temelinde teknolojik farklılaşma, yerelleştirme stratejileri ve korunan pazarlara erişimin yattığını açıklıyor.
Raporda ayrıca, Çin dışında, özellikle Hindistan’da güneş enerjisi üretim merkezlerinin ortaya çıktığına dikkat çekiliyor.
IEA, bu merkezlerin öncelikle hücre ve modüllere odaklandığını belirtiyor çünkü bu segmentler, üretim sürecinin baş aşamalarında daha az polisilikon ve levha üretimi gerektiriyor.
Raporda şunlar yazıyor:
“Ticaret engelleri ve sanayi politikaları da yeni üretim kapasitelerinin yerleştirilmesini giderek daha fazla etkiliyor. Fakat mevcut düşük fiyat ortamında, yeni üreticilerin hedef pazarlarında teknolojik farklılaşma, politika desteği, yerel içerik avantajları veya güçlü iç talep gibi net rekabet avantajlarına ihtiyacı var.”
IEA’nın tahminlerine göre, mevcut iflas hızının devam ettiği ve önemli yeni yatırımların yapılmadığı bir senaryoda, küresel polisilikon üretim kapasitesi 2031 yılına kadar %45’e varan oranda daralabilir.
Piyasa koşulları iyileşir ve yatırım faaliyetleri yeniden başlarsa, bu azalma yaklaşık %15 ile sınırlı kalabilir.
Levha üretiminde de önümüzdeki yıllarda bir konsolidasyon yaşanması bekleniyor; piyasa koşullarına bağlı olarak 2031 yılına kadar kapasitenin tahmini %10-35 oranında azalacağı öngörülüyor.
Güneş pili ve modül üretim kapasitesinin ise %5-15 oranında düşeceği tahmin ediliyor.
IEA’nın raporunda ayrıca, güneş enerjisi üretim şirketlerinin giderek komşu büyüme pazarlarına, özellikle de batarya depolama sektörüne yönelme eğiliminin devam ettiği belirtiliyor.
Raporda, bu değişimin potansiyel olarak daha yüksek kâr marjlarına sahip, daha hızlı büyüyen bir segmente erişim imkânı sunduğu belirtilse de, “genişlemenin talebi yeniden aşması durumunda güneş enerjisi sektöründeki kapasite fazlası dinamiklerinin batarya tedarik zincirine aktarılma riski” olduğu konusunda da uyarıda bulunuluyor.
Asya
Japonya’nın savunma bütçesi F-35 ve füze alımını yarıya indirebilir

Japonya’nın bütçe kısıtlamaları nedeniyle savunma yüklenicilerini beklenen siparişlerde ciddi kesintilere gidileceği yönünde uyardığı bildirildi. Maliye Bakanlığının 2027’den itibaren beş yıl için önerdiği 50 ila 60 trilyon yenlik bütçe, planlanan füze ve F-35 dahil uçak alımlarının yarısının iptal edilmesine yol açabilir.
Reuters’ın konuya aşina dört kaynağa dayandırdığı haberine göre Japonya, bütçe kısıtlamaları nedeniyle savunma sanayisi yüklenicilerini beklenen siparişlerde ciddi bir kesintiye gidileceği konusunda uyardı.
Kaynaklar, Japonya Maliye Bakanlığının geçen hafta 2027’den itibaren beş yıllık dönem için savunmaya 50 ila 60 trilyon yen (313 ila 376 milyar dolar) bütçe ayrılmasını teklif ettiğini aktardı.
Önerilen bu tutar, mevcut beş yıllık planda öngörülen 43 trilyon yenin üzerinde kalsa da Savunma Bakanlığı ile iktidardaki Liberal Demokrat Parti (LDP) yetkililerinin beklediği 80 trilyon yenlik bütçenin altında kalıyor.
Savunma Bakanlığı yetkilileri, yüklenicilerle yürütülen müzakerelerde de 80 trilyon yenlik bütçe beklentisini esas almıştı.
Füze ve uçak alımları yarıya inebilir
Reuters kaynakları, önerilen harcama düzeyindeki düşüşün, Japon ve yabancı tedarikçilerden yapılması planlanan füze ile radara yakalanmayan F-35 savaş uçakları dahil uçak alımlarının yarısına kadar kesilmesi anlamına gelebileceğini kaydetti.
Ajansa konuşan bir kaynak ise revize edilen finansman teklifinin insansız hava aracı siparişlerini etkilemeyeceğini bildirdi.
Japonya’nın en büyük savunma yüklenicileri arasında Mitsubishi Heavy Industries (MHI), Mitsubishi Electric Corporation (MELCO) ve Kawasaki Heavy Industries (KHI) yer alıyor.
Vergi indirimi vaadi savunma bütçesini zorluyor
Maliye Bakanı Satsuki Katayama, güvenlik ve savunma danışma grubunun konuyu henüz bu ayrıntı düzeyinde ele almadığını belirterek savunma harcamaları teklifine ilişkin yorum yapmaktan kaçındı.
Savunma Bakanlığı Sözcüsü, konuya dair “Bir sonraki savunma kapasitesini artırma planının büyüklüğüne ilişkin henüz hiçbir şeye karar verilmedi. Tutumumuz, Japonya’nın savunması için neye ihtiyacı olduğunu belirlemek ve bütçeyi buna uygun şekilde artırmaktır” dedi.
Üç kaynağın aktardığına göre Maliye Bakanlığı yetkilileri, Başbakan Sanae Takaichi’nin gıda ürünlerindeki satış vergisini düşürme vaatleri nedeniyle bütçede sert bir artışı finanse etmenin zor olacağını savunuyor.
Vergi indiriminin yıllık 4,3 trilyon yenlik gelir açığına yol açacağı ve bu açığın döviz rezervleri dahil diğer finansman kaynaklarıyla kapatılması gerekeceği öngörülüyor.
Reuters, Maliye Bakanlığının teklif ettiği savunma bütçesinin iktidar partisindeki güvenlik konusunda sertlik yanlısı isimlerin direnciyle karşılaşmasının muhtemel olduğuna dikkat çekti.
Adının açıklanmaması koşuluyla ajansa bilgi veren iktidar partisi yetkilisi, “Beklenmedik bir durum her an ortaya çıkabilir. Amaç, böyle bir durumu caydırmak ve önlemek için gereken kapasiteyi oluşturmaksa, 50 trilyon yen civarındaki bir tutar değerlendirmeye alınamaz” diye konuştu.
Çin kaygısı ve ABD’nin harcama baskısı sürüyor
Reuters’ın hesaplamasına göre 60 trilyon yenlik harcama teklifi, Japonya’nın savunma harcamalarını gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYİH) yüzde 2’sine çıkarma hedefine ulaşmasına imkan tanımıyor.
Japonya, Çin’in Tayvan’a yönelik olası saldırısı konusundaki endişeler nedeniyle askeri gücünü artırıyor.
Tokyo, olası bir çatışmanın yakındaki Japon adalarını ve önemli deniz yollarını tehdit etmesinden kaygı duyuyor.
Diğer yandan ABD Başkanı Donald Trump, Washington’ın müttefiklerine silahlı kuvvetlerine yönelik harcamalarını artırmaları için baskı yapıyor.
ABD’nin 2026 Ulusal Savunma Stratejisi, dünya genelindeki müttefiklere silahlı kuvvetleri için GSYİH’nin yüzde 3,5’ini, daha geniş güvenlik ihtiyaçları için de yüzde 1,5’ini harcama çağrısı yapıyor.
Japonya kabinesi, ağustosta onayladığı Beyaz Kitap’ta en ciddi güvenlik sınamasını “Çin’in güç veya baskı kullanarak statükoyu tek taraflı değiştirme girişimlerinin yoğunlaşması” şeklinde tanımlamıştı.
Asya
Bangladeş’te işçi temsilcileri asgari ücret teklifini sundu

Bangladeş’in Asgari Ücret Kurulu’ndaki işçi temsilcileri bugün, hazır giyim sektöründeki işçiler için aylık 32.000 takalık (258 dolar) bir asgari ücret önerisinde bulundu.
Öneri, Dakka’nın Segunbagicha semtinde düzenlenen kurulun ikinci toplantısında Asgari Ücret Kurulu başkanına sunuldu.
İşçi temsilcileri, 32.000 takalık asgari ücret önerisini gerekçelendirmek için, devam eden fiyat enflasyonunu, artan yaşam maliyetlerini ve konut giderlerini, ayrıca belirli yasal ve uluslararası hükümleri öne sürdüler.
Bu öneri, son dört yıldır devam eden enflasyonun işçilerin satın alma gücünü aşındırması nedeniyle, işçilerin asgari ücretin 30.000 takaya çıkarılması yönündeki taleplerinin ortasında geldi.
Mevcut aylık asgari ücret, 2023 yılının sonunda açıklanan 12.500 taka.
Asgari Ücret Kurulu Başkanı Syed Azad Subhani, kurulun hazır giyim sektöründeki tüm işçi ve çalışan kategorileri için önerilen asgari ücret yapısını görüşmek üzere ikinci toplantısını gerçekleştirdiğini söyledi.
İşçi tarafının önerisini sunduğunu belirten Subhani, işveren temsilcilerinin ise işgücü yoğun birkaç sanayi bölgesinde yaşanan kargaşa nedeniyle fabrikaları ziyaret etmenin zorluğunu gerekçe göstererek 7 iş günü talep ettiklerini ekledi.
Tartışmanın ardından başkan 4 iş günü izni verdi.
İşçi tarafının önerisinin resmen kabul edildiğini belirten Subhani, bir sonraki toplantıya kadar önerinin sunulmaması halinde kurulun bu öneri olmadan devam edeceği konusunda uyarıda bulundu.
Subhani, birçok işçi örgütü ve federasyonunun bildirimler ve öneriler sunduğunu; kurulun bunlardan bazılarını görüştüğünü belirtti.
Başkan, kurulun bir sonraki toplantıdan önce çeşitli emek yoğun sanayi bölgelerindeki tüm kategorilerdeki fabrikaları ziyaret etme kararı oybirliğiyle aldığını söyledi.
Sektörde yaklaşık 4 milyon işçi istihdam ediliyor ve bunların yaklaşık 4 milyonu da bakmakla yükümlü oldukları aileler olduğunu belirtti.
Subhani, işçi tarafının işçilerin koşullarını, satın alma gücünü, sektörün mali kapasitesini ve ulusal ve uluslararası hükümleri dikkate aldığını belirtti.
İşçi temsilcisine göre, önerilen aylık asgari ücret 1. Kademe için 48.000 taka, 2. Kademe için 43.000 taka, 3. Kademe için 38.000 taka ve 4. Kademe için 32.000 taka.
Subhani, 4. derecenin mevcut en düşük derece ve asgari ücret görüşmelerinde referans noktası olduğunu, ayrıca yeni işe alınan giriş seviyesi veya çırak işçilerin 30.000 taka alacağını açıkladı.
Toplantıda sadece rakamların sunulduğunu, gerekçelendirme, dereceler ve iş sınıflandırmalarının ise bir sonraki haftaki toplantıda tartışılacağını belirtti.
Kurulda yeni atanan işçi temsilcisi Babul Akhter, önerilen ücret artışının piyasa fiyatlarını, enflasyonu, yaşam maliyetlerini, konut kiralarını, sağlık hizmetlerini ve çocukların eğitim masraflarını dikkate aldığını belirtti.
Bu hesaplara göre dört kişilik bir ailenin aylık 45.000–60.000 takaya ihtiyacı olacağını ifade eden Akhter, işçilerin sektörün sınırlı kapasitesini göz önünde bulundurarak taleplerini düşürdüklerini ekledi.
Akhter, hareketi dış güçlerin mi yoksa siyasi güçlerin mi etkilediğini belirlemenin hükümetin ve istihbarat kurumlarının sorumluluğu olduğunu ifade etti.
Akhter, çeşitli kişiler, siyasi partiler ve işçi örgütlerinin kendi gündemlerini takip ediyor olabileceğini eklerken, fabrika sahiplerinin bile kendi çıkarları doğrultusunda protestoları destekliyor ya da karşı çıkıyor olabileceğini ileri sürdü.
Henüz işe dönmemiş olanlara işlerine devam etmeleri çağrısında bulunan yetkili, bir fabrika katındaki anlaşmazlık veya iş durmasının diğer katlardaki işçileri durdurmaması gerektiğini de sözlerine ekledi.
Giyim fabrikası sahiplerinin temsilcisi ABM Shamsuddin, “Aslında teklifimizi bugün sunmamız gerekiyordu ama Dakka ve çevresindeki kaotik durum nedeniyle bu konuya odaklanmak zorunda kaldık ve bu konuya gerektiği gibi konsantre olamadık. Bu nedenle bir hafta süre istemiştik, ancak başkan ve yönetim kurulunun onayıyla teklifimizi dört iş günü içinde yönetim kuruluna sunacağız,” dedi.
Büyük sanayi bölgelerinde yaşanan işçi protestoları, son dört gün içinde yüzlerce fabrikanın kapanmasına neden olarak üretimi aksattı ve ihracatta gecikmeler yaşanacağına dair endişeleri artırdı.
Amerika1 hafta önceMavi dalga, Demokratik Sosyalizm veya laciverdin tonları
Asya2 hafta önceÇin Komünist Partisi’nden ‘demir şapkalı prenslere’ tasfiye uyarısı
Dünya Basını2 hafta önceTarihçi Emmanuel Todd: Fransa’da asıl tehdit Rusya değil Macron yönetimidir
Asya2 hafta önceBangladeş’te konfeksiyon işçilerinin ücret isyanı
Dünya Basını2 hafta önceDemokrasi namına: AB’nin iç düşmana karşı savaşı
Ortadoğu2 hafta önceEisenkot’tan koalisyon için üç şart
Asya2 hafta önceÇin Afrika silah pazarında Fransa ve Batılı ülkelerin yerini alıyor
Görüş2 hafta önceMar-A-Lago’da ‘Mavi Dalga’ Korkusu: Ara Seçim ABD’ye Neler Getirecek?










