Bizi Takip Edin

Amerika

Trump’ın “yasadışı göçmen” operasyonlarında ara bilanço – 1: Gözaltı merkezleri kapasitelerini aştı

Yayınlanma

ABD Başkanı Donald Trump’ın seçim kampanyası sırasında vaat ettiği “yasadışı göçmenleri sınır dışı etme” politikasının nasıl uygulanacağı hâlâ belirsizliğini koruyor.

Beyaz Saray, Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE)  tarafından gerçekleştirilen operasyonlara ilişkin duyuruları yayınlar ve sosyal medyada parlatıyor. 

Örneğin Beyaz Saray’ın sosyal medya hesapları kelepçelenmiş göçmenlerin askeri uçaklara yüklenirken çekilmiş fotoğraflarını paylaşıyor. Baskınlar alışılmadık bir şekilde halka açık şekilde yapılıyor; hatta “Dr. Phil” gibi TV ünlülerinin Chicago’daki bir operasyonu çekmesine bile izin verildi.

Öte yandan POLITICO’nun iddiasına göre, ICE’nin her gün X kanalında duyurduğu günlük tutuklama sayısı, Başkan Barack Obama dönemindeki seviyelerde seyrediyor.

Gözaltına alınanların birçoğunun şiddet içeren bir suç geçmişi yok ve binlercesi de gözaltı kapasitesinin yetersizliği nedeniyle sessizce serbest bırakılıyor.

Bununla birlikte uyuşturucu ve yasadışı göçmenler her gün sınırdan geçmeye devam ediyor.

38 bin yatak kapasiteli şebekede 42 bin gözaltı

CBS’te yer alan bir haberde de, ICE gözaltı merkezlerinde yer kalmaması nedeniyle göçmenlerin serbest bırakıldığı doğrulanıyor.

CBS tarafından elde edilen hükümet içi istatistiklere göre, ICE, Başkan Trump yönetiminde gözaltıların arttığı bir dönemde gözaltı sistemindeki alanın maksimum kapasiteyi aşması nedeniyle, bazı durumlarda günde onlarca olmak üzere bazı göçmen tutukluları serbest bırakıyor.

İç Güvenlik Bakanlığı verilerine göre, salı sabahı ICE gözaltı tesislerindeki kapasite %109’du ve kurum, “kâr amacı gütmeyen” hapishaneler ve ilçe hapishaneleri ağında kağıt üzerinde 38.521 yatak kapasitesine sahip olmasına rağmen 42.000’e yakın göçmeni tutuyordu.

Rakamlar, ICE gözetiminde bulunanların yarısından fazlasının başlangıçta güney sınırı boyunca tutuklandığını gösteriyor. Pazartesi günü ICE’nin yaklaşık 160 göçmeni gözaltından serbest bıraktığını gösteren rakamlar, Demokrat ve Cumhuriyetçi başkanları zorlayan göçmenlik uygulamalarına ilişkin aynı operasyonel ve yasal zorluklarla karşı karşıya kalan Trump yönetiminin bazı göçmenleri serbest bırakmak zorunda kaldığının bir göstergesi olarak görülüyor.

Serbest bırakılanlara ICE tarafından hareketlerini takip etmek üzere elektronik izleme cihazları takılabiliyor. CBS’e yaptığı açıklamada ICE, “geliştirilmiş” operasyonlarının “daha fazla gözaltı kapasitesi gerektiren önemli sayıda suçlu yabancı gözaltısı” ile sonuçlandığını kabul etti.

Serbest bırakılanlara elektronik takip cihazı takılıyor

ICE, “ABD Gümrük ve Sınır Koruma Teşkilatı ve eyalet ve yerel kolluk kuvvetleri ortaklarımızla birlikte çalışmak, Kongreden daha fazla fon talep etmek ve Adalet Bakanlığı göçmenlik hakimlerinden infaz edilebilir nihai sınır dışı kararları olan suçlu yabancıları hızla uzaklaştırmak için dava dosyalarını incelemek de dahil olmak üzere her çözümü araştırıyoruz,” dedi.

ICE ayrıca bazı göçmenlik yasalarının belirli göçmenleri serbest bırakmasını gerektirdiğini belirterek, serbest bırakılanların kurumun gözetimi altında kalmaya devam ettiğini kaydetti.

Trump’ın göreve başlamasından bu yana ICE ülke genelinde tutuklama operasyonlarını artırdı ve eski Başkan Joe Biden’ın görevdeki son yılında günlük ortalama 312 olan gözaltı sayısına kıyasla bazı günlerde 1.000’e kadar çıkan gözaltılar kaydetti.

Trump yönetimi, Biden döneminde ICE tutuklamalarına getirilen bazı kısıtlamaları iptal ederek teşkilata, sabıka kaydı olmayan izinsiz göçmenler de dahil olmak üzere ABD’de yasadışı olarak bulunanların çoğunun peşine düşmesi için geniş bir yetki verdi. 

Fakat ICE tarafından gözaltına alınanlar, kurumun onları sınır dışı etmek için gerekli tüm evrak ve yasal süreci tamamlamasından önce genellikle günlerce, haftalarca ve bazı durumlarda aylarca gözaltında tutulmak zorunda kalıyor.

Bazen bu göçmenler, kendi ülkeleri onları kabul etmediği için sınır dışı edilemiyor ve Yüce Mahkeme bu gibi durumlarda gözaltı süresini sınırlandırıyor. Diğer durumlarda ise hakimler sınır dışı edilmemelerine karar veriyor.

Göçmenler için yeni gözaltı merkezleri: Guantanamo tekrar devrede

Mevcut tesislerdeki sınırlı alan nedeniyle, ICE, Trump’ın ABD tarihindeki en büyük toplu sınır dışı etme kampanyası olacağına söz verdiği şeyi yerine getirmeye çalışırken gözaltı kapasitesini önemli ölçüde genişletmeyi planlıyor.

Teşkilat bir yandan da kendi gözaltı merkezleri ağını genişletmeye çalışıyor. Geçen ay hükümet tarafından yayınlanan bir iç yazışmada ICE’nin her biri 1.000 kadar tutukluyu barındırabilecek 14 yeni gözaltı merkezinin yanı sıra her biri 10.000 yatak kapasiteli dört büyük tesis planladığı belirtiliyordu.

Bununla birlikte ICE gözaltı kapasitesini arttırmak için başka kurumlara da başvuruyor. Savunma Bakanlığı, ICE’ye Colorado’daki bir Uzay Kuvvetleri üssünde göçmenleri gözaltına alma yetkisi verdi ve Guantanamo Körfezi Deniz Üssü, Trump’ın yetkililere oradaki tesisleri büyük bir göçmen gözaltı merkezine dönüştürme talimatı vermesinin ardından salı günü ilk göçmen tutuklu grubunu aldı.

Reuters’in haberine göre, hafta sonu Trump yönetiminin “sınır çarı” Tom Homan, ilçe şeriflerinden federal göçmenlik memurlarının izinsiz göçmenleri yakalamasına ve gözaltına almasına yardımcı olmalarını istedi.

Operasyonel zorluklar belirmeye başladı

Teklifi bilen iki yetkilinin CBS’e verdiği bilgiye göre, Trump yönetimi ayrıca ICE tutuklularını, göçmen aileleri ve çocukları geçici olarak barındırmak ve işlemek için güney sınırı boyunca Sınır Devriyesi tarafından kurulan ve “yumuşak kenarlı” tesisler olarak bilinen büyük çadır alanlarında tutmayı da düşünüyor.

Bu planın uygulanıp uygulanmayacağı belli değil. Yumuşak kenarlı tesisler kısa süreli işlemler için tasarlandığından ve ICE gözaltı merkezleri kadar güvenli olmadığından, önemli operasyonel ve güvenlik zorluklarıyla karşılaşabilir.

Fakat ICE’nin aksine, Sınır Devriyesi’nin gözaltı alanı kapasitesinin oldukça altında. İç Güvenlik Bakanlığının dahili verilerine göre, salı sabahı Gümrük ve Sınır Korumanın gözetiminde 2.000’den az göçmen vardı ve 21.000 kişilik gözaltı kapasitesinin yaklaşık %9’unu kullanıyordu.

Bunun başlıca nedeni, yasadışı geçişlerin son beş yılın en düşük seviyesine yaklaştığı ABD-Meksika sınırındaki göreceli sakinlik. Ocak ayında Sınır Devriyesi, güney sınırını yasadışı yollardan geçen yaklaşık 30.000 göçmeni işlemden geçirdi; bu rakam, hükümet içi rakamlara göre Mayıs 2020’den bu yana görülen en düşük seviye.

Şeriflerle Beyaz Saray arasında sürtüşme yaşanıyor

Trump ve Homan’ın şeriflere, federal yetkililere yardım çağrısı yapmasının ardından şeriflerin ne tepki vereceği de belirsiz.

Bazı şerifler ICE ajanlarına yardımcı olurken, özellikle Demokrat eyaletlerden birçok şerif işbirliği yapmayı reddediyor.

Örneğin Trump’ın kişisel hukuk ekibinin eski bir üyesi olan ve geçen hafta başsavcı vekili olarak atanan Emil Bove III, New York Kuzey Bölgesi ABD savcısının Demokrat Tompkins İlçesi Şerifi Derek Osborne’un “başarısızlığını” araştırdığını söyledi.

Bove 30 Ocak Perşembe günü yaptığı açıklamada “Dün, arama emrine rağmen, yasal statüsü olmayan ve şiddet geçmişi olan bir sanık toplum içine salındı. Federal ajanlar güvenliklerini riske atarak sanığı güvenli olmayan koşullarda takip ettiler,” dedi.

Bove, “ABD Savcılığının potansiyel kovuşturma için bu koşulları soruşturma taahhüdüne” dikkat çekerek, federal kurumlar ile Tompkins County’nin merkezi olan Ithaca şehri tarafından benimsenen yerel sığınak politikaları arasındaki ülke çapındaki savaşa ışık tuttu.

Fox News‘e açıklama yapan Tompkins County Şerif Ofisi, Bove’un açıklamasını “yanlış ve saldırgan” olarak nitelendirdi. Departman, Osborne’un yerel ve eyalet politikasıyla “tutarlı bir şekilde hareket ettiğini” belirtti.

Şerifin ofisi, “Federal göçmenlik uygulama çabalarına herhangi bir müdahale olmamıştır. Adalet Bakanlığı’nın Tompkins İlçe Şerifinin federal kolluk kuvvetlerini tehlikeye atacak herhangi bir şey yaptığı iddiası yanlış ve saldırgandır. Tüm kolluk kuvvetlerinin güvenliği bizim en önemli önceliğimizdir. Aksine, Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE) söz konusu kişinin ne zaman serbest bırakılacağı konusunda bilgilendirilmiş ve herhangi bir takip ya da başka bir olaya gerek kalmadan söz konusu kişiyi almak üzere hapishaneye gelmek için her türlü fırsata sahip olmuştur,” dedi.

Benzer şekilde, bazı göçmenleri hapseden ilçeler, bu masrafların bir kısmını federal yönetimden almak kaldıyla göçmenlerin kişisel bilgilerini federal hükümete veren bir programa dahildi. Ama Wisconsin’deki Dane İlçe Şerifliği, Trump’ın iktidara gelmesiyle bu programdan ayrılacağını ilan etti.

Ya da New York’un Onondaga ilçesi şerifi göçmenleri ICE için gözaltına almayacağını ilan ederek, “İnsanların haklarını korumak için yemin ettim,” dedi.

“Sığınak şehirlerde” gerilim artıyor

Öte yandan Trump’ın “yasadışı göç” ile mücadelesi, ICE yetkililerinin geçtiğimiz hafta Philadelphia, Boston, Denver ve Washington, D.C. dahil olmak üzere “sığınak” şehirlerde çok sayıda tutuklaması yapmasıyla gerilimi yükseltti.

ICE ajanları Philadelphia’daki bir oto yıkamacıda altısı Meksikalı ve biri Dominik Cumhuriyeti’nden olmak üzere yedi “yasadışı göçmenin” gözaltına alınmasına yol açan bir işyeri uygulama operasyonu gerçekleştirdi.

Operasyon 28 Ocak’ta Kuzey Philadelphia’daki Complete Autowash’ta gerçekleşti. Operasyon, oto yıkamada çalışanların “emek sömürüsüne maruz kaldıkları” yönündeki ihbarlar üzerine başlatıldı.

Gözaltıların ardından Philadelphia ICE Uygulama ve Geri Gönderme Operasyonları saha ofisi direktör vekili Brian McShane, “Bu işyeri uygulama operasyonunun başarıyla yürütülmesi, ulusal güvenlik ve kamu güvenliği konusundaki kararlılığımızın altını çizmektedir,” dedi.

Yerel kolluk kuvvetlerinin ICE ile işbirliğini sınırlayan güçlü sığınak şehir politikalarının uygulandığı Boston bölgesinde de gözaltılar devam etti.

Pazartesi günü Güney Kaliforniya’da ve eyalet genelinde onlarca işyeri kapandı, okullar daha düşük katılım bildirdi ve aileler “Göçmensiz bir gün” için markete gitmeyi erteledi.

Geçtiğimiz hafta sosyal medyada dolaşmaya başlayan eylem çağrısı, göçmenleri pazartesi günü işe gitmemeye, çocuklarını okuldan almamaya ve alışveriş yapmamaya teşvik etti. ABD’nin dört bir yanındaki işletmeler sosyal medya üzerinden kapanışlarını duyurdu.

Los Angeles Belediye Meclisi de, göçmenleri Başkan Trump’ın planladığı baskılardan korumayı amaçlayan bir dizi öneriyi değerlendirecek. Hugo Soto-Martínez ve diğer Belediye Meclisi üyeleri tarafından salı günü sunulan beş teklif arasında, işletmelerin baskınlar ve denetimler de dahil olmak üzere federal işyeri göçmenlik uygulama eylemlerini şehre bildirmelerini gerektirebilecek bir teklif de yer alıyor.

Tekliflerden biri Los Angeles sakinlerini göçmenlik korumaları hakkında bilgilendirmek için bir “haklarınızı bilin” kampanyası çağrısında bulunurken, üçüncüsü de kâr amacı gütmeyen yasal hizmet sağlayıcılarına, Trump’ın 2017’de uyguladığı ve ikinci döneminde yeniden uygulamaya söz verdiği yasağa benzer şekilde, ağırlıklı olarak Müslüman ülkelerden gelen ziyaretçilere yönelik bir yasağa hazırlanmaları için Los Angeles Havalimanında (LAX) yer sağlanmasını öngörüyor.

Arizona ve New Mexico’da yerliler de gözaltına alındı

Ocak ayının sonuna doğru Navajo Ulusu yetkilileri, Navajo vatandaşlarının ICE tarafından gözaltına alınmasıyla ilgili endişelerini dile getirmek üzere Arizona ve New Mexico valileriyle temasa geçmişti.

Trump’ın ülkede yasadışı olarak bulunan göçmenlerin sınır dışı edilmesini hedefleyen başkanlık emrine cevaben Navajo Ulusu Başsavcı Vekili Kris Beecher, kabile üyelerine diğer kimlik belgeleriyle birlikte Kızılderili Kan Sertifikalarını da yanlarında taşımalarını tavsiye ediyor.

Sosyal medya, Navajo vatandaşlarının ICE ajanları tarafından gözaltına alındığı ve ABD vatandaşlıklarının sorgulandığına dair paylaşımlarla dolu.

24 Ocak’ta Navajo Ulusu komite toplantısında yapılan tartışma neticesinde, Navajo Ulusu idari yetkilileri New Mexico ve Arizona valilikleriyle temasa geçerek endişelerini dile getirdi.

Eyalet Senatörü Theresa Hatathlie, konseyi dokuz saat boyunca gözaltında tutulan bir Navajo vatandaşı hakkında bilgilendirerek acil durum protokollerine duyulan ihtiyacın altını çizdi ve birçok kabile üyesinin dokümantasyon konusunda zorluklarla karşılaştığını vurguladı.

Navajo Ulus Konseyinin haber bültenine göre, Kızılderili Kan Sertifikaları ve devlet tarafından verilen kimliklere sahip olmalarına rağmen, bu belgeleri vatandaşlığın geçerli kanıtı olarak kabul etmeyen ICE ajanları tarafından birkaç kişinin gözaltına alındı veya sorgulandı.

Ne var ki Navajoların çok azının kabile kimlik kartı taşıdığı belirtiliyor. Navajo kimlik kartı, ABD İç Güvenlik Bakanlığı ile işbirliği yapan eski Navajo Ulus Başkanı Ben Shelly’nin liderliğinde başlatıldı. Yaklaşık 400.000 kayıtlı Navajo üyesinden sadece 8.000’ine 2012’deki ilk çıkışından bu yana kabile kimlik kartı verildi.

Senatör Hatathlie de, özellikle şehirlerde bulunan yerlilerin önemli bir kısmının sokaklarda kimlik kartı olmadan dolaştığından endişe ettiğini söyledi.

Amerika

Yatırımcılar Nvidia ve CEO’su Jensen Huang’a dava açtı

Yayınlanma

Yatırımcılar, ABD istihbaratının Çin adına çalıştığını değerlendirdiği Alice Huang ile evlilik dışı ilişkisini gizlediği gerekçesiyle Nvidia CEO’su Jensen Huang ve şirkete toplu dava açtı. Hissedarlar, yaklaşık 4,51 trilyon dolarlık piyasa değerine sahip teknoloji devinin itibarının ve ulusal güvenliğin tehdit edildiğini savunuyor.

Yatırımcılar, teknoloji şirketi Nvidia ve CEO’su Jensen Huang aleyhine, iş insanının Megaspeed yöneticisi Alice Huang ile ilişkisini gizleyerek hissedarları yanılttıkları iddiasıyla toplu dava açtı.

Reuters’ın haberine göre, ABD istihbarat birimleri Alice Huang’ın Çin Devlet Güvenliği Bakanlığı tarafından devşirildiğini değerlendiriyor.

Dava dilekçesinde, davalıların Huang ile Alice Huang arasındaki evlilik dışı ilişki iddiası konusunda hissedarları yanılttığı kaydedildi.

Dilekçede ayrıca hissedarların, yaşananların ulusal güvenlik açısından endişe doğurduğundan ve Nvidia’nın itibarına yönelik tehdit oluşturduğundan haberdar edilmediği belirtildi.

Güneydoğu Asya’da veri merkezleri inşa eden Megaspeed, bu tesislerdeki kapasiteleri Çinli Alibaba şirketine kiralıyor.

Alice Huang ile bağlantılı şirketler ağı Şanghay kenti ile Zhejiang eyaletinde yoğunlaşıyor.

The New York Times gazetesinin aktardığına göre, bu yapı Çin’in en büyük askeri teçhizat üreticilerinden China Electronics Technology Group şirketinin siber güvenlik alanındaki bağlı ortaklığına yaptığı yatırımlar vasıtasıyla Çin ordusuyla mali bağlar kuruyor.

Grafik işlemcileri (GPU) ve yapay zeka sistemlerine yönelik çipler alanında dünyanın en büyük geliştiricileri arasında yer alan ABD’li teknoloji şirketi Nvidia, Huang tarafından 1993 yılında kuruldu.

Nvidia, yaklaşık 4,51 trilyon dolarlık piyasa değeriyle dünyanın en değerli ikinci şirketi konumuna ulaştı.

Huang’ın Megaspeed yöneticisiyle “yakın bağları” olduğuna ilişkin iddialar kasım ayı başında gündeme geldi.

Financial Times gazetesine göre, taraflar arasında yalnızca yakın temaslar değil, aynı zamanda romantik bir ilişki vardı.

Nvidia CEO’su, şirket çalışanlarına yönelik açıklamasında eşini aldattığını itiraf etti.

Acı yaşattığı eşinden ve çocuklarından özür dileyen Huang, ilişki yaşadığı kadının ismini açıklamadı.

Alice Huang kim ve Nvidia CEO’suyla ilişkisi neden mercek altında?

Lori Huang ile 1985 yılından bu yana evli olan Huang’ın iki çocuğu var.

Nvidia Yönetim Kurulu, CEO’ya yönelik olası bir istihbarat operasyonu iddiaları üzerine bağımsız soruşturma başlatıldığını duyurdu.

İnceleme, bağımsız yönetim kurulu üyeleri tarafından dış hukuk danışmanlarının katılımıyla yürütülecek.

Şirket, devlet sırlarının veya Nvidia’ya ait gizli ticari bilgilerin ele geçirildiğine inanmak için şu an bir gerekçe bulunmadığını vurguladı.

Yönetim Kurulu, görevini sürdürmeye devam edecek olan Huang’a güven duyduğunu açıkladı.

ABD Başkanı Donald Trump da Nvidia CEO’suna destek vererek görevinde kalması yönünde görüş bildirdi.

Çin Dışişleri Bakanlığı ise casusluk suçlamalarını reddederek bu iddiaların asılsız kurgulardan ibaret olduğunu ve ülkeyi karalama amacı taşıdığını kaydetti.

Okumaya Devam Et

Amerika

Alice Huang kim ve Nvidia CEO’suyla ilişkisi neden mercek altında?

Yayınlanma

ABD istihbarat yetkilileri, Çin’in iş insanı Alice Huang’ı çip devi hakkında bilgi toplamak amacıyla istihbarat ağına dahil etmiş olabileceğini iddia ediyor. Pekin ise bu iddiaları kesin bir dille reddediyor.

Nvidia’nın kurucusu ve CEO’su Jensen Huang, evlilik dışı bir ilişki yaşadığını kabul etti. Bu itiraf, şirketin, kendisine yakın Çinli bir iş kadınının Pekin’in istihbarat servisleri için çalışmış olabileceğine ilişkin iddiaları soruşturduğu bir dönemde geldi.

Pekin, casusluk iddialarını “temelsiz” olarak nitelendirerek reddederken Nvidia, şirket sırlarının veya ABD’nin ulusal güvenliğinin tehlikeye atıldığına inanmak için herhangi bir neden bulunmadığını açıkladı. Tartışmalar, çip devinin piyasa değerinden tek bir günde yaklaşık 190 milyar dolar silinmesine yol açtı.

ABD Başkanı Donald Trump, pazartesi günü FBI’ın da konuyu soruşturduğunu söyledi. Trump ayrıca Nvidia CEO’sunun, söz konusu kadının Çin istihbaratıyla iddia edilen bağlantılarından haberdar olmadığını kendisine söylediğini aktardı.

Medya haberlerinde Alice Huang olarak tanımlanan kadın, daha önce Singapur merkezli yapay zekâ bilişim şirketi Megaspeed International’da yöneticilik yapmıştı. Şirket, gelişmiş yarı iletkenlere yönelik ihracat kontrollerini aşmaya yönelik girişimlerde bulunduğu şüphesiyle ABD makamlarının incelemesine konu olmuştu.

New York Times, ABD istihbarat yetkililerinin Alice Huang’ın Nvidia ve şirketin CEO’su hakkında bilgi toplamak üzere Çin tarafından istihbarat elemanı olarak devşirildiğine inandığını bildirdi.

Jensen Huang’ın liderliğine yönelik incelemelerin yoğunlaşmasıyla Nvidia hisseleri pazartesi günü yüzde 4’ten fazla değer kaybetti.

Tartışmaların nasıl geliştiğini gösteren kronolojiyi South China Morning Post derledi:

Mart 2023: Alice Huang, Megaspeed’in başına geçti

Huang Le adıyla da bilinen Alice Huang, Singapur merkezli şirketin 7Road International olan adını Megaspeed International olarak değiştirdiği Mart 2023’te genel müdür olarak atandı.

Singapur merkezli The Business Times gazetesinin aktardığı şirket kayıtlarına göre, 2015 yılında kurulan şirketin mülkiyet yapısında 2023 boyunca çeşitli değişiklikler yaşandı. Huang, aynı yılın kasım ayında resmî kayıtlardaki direktörlük görevinden ayrıldı. Ancak şirket üzerindeki etkisini sürdürüp sürdürmediği konusunda daha sonra soru işaretleri gündeme geldi.

Megaspeed, LinkedIn profilinde kendisini Asya-Pasifik bölgesindeki önemli Nvidia bulut bilişim ortaklarından biri olarak tanımlıyor. Şirketin Singapur, Endonezya ve Malezya’daki ofislerinde toplam 2 ila 10 kişi çalıştığı belirtiliyor.

Haziran 2024: Taipei’de birlikte fotoğraflandılar

Jensen Huang ve Alice Huang’ın birlikte görüldüğü, kamuoyuna yansıyan en eski fotoğraflardan biri, Haziran 2024’te Taipei’de düzenlenen Computex teknoloji fuarı sırasında çekildi.

Teknoloji şirketi Netthunder tarafından LinkedIn’de paylaşılan fotoğrafta, Nvidia CEO’sunun kalabalık bir akşam yemeğinde Alice Huang’ın yanında oturduğu görülüyordu.

2024 sonu–2025: ABD, Megaspeed hakkında soruşturma başlattı

ABD Ticaret Bakanlığı, 2024 yılının sonlarında Megaspeed’in Nvidia donanımlarını ihracat kontrollerini ihlal ederek Çin’e yönlendirip yönlendirmediğini araştırmak üzere soruşturma başlattı.

Mayıs 2025’te Jensen Huang ve Alice Huang, Taipei’de bir akşam yemeğinde birlikte görüntülendi. Agence France-Presse’in (AFP) basının canlı yayın görüntülerini incelemesi sonucunda, Jensen Huang’ın kolunu Alice Huang’ın omzuna attığı ve Alice Huang’ın da onu sağ yanağından öptüğü görüldü.

New York Times, 9 Ekim 2025’te yayımladığı haberde federal soruşturmayı kamuoyuna duyurdu. Haberde Megaspeed’in ticari faaliyetlerinin ve Çinli teknoloji şirketleriyle bağlantılarının incelendiği ayrıntılarıyla aktarıldı.

29–31 Ekim 2026: Casusluk iddiaları ortaya çıktı

New York Times, ABD istihbarat yetkililerinin Alice Huang’ın Çin tarafından istihbarat elemanı olarak devşirildiğine inandığını bildirdi. Haberde, “Başkan Trump konuyla ilgili bilgilendirildi ancak herhangi bir adım atmadı” ifadesine yer verildi.

Wall Street Journal, 30 Ekim’de yayımladığı haberde ABD makamlarının Alice Huang’ın Pekin’e bilgi aktardığından şüphelendiğine ilişkin yeni iddialar ortaya koydu. Haberde, Jensen Huang’ın hassas bilgilere erişimi ve ABD’nin çip ihracat politikaları üzerindeki etkisiyle ilgili endişeler gündeme getirildi.

Nvidia, söz konusu görüşmelerin rutin iş temasları olduğunu savunurken Çin Dışişleri Bakanlığı casusluk iddialarını “asılsız” olarak nitelendirdi.

31 Ekim’de Singapur İçişleri Bakanlığı, Wall Street Journal’ın yerel makamların Alice Huang’ın Çin adına casusluk yaptığı iddialarını veya Jensen Huang’la ilişkisini soruşturduğuna ilişkin haberlerini reddetti.

Bakanlık, Megaspeed hakkındaki polis soruşturmalarının ise devam ettiğini doğruladı.

4–5 Kasım 2026: ABD Kongresi üyeleri açıklama talep etti

Üç Cumhuriyetçi Kongre üyesi, Jensen Huang’ın Alice Huang’la temasları ve Nvidia’nın yabancı istihbarat tehditlerine karşı aldığı güvenlik önlemleri hakkında bilgi almak üzere basına kapalı bir bilgilendirme toplantısı talep etti.

Bu isimler, Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Brian Mast, Temsilciler Meclisi Çin Özel Komitesi Başkanı John Moolenaar ve Temsilciler Meclisi İstihbarat Komitesi Başkanı Rick Crawford’dı.

Nvidia, yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“Müşterilerle görüşmek bir CEO’nun işinin parçasıdır. Jensen her yıl binlerce müşteri şirketin yöneticisiyle görüşüyor.”

Şirket ayrıca, herhangi bir kişinin Amerikan sanayisi için tehdit oluşturması durumunda Washington yönetiminin kendilerini bilgilendireceğinden emin olduğunu belirtti.

8 Kasım 2026: Evlilik dışı ilişki itirafı ve Nvidia soruşturması

Jensen Huang, şirket çalışanlarına gönderdiği kurum içi mesajda eşine sadakatsizlik yaptığını kabul etti ve ailesinden ve çalışma arkadaşlarından özür diledi. Ancak ilişki yaşadığı kadının kimliğini açıklamadı.

Nvidia yönetim kurulu, CEO’sunun yabancı bir istihbarat servisi tarafından hedef alınıp alınmadığını belirlemek amacıyla şirket dışından hukukçuların yürüteceği bağımsız bir soruşturma başlatıldığını duyurdu.

Şirket, ticari sırların veya ulusal güvenliğin tehlikeye atıldığına inanmak için herhangi bir neden bulunmadığını yineledi.

9–10 Kasım 2026: Hukuki süreç ve büyüyen krizin sonuçları

Pazartesi günü Nvidia ve CEO’su hakkında, Kaliforniya’nın San Jose kentindeki bir federal mahkemede, hissedarlar adına toplu dava açılması talebiyle dava başvurusu yapıldı.

Dava dilekçesinde şirket ve CEO’su, Jensen Huang’ın Alice Huang’la ilişkisini ve bununla bağlantılı güvenlik risklerini açıklamayarak yatırımcıları yanıltmakla suçlandı.

Aynı gün Trump, Jensen Huang’ı savundu. Trump, Nvidia CEO’sunun kendisine, söz konusu kadının iddia edilen casusluk faaliyetlerinden haberdar olmadığını söylediğini belirtti.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun da iddiaları “tamamen temelsiz” olarak nitelendirerek reddetti.

Öte yandan New York Times, Bloomberg ve NBC News’in de aralarında bulunduğu ABD medya kuruluşları, Nvidia’nın baş hukuk müşavirinin Ticaret Bakanlığı ile temasa geçmesinin ardından bakanlığın Megaspeed hakkındaki idari soruşturmasını durdurduğunu bildirdi.

Dosya daha sonra ABD Adalet Bakanlığı tarafından devralındı.

Nvidia skandalının yankıları nereye varacak?

Okumaya Devam Et

Amerika

Kaliforniya seçmeni milyarderlere yüzde 5 servet vergisini reddetti

Yayınlanma

Kaliforniya’da seçmenler, sağlık harcamalarında kullanılması planlanan ve milyarderlerin servetine bir defaya mahsus yüzde 5 vergi getirmeyi hedefleyen tasarıyı halk oylamasında reddetti. Düzenlemeye karşı çıkanlar, yaklaşık 100 milyar dolarlık kaynak sağlamayı hedefleyen girişim karşısında oylamayı 5,5 yüzde puan farkla kazandı.

ABD’nin Kaliforniya eyaletindeki seçmenler, milyarderlerin servetine bir defaya mahsus yüzde 5 vergi getirilmesini öngören teklifi reddetti.

Elde edilecek gelirin ağırlıklı olarak sağlık hizmetlerine aktarılması planlanan teklif için halk oylaması yapıldı. Oylama 3 Kasım ara seçimlerinde gerçekleştirildi.

The Wall Street Journal’ın (WSJ) haberine göre, 9 Kasım akşamı itibarıyla vergi karşıtları zafer elde etmeye yetecek oy oranına ulaştı.

Vergi teklifine karşı çıkanlar, düzenlemeyi destekleyenlerin yaklaşık 5,5 yüzde puan önünde yer aldı.

Girişim, 1 Ocak 2026 itibarıyla Kaliforniya’da ikamet eden milyarderlerin net varlık değerleri üzerinden bir defaya mahsus yüzde 5 vergi alınmasını içeriyordu.

Verginin beş yıllık taksitler halinde ödenmesine izin verilmesi öngörülüyordu.

Toplanacak kaynağın yaklaşık yüzde 90’ının sağlık sektörüne, kalan kısmının ise eğitim ve gıda yardımı programlarına aktarılması planlanıyordu.

Teklifin öncüsü olan sağlık çalışanları sendikası SEIU United Healthcare Workers West, sağlık programlarındaki federal bütçe kesintilerini telafi etmek amacıyla beş yılda yaklaşık 100 milyar dolar toplamayı hedefliyordu.

Sendikanın başkanı Dave Regan, Kaliforniya yönetiminin sağlık programlarındaki fon kesintilerini giderecek alternatif bir yol bulamaması halinde, vergi teklifini 2028’de yeniden oylamaya sunmayı planladıklarını açıkladı.

Kaliforniya Valisi Gavin Newsom ile halefi olarak seçilen Xavier Becerra teklife karşı çıkan isimler arasında yer aldı.

Newsom ve Becerra, söz konusu verginin varlıklı girişimcilerin eyaletten ayrılmasına yol açabileceğinden ve eyalet bütçe gelirlerini düşürebileceğinden endişe duyduklarını dile getirdi.

Diğer taraftan teklif, Kaliforniya Demokrat Partisi ve Senatör Bernie Sanders’tan destek gördü.

Vergi karşıtı cephe, yürüttüğü propaganda kampanyası için teklifi destekleyenlerin yaklaşık 10 katı tutarında bağış topladı.

Google’ın kurucu ortaklarından Sergey Brin, girişime karşı faaliyet gösteren Building a Better California adlı kuruluşa 100 milyon dolardan fazla bağış yaptı.

The New York Times (NYT), vergi karşıtlarının ekim ayında kapsamlı bir televizyon reklamı kampanyası yürüttüğünü, destekçilerin ise bütçe yetersizliği nedeniyle sosyal medya mecralarına ve içerik üreticilerine yöneldiğini aktardı.

Öğretmen ve itfaiyeci sendikaları ile Planned Parenthood kuruluşunun Kaliforniya şubesi de vergi teklifine karşı çıkan taraflar arasında bulundu.

Vergi tartışmaları devam ederken bazı milyarderler Kaliforniya’dan ayrıldı.

Fortune dergisi, eyaletten ayrılanlar arasında Google kurucu ortakları Sergey Brin ve Larry Page, yatırımcı Peter Thiel ve yönetmen Steven Spielberg’in yer aldığını yazdı.

Derginin tahminine göre, Kaliforniya’dan ayrılan altı milyarderin ödemesi muhtemel vergi miktarı yaklaşık 27 milyar dolar seviyesindeydi.

Spielberg’in sözcüsü, taşınma gerekçesini ailevi nedenlere dayandırdı.

Oylama öncesinde Financial Times gazetesi de teklifin yasalaşması halinde Kaliforniya’dan ayrılan milyarderlerin vergi denetimleriyle karşılaşabileceğini yazdı.

Eyalet yetkililerinin bu kişilerin asıl ikametgahlarını belirlerken gayrimenkul varlıklarını, banka hesaplarını, araç kayıtlarını ve Kaliforniya ile olan diğer bağlarını inceleyebileceği kaydedildi.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English