Amerika
ABD’de ‘702. Bölüm’ tartışması: Gözetlemenin boyutu ne olacak?

ABD Temsilciler Meclisi İstihbarat Komitesi, tartışmalı bir gözetleme programının nasıl reforme edileceğine dair ayrıntıları sessizce dolaşıma sokunca, mahremiyet yanlısı Kongre üyelerinin tepkisiyle karşılaştı.
Bir kopyası POLITICO tarafından elde edilen panelin notları, tartışmalı 702. Bölümün yeniden yetkilendirilmesi ve reforma tabi tutulması için gelecek yasa tasarısının neye benzeyeceği konusunda daha önce bildirilmemiş ayrıntılar sunuyor.
Yıl sonunda süresi dolacak olan bu yetki, görünürde yurtdışında yaşayan ABD vatandaşı olmayan kişileri hedef almayı amaçlıyor fakat Amerikalıların iletişimlerini takip etme kabiliyeti nedeniyle eleştirilere maruz kalıyor. Amerikan istihbaratının, 702. Bölüm kapsamında ABD vatandaşlarını da takip ettiği ortaya çıkınca büyük tepki gelmişti.
Yeni yasa tasarısı aylardır kapalı kapılar ardında yürütülen müzakerelerin bir ürünü ve yıl sonuna doğru tartışmaların daha da hızlanması bekleniyor.
Temsilciler Meclisi İstihbarat Komitesi üyesi Cumhuriyetçi Brian Fitzpatrick, “İstihbarat komitelerinin, koridorun her iki tarafındaki her iki meclisin de desteğini alacak. Bence bunu başaracağız,” dedi.
Tasarıda, 702. Bölüm kapsamında Amerikalıların bilgilerine yönelik aramaların bir kısmının izinle yapılmasını zorunlu kılacak. Panelin tasarısı, dış istihbaratla ilgili olmayan ‘suç kanıtı’ aramaları için de izin gerektirecek.
Biden yönetimi aylardır özel ve kamuoyu önünde, programın etkinliğini zayıflatacağını savunarak herhangi bir izin şartına karşı olduğunun sinyallerini veriyordu. Fakat Fitzpatrick, izin konusunda dilin ‘çözülmemiş konulardan biri’ olduğunu belirtirken, yönetimin Temsilciler Meclisi’nin teklifini, ABD’deki şahıs aramalarının yalnızca küçük bir alt kümesini etkileyeceği için reddetmeyeceğini tahmin ediyor.
Fitzpatrick, “Şu anda 702 ile ilgili olarak büronun [FBI] endişelerinin başında bu konu gelmiyor,” diyerek çoğu aramanın bu sorguya dahil olmadığını savundu.
‘Mahremiyet’ konusuna önem veren Kongre üyelerinin itirazı sonucunda, izin zorunluluğunun kapsamının yaklaşan tartışmada en çekişmeli konu olması bekleniyor.
Mahremiyet savunucuları, izin şartının sadece ‘suç kanıtı’ aramaları ile sınırlandırılmasının, ABD’lilerin bilgilerine yönelik aramaların büyük bir kısmını yeni şartın dışında bırakacağı konusunda uyarıda bulundu.
Temsilciler Meclisi İstihbarat tasarısı, arama izni şartına ek olarak, Amerikalıların bilgilerine yönelik tüm FBI sorgularının ‘bağımsız denetimini’ de zorunlu kılıyor. Fakat belge, denetimi kimin yapacağına dair ayrıntı vermiyor, FBI’’ın ücretini ‘sorgu uyumluluğuna’ bağlıyor ve 702 tarafından toplanan verileri ABD’lilerin bilgileri için arayabilecek FBI personelinin sayısını önemli ölçüde azaltıyor.
Tasarı ayrıca 702’nin altında yer aldığı daha büyük bir gözetim yasası olan Yabancı İstihbarat Gözetim Yasası ve buna bağlı bir gözetim mahkemesine yönelik daha geniş kapsamlı reformlar da içeriyor.
Amerika
Senatör Rand Paul: ABD Iran savaşı sonrasında daha kötü bir durumda

ABD Senatörü Rand Paul, Donald Trump yönetimi tarafından şubat ayı sonlarında başlatılan Iran savaşının başarısızlıkla sonuçlandığını ve ülkenin savaş öncesine kıyasla daha kötü bir noktaya gerilediğini savundu. Hürmüz Boğazı’nın askerileştirilmesine ve artan petrol fiyatlarına dikkat çeken Paul, devam eden askeri harcamaların bütçe açığını büyüterek seçmende huzursuzluk yarattığını belirtti.
ABD askerlerinin İran ile yaşanan askeri çatışmadan çekilmesini öngören karar tasarılarına defalarca destek veren Cumhuriyetçi Kentucky Senatörü Rand Paul, Washington’daki Kongre binasında gazetecilere açıklamalarda bulundu.
Paul, ABD’nin, Başkan Donald Trump’ın şubat ayı sonlarında başlattığı İran savaşından bu yana her bakımdan daha kötü bir duruma gerilediğini vurguladı.
İran savaşının bir başarı getirmediğini belirten Paul, sürece başından beri karşı çıktığını hatırlatarak şu ifadeleri kullandı:
“Objektif herhangi bir ölçütle bakıldığında, savaştan önceki durumumuza kıyasla daha kötü bir noktada olduğumuzu düşünüyorum. Hürmüz Boğazı’nın askeri bir alana dönüştürülmesine bakarsanız, böyle bir durum daha önce hiç yaşanmadı. Boğazı yeniden askerden arındırmanın kolay bir yolu da yok. Bu açıdan bakıldığında daha kötü bir durumda olduğumuza inanıyorum.”
Paul, Trump’ın İsrail ile ortaklaşa başlattığı hava saldırılarının, mevcut yönetimi ve ülkeyi zor bir pozisyona soktuğundan endişe eden ve sayıları giderek artan Cumhuriyetçi milletvekillerinden biri olarak öne çıkıyor.
İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki gemilere yönelik tehditleri küresel enerji piyasalarını da doğrudan etkiledi. Brent petrolün varil fiyatı 100 dolara yaklaşırken, ABD’deki ortalama benzin fiyatı galon başına 4 doların üzerine çıktı.
Trump’ın, Hürmüz Boğazı’ndan geçen taşıt gemilerine yönelik olası İran saldırılarına misilleme olarak İran’daki sivil hedefleri vurabileceğini açıklamasının ardından Temmuz vadeli Brent petrol fiyatları perşembe günü yaklaşık yüzde 5 oranında yükseldi.
Küresel petrol arzı üzerindeki baskı, Husilerin Kızıldeniz’deki Suudi petrol tankerlerini tehdit etmesiyle daha da katmerlendi.
Mevcut duruma dair diplomatik bir değerlendirmede bulunan Paul, “Askeri olarak onları mağlup ettiğimiz için elimizde bazı kozlar olduğunu ve bunun daha iyi bir müzakere sonucu getirebileceğini savunabilirsiniz. Ancak şu ana kadar bu avantajın müzakerelere yansıdığını görmedik” dedi.
Savaş masraflarını karşılamak üzere Kongre’nin ek bütçe ayırmasına seçmenlerin nasıl tepki vereceğinin sorulması üzerine Paul, kamuoyunun esas olarak hayat pahalılığından rahatsız olduğunu kaydetti.
Enflasyonun büyük ölçüde eski Başkan Joe Biden dönemindeki bütçe açıklarından kaynaklandığını savunan Paul, bununla birlikte bir kısmının da savaşla bağlantılı olduğunu kabul etti.
Paul, tutumunu şu sözlerle özetledi: “Savaşa pek çok düzeyde karşıyım ama aynı zamanda bütçe açıklarının artmasına da karşıyım. Bunu, ailesini doyurmak için çabalayan ve zor durumda olan vatandaş üzerindeki etkileriyle birlikte değerlendiriyorum.”
Cumhuriyetçilerin kasım ayındaki seçimlerde bir seçmen tepkisiyle karşılaşıp karşılaşmayacağına ilişkin soruya ise “Muhtemelen” yanıtını verdi.
Konuya ilişkin görüşü sorulan Beyaz Saray cephesi ise Trump’ın misilleme kararlarının arkasında durdu.
Bir ABD’li yetkili perşembe günü The Hill gazetesine yaptığı açıklamada, “Şu anda Başkan, İran’ın Mutabakat Zaptı ihlallerinin ve Hürmüz Boğazı’nda devam eden terör eylemlerinin bedelini ödemesine odaklanmış durumdadır. Ayrıca Başkan, son dönemde hayatını kaybeden ABD askerlerinin hesabını da İran’a soracaktır” değerlendirmesinde bulundu.
İdari yetkili açıklamasına şöyle devam etti: “Başkan aksi bir karar verene kadar bu yıkıcı darbeler sürecektir; ancak ülkelerimiz arasındaki temaslar da devam etmektedir. Başkan Trump tüm kozlara ve imkânlara sahiptir.”
Amerika
ABD, 60 ticaret ortağına yönelik gümrük vergisi açıkladı

60 ticaret ortağını hedef alan yeni bir ABD gümrük vergisi dalgası bugün (24 Temmuz) yürürlüğe girdi.
Yeni vergiler, Başkan Donald Trump’ın bu yılın başlarında uygulamaya koyduğu ve süresi dolmak üzere olan küresel gümrük vergisinin yerini aldı.
Gümrük vergileri %10 ile %12,5 arasında değişiyor ve Çin, Hindistan ve Avrupa Birliği gibi büyük ekonomileri etkiliyor.
ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, “ABD, neredeyse bir asırdır zorla çalıştırma yoluyla üretilen ürünlerin ithalatını yasaklamaktadır ve bu yasağı titizlikle uygulamaktadır; ticaret ortaklarımızın da aynısını yapmasının zamanı çoktan gelmiştir,” dedi.
Greer daha önce, hedef alınan ekonomilerin ABD ticaretinin çoğunluğunu oluşturduğunu da eklemişti.
Yüksek Mahkeme’nin şubat ayında Başkan’ın uyguladığı bir dizi gümrük vergisini iptal etmesinin ardından, Trump yönetimi, Başkan’ın dilediği gibi yüksek gümrük vergileri uygulayabilme yeteneğine darbe vurması üzerine, Başkan’ın “gümrük vergisi duvarını” yeniden inşa etmek için hızlı bir şekilde harekete geçti.
Bu aksilikten sonra Trump, ithalata %10’luk bir gümrük vergisini yeniden uygulamak için farklı yetki alanlarına başvurdu. Fakat bu önlem sadece 150 gün sürdü ve bugün süresi doldu.
Başlangıçta haziran ayında önerilen yeni gümrük vergileri dizisi, şimdi devreye giriyor.
Bu önlemler, aylar süren bir soruşturmanın ardından planlandı ve önceki adımlara kıyasla hukuki itirazlara karşı daha dayanıklı olduğu düşünülüyor.
Perşembe günkü duyuruya göre, zorla çalıştırma yoluyla üretilen ürünlerin ithalatını yasaklayan veya bunu taahhüt eden ekonomilere %10’luk daha düşük oran uygulanacak.
Bunlar arasında Kanada, AB, Hindistan ve Birleşik Krallık yer alıyor.
Çin, Japonya, Güney Kore ve onlarca diğer ülke ise %12,5’lik daha yüksek gümrük vergisine tabi tutuldu.
Fakat AB, Tayvan, Japonya, Güney Kore ve İsviçre, daha önce ABD ile imzaladıkları ticaret anlaşmaları uyarınca bazı muafiyetlerden yararlanacak.
Yeni vergiler, hedef ülkeler tarafından hemen kınandı. Japonya bu vergileri “üzücü” bulduğunu belirtirken, Avustralya ticaret bakanı ise bunları “haksız” olarak nitelendirdi.
Çelik ve alüminyum gibi halihazırda sektöre özgü gümrük vergilerine tabi olan mallar bu durumdan etkilenmeyecek.
Bir ABD’li yetkili gazetecilere yaptığı açıklamada, belirli enerji ürünleri ve gübrelerin yanı sıra ABD-Meksika-Kanada serbest ticaret anlaşması kapsamındaki ürünlerin de muaf tutulacağını belirtti.
Washington, “aşırı endüstriyel kapasite” nedeniyle 16 ekonomiyi ayrı ayrı soruşturuyor ve bu soruşturmalar ek gümrük vergilerine yol açabilir.
Uzmanlar, bunun sonunda ülkeler arasında farklı oranlara yol açabileceği konusunda uyarıyor.
Ticaret avukatı Greta Peisch, AFP’ye yaptığı açıklamada, Trump yönetiminin temel bir gümrük vergisi uygularken ek vergiler getirme tehdidini sürdürme hamlesinin, ticaret ortakları üzerindeki baskı gücünü koruduğunu söyledi.
Peisch, bunun aynı zamanda ülkelerin daha önce imzaladıkları ticaret anlaşmalarına uymaları için bir teşvik oluşturduğunu da ekledi.
Soruşturmalara zaman ayırarak yetkililer, mahkeme itirazları olması durumunda uygulanacak gümrük vergilerinin sağlam olmasını istiyorlar.
Peisch, ABD Ticaret Temsilciliği Ofisi’nin eski genel hukuk danışmanı olup şu anda Wiley Rein’de ortak olarak görev yapıyor.
Atlantic Council’dan Josh Lipsky, AFP’ye yaptığı açıklamada, “Bu, gümrük vergilerinin Trump’ın görev süresi boyunca yürürlükte kalma olasılığını çok daha yüksek hale getiriyor,” diyerek, ileride “çok daha korumacı bir dünya ekonomisi”ne işaret etti.
Lipsky, gümrük vergilerinin yeniden yürürlüğe konmasının devlet gelirlerini de artırdığını ekledi.
Eski ABD ticaret yetkilisi Ryan Majerus, Trump yönetiminin gümrük vergilerini agresif bir şekilde uygulayabilmesini sağlayacak seçenekler aradığını söyledi.
Majerus, uzun vadede Greer’in en son gümrük vergilerini uygulamak için başvurduğu 1974 Ticaret Yasası’nın 301. maddesinin “insanların farkında olduğundan daha fazla esneklik” sağladığını belirtti.
King & Spalding’in ortağı olan Majerus, gümrük vergileri yürürlüğe girdikten sonra yetkililerin yeni gelişmelere göre bunları değiştirebileceğini de ekledi.
Bu son hamle, Washington’un Latin Amerika devi Brezilya’yı haksız ticaret uygulamalarıyla suçlaması üzerine çeşitli Brezilya mallarına uygulanan %25’lik gümrük vergisinin yürürlüğe girmesinden kısa bir süre sonra geldi.
Bu hafta Trump, Ottawa’nın Amerikan alkollü içecek, otomobil ve süt ürünlerine yönelik “ayrımcı muamelesi”ni gerekçe göstererek birçok Kanada ürününe %50’lik yeni gümrük vergileri uygulanmasını da emretti.
Lipsky, bir ay içinde yürürlüğe girecek olan Kanada gümrük vergilerinin henüz test edilmemiş bir yasal hükme dayandığını belirterek, bunun Trump’ın hızla devreye sokabileceği başka araçlara da sahip olduğunu gösterdiğini söyledi.
Bu durum, ABD’nin gümrük vergisi anlaşmalarının “hâlâ kırılgan” olduğunu işaret ediyor.
Bununla birlikte, bir ticaret anlaşması imzalamış olan AB, Washington’un “AB-ABD Ortak Bildirisi’nde belirtilen taahhütlere sadık kalacağını” bekliyor.
Amerika
Norveç, Balogun kararı için FIFA’ya şikayette bulunacak

Norveç Futbol Federasyonu Başkanı Lise Klaveness, ABD Başkanı Donald Trump’ın 2026 Dünya Kupası’nda ABD’li futbolcu Folarin Balogun’un cezasının kaldırılmasına yönelik müdahalesi gerekçesiyle FIFA Etik Kuruluna başvuracaklarını açıkladı. Sürecin usulüne uygun işletilmediğini ve dış baskılarla hareket edildiğini vurgulayan Klaveness, FIFA yönetimini yapılan hatayı kabullenmeye çağırdı.
Norveç Futbol Federasyonu (NFF), ABD Başkanı Donald Trump’ın ABD Milli Takımı forveti Folarin Balogun’un 2026 Dünya Kupası’ndaki cezasının kaldırılmasına müdahale ettiği gerekçesiyle FIFA Etik Kurulu’na şikayette bulunacak.
NFF Başkanı Lise Klaveness, kararın dış güçlerin etkisiyle ve usule uygun bir süreç izlenmeden alındığını söyledi. Klaveness, FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya hatayı kabul etmesi çağrısında bulundu.
Klaveness’in açıklamasını The Times’a dayandıran SPORTbible, NFF başkanının şu sözlerine yer verdi:
“Kuralları bu şekilde ihlal ettiğinizde, bütün oyunu tehlikeye atan kaygan bir yola girersiniz. Hepimiz bu kararı dış güçlerin etkilediğini ve kararın usule uygun biçimde alınmadığını biliyoruz. FIFA’daki liderimizin bunun bir hata olduğunu söylemesine ihtiyacımız var.”
Klaveness, devlet liderlerinin ve siyasetçilerin taleplerine uyum sağlamanın kuruluşun davranışını değiştirdiğini ve futbol işlerine yapılabilecek müdahalenin sınırlarını belirsizleştirdiğini belirtti.
Kararın dışarıdan gelen bir sesin etkisiyle ve kolektif bir tartışma yürütülmeden alınmasının hata olduğunu söyledi.
Balogun, Bosna-Hersek’e karşı oynanan ve ABD’nin 2-0 kazandığı son 32 turu maçında doğrudan kırmızı kart gördü.
Bu nedenle son 16 turunda Belçika’ya karşı oynanan ve ABD’nin 4-1 kaybettiği karşılaşmada forma giyememesi gerekiyordu.
Ancak FIFA Disiplin Komitesi, Balogun’un men cezasını bir yıl süreyle askıya aldı ve futbolcuya 40 bin dolar para cezası verdi.
İngiliz basını, kararın Trump’ın Infantino’dan futbolcunun men durumunu yeniden değerlendirmesini şahsen istemesinin ardından alındığını öne sürdü. Haberlere göre Trump, bu konuyla ilgili FIFA’yı üç kez aradı.
Trump ise Beyaz Saray’da gazetecilerle yaptığı görüşmede, cezalı durumdaki milli takım lideriyle ilgili Infantino’ya ne yapması gerektiğini söylemediğini, ancak futbolcunun neden cezalandırıldığını anlamadığını belirtti. FIFA Başkanı ise kararı bağımsız disiplin komitesinin aldığını savundu.
ABD başkanının müdahalesi Belçika’da, UEFA’da ve insan hakları alanında faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşu FairSquare’de eleştirildi.
The Times gazetesi, UEFA Başkanı Aleksander Čeferin’in bu nedenle final maçını boykot ettiğini yazdı. FairSquare de Infantino hakkında Uluslararası Olimpiyat Komitesi’ne şikayette bulundu.
FIFA’nın eski Başkanı Sepp Blatter, siyasetçilerin telefon görüşmelerinin ardından kırmızı kartların iptal edilmemesi gerektiğini söyledi.
Blatter ayrıca taraftarları, futbolcuları ve ulusal federasyonları “futbolu kendi ellerine almaya ve yeni bir yönetim altında onu köklerine döndürmeye” çağırdı. 2026 Dünya Kupası’nın siyasi müdahale nedeniyle “güvenilirliğini yitirdiğini” savundu.
NFF daha önce de Infantino’nun girişimiyle Trump’a verilen FIFA Barış Ödülü nedeniyle FIFA Etik Kurulu’na şikayette bulunmuştu.
FIFA Barış Ödülü, Infantino tarafından kuruluşun yönetim kurulunun önceden yaptığı bir tartışma veya onay olmadan tesis edildi.
Ödül, 5 Aralık 2025’te 2026 Dünya Kupası kura çekimi töreni esnasında Washington’da Trump’a verildi.
Ödül için adaylık süreci, jüri veya seçim kriterleri oluşturulmadı. FIFA, ödülün “barış adına istisnai ve olağanüstü eylemlerde bulunarak dünyanın dört bir yanındaki insanları bir araya getiren kişilere” verileceğini açıkladı.
Trump, ödülü “hayatındaki en yüksek onurlardan biri” diye niteledi ve Hindistan, Pakistan ile diğer ülkelerde çıkması muhtemel savaşları önleyerek “binlerce hayat kurtardığını” söyledi.
NFF, o dönemde insan hakları kuruluşu FairSquare’in başvurusuna destek verdi.
Federasyon, görevdeki bir siyasetçiye ödül verilmesinin FIFA Etik Kuralları’nı ihlal ettiğini savundu ve Infantino’nun FIFA Yönetim Kurulu’na danışmadan ödül verme kararı almasından rahatsızlık duyduğunu açıkladı.
NFF ayrıca açık bir soruşturma yürütülmesini istedi ve FIFA Etik Kurulu’na “bu konuda şeffaf olması” çağrısında bulundu. Federasyon, soruşturma açılmaması halinde bunun nedeninin açıklanmasını talep etti.
Klaveness, NFF’nin o dönemde İsveç ve Almanya futbol federasyonlarından gayriresmi destek aldığını da söylemişti.
Görüş2 hafta önceTahran’da iki kritik isimle konuştum: İran kendisini nasıl görüyor?
Diplomasi2 hafta önceFT: Çin’e bağımlılığı azaltmanın Batı’ya maliyeti 23 trilyon doları aşabilir
Avrupa1 hafta önceİngiltere çelik üreticisi British Steel’i kamulaştırdı
Ortadoğu2 hafta önceİran Dışişleri: Hakan Fidan’ın karşılaştırması hayret verici ve yanlıştır
Görüş1 hafta önceNATO 2.9: Atlantik cephesinin çok kutuplu paradoksu
Rusya1 hafta önceRus bankalarından Türkiye’deki ödemelere blokaj
Amerika2 hafta önceLindsey Graham’a muhtaç olan sistem
Asya2 hafta önceÇin küresel kaz ciğeri üretiminin yeni merkezi oldu








