Rusya
Batılı şirketler Rusya’ya geri dönecek mi?

Moskova ile Washington arasındaki Ukrayna ihtilafını çözme görüşmeleri sürerken, yatırımcılar 2022’de Rusya’dan ayrılan Batılı şirketlerin geri dönüp dönemeyeceğini merak ediyor. Batılı ülkelerin Rusya’ya uyguladığı yaptırımlar devam ederken bu pek mümkün görünmese de, ABD yönetiminin yaptırımları hafifletmesi durumunda bazı şirketler için bu olasılık doğabilir. Ancak, Rusya piyasasının değişen yapısı ve bazı şirketlerin ‘itibar kaygıları’ dönüşü zorlaştırabilir.
Moskova ile Washington arasındaki Ukrayna ihtilafını çözme görüşmeleri sürerken, yatırımcıların en çok merak ettiği konulardan biri, Şubat 2022’de Ukrayna’daki askeri müdahalesinin başlamasına tepki olarak Rusya’dan toplu hâlde ayrılan şirketlerin geri dönüp dönemeyeceği.
Moskova’ya yönelik geniş kapsamlı Batı yaptırımları devam ettiği sürece bu pek mümkün görünmüyor.
Fakat ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin kısıtlamaları hafifletmeye çalışması hâlinde, bazı şirketler için bir zamanlar hızla büyüyen bu pazara geri dönme fırsatı doğabilir.
Hangi şirketler, nasıl ayrıldı?
McDonald’s’tan Mercedes-Benz’e kadar binden fazla şirket, son üç yılda satış, ülke içindeki yöneticilere devir veya varlıklardan vazgeçme yoluyla Rusya’dan ayrıldı.
Danone ve Carlsberg gibi diğer firmaların ise varlıklarına el konuldu ve satış zorla gerçekleştirildi.
Batılı şirketler, değer düşüklüğü ve kaybedilen gelirler şeklinde toplam 107 milyar dolarlık zarar açıkladı.
Rusya Doğrudan Yatırım Fonu Başkanı Kirill Dmitriyev ise Amerikan şirketlerinin Rusya’dan ayrılmaları nedeniyle 324 milyar dolar kaybettiğini belirtiyor.
McDonald’s, Renault ve Henkel gibi firmalar, ülkeden ayrılırken geri satın alma olasılığını görüşmüştü.
Fransız Renault, Mayıs 2022’de Rus otomobil üreticisi AvtoVAZ’daki hisselerinin çoğunu görünüşte sadece 1 rubleye —altı yıl içinde geri satın alma opsiyonuyla— sattı.
Procter & Gamble, PepsiCo ve Mondelez dahil olmak üzere gıda ve sağlık sektörlerindeki bazı şirketler, Rusya halkına temel ürünleri sağlamaya devam etmek için insani nedenlerle Rusya’da kaldıklarını söylüyor.
İlk hangi şirketler dönmek istiyor?
Dmitriyev, ABD ve Rusya heyetlerinin bu hafta yaptığı görüşmenin ardından, bazı Amerikan şirketlerinin ikinci çeyrekte geri dönmesini beklediğini söyledi, ancak ayrıntı vermedi.
Yaptırımlar dışında faaliyet gösteren firmaların, örneğin perakendeciler ve gıda üreticilerinin, enerji ve finans gibi sektörlerdeki oyunculara kıyasla geri dönme olasılığı daha yüksek.
Dmitriyev, Rusya’da başarılı olan büyük Amerikan petrol şirketlerinin bir noktada geri döneceğine işaret eti.
Rusya parlamentosunun alt kanadı Duma’daki Finansal Piyasalar Komisyonu Başkanı Anatoliy Aksakov bu hafta, Visa ve Mastercard ödeme sistemlerinin yakın gelecekte Rusya’ya geri döneceğini ve hizmetlerini sunacağını söyledi. Fakat bu iki şirket, Rusya’daki operasyonlarının askıya alınmasının devam ettiğini bildirdi.
Hangileri ‘asla’ geri dönmeyecek?
Carlsberg ve Unilever dahil olmak üzere yüzlerce Batılı şirket, Rusya’nın Ukrayna’daki askeri müdahalesi başladıktan sonraki birkaç gün ve hafta içinde kınadı ve Rusya pazarından ayrılmalarını veya operasyonlarını askıya almalarını ahlaki gerekçelerle açıkladı.
Rusya’nın Ukrayna topraklarını alacağı bir anlaşmaya varılması hâlinde, Moskova’yı eleştiren şirketler geri dönmeleri nedeniyle “itibar kaybı” yaşama riskiyle karşı karşıya kalabilir.
Hem sivil hem de askeri amaçlarla kullanılabilecek malların tedarikinde uzmanlaşmış firmalar, Batı’nın kısıtlamalarına tabi.
Örneğin Boeing ve Airbus, uçak ve yedek parça tedarikini durdurdu. Bu tür mallara diğer örnekler arasında çipler, telekomünikasyon ekipmanları ve elektronik yer alıyor.
ABD ve Rusya arasındaki görüşmelerin yaptırımların hafifletilmesine yol açıp açmayacağına dair spekülasyonlar var, ancak henüz somut bir teklif yapılmadı.
Bu arada, Avrupa Birliği çarşamba günü birincil alüminyum ithalatına yasak getirilmesini de içeren Rusya’ya yönelik 16’ncı yaptırım turunu onayladı.
Yaptırımlar kapsamında, Rusya’ya finansal ve enerjiyle ilgili hizmetler sunmak yasak. Rus yetkililerin Batılı şirketlerin geri dönüşünü beklediklerine dair açıklamaları şimdilik temenni gibi görünüyor.
Rusya pazarında dönüşüm
Starbucks veya IKEA gibi dünyanın en popüler markalarından bazılarının yerini, onların yerli benzerleri aldı.
Rusya’daki 800’den fazla eski McDonald’s restoranı artık girişimci Aleksandr Govor’a ait olan marka altında faaliyet gösteriyor.
Starbucks, işini restoran işletmecisi Anton Pinskiy ve rapçi-iş adamı Timati’ye sattı ve burası artık Stars Coffee kahve dükkanları.
Pazardaki etkinin yeniden kazanılması özellikle otomobil üreticileri için zor olabilir: Çinli rakiplerin Rusya’daki pazar payı artık üç yıl öncesine göre yüzde 10’dan azken yüzde 50’nin üzerinde.
Rusya’nın, özellikle Moskova ile Pekin arasındaki sınırsız ortaklık göz önüne alındığında, Avrupalı otomobil üreticilerinin Çinlilere zarar verecek şekilde geri dönüşünü ne kadar istekli destekleyebileceği belirsiz.
Zira bu ortaklık kapsamında iki ülke arasındaki ticaret hacmi keskin bir şekilde arttı.
Batı, şirketlerin dönüşüne nasıl tepki verecek?
Moskova uzun zamandır, yurt dışındaki varlıklarının gasp edilmesine misilleme yapma sözü verdi ve başkanlık kararnameleri ve mahkeme kararları yoluyla Rusya’daki şirketlerin kontrolünü ele geçirdi.
Rusya, şu anda bir dizi Batılı şirkete kayyum atadı. 2025’te yabancı sahiplerle bir şekilde bağlantılı olan şirketlerin varlıklarına el konulması hızı arttı.
Rusya’dan ayrılan şirketlerin çoğu, işlerini büyük indirimlerle satmak zorunda kaldı. Yatırımcıları Rusya pazarına temkinli bir şekilde geri dönmeye ikna etmek zaman alabilir.
Rusya
Eski Rusya Savunma Bakan Yardımcısı Tsalikov’a 10 yıl hapis cezası

Eski Rusya Savunma Bakanı Birinci Yardımcısı Ruslan Tsalikov, 12 zimmet ve kara para aklama vakası ile 2 rüşvet vakasından 10 yıl ağırlaştırılmış hapis ve 500 milyon ruble para cezası aldı. Kuruma verilen zarara karşılık Tsalikov’dan 6,5 milyar ruble tahsil edilmesine hükmedildi.
Rusya Savunma Bakanının eski birinci yardımcısı Ruslan Tsalikov, zimmet, kara para aklama ve rüşvet suçlarından 10 yıl ağırlaştırılmış hapis cezasına ve 500 milyon ruble para cezasına çarptırıldı.
Mahkeme, Tsalikov’un devlet nişanları ile 1. sınıf fiili devlet müşaviri rütbesini elinden alırken tahliyesinin ardından 15 yıl boyunca kamu görevinde çalışmasını da yasakladı.
İnterfaks ajansının aktardığına göre, o ana kadar ev hapsinde tutulan eski bakan yardımcısı doğrudan mahkeme salonunda tutuklandı.
78.ru‘ya göre mahkeme, Savunma Bakanlığının açtığı hukuk davasında kuruma verilen zarara karşılık Tsalikov’dan 6,5 milyar ruble tahsil edilmesine hükmetti.
Mahkeme heyeti, Tsalikov’un 12 zimmet ve suç gelirlerini aklama vakası ile 2 rüşvet alma vakasından suçlu olduğuna karar verirken suç örgütü kurma maddesinden yürütülen takibatı suç unsuru oluşmadığı gerekçesiyle düşürdü.
Savcılık 18 yıl hapis istemişti, soruşturma martta açıldı
Life.ru‘nun aktardığına göre savcılık makamı, yargılama sürecinde Tsalikov için 18 yıl hapis cezası ve yine 500 milyon ruble para cezası talep ediyordu.
Rusya Soruşturma Komitesi, davanın açıldığını 5 Mart 2026’da kamuoyuna duyurdu.
Soruşturma makamlarının iddiasına göre, Tsalikov’un kurduğu suç örgütü 2017-2024 yılları arasında bütçe fonlarını zimmetine geçirdi, çalınan paraları akladı ve rüşvet aldı; davaya Federal Güvenlik Servisi (FSB) ve İçişleri Bakanlığının materyalleri dayanak oluşturdu.
78.ru‘nun hatırlattığına göre, bu duyurudan beş gün sonra, 10 Mart’ta eski yetkili hastalığı nedeniyle ev hapsine gönderildi.
Uzun yıllar Şoygu ile çalıştı, İvanov davasında ifade verdi
Tsalikov, 24 Aralık 2015’ten 17 Haziran 2024’e kadar Savunma Bakanı Birinci Yardımcısı görevini yürüttü.
Devlet Başkanı Vladimir Putin’in görevden aldığı Tsalikov’un yerine aynı ay eski Maliye Bakanı Birinci Yardımcısı Leonid Gornin atandı.
Bakanlıkta yargı ve hukuk işleri, mali denetim, mülkiyet yönetimi ve bilgilendirme politikasını denetleyen Tsalikov, Life.ru‘nun aktardığına göre uzun yıllar eski Savunma Bakanı Sergey Şoygu’nun yönetiminde çalıştı.
Yayın organı mart ayındaki haberinde, “Tsalikov bakanlıkta ‘sivil’ kökenli bir yetkili olarak çalışmasına rağmen yine de apolet takıyordu” ifadesine yer vermişti.
Ordjonikidze’de (bugünkü Vladikavkaz) doğan iktisat mezunu Tsalikov, Savunma Bakanlığından önce Kuzey Osetya Maliye Bakanı olarak görev yaptı, 1994’ten itibaren Acil Durumlar Bakanlığında çalışarak 2007’de kurumun birinci bakan yardımcısı oldu ve 2012’de birkaç ay boyunca Moskova Bölgesi Vali Yardımcılığı ile Vali Vekilliği görevlerini üstlendi.
Kasım 2012’de Savunma Bakan Yardımcısı olan Tsalikov, 2024’te görevden ayrıldıktan sonra Tuva Yüksek Huralı (parlamentosu) milletvekili seçildi.
Eski bakan yardımcısı, tutuklanmadan önce başka bir eski Savunma Bakan Yardımcısı Timur İvanov hakkında İnterkommerts bankasından 4 milyar rubleden fazla paranın kaçırılmasına dair yürütülen davada üç kez ifade verdi.
Ailesi 1,3 milyar rublelik arsayı aylık 11 bin rubleye kiralıyor
Life.ru‘nun verilerine göre Tsalikov’un ailesi, Moskova bölgesindeki seçkin Razdorı köyünde piyasa değeri yaklaşık 1,3 milyar ruble olan 2,2 hektarlık araziyi kullanıyor.
Eski yetkili bu arsayı aylık 11 bin rubleye kiralıyor ve sözleşmeye göre 49 yıllık kira süresinin sonunda arazi mülkiyetine geçecek.
Haberde ayrıca ailenin komşu Barviha’da 500 milyon rubleye kadar değer biçilen evi ve Patriarşiye Prudı semtinde 50 milyon rubleye kadar değerinde dairesi olduğu aktarıldı.
2019 yılında Tsalikov, 13 milyon rublenin biraz üzerinde, eşi ise 357 bin ruble gelir beyan etmişti.
Rusya
Rusya Merkez Bankası bankaların 2026 net kar tahminini yükseltti

Rusya Merkez Bankası, bankacılık sektörünün 2026 yılı net kar beklentisini yıl başından bu yana üçüncü kez artırarak 4,5-4,9 trilyon rubleye yükseltti. Ocak-Eylül 2026 döneminde geçen yılın aynı dönemine göre 0,9 trilyon ruble artışla 3,6 trilyon ruble kar eden sektörde, yükselişe en büyük katkıyı net faiz gelirleri verdi.
Rusya Merkez Bankası, bankacılık sektörünün 2026 yılı net kar tahminini yıl başından bu yana üçüncü kez yukarı yönlü güncelleyerek 4,5-4,9 trilyon rubleye çıkardı.
Bankanın yayımladığı ve İnterfaks ajansının aktardığı rapora göre, Ocak-Eylül 2026 döneminde 3,6 trilyon ruble toplam kar elde eden bankacılık sektörü, 2025’in aynı dönemine kıyasla kazancını 0,9 trilyon ruble artırdı; yetkililer de ilk dokuz ayın gerçekleşen mali sonuçlarını ve yüksek marjı dikkate alarak beklentilerini yükseltti.
Yıl başında bankaların 3,3-3,8 trilyon ruble kazanacağını öngören Rusya Merkez Bankası, mayısta bu çıtayı 3,4-3,9 trilyon rubleye, en son değişiklik yaptığı eylül ayında ise 3,9-4,4 trilyon rubleye taşımıştı.
Net faiz gelirleri dokuz ayda yüzde 31 arttı
Raporda yer alan verilere göre, iş hacmindeki ve marjdaki genişlemenin etkisiyle 2026’nın ilk dokuz ayında bir önceki yıla göre 1,7 trilyon ruble yani yüzde 31 artarak 71 trilyon rubleye ulaşan net faiz gelirleri, yükseliş ivmesine en büyük katkıyı verdi.
Banka, 2026 yılı net faiz marjı tahminini de önceki yüzde 4,9-5,1 aralığından yüzde 5,2-5,3’e çıkardı.
İlk on ayda 2025 yılına kıyasla 0,9 yüzde puan artışla yüzde 5,3 olarak gerçekleşen marj, zirvesini 2026’nın ilk çeyreğinde görürken, üçüncü çeyrekte daralmaya başlayarak ikinci çeyreğe göre 0,1 yüzde puan düşüşle yüzde 5,4 seviyesine indi.
Dolaşımdaki nakit para 3,1 trilyon ruble genişledi
Düzenleyici kurumun verilerine göre, 2025’te 1 trilyon ruble artan dolaşımdaki nakit para hacmi, 2026’nın ilk dokuz ayında 3,1 trilyon ruble büyüdü.
Halkın emanet hesapları (escrow) hariç toplam fonları ise yıl başından bu yana 1,1 trilyon ruble artış kaydederek geçen yılki 4,9 trilyon rublelik büyümenin oldukça gerisinde kaldı.
Rusya
Novatek, Türkiye ile LNG sevkiyatı sözleşmesi imzaladı

Rus enerji şirketi Novatek, Türkiye’ye sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) sevkiyatı için sözleşme imzaladı ve sevkiyat hacmini artırmanın yanı sıra doğalgaz sektörüne yatırım seçeneklerini görüşüyor. Şirket ayrıca AB’nin 2027’de Rus LNG’sinden çıkması halinde bu hacimleri Çin’e yönlendirmeyi planlıyor.
Rusya’nın en büyük özel doğalgaz şirketi Novatek, Türkiye’ye sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) sevkiyatı için sözleşme imzaladı.
Novatek Yönetim Kurulu Başkanı Leonid Mihelson, Çin’in Shenzen kentinde düzenlenen Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Zirvesi kulisinde yaptığı açıklamada, Türkiye’ye yönelik sevkiyat hacmini artırma ve ülkenin doğalgaz sektörüne yatırım yapma seçeneklerini görüştüklerini bildirdi.
Mihelson, “Türkiye’ye sevkiyat için anlaşma imzaladık, hacmi artırmayı ve doğalgaz sektörüne yatırım seçeneklerini de görüşüyoruz” dedi.
TASS haber ajansının aktardığına göre Mihelson, gazetecilere yaptığı değerlendirmede görüşmelerin aktif aşamada ilerlediğini ve altyapı geliştirme konularını da kapsadığını vurguladı.
Mihelson, daha önce İtalya’nın Verona kentinde düzenlenen 19. Avrasya Ekonomi Forumu’nda da Türkiye ile LNG sevkiyatı konusunda diyaloğun sürdüğünü açıklamış, ancak olası hacim, süre ve işbirliği koşullarına ilişkin ayrıntı vermemişti.
Türkiye, ABD’nin talebi ve Ankara’ya yönelik benzer yaptırım uyarısı üzerine İran üzerinden Türkmenistan doğalgazı ithalatı planlarından vazgeçmek zorunda kalmıştı.
Mart 2025’ten bu yana işleyen üçlü anlaşma, İran’ın kuzeyindeki boru hatları üzerinden Türkiye’nin batı sınırlarına yılda 1,5 milyar metreküpe kadar doğalgaz transitini öngörüyordu.
Avrupa’ya sevkiyat yıl sonunda bitiyor, rota Çin’e dönüyor
Novatek, Yamal LNG projesi üzerinden Avrupa’ya sevkiyatını sürdürüyor.
Mihelson, şirketin Avrupa’ya ihracatını 31 Aralık saat 23.30’a kadar sürdüreceğini belirterek, kıtadaki güncel LNG fiyatlarının milyon İngiliz ısı birimi (MMBtu) başına 28-34 dolar aralığında seyrettiğini ve bunun sevkiyatın ekonomik açıdan anlamlı olmasını desteklediğini kaydetti.
Avrupa Birliği’nin (AB) Rusya karşıtı yaptırımlar kapsamında 1 Ocak 2027’den itibaren almayı durduracağı LNG’yi Çin’in almaya hazır olduğunu ifade eden Mihelson, Çin’in Yamal LNG projesinde yüzde 30 paya sahip olduğunu ve sevkiyatın yönlendirilmesine yönelik hazırlıkların tamamlandığını aktardı.
Asya ve BAE ile yeni enerji anlaşmaları gündemde
Asya pazarındaki faaliyetlerini genişleten Novatek, Vietnam ile 2027’den itibaren yıllık 0,5 milyon ton LNG sevkiyatı için sözleşme imzaladı.
Mihelson, Petrovietnam şirketiyle birlikte Vietnam’daki enerji projelerine yatırım yapma olasılığını da değerlendirdiklerini söyledi.
Şirket ayrıca Tayland ile LNG sevkiyatı konusunda görüşmeler yürütürken, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ile çeşitli bölgelerde ortak yatırım ve üretim projelerini ele alıyor.
Küresel pazarlara LNG ihraç eden Novatek’in 2017’de faaliyete geçen Yamal LNG projesi yıllık 17,4 milyon ton tasarım üretim kapasitesi taşıyor.
Şirketin yüzde 70 paya sahip olduğu bir diğer büyük varlığı Arktik LNG-2 projesi ise Kasım 2023’ten bu yana ABD yaptırımları kapsamında yer alıyor.
Dünya Basını2 hafta önceŞam’da bir okul: Modern Suriye tarihi silinirken
Görüş2 hafta önceEl koy, sil, inkâr et: İsrail’in kendi kayıtlarıyla savaşı, Mavi Marmara’dan Gazze’ye – 2
Asya2 hafta önceBangladeş’te işçi temsilcileri asgari ücret teklifini sundu
Görüş4 gün önceAPEC Zirvesi: Çin, Trump’la ilişkilerinde “duygusal değer” sanatını nasıl kullanıyor?
Avrupa2 hafta önceBerlin Sol Parti, Vanessa Emde’nin istifasını istedi
Dünya Basını2 hafta önceProf. Lukyanov: Avrupa ile Rusya arasındaki diplomatik güven sıfıra indi
Görüş1 hafta önceDoğu Akdeniz’de kablo krizi aşıldı mı?
Ortadoğu2 hafta önceTom Barrack, KYB temsilcileriyle görüştü









