Avrupa
Macaristan, Rusya’yı resmen “tehdit” ilan etti

Macaristan Başbakanı Péter Magyar tarafından imzalanan resmi talimatta Rusya’nın eylemleri ülke, Avrupa ve dünya düzeni için bir tehdit olarak tanımlandı. Bu kararla Budapeşte, nisan ayında görevi devreden Viktor Orbán döneminin Moskova yanlısı dış politika çizgisinden resmen uzaklaştı.
Macaristan, dış politikasında köklü bir rota değişikliğine giderek Rusya’yı resmi düzeyde bir “tehdit” olarak tanımladı. Budapeşte’nin benimsediği bu yeni yaklaşım, eylül ayında düzenlenecek Birleşmiş Milletler (BM) 81. Genel Kuruluna katılacak Macar delegasyonu için hazırlanan direktiflerde yer aldı.
Magyar Nemzet gazetesinin aktardığına göre, Başbakan Péter Magyar tarafından imzalanan söz konusu direktifler resmi gazete niteliğindeki Magyar Közlöny’de yayımlandı.
Nisan ayında gerçekleşen hükümet değişiminin ardından Rusya yanlısı tutumuyla bilinen Viktor Orbán’ın yerine başbakanlık koltuğuna oturan Magyar, aylar sonra ülkesinin yeni dış politika çizgisini resmiyete döktü.
Yayımlanan belgelerde, “Rusya’nın eylemleri Macaristan, Avrupa ve dünya düzeni için bir tehdit teşkil etmektedir” ifadesine yer verildi.
Belgelerde ayrıca Budapeşte’nin Kiev için “kalıcı bir barış ve uzun vadeli güvenlik garantileri” sağlayacak müzakerelere zemin hazırlayabilecek her türlü çabayı desteklediği kaydedildi.
Der Spiegel’in değerlendirmesine göre Tisza Partisi lideri Magyar başkanlığındaki yeni hükümet, bu adımla Rusya ve Devlet Başkanı Vladimir Putin’in sadık bir destekçisi konumundaki Orbán kabinesinin politikasından uzaklaşıyor. Orbán, görev süresi boyunca Avrupa Birliği’nin (AB) Rusya’ya uyguladığı yaptırımların hafifletilmesi için girişimlerde bulunmuş ve Ukrayna’ya yönelik destek kararlarını engellemişti.
Magyar’ın seçim zaferinin ardından Kremlin, ikili ilişkilerde Rusya’nın Macaristan’daki yeni hükümetin atacağı somut adımları esas alacağını açıklamıştı.
Öte yandan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, NATO ve AB ülkelerinin “radikal askerileşme” politikalarını meşrulaştırmak için “sözde Rus askeri tehdidine ilişkin asılsız iddialara” başvurduğunu söylemişti.
Batı’nın artık Rusya ile “savaşa hazırlandığını” açıkça dile getirdiğini ve askeri bütçelerini artırdığını savunan Putin, Moskova’nın her türlü tehdide zamanında ve uygun bir yanıt vermeye hazır olduğunu ifade etmişti.
Devlet silahlanma programı kapsamında nükleer üçlünün ve kara kuvvetlerinin modernize edildiğini, Hava-Uzay Kuvvetleri ile Deniz Kuvvetlerinin muharebe potansiyelinin arttığını da sözlerine eklemişti.
Putin daha önceki açıklamalarında da Avrupalı liderlerin Rusya ile olası savaş iddialarını “saçmalık, kaba ve küstahça bir yalan” olarak nitelemiş, Rusya’nın Avrupa ülkelerine karşı hiçbir zaman saldırgan niyetler taşımadığını savunmuştu.
Ukrayna’daki çatışmaya Batılı ülkelerin Moskova’yı doğuya doğru genişlememe vaadiyle aldatmasının yol açtığını belirten Putin, Batı’nın faturayı Rusya’ya kesmeye ve ülkesini saldırgan göstermeye çalıştığını iddia etmişti.
Magyar ayrıca Szijjártó’nun Rusya ile bağlantılarına yönelik bir soruşturma başlatıldığını da duyurdu.
Bloomberg’in aktardığı bilgilere göre Orbán’ın AB içindeki nüfuzu, sağlanan mali kaynakların kesilmesiyle birlikte hızla geriliyor.
Haberde, eski başbakanın Macaristan’daki 16 yıllık iktidarı boyunca “Brüksel balonu” içinde faaliyet gösteren ve müttefiklerine zemin sunan kuruluşlara milyonlarca kaynak aktararak kilit bir figür haline geldiği belirtildi.
Orbán’ın Brüksel’de etki yaratma girişimlerinin başında, kendisi tarafından kurulan sağ muhafazakar Mathias Corvinus Collegium (MCC) enstitüsünün bu şehirde açılan şubesi yer aldı.
2022’de faaliyete geçen MCC Brüksel, kendini “AB düşünce kuruluşları dünyasındaki ender muhafazakar seslerden biri” olarak konumlandırmış ve göçten toplumsal cinsiyet ideolojisine kadar tartışmalı sosyokültürel konularda etkinlikler düzenlemişti.
MCC’nin faaliyetleri, Orbán hükümeti tarafından tahsis edilen 1 milyar dolarlık bir vakıf fonuyla finanse ediliyordu ve Brüksel şubesinin yıllık bütçesi 6 milyon doları aşıyordu.
Ancak siyasetçinin nisan ayındaki seçimleri kaybetmesinin ardından kurumun kaynakları iade etmesi ve faaliyetlerini durdurması istendi; bu durum Brüksel şubesinin fonunun kesilmesine neden oldu.
MCC Brüksel Başkanı Frank Furedi’nin potansiyel sponsorlarla temas halinde olduğu kaydedildi. Furedi, faaliyetlerin ölçeği daralsa bile enstitünün daha mütevazı bir yapıyla varlığını sürdürebileceğini ifade etti.
Bloomberg’e konuşan Furedi, “Şu an bizi destekleme nezaketini gösterecek her yerden, gerekirse bizzat şeytanın kendisinden bile yardımı kabul etmeye hazırız” dedi.
Orbán hükümeti 2021 yılında Brüksel’in merkezinde, ABD ve İngiltere büyükelçiliklerinin yakınında bulunan ve geçmişte Belçika Maliye Bakanlığına ev sahipliği yapan 18. yüzyıldan kalma bir malikane satın almıştı.
Macaristan Evi (Hungary House) adıyla etkinlik mekanı olarak tasarlanan bina, ülkenin 2024 yılındaki AB dönem başkanlığından hemen önce açılmıştı.
Macaristan’ın AB, Belçika ve NATO temsilciliklerinden ayrı bir konumda yer alan bu binanın şu anda boş durduğu aktarıldı.
Avrupa Parlamentosunda 11 koltuğa sahip olan Orbán’ın partisi Fidesz de belirsiz bir konuma sürüklendi. 2019 yılında merkez sağ Avrupa Halk Partisinden (EPP) çıkarılan Fidesz ve Orbán, 2024 yılında Avrupa Parlamentosunda Avrupa Vatanseverleri (Patriots for Europe) adlı yeni sağ grubun kurulmasında kilit rol oynamıştı.
Bloomberg’e göre Orbán’ın iktidardan ayrılması, Jordan Bardella liderliğindeki ve Marine Le Pen’in Ulusal Birlik partisinin de yer aldığı bu grubu en görünür destekçilerinden birinden yoksun bıraktı.
Avrupa
Deutsche Bank sızıntısı: Epstein adına 3 binden fazla işlem yapılmış

Sızan Deutsche Bank belgeleri, pedofil fuhuş şebekesi yöneticisi Jeffrey Epstein ile bağlantılı 582 milyon dolarlık şüpheli işlemi ortaya koydu. Yaklaşık 3 bin 200 ödemeyi kapsayan iç incelemenin ardından 2019’da ABD makamlarına 21 şüpheli faaliyet bildirimi gönderildi.
Alman Deutsche Bank’tan sızan belgeler, pedofil fuhuş şebekesi yöneticis Jeffrey Epstein ile bağlantılı 582 milyon dolarlık şüpheli işlemi ortaya çıkardı.
Financial Times’ın (FT) haberine göre bu tutar, daha önce bilinen miktarın iki katına denk geliyor.
Söz konusu 582 milyon dolarlık meblağ, bankanın 2019 yılında ABD makamlarına gönderdiği raporlarda yer aldı.
ABD Senatosu’nun Bankacılık Komisyonu ise Ağustos ayındaki raporunda 250 milyon doları aşan para transferlerini gündeme getirmişti.
Deutsche Bank’ın yürüttüğü iç inceleme yaklaşık 3 bin 200 ödemeyi kapsadı.
Gazetecilerin incelediği belgelere göre banka, bu çalışmanın ardından 21 şüpheli faaliyet bildirimi hazırladı.
Bildirimlerde kadınlara yapılan ödemeler, bankanın şüpheli bulduğu hayır kurumu fonu işlemleri ile Epstein’a ait şirket ve vakıf fonlarının yer aldığı transferler kayda geçirildi.
Deutsche Bank çekleri ve aracı kurum ödemelerini de inceledi
FT’ye göre Senato raporundaki rakamla ortaya çıkan fark, hangi işlemlerin hesaplamaya dahil edildiğinden kaynaklanıyor olabilir.
Senatör Ron Wyden’ın sunduğu raporda yalnızca Epstein’ın hesaplarına giren ve bu hesaplardan çıkan banka havaleleri ele alınmıştı.
Deutsche Bank’ın iç incelemesinde ise bunlara ek olarak çekler ile finansçıyla bağlantılı Southern Trust ve Butterfly Trust adlı yapıların işlemleri de değerlendirildi.
Ayrıca Alman bankasının diğer bankalar adına aracı kurum sıfatıyla yürüttüğü ödemeler de inceleme kapsamına alındı.
İşlemlere konulan şüpheli kaydı, bankanın inceleme sırasındaki kendi değerlendirmesini yansıtıyor.
Banka, 2013 yılında Epstein’ı müşteri olarak kabul etti
Deutsche Bank, Epstein’ı JPMorgan Chase’den ayrılmasının ardından 2013 yılında müşteri olarak kabul etti.
Finansçı o dönemde Florida’da reşit olmayan bir kişiyi fuhşa teşvik etmek suçundan hüküm giymişti.
FT’nin aktardığına göre Deutsche Bank çalışanları, Epstein’ın servetini yöneterek kazanç elde etmeyi ve çevresindeki isimleri de müşteri olarak bankaya çekmeyi hedefliyordu.
Banka, Aralık 2018’de Epstein’a hesaplarını kapatma niyetini bildirdi.
Varlıkların başka hesaplara aktarılması birkaç ay daha sürdü.
Şüpheli işlemlere dair raporlar ise 2019 yılında, Epstein’ın cinsel sömürü amaçlı insan ticareti suçlamasıyla açılan federal dava kapsamında tutuklanıp cezaevinde öldüğü dönemde yetkililere iletildi.
“Epstein’ı müşteri kabul etmemiz hataydı”
New York eyaleti finansal denetim kurumu, 2020 yılında aralarında Epstein’ın da yer aldığı üç eski müşterisiyle ilgili usulsüzlükler nedeniyle Deutsche Bank’a 150 milyon dolar para cezası kesti.
ABD’de bir federal mahkeme ise 2023 yılında, Epstein’ı cinsel sömürüyle suçlayan kadınların açtığı toplu davanın uzlaşmayla sonuçlanması için 75 milyon dolarlık ayrı bir anlaşmayı onayladı.
Gazetecilerin sorularını yanıtlayan Deutsche Bank, Epstein’ı müşteri olarak kabul etme kararının bir hata olduğunu kabul etti ve onunla çalışmaktan pişmanlık duyduğunu açıkladı.
Banka, ABD’li denetim kurumları, kolluk kuvvetleri ve Kongre ile işbirliği yaptığını bildirdi.
Deutsche Bank, yasal zorunlulukları gerekçe göstererek şüpheli faaliyet raporlarının içeriğini tartışmayı ise reddetti.
Avrupa
Almanya ve Norveç, Ukrayna için ABD’den Patriot füzesi alacak

Almanya ve Norveç, Ukrayna’ya devredilmek üzere ABD’den PAC-2 ve PAC-3 Patriot füzeleri satın alımını ortaklaşa finanse edecek. Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, PURL programı üzerinden yapılacak alıma ülkelerinin 300 milyon dolar katkı sağlayacağını açıkladı.
Almanya ve Norveç, Ukrayna’ya gönderilmek üzere ABD’den yeni Patriot hava savunma füzeleri satın alımını ortaklaşa finanse edecek.
Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, alımın Patriot sistemleri için PAC-2 ve PAC-3 önleyici füzelerini kapsadığını açıkladı.
Satın alma işlemi, NATO ülkelerinin ABD’den silah alarak Ukrayna’ya devretmesine imkan tanıyan Ukrayna’nın Öncelikli İhtiyaçları Listesi (PURL) programı çerçevesinde yürütülecek.
Pistorius, Almanya’nın bu alıma katkısının 300 milyon dolar olacağını belirtti.
Alman Bakan paketin toplam tutarını açıklamadı ancak Berliner Zeitung gazetesi, bir PURL paketinin genellikle 500 milyon dolar değerinde silah içerdiğini yazdı.
PURL programı nasıl işliyor?
Ukrayna, 2025 yılından bu yana PURL programı üzerinden ABD silahları alıyor.
Bu mekanizmada Kiev yönetimi ihtiyaç duyduğu silahların listesini hazırlıyor ve NATO ülkeleri bu teçhizatı ABD’den satın alıyor.
Diğer taraftan Avrupa Komisyonu da Ukrayna’ya silah ve hava savunma sistemleri satın alması için 1,71 milyar euro kaynak ayırdı.
Pistorius daha önce yaptığı açıklamada, kendi savunma kapasitesinin tehlikeye gireceği gerekçesiyle Almanya’nın artık kendi stoklarından Ukrayna’ya Patriot sistemleri ve füzeleri gönderemeyeceğini söylemişti.
Ukrayna’da Patriot füzesi sıkıntısı
New York Times gazetesi 16 Kasım’da yayımladığı haberde, Ukrayna’nın Patriot füzesi sıkıntısı yaşadığını ve ülkedeki hava savunmasında buna bağlı bir kriz ortaya çıktığını bildirdi.
Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, hava savunma sistemleri için önleyici füze sevkiyatı yapılması talebiyle Batılı liderlere defalarca çağrı yapmıştı.
Zelenskiy, temmuz ayında ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı görüşmede, yaklaşan kış aylarındaki olası saldırıları püskürtmek için Washington’dan 300 adet Patriot önleyici füzesinden oluşan bir “kış paketi” istemişti.
Bloomberg ise eylül ayında kaynaklarına dayandırdığı haberinde, Avrupa ülkelerinin kışa kadar Ukrayna’ya teslim etmek üzere yeni Patriot önleyici füzeleri satın almaya hazırlandığını yazmıştı.
Habere göre Avrupa ülkeleri, PURL programına yapılan katkıları kullanmaya yönelik bir plan üzerinde çalışıyordu.
Avrupa
Avrupalı enerji şirketleri İHA saldırılarına karşı eski NATO yetkililerini işe alıyor

Financial Times’ın haberine göre Avrupa’daki enerji şirketleri, artan sabotaj ve siber saldırı endişeleri nedeniyle tesislerini insansız hava araçlarına karşı korumak için eski NATO yetkilileri ile diplomatları kadrosuna katıyor. Uluslararası Enerji Ajansı verilerine göre sektördeki haftalık siber saldırı girişimleri dört yılda üç kat arttı.
Avrupa’daki enerji şirketleri, artan sabotaj ve siber saldırı risklerine karşı altyapılarını korumak amacıyla eski NATO yetkilileri ile diplomatları işe almaya başladı.
Financial Times gazetesinin kaynaklarına dayandırdığı habere göre şirketler, insansız hava aracı (İHA) saldırılarına karşı tehditleri analiz etmek ve önleyici tedbirler almak için yatırım yapıyor.
Haberde Finlandiyalı enerji şirketleri Fortum ve Neste’nin jeopolitik riskler, fiziksel koruma ve dayanıklılık planlaması konularında kurum içi uzmanlığı artırmak için eski NATO çalışanları ile diplomatları kadrosuna kattığı aktarıldı.
Her iki şirketin yönetim kurullarında da daha önce düşük ihtimal görülen sivil enerji altyapısına yönelik saldırıların giderek daha gerçekçi hale geldiği yönünde kaygıların arttığı ifade edildi.
Siemens Energy CEO’su Christian Bruch, Avrupa’nın enerji altyapısına yönelik saldırılara karşı “kötü korunduğunu” söyledi.
Almanya’daki trafo merkezlerinde yakın zamanda yaşanan acil durumları hatırlatan Bruch, Avrupa’nın Ukrayna’dakine benzer senaryolara hazır olmadığını ve koruma çalışmalarına hemen başlanması gerektiğini vurguladı.
Bu yıl Fortum bünyesine katılan eski üst düzey NATO yetkilisi Samu Paukkunen de şirketlerin daha önce uzak bir ihtimal olarak görülen İHA saldırısı senaryolarına hazırlanmak için kaynak ayırmak zorunda kaldığını anlattı.
Leipzig Havalimanı’nda yaşanan İHA olayını örnek gösteren Paukkunen, bu gelişmenin ardından önleyici tedbirlerin acilen alınması gerektiği sonucuna vardığını kaydetti.
Avrupa Havacılık, Uzay ve Savunma Sanayii Derneği (ASD Europe) Genel Sekreteri Camille Grand, Rusya’nın Ukrayna enerji altyapısına yönelik saldırılarının ardından Avrupa’da bu tür tesislerin en iyi nasıl korunacağına dair bir tartışma yürütüldüğünü belirtti.
Grand, daha önce uzak görülen bir sorunun da artık tartışıldığını ve Avrupa Birliği topraklarındaki enerji tesislerinin hava savunma sistemlerine ihtiyacı olup olmadığının sorgulandığını aktardı.
Enerji sektöründeki bir diğer endişe kaynağını ise siber tehditler oluşturuyor.
Uluslararası Enerji Ajansı verilerine göre 2024 yılında ortalama bir doğalgaz ve elektrik şirketi haftada 1,5’ten fazla siber saldırı girişimiyle karşılaştı.
Bu rakamın dört yıl öncesine kıyasla üç kat artış gösterdiği bildirildi.
Abu Dabi’deki Adipec konferansı öncesinde düzenlenen kapalı bir toplantıda siber güvenlik konusunu ele alan büyük bir Avrupalı enerji şirketinin yöneticisi, altyapıyı korumak için istihbarat teşkilatlarıyla yakın çalışmaya başladıklarını söyledi.
Aynı yönetici, şirketlerin siber savunmayı güçlendirmek amacıyla gelişmiş yapay zeka modellerine erişim sağlamaya çalıştığını da sözlerine ekledi.
Financial Times’ın haberi, İrlanda’nın başkenti Dublin’de yaklaşık 50 ülkenin liderini bir araya getiren “Avrupa: Güçlü, Güvenli ve Bağlantılı” temalı Avrupa Siyasi Topluluğu zirvesiyle aynı zamana denk geldi.
İrlanda Başbakanı Micheal Martin, zirve katılımcılarının “hibrit saldırıların tırmanmasını” görüşeceğini açıklamıştı.
Amerika2 hafta önceMavi dalga, Demokratik Sosyalizm veya laciverdin tonları
Görüş2 hafta önceMar-A-Lago’da ‘Mavi Dalga’ Korkusu: Ara Seçim ABD’ye Neler Getirecek?
Asya2 hafta önceRusya’nın ‘Doğu’ya yönelişi’ hız kazanıyor: Putin, Çin sınırında yeni demiryolu hattını onayladı
Asya2 hafta önceBMW, Çin’deki iştirakinde yüzlerce çalışanı işten çıkarıyor
Asya2 hafta önceBangladeş’te konfeksiyon işçilerinin isyanı sürüyor
Asya2 hafta önceKazakistan, Drujba hattı üzerinden petrol sevkiyatını yeniden başlatmak istiyor
Dünya Basını1 hafta önceŞam’da bir okul: Modern Suriye tarihi silinirken
Dünya Basını2 hafta önceİktisatçı Pettifor: Yapay zeka şirketlerine borç verenler kamu maliyesinden daha büyük risk altında









