Rusya Merkez Bankası Başkanı Elvira Nabiullina, Banka’nın Finans Kongresi’ndeki basın toplantısında Ulusal Ödeme Kartı Sistemi’nin (NSPK) bir bölümünün piyasaya satılmasının değerlendirileceğini açıkladı. Nabiullina ayrıca yakıt piyasasındaki gelişmelerin enflasyona etkisi, Visa ve Mastercard kartlarının dolaşımdan çekilmesi, yabancı ülke vatandaşlarının mevduatlarına getirilen kısıtlamalar, bloke edilmiş varlıklar ve borsadaki düşüşe ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Rusya Merkez Bankası Başkanı Elvira Nabiullina, Rusya Merkez Bankası’nın Finans Kongresi kapsamında düzenlenen basın toplantısında Ulusal Ödeme Kartı Sistemi’nin (NSPK) hisselerinin bir bölümünün piyasaya satılmasına yönelik hazırlıkların başlayacağını duyurdu.

Nabiullina ayrıca yakıt piyasasındaki gelişmelerin enflasyona etkisi, Visa ve Mastercard kartlarının geleceği, yabancı ülke vatandaşlarının Rusya’daki mevduatlarına getirilen kısıtlamalar, bloke edilmiş varlıklar ve hisse senedi piyasasındaki gerilemeye ilişkin soruları yanıtladı.

NSPK hisseleri için piyasa değeri belirlenecek

Nabiullina, Merkez Bankası’nın NSPK’nın piyasa değerini belirlemeye yönelik çalışma yürüteceğini söyledi. Bunun, şirketteki hisselerin bir bölümünün gelecekte piyasaya satılmasına ilişkin olası sürecin değerlendirilmesi amacı taşıdığını ifade etti.

Nabiullina, “Mevzuatta yer alan hükümler bize şu anda hisselerin bir bölümünü piyasaya satma imkânı tanıyor. Ancak elimizde yüzde 50 artı bir hisse kalması gerekiyor. Ayrıca tek bir yatırımcının elinde yüzde 5’ten fazla hisse bulunamıyor. Bu yaklaşım doğru, çünkü NSPK kritik altyapı şirketi. Özel yatırımcıların ortak olması durumunda hisse yoğunlaşmasının oluşmaması önemli. Potansiyel yatırımcıların da bu hisselerin değerini görebilmesi için NSPK’nın piyasa değerini belirlemeyi planlıyoruz” ifadelerini kullandı.

Nabiullina, düzenleyici kurumun yakıt piyasasında yaşanan arz şokunun geçici olacağı varsayımıyla hareket ettiğini belirtti. Bununla birlikte, söz konusu gelişmenin enflasyon beklentileri üzerinden kalıcı etki yaratmamasının önem taşıdığını söyledi.

Nabiullina, “Öncelikle hangi enflasyon riskinin gerçekleştiğini anlamamız gerekiyor. Bunlar geçici nitelikte tek seferlik arz şokları olabilir. Biz bunların geçici olacağını varsayıyoruz. Önemli olan, özellikle enflasyon beklentileri üzerinden çekirdek enflasyon göstergelerini etkileyen ikincil sonuçların ortaya çıkmaması. Haziran ayında yapılan enflasyon beklentisi anketleri bu unsurun beklentiler üzerinde etkili olduğunu göstermedi. Temmuz ayında da durumu izleyeceğiz ve temmuz ayındaki yönetim kurulu toplantısı öncesinde gelişmeleri dikkatle değerlendireceğiz” dedi.

Rusya ekonomisinde uzun vadeli büyüme ve verimlilik arayışı

Visa ve Mastercard kartları zamanla dolaşımdan çıkacak

Nabiullina, Visa ve Mastercard markalı kartların zaman içinde dolaşımdan çekileceğini söyleyerek “Bu konuda herhangi bir takvim belirlemiyoruz. Ancak fiilen durum şu ki, kartların üzerinde Visa veya Mastercard yazsa da işlevleri artık Mir kartlarıyla aynı” ifadelerini kullandı.

Nabiullina, Merkez Bankası’nın bankalar için açıklayıcı rehber hazırladığını ve bunun yaptırımlara ilişkin son başkanlık kararnamesinin uygulanmasına açıklık getirmeyi amaçladığını söyledi.

Rusya Devlet Başkanı’nın 95 sayılı kararında yapılan değişikliklerin 1 Haziran’da yürürlüğe girmesinin ardından, Rus bankalarında hesabı bulunan yabancı ülke vatandaşlarının bir bölümü hesaplarındaki ve vadeli mevduatlarındaki paralar üzerinde tasarruf kısıtlamalarıyla karşılaştı.

RBK’nın haberine göre bu durum ağırlıklı olarak Rusya’nın “dost olmayan ülkeler” olarak tanımladığı Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkeler, ABD, Birleşik Krallık, Kanada, Japonya, Güney Kore, Avustralya, Yeni Zelanda, İsviçre, Norveç, Ukrayna ve diğer bazı ülke ve bölgelerin vatandaşlarını etkiledi.

İkinci Rus vatandaşlığına ya da oturma iznine sahip olmayan kişilerin mevduat ve birikim hesaplarının dondurulduğu, T-Bank, Sberbank, VTB ve Alfa-Bank müşterilerinin de bu uygulamayla karşılaştığı belirtildi.

Nabiullina, “Son değişikliklerin açık ve tutarlı biçimde yorumlanabilmesi için olası açıklamalar üzerinde çalışıyoruz” dedi.

Bloke edilmiş varlık fonunda “tükenme” yok

Nabiullina, bloke edilmiş varlıklardan oluşturulan takas fonunun tükenmesine ilişkin herhangi bir işaret görmediklerini söyledi.

“Zincirleme mülkiyet yapısı yabancı sistemlerde bulunan menkul kıymetlerin piyasaya çıkmamasını sağlamaya çalışıyoruz. Bütün koşulların yerine getirilmesini izliyoruz ve bunu sürdürmeye devam edeceğiz. Bana göre bu sistematik sorun oluşturmuyor ve hisse senedi piyasası üzerindeki etkisini de görmüyoruz” diyen Nabiullina, “Tükenme söz konusu değil” ifadelerini kullandı.

Nabiullina ayrıca Merkez Bankası’nın, dondurulan Rus varlıklarının tutulduğu Euroclear ile yaşanan hukuki ihtilafta meşru haklarını korumak için bütün hukuki imkân ve mekanizmaları kullanmaya hazır olduğunu söyledi.

Nabiullina, Rusya hisse senedi piyasasında devam eden düşüş nedeniyle Merkez Bankası’nın olağanüstü müdahalesini gerektiren bir tablo görmediklerini ifade etti.

Yetkili, “Daha önce de söylediğimiz gibi piyasa şu anda zorlu dönemden geçiyor. Bunun arkasında jeopolitik gelişmeler, iç dinamikler ve politika faizine ilişkin beklentiler dahil çok sayıda etken var. Ancak şu aşamada bizim açımızdan acil müdahaleyi gerektiren sorun görmüyoruz” dedi.

Rusya, yıl sonunda yüzde 0,5 büyüme bekliyor

Rusya Ekonomik Kalkınma Bakanlığı, şirketlerin mali sonuçlarındaki zayıflamaya rağmen ekonominin durduğuna işaret eden bulgu görmediğini açıkladı. Bakanlık, makroekonomik koşullara bağlı olarak revize edilebilecek tahminine göre Rusya ekonomisinin 2026 sonunda yüzde 0,5 büyümesini bekliyor.

Rusya Ekonomik Kalkınma Bakanlığı, şirketlerin mali sonuçlarındaki gerilemeye rağmen Rusya ekonomisinin durduğuna işaret eden bulgular görmediğini açıkladı.

Bakanlık, makroekonomik koşullara bağlı olarak tahminin değişebileceğini belirtmekle birlikte, yıl sonunda ekonominin yüzde 0,5 büyümesini bekliyor.

Bakan Yardımcısı Maksim Kolesnikov, Rusya Merkez Bankası’nın Finans Kongresi’nde yaptığı konuşmada, bakanlığın ekonomiye ilişkin mevcut öngörüsünü paylaştı.

“Bir tahminimiz var. Yıl sonuna kadar ekonomide GSYH’nin yüzde 0,5’i düzeyinde sınırlı bir artış bekliyoruz. Bu tahmin makroekonomik faktörlere bağlı olarak revize edilebilir” diyen Kolesnikov, şirketlerin mali sonuçlarının zayıfladığını ancak mevcut eğilimin ekonomi genelinde ciddi bir bozulmaya işaret etmediğini ifade etti.

Finans Kongresi’nde bir gün önce konuşan Sberbank Başkanı German Gref ise Rusya ekonomisinin halihazırda “aşırı soğuduğunu” söylemişti.

Gref’e göre reel faiz oranları hâlâ fazla yüksek seyrediyor, yatırımlar art arda dört çeyrektir geriliyor ve bankaların kredi komiteleri giderek daha sık sorunlu varlıkları değerlendiriyor.

Gref, ekonomiyi durgunluk sürecinden çıkarmanın, bu sürecin başlamasını önlemekten daha zor ve daha maliyetli olacağı uyarısında bulundu.

Rusya Merkez Bankası Başkanı Elvira Nabiullina ise bu değerlendirmeye katılmadı.

Nabiullina, ekonominin “aşırı soğuduğunu” söylemek için henüz erken olduğunu belirtti. İş gücü kaynaklarının hâlâ neredeyse tam kapasite kullanıldığını ifade eden Nabiullina, yatırım faaliyetlerindeki yavaşlamanın tek başına talep yetersizliğinin göstergesi sayılamayacağını dile getirdi.

Rusya ekonomisinde uzun vadeli büyüme ve verimlilik arayışı

Bakanlık büyüme beklentisini koruyor

Rusya Ekonomik Kalkınma Bakanlığı’nın son ekonomik değerlendirmesine göre ülkenin gayrisafi yurt içi hasılası 2026 yılının mayıs ayında yıllık bazda yüzde 0,3 arttı.

Ocak ile mayıs döneminin tamamında ise büyüme yüzde 0,2 oldu.

Bakanlığın verilerine göre ekonomideki büyüme hızı nisan ayında, mart ayındaki yüzde 1,9 seviyesinden yüzde 1,3’e geriledi. İlk çeyrekte sabit sermaye yatırımları da yıllık bazda yüzde 14,3 azaldı.

Buna karşın bakanlık, yatırım gerilemesinin birkaç yıl süren hızlı büyümenin ardından yaşandığını ve ilk çeyrek verilerinin mevsimsel ve takvim etkilerinden önemli ölçüde etkilendiğini kaydetti.

Rusya Ekonomik Kalkınma Bakanlığı, temel senaryosunda 2026 yılının tamamı için Rusya ekonomisinin yüzde 0,4 büyümesini öngörüyor.

Rusya Merkez Bankası, ulusal para birimi rublenin değer kazanmasında ithalat talebindeki düşüş, dış borcun azalması ve sıkı para politikasının belirleyici olduğunu açıkladı. Banka yetkilileri, finansal piyasadan yabancı yatırımcıların çekilmesinin de döviz talebini sınırlayarak bu sürece katkı sağladığına işaret ediyor.

Rusya para birimi rublenin 2025-2026 dönemindeki değer kazancı, ithalat talebindeki gerileme, dış borç stokundaki azalma ve uygulanan sıkı para politikasının birleşik etkisiyle açıklanıyor.

Rusya Merkez Bankası Para Politikası Departmanı Direktörü Andrey Gangan, katıldığı finans kongresinde konuya ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Andrey Gangan, son bir buçuk yıllık süreçte ithalat talebinin yapısal olarak zayıf seyrettiğini belirtti.

Gangan, bu durumun temel nedenleri arasında yüksek faiz ortamını beraberinde getiren sıkı para politikasını, ithal ikameci adımları ve yürürlükteki yaptırım kısıtlamalarını gösterdi.

Rus yetkili, son üç dört yılda ülkenin dış borç yükümlülüklerinin ciddi oranda azaldığını, bu gelişmenin de borç servisi için ihtiyaç duyulan yabancı para talebini aşağı çektiğini ifade etti.

Rusya ekonomisinde uzun vadeli büyüme ve verimlilik arayışı

Rusya Merkez Bankası yetkilisi, yerleşik olmayan yabancı yatırımcıların büyük kısmının Rusya piyasasından ayrılmasının ardından, temettü ödemelerinin dövize dönüştürülme işlemlerinin kur oluşumu üzerindeki baskısının hafiflediğini kaydetti.

Banka yönetimi, bu faktörlerin bir araya gelmesiyle ulusal para biriminin direnç kazandığı görüşünü paylaşıyor.

Bloomberg’in yayımladığı veriler de rubledeki bu eğilimi destekliyor. İlgili analizde, nisan ayı başından itibaren Rus rublesinin ABD doları karşısında yaklaşık yüzde 12 değer kazandığı ve küresel ölçekte en hızlı yükselen para birimi olduğu belirtilmişti.

Değer kazancını tetikleyen bir diğer unsur olarak, Ortadoğu’da yükselen gerilimin etkisiyle artan petrol ihracatı gelirleri gösterilmişti.

Diğer yandan, Rusya Merkez Bankasının piyasalardaki döviz satış stratejisinde değişikliğe gitmeye hazırlandığı belirtiliyor.

Vedomosti gazetesinin aktardığı verilere göre, banka 2026 yılının ikinci yarısında iç piyasada günlük 0,58 milyar ruble tutarında döviz satışı gerçekleştirecek.

Yılın ilk yarısında günlük 4,62 milyar ruble seviyesinde olan bu operasyonların hacmi yaklaşık sekiz kat azaltılmış olacak.

Finansal analistler, bu kararın ruble üzerinde sınırlı bir baskı oluşturarak dolar kurunu 80 ruble seviyesinin üzerine taşıyabileceğini ve oynaklığı azaltacağını öngörüyor.